COMMODORE SHOW *'89
Teleteknik A.Ş. Adına Sahibi ve Sorumlu Yazıişleri Müdürü OSMAN BABAOĞLU
Yayın Yönetmeni AHMET ZİYA BAYMAN
Yayın Koordinatörü TURHAN TANDOĞMUŞ
Danışma Kurulu BİLAL SADİ OĞUZ FATİH ARIMAN ÖMER ERKMEN EMRE SENAN
Yayın Kurulu KENAN AKKERMAN TUNA ERTEMALP MUSTAFA GÜVEN OSMAN HIZAL “AYHAN KALAYLIOĞLU BURAK KİPER TAN ORAL CAN ÖZTÜRK İSKENDER SAVAŞIR AFİF SAY
Yayın Sekreteri SEMRA ÇAĞLAYAN
Kapak: EMRE SENAN
Teknik Üretim PERKA A.Ş.
Teknik Yönetmen ÇİĞDEM DİLBAZ
Fotoğraflar MEHMET ÖZCAN
Reklam Sorumlusu BİLLUR KÖNTÖZ
Katkıda Bulunanlar: SİLVA AVEDİKOĞLU, BİLGE AYAN, MAHMURE BİRSES, HAKAN ÖNEY, BAYRAM KARA, FETHİ SERİM, ANKİN SİNANYAN
Renk Ayrımı EBRU GRAFİK
Baskı: ALAŞ MATBAA
Dağıtım HÜRRİYET HOLDİNG A.Ş.
ir yıl sonra yeni bir showla yine karşınızdayız. Özellikle İstanbul'lu bilgisayar meraklıları için gelenekselleşmeye başlayan Commodore Show, Türkiye'de tek bir ürüne yönelik olarak düzenlenen yegane fuar olma özelliğini bu yıl da devam ettiriyor. Bu yıl Show'umuza 22 firma katılıyor. Bu firmaların size sunacağı yeniliklerin ise haddi hesabı yok. Özellikle genç bilgisayarcılar, bu yılki her- * halde tamamen tatmin olarak çıkacaklar. Eğitim, oyun, grafik ve müzik programlarıyla Commodore 64 ve AMIĞA 500 ve bir de PC 1, Show'umuzun yıldızları. Gelelim dergimizin bu sayısına... Geçen sayımızda Teleteknik A.Ş.'yi tanıtmıştık. Bu sayımızda Teleteknik'in bir departmanı olan Bilgisayar Uygulama Merkezi'ni (BUM), yani bir ölçüde dergimizin mutfağını tanıtıyoruz. BUM, Türkiye bilgisayar sektörü için yepyeni ve çok önemli bir uygulama. Beşinci kuşak bilgisayarların ortaya çıkmasıyla, profesyonel ve ev bilgisayarları ayrımı giderek ortadan kalkıyor. Artık evinde bilgisayarıyla profesyonelce ürünler yaratan bilgisayarcı, uygun çevresel gereçlere erişebildiğinde, bilgisayar onun için — İl bir hobi ölmaktan çıkıp bir iş aracına dönüşüyor. İşte BUM'un rolü burada ortaya çıkıyor. BUM, uygun çevresel gereçleri Commodore kullanıcılarına uygun koşullarla sağlamak için kuruldu. Dergideki yazıda bunun ayrıntılarını okuyacaksınız. Gelen mektuplardan anladığımıza göre, “C-64'ün Bellek Haritası”', okurlarımızın yoğun ilgisini çekmiş. Bu yazı dizisi bu sayıda da devam ediyor Bir çok bilgisayar meraklısının öğrenmek istediği bir konu, bilgisayar matematiğidir. Bu yazıda Can Öztürk arkadaşımızın çevirisiyle yayınladığımız yazı, bu ilginç konuya ışık tutuyor. “C-64”ün Püf Noktaları”, oyun tanıtımları ve “Macera Peşinde” yazıları, yine dergimizde yer almakta. Gelecek sayıdan itibaren özellikle tanıtıma daha çok yer ayırmayı planlıyoruz. Gelecek ay buluşmak üzere hoşçakalın. O
OSMAN BABAOĞLU
DÜNYADAN... TÜRKİYE'DEN... TELETEKNİK'TEN...
Dergi: bu sistemi açıklar mısınız? Yaşar Ünal — Yakinen bildiğiniz gibi Türk Milli Eğitimi bilgisayar destekli eğitim programlarının uygulanmasına başlamış bulunmaktadır. Bilgisayar destekli eğitimin 2.5 yıldan beri Ankara İşik Dersanesinde uygulaması yapılmaktadır. Geçen yıl 1'nci ÖSS imtihanında 96'lık bir başarıya ulaştık. Bu oran 2'nci basamak ÖYS sınavında 96 83 oldu. Bu bir rekordur. Dergi: — Türkiye'de bilgisayar destekli eğitim için tatmin edici programlar yazılamadı. Sizin progiçin ne dersiniz? Yaşar Ünal — Efendim, 3.5 yıl ön: ce teknolojik imkânlardan azami ölçüde istifade etmeye karar verdik. Böylece gelişmiş batı ülkelerinde uygulanan eğitim teknolojisini ve eğitim sistemini Türkiye'de ilk kez biz uyguladık. Bu cümleden alarak Commodore 64'ten oluşan 20 abonelik bir sistem kurduk. Bu arada Tepegöz ve slayt makinesi uygulaması da başlatıldı. Ancak ihtiyaç duyduğumuz bilgisayar programını hiç bir yerde bulamadık. Bazı arkadaşlarımızın değerli katkılarıyla örnek bir program hazırlandı. Daha sonraları program üzerinde ihtiyaç duyulan değişiklikler yapıldı. Belki de 20'nci versiyondan sonra gerçekten nefis bir program ortaya çıktı. 20 öğretmen, 2 softwareci, 12 operatör 3 yıl uğ- Milli eğitim müfredatına tamamen uygun 1200 saatlik lise 1, 2, 3 bütün derslerinde programlar hazırlandı. Daha sonra bu prog- Talim Terbiye Kurulu Başkanlığı'nın onayına sunuldu ve Ku- Tulun Önerileri doğrultusunda yeniden düzenlenerek bugünkü halini aldı. Bu haliyle Türkiye'de mevcut eğitim programları içerisinde halen tek ve rakipsiz bir durumdadır. Türkiye belki de yurtdışına bu programlarla ilgili olarak ilk defa software satacak duruma gelmiştir. Dergi: — Bu programlara büyük bir emek harcamışsınız. Acaba, bir. saatlik eğitim programı hazırlamak için kaç bir süre harcadınız? Yaşar Ünal — İlk başlangıçta 200 adamisaat'i geçtik. Önemli olan bu işin başarılmasıydı ve oldu. Dergi: — Bu programları neden Commodore-64 için yazdınız? Bu iş için PC'ler daha uygun değil miydi? Yaşar Ünal — Çok güzel bir soru Bilgisayar destekli eğitimde beklediğimiz nedir? Basic, Fortran, Cobol, P1-1 gibi dillerin öğrenciye öğretilmesi mi yoksa hazır paket programların 3-5 komutla kullanılmasının öğretilmesi öğrenci bilgisayar iletişiminin artırılması, öğrenciyi daha aktif getirmesi ve özellikle yazar-programcı grubunun tecrübelerinden azami derecede istifade edilmesi mi? Şimdi evimizde TV ve video var. Bunları kullanabilmek için illa elektronik mühendisi mi olmak gerekiyor? Eğer biz cihaz üstünde bulubirkaç düğmenin kontrolünü ve de fonksiyonunu tam anlamı ile biliyorsak mevcut yayınların tamamını izleyebiliriz, kaydedebiliriz. Gerektiğinde tekrar izleyebiliriz. Biz bu düşünceden yola çıktık. 3 tuşla bütün eğitim programlarımız kontrol edilebiliyor. Programın yüklenmesi ve çalıştırılmasını öğrenmek sadece 15 dakika tutuyor. Progtamda geri dönüş istenen sayfaya ulaşım, değerlendirme tek tuşla yapiliyor. Sisteme ilöve Hardware gerektirmeden Türkçe ve matematiksel sembolleri içeren karakter seti var. Özellikle Türkçe ve Sosyal derslerde bu konu çok önemli. Grafik ve Text ekranı aynı yerde yani şekil ve metin aynı ekran sayfasında üyor. Bunlar bizim gerçekleştirdiğimiz Commodore dünyasının ilkleri. Şimdi öğrencilik yıllarınızı hatırlayınız. Dikkatinizi kaç dakika toplu tutabilirsiniz? Bu süre sınırlı olup maksimum 2 saattir. Daha sonra dinlenmek zorundasınız. Tekrar edi. yorum, dinlenmek zorundasınız. Biz 2 saatlik programı bilgisayar hafızasında boş 1 karakter kalmaya- Cak şekilde değerlendirdik. Bu kadar hafıza her şeye yetiyor. Şimdi Commodore-64 setinin ve PC'nin fiyatına bakınız. 2 PC fiyatına 30 abonelik bir Commodore-64 bilgisayarından oluşan sınıf sistemi kutuyorsunuz. Ve sonuçta 30 öğrenci aynı anda 30 farklı klavyeyi kullanabiliyor. Bilgisayar bilgisayardır.
Bugün Türkiye'de kaç kişi bilgisayarını 96 100 kapasite ile kullanabiliyor? Atıl kapasite ne olacaktır? Kullanılamayan atıl kapasite milli servet israfıdır. Biz Commodore-64 ile 96 100 kapasite kullanımını gerçekleştirdik. Ayrıca Commodore- 64'ün grafik ve ses özellikleri son derece üstün, bu da ayrı bir avantaj. Bugün piyasada 70.000'i aşkın Connmodore-64 var. Hepsi de oyun oynuyor. Biz bunu eğitime kanolize edebilirsek milli bir görevimizi yerine getireceğiz. Programlarımız iyi ve düşünebildiğinizden daha güzel. Ayrıca Commodore-64 Hardware olarak taş gibi makine. Klima sistemi istemiyor, kesintisiz güç kaynağı istemiyor, tozsuz ortam istemiyor, her ortamda çalışıyor. Bakım konusunda bütün Türkiye sathına yayılmış Teleteknik bakım servisleri var. Bilgisayarda bir arıza olunca rafa kaldırmıyorsunuz. Bu kadar sebep yetmez mi?
Dergi: — Programlarınızın fiyatı nedir? Yaşar Ünal — Biz Milli Eğitime gö-
'nül vermişiz, 26 yıldır Türk Milli Eğitimine karınca kararınca hizmet etmeye çalışıyoruz. Bu konuda belli bir mesafe katettik. Türkiye gelişen bir ülke, beyin gücü ve zekâ açısından dünyada ilkler arasında, Yeter ki sistemi anlama fırsatımız olsun. Türk aydınının yapamayacağı yok. Yeter ki destek görsün. İşte biz bunu sağladık. Bize göre olay sonucu harikadır, mucizedir. BU işten maddi kazanç beklemiyoruz. Mal oluş fiyatına satıyoruz. Her ka: set eğitim programı bir oyun kaseti fiyatına 10.000 lira ve KDV'si de içinde. Bu bir sosyal hizmettir. Progtamlarımızın Loader bölümü kilitlenmiştir. Ancak program komutları açık lisanla verilmiştir. Eğer öğrencinin merakı varsa en karışık şekil ve rutinlerin nasıl gerçekleştirildi rahatlıkla takip edebilirler. Merakbizim sarfettiğimiz emeği sarfetmeden ve maddi külfeti karşılamadan bu İşi kolaylıkla yapabilir. Bizim açımızdan önemli olan Türk Milli Eğitimine hizmettir. Kaldı ki toplu eğitim müesseselerine, eğitim firmamız tarafından ücretsiz olarak yapılmaktadır. Herkesin kendi özel programını hazırlamasına özellikle yardımcı oluyoruz. Dergi: — Türkçe eğitim programlarının yanında İngilizce eğitim programlarınız var mı? Yaşar Ünal — Biz Türkçe eğitim. programlarını ortaya koymakla zaten en zor olanı başardık. İngilizce programların yazılması son derece basit, bizim programlarımızın bir alt rutini, çok çok kolay. Biz'bu programların kullanılmasını ve hazırlan- Masını kullanıcılara ücretsiz olarak yapacağız. Diyoruz ki Türkiye'de bilim ve teknoloji belli bir seviyeye gelmiştir ve bu seviye dünya standartları üstündedir. Özellikle bizim programlarımızda bu husus sağlanmıştır. Dergi: — Bu konuda hükümetten, beklentileriniz var mı? — Yaşar Ünal — Daha önce de belirttiğimiz gibi biz Milli Eğitimin gönüllü neferleriyiz. Bu konuda Milli Eğitim Bakanlığı'na bildiğimiz her şeyi iletmeye ve yardımcı olmaya hazırız. Bu konuda işbirliğinin sağlanması ve bizleri yönlendirmesi birçok sorunu halledecektir. Sonuç olarak büyük emek ve titizlikle hazırladığımız bu programların Türk Milli Eğitim camiasına ve kullanıcılara faydalı ve hayırlı ol- Masını diliyoruz. Bilgisayar oyun oynamak için pahalı bir oyuncaktır. Bunun eğitime yönlendirilmesi en büyük temennimizdir.
Bildiğiniz gibi son sayılarımızda bazı donanım ürünleri hakkında bilgi vermekteyiz. Burada okurlarımızın dikkat etmesi gereken bazı konular var. Birincisi, makineyi açtığınızda 220 V şehir şebeke cereyanı ile karşılaşıyorsunuz. Bu durum çok dikkatli olmamızı gerektiriyor. İkinci uyarımız ise makinelerin sağlığı hakkında. Garanti süresi dolmamış makineyi açtığınızda, garanti hakkınız yanıyor. Bu nedenle süresi dolmamış makineyi açmamanızı tavsiye ediyoruz.
ÇEV.: ANIL GÜL
Disket kullanıcıları ayarı bozulmuş bir okuma/yazma kafası nedeniyle bazı disketlerin okunamadığını farketmişlerdir. Gerekli ayarlamaların yapılması için bir tamir servisine götürüldüğünde ise kullanıcı bekleme süresini ve tamir masraflarını gözönüne almak zorundadır. Aslında yukarıda belirtilen sorunları kendiniz çözümleyebilirsiniz. Bu iş için size iki metod göstereceğim. Bunlardan birincisi soruna bir software çözümü getiriyor. Bu metodla tamıtamına doğru ve hassas bir ayar yapılmamakla birlikte birçok durumda bu yol yeterli olmaktadır. Yeterli olmadığı takdirde ikinci metodla çok hassas bir ayarlama yapabilirsiniz, yalnız burada bir osiloskopa ihtiyacınız olacaktır. Hangi metodu kullanırsanız kulla- “nın öncelikle yazma ve okuma kafasının kumanda edildiği disk drive'in mekanik kısmına ulaşmalısınız. Bu iş için öncelikle aletinizi kapadıktan sonra tüm kabloları çıkartın. Disk drive'ınızın alt tarafında altı vidayı sökerseniz üst kapağı kaldırabilirsiniz. Fakat daha sonra adım motorunu ayar işlemlerinde kullanacağınız için altı adet vidayı da söktükten sonra ön taraftaki yeşil Led'in kablosunun bağlı olduğu fişi çıkartın. Daha sonra montaj sırasında hata yapmamak için bu fişi va takılacağı yeri keçeli bir kalemle boyamanızı tavsiye ederiz. Yukarıdaki işlemler tamamlandıktan sonra üst tarafta bulunan kartı çıkarmalısınız. Bu kartı sabit tutan vidaları söktükten sonra sol tarafta bulunan diğer fişler çıkartılmalıdır. Burada yine her fişi ve bağlı bulunduğu yeri ayrı renk keçeli kalemle boyamanızı tavsiye ederim. Böylelikle yanlış bağlama olasılığı ortadan kalkar. Artık disk drive'in kartını alıp bir köşeye koyabilirsiniz. Aletinizin mekanik kısmını önünüze aldığınızda sağ tarafta okuma-yazma kafasını ve adım motorunu birbirine bağlayan ufak bir silindir ve çelik bir bant göreceksiniz (resim 1). Özellikle uzun süre kullanılan disket sürücülerde ısınma nedeniyle silindir parça adım motorunun ekseninden daha fazla büyümektedir. Bu nedenle birbirlerine sık sıkıya geçmiş bulunan adım moturunun merkezindeki mil ve ufak silindir parça boşalmaktadır, dolayısıyla adım moturu döndüğü halde okuma-yazma kafası hareket etmemektedir. Bu gibi bir durumla karşılaştığınızda bu iki parçayı kaliteli bir metal yapıştırıcı ile yapıştırmalısınız, Fakat bu yapıştır- Ma işlemi sırasında yapıştırıcıyı silindirin etrafındaki metal banda sakın kesinlikle bulaştırmayın. Zira bu metal bant üzerinde olabilecek en ufak bir pürüz okuma-yazma kafasının konumunu değiştirecektir. Böylece disket sürücünüzün okuma-yazma kafası örneğin 18 track'tan directory bulamadığı için hata mesajı verecektir. Gördüğünüz gibi ufak bir damla yapıştırıcı büyük sorunlar yaratabilir. Silindir ile adım motorunun ekseni yapıştırıldıktan sonra iyi sonuç almak için en az üç saat bekleyin. Daha sonra kartı disket sürücüsünün mekanik kısmının üst tarafına dikkatlice yerleştirebilirsiniz. Yine sol taraftaki fişleri takmayı unutmayın. Artık okuma-yazma kafasının sorunları çözülmüştür. Asıl ayar işlemleri bu noktada başlamaktadır. Ayar için disket sürücünüzü dik pozisyona getirin. Bu durumda tüm bağlantıları yaptıktan sonra cihazları açın. Artık okuma-yazma kafasının sorunları çözülmüştür. Asıl ayar işlemleri bu noktada başlamaktadır. Ayar için disket sürücünüzü dik pozisyona getirin. Bu durumda tüm bağlantıları yaptıktan sonra cihazları açın. Sotware çözümü için PRG 1'i BDE ile girin ve RUN edin. (Önce bir diskete kaydetmeyi unutmayın.) Temiz olan bir disketi yani tüm ayarları düzgün olan bir disket drive ile formatlanmış bir disketi sürücünüze yerleştirin. Bu iş için bir yerden Test Demo disketi edinmenizi tavsiye ederim. “İnce ayar” adlı menü seçeneği disket sürücünün ayarlanması için li derecede uygun değildir. Zira burada tüm track'lar test edilir ve her bir track'ın okuma süresi diğerinden çok az farklı olduğu için bir ayar yapmak çok zordur. Bu yüzden menüden “Justage” seçeneğini seçin. Burada sizden bir sektör için geçerli olan en yüksek okuma süresi istenecektir. İlk olarak 0.2 saniye girin. Bir sektörün okunması için harcanan süre sizin belirttiğiniz süreden fazla ise ekranda kırmızı renkte bir hata mesajı belirecektir. Eğer harcanan süre 0.2 saniyenin altında ise bu değer ekrana ge- İecektir. Ayrıca bu okuma süresi ekran üzerinde sütun grafikleri ile gösterilecektir.
1C-Pin 8
Silindir
Çelik-bant
Okuma/ yazma
Resim 1: Disket sürücüsünün osiloskop yardımıyle ayarlanması için önemli noktalar.
Eğer ekranda okuma süresinin uzun olduğunu belirten bir hata mesajı belirirse cihazınızın alt tarafında adım motorunu sabitleştiren vidaları gevşetin bir minimum değer almasını sağlayın. Bunu başardığınızda adım moturunun vidalarını tekrar sıkarak bir daha oynamayacak şekilde sabitleştirin. Eğer yine okuma süresini ölçerseniz vidaları sıkarken bile bu değerin değiştiğini göreceksiniz. Bu nedenle yukarıdaki işlemleri bir minimum değere ulaşıncaya dek tekrarlayın. Ayarlama işlemi tamamlanınca daha evvel söktüğünüz parçaları sondan başa doğru monte edebilirsiniz. C-64 diğer tüm bilgisayarlar gibi dijital verilerle çalışan bir cihaz olduğu için bu ayarlamalar software medotu ile yeterli derecede yapılabildiği halde hiçbir zaman tam doğru olmamaktadır. Şimdi anlatılacak olan Hadware metodu ile bir osiloskop kullanılabilen herkes VIC-1541 disket sürücüsünü tam doğru olarak ayarlanabilir.
Yine temiz bir disketi, yani doğru ayarlanmış bir disket sürücü ile kaydedilmiş bir disketi disk drive'a yerleştirin. Esasında bu metod bir öncekine oldukça benzemektedir. Zira yine yukarıda belirtilen şekilde vidaları gevşetip adım moturunun konumunu değiştirmelisiniz. Yalnız bu metodda tüm cihazların bağlantılarını yapıp açtıktan sonra şu kısa programı yazmalısınız:
10 OPEN 15,8,15
20 PRİNT
10Bu programı görevi RUN edildikten sonra 18. track üzerindeki 0. sektörün devamlı olarak okunmasını sağlamaktır. Bu okunan track ve sektörün özelliği ilk ve son track'lara (1.
PROGRAM ADI 1 FLOPPY JÜSTAGE
ve 35.) eşit uzaklıkta olmasıdır. Osiloskopun X-açılımını 1 ms'ye ve Y-açılımını 10 mv/cm kademesine alın. Daha sonra osiloskopun çıkışını Resim 1'de görülen entegrenin 8. bacağına bağlayın (Osiloskop 1/10 hassasiyetinde olmalıdır). Osiloskop tam doğru bir ayarlamada 350 m Vss civarında bir gerilim kademesine sahip yüksek frekanslı bir sinyal gösterecektir. Disket sürücünün yaşına göre bu değer daha düşük olabilir. Bu nedenle adım motorunu yukarıdaki gerilim seviyesi bir maksimuma ulaşana dek çevirin. Yanlış ayarlarda daha düşük frekanslı ikinci bir sinyal ekranda görülecektir. Tam olarak ayarlama yaptığınızda bu ikinci sinyalin kaybolduğunu göreceksiniz. Yukarıda belirttiğim yöntemlerle disket sürücünüzün okuma ve yazma sorunlarını çözümleyebilirsiniz. Eğer bu konularda fazla tecrübeniz yoksa veya cihazınızın garanti süresi dolmamışsa bu işe girişmenizi tavsiye ederim. Zaten garanti süresi dolmamış disket sürücülerde de bu tür arızalara pek rastlanmaz.
20570 FB:“KENARLARDA RENK DEGİSİK
LİGİ?
REM FLOPPY JÜSTAGE THEN FBsi
PRİNT 1POKE PRİNT *<CLR> LÜTFEN DÜZGÜN KAYDEDİL
53280,12:POKE 53281,01POKE 193,0 — <166> MIS BİR DİSKET * <033>
20600 PRİNT * YERLESTİRİN CİCİNDEKİLER BO
cE>* ZULMAYACAK
CUsa14 <036> — PRİNT “BÜ DİSKETTEN SONRA FL
80169 PRİNT *<HOME
age" — PRİNT “HAZIRSANIZ BİR TUSA B
PRİNT <ısa> ASIN Vi
PRİNT 60640 POKE 198,1:GET G6
<165> 90680
IF THEN RV <İ78> DL-59903
THEN PRİNT <146> gö7a20
00185 PRİNT "<CTRL-7><CBSPACEYORSR İLE SEC 00740 Fsi TO LB
>" 1 <asa>
00196 PRİNT "<SSPACEYVE RETURN'E BASINCIS 00780 DEF FN
| SPACE 199,8 cese>
PRİNT “TTTTTTTTTTTTTTTTTTTTTITTTITT 00800 2,0
TTTTTTTIT" — PRİNT "<CLR><DOMN>CASPACE > ELOP
00200 400 PY JÜSTAGE *
00220 408 <055> — 00840 1 <esa>
— POKE “İNİTALIZATI
00280 GET G$TİF THEN 366 <198> one
00300 IF THEN GÖM 00880 OPEN
6G THEN Gz1 <158) — POKE CÜ,ZLEPRİNT
IF THEN GC T ges20 PRİNT TABCSP)"t MAX." SPCCLB-13)"M
GzMG
00330 POKE 198,PEEKC188) AND —
00340 GOTO 168 POKE 2,0
ON G GOSUB 445,44510N 6 GOTO 46 00380
01000 E THEN 134
GOTO <ise>
PRİNT PRİNT THEN PRİN ©1040 TCS)*EN | <ess>
T <152> — FLTİF FL AND FB THEN P
00420 PRİNT W$*<RVSOFF <ese> ÖKE 53280,(PEEK(53280)*1) AND 1
00430 THEN AND İSTİF C/RO 01680 TB<O THEN TBs0 <233>
THEN PRİNT <134> 01180 POKE DL <1s6>
00440 PRİNT PRİNT
00445 POKE TO
İNT POKE *<RVSON><CTR
00446 POKE 768,1741POKE 144, TAMAM ><RVSO
1,8,151CLOSE 1 <155> <ass>
00447 POKE 768,139:POKE 769,227 011660 PRİNT
00448 IF THEN RETURN <146) IF TM>MT THEN PRİNT *<RVSON>CUP >
00449 ACILMAMIS"16OTO 1346 <CTRL-3> YANLIS AYAR İ<RVSOFF)<CTRL
00450 CLOSE 21CLOSE "<CLR> SON"
<158) THEN TETİ cısı>
REM JUSTAGE ; <163>
<159> GET THEN 1380 <163>
©0500 REM İNCE AYAR <876>
00520 PRİNT *BASLANGIC IRACK'I * 01340 PRİNT "<CLR><RVSON) ELOPPY
VSOFF >
90540 PRİNT "BİTİS TRACK'İ * 35 #"CRVSOFF > "JETJES cısı>
81860 PRİNT PRİNT "BİR TUSA BASIN
INPUT "MAKSİMUM OKUMA SÜRESİC3SPACE E 198,0:WAIT 198,1
>0.8 (G8) 01880 CLOSE