Sayfa 70

Görerek uçuş şartlarından da bildiğimiz gibi, dönüşler sırasında uçağın burnu aşağı düşme eğilimine girer. Yapay ufuk kullanılarak uçağı istediğiniz konumda döndürmek ise görerek uçuştakinden daha kolay. Ufak bir düşüş yapay ufukta belirdiğinde hemen yavaş bir mouse kumandası ile bunu eski konumuna getirin. Suni ufkun ortasındaki temsili uçak olan _._ şeklindeki göstericinin ortasındaki noktadan yardım almanız her durumda işinizi kolaylaştıracaktır. Aşağıdaki kuralları unutmayın:

- Her zaman için düz bir süzülüş veya tırmanışa başlayın, dönüşü sabit tırmanış veya süzülüşü sağladıktan sonra verin. Bunu seri bir biçimde yapmayı öğrenin.

- Eğer 20-30° gibi ufak dönüşler yapacaksanız uçağı fazla yatırmayın. Daha büyükleri için standart dönüş kullanın.

Keskin Dönüşler... Keskin dönüşlerden kastettiğim, 30°den daha fazla yatışlı dönüşler. Böyle yatışlı dönüşlerde bildiğiniz gibi burun aşağı düşme isteği çok barizdir ve eğer hızınız yeterli değilse dönüşteyken STALL bile olabilirsiniz.

Keskin dönüşleri yaparken püf noktası, aynı görerek şartlarda olduğu gibi, dönüşle birlikte burun yukarı kumandasını zamanında verebilme. Çok yatışlı dönüşlerde size tavsiyem mouse ile yunuslamayı, klavyedeki nümerik bölüm tuşları ile de yatışları kontrol etmeniz.

Normal yatışlı dönüşlerde olduğu gibi yapay ufuktaki temsili uçağın ortasındaki noktayı düz uçuştaki pozisyonunda tutun. VFR sert dönüşlerdeki gibi 30-45° yatışla birlikte büyük bir burun toplama kumandası ve dönüşten çıkarken de gene bu değerlerde büyük bir burun aşağı kumandası vemeye hazırlanın. Gece ve Bulut İçi Çalışmaları...

Yapay ufka göre uçuş ile ilgili bu kadar bilgiyi de aldıktan sonra, geçen ay gördüğümüz radyo seyrüsefer aleti bilgisine de sahipken, çevre görüntüsünü iyice sınırlandırıp uçmak sizin için pek de zor olmayacaktır. Çevre görüntümüzü sınırlamanın iki yolu var programımızda.

Birinci yol, gökyüzüne bulut ve pist üzerine de sis tabakası yerleştirerek belli yükseklikler arasında görüşümüzü sınırlandırmak. Bulut ve sisin nasıl yaratılacağını geçen ayki yazımızda açıklamıştım, onun için tekrar etmiyorum.

İkinci yol ise, gece uçuşu. Gece uçuşu ufki görüntüyü tam sınırlamadığı için bazen suni ufku kullanmak gerekmeyebiliyor. Ama çevreden referans noktası almanızı engellediği için, radyo seyrüsefer cihazlarının kullanımını çalışmak için güzel bir ortam sağlıyor.

Programımızda gece olmasını, borda panelinin sağında, radyo seyrüsefer cihazlarının frekans seçme kutucuklarının yakınında bulunan saatin üzerine mouse ile gelip zamanı değiştirerek sağlıyoruz. Kışın saat 17'de güneş batıyor ve 18'de gece oluyor, ilkbahar ve sonbaharda akşam saat 19'da gece ise 20'de başlıyor. Yazın ise bu saatler 21 ve 22.

Akşam saatlerinde (daha doğrusu saatinde) borda panelini problemsiz görebiliyorsunuz. Ancak gece olduğunda kabin ışıklandırmasını açmanız gerekiyor.

Kör uçuş çalışması için size basit bir sıralama veriyorum:

- Kalkıştan önce tabanı yaklaşık 500'

AGL'de bulut kümesi ayarlayın ve sis koyun. Bu yükseklik, meydan üzerine alçaldıktan sonra size piste dönmek için yeterli süre verir, ama biraz da zorlar.

- Radyo seyrüsefer cihazlarınıza Hk kullanacağınız frekansları kalkıştan önce bağlayın. Bulut içine daldıktan itibaren meydana göre ne pozisyonda olduğunuz., s-'s* takip edin.

- Bulut içine girdikten sonra tamamen demin anlattığım temel alet uçuşu tekniklerini kullanın. Dönerken yatışları abartmayın. Bir manevrayı bitirdikten sonra diğerine geçmeden önce VOR ve ADF ile yerinizi bulun.

- Meydana dönmek için VOR kullanacaksanız iki şekilde yaklaşabilirsiniz. Meydana kadar VOR ile sabit yükseklikte gelir. daha sonra süzülmeye başlar ve buluttan çıktıktan sonra planlama ile meydana inebilirsiniz. Veya VOR istasyonu pistlere yakınsa, ineceğiniz pistin pist doğrultusuna karşılık gelen radyale oturup buluttan çıkınca piste dönüp inebilirsiniz.

İkinci yöntem daha mantıklı gözükmekle birlikte, VOR istasyonu pistin çok sağında veya solunda ise birinci yöntemden çok da farklı bir sonuç vermiyor.

Önümüzdeki ay, IFR uçuş çalışmalarımızda artık VOR ve ADF'nin temel mantığını anlamış ve yapay ufukla uçarken bu cihazları tam kullanabilir olmalısınız. Onun için bol bol pratik yapın.

Hadi By'ın ... Bu ay herhalde size bol bol pratik yaptıracak çalışmalar verdim. Tekrar özür dileyerek klavye haritasını da yayınlıyorum. Hepinize iyi uçuşlar, gelecek ay IFR'da görüşmek üzere...