DISK MASTER

• Disket ve kaset

Amiga'sını sırf oyun aleti olarak değil de, oyunun yanısıra daha yararlı işler için kullanmak isteyenler CLI'ı tanırlar. Bilindiği gibi CLI aracılığıyla disketle ilgili birçok işlem yapılabileceği gibi, değişik programlar da çalıştırılabilir. CLI'ın tek kötü ve sevilmeyen tarafı, komutları bilgisayara girerken uğraştırmasından dolayı oluşan zaman kaybıdır. Ancak bildiğiniz gibi Workbench 1.3 versiyonunda CLI ile birlikte kullanıma sunulan SHELL ile bu olumsuzluk bir ölçüde ortadan kalkıyor. CLI'da çalışırken yanlış bir komut girdiyseniz yapmanız gereken şeyleri biliyorsunuzdur herhalde: ya hatadan sonra girdiğiniz tüm karakterleri silecek ya da tüm satırı baştan gireceksiniz. Bunun bir de uzun bir komut satırı olduğunu düşünürseniz, CLI ile çalışmanın zaman zaman insanı çileden çıkardığı bile söylenebilir.

CLI'da çalışmayı rahatlatan ve komutların menü ya da üzerine klik edilen kutular (gadget) aracılığıyla daha rahat olarak yapıldığı programlar, zaman zaman değişik firmalar tarafından hazırlanıp piyasaya sürülmekte. Bunlar arasında File Utility programlarının değişik versiyonları ve bazılarınızın hâlâ da kullanmakta ısrar ettiği CLI-Mate de var. Bu son programın üreticisi "Progressive Peripherals & Software" firması, CLI-Mate ile aynı işlemleri yapan, daha hızlı ve daha kaliteli bir programı yaklaşık bir sene önce çıkarmışlardı. Zamanla bu program daha çok tutuldu ve hatalar ortadan kaldırılarak Disk Master programının 1.3 versiyonu çıkarıldı.

Disk Master 1.3 programında, CLI'da en çok kullanılan komutlar C ve Assembler diliyle tekrar yazılarak birleştirilmiş ve bu sayede tek bir programı çalıştırarak birçok komutun ard arda bir daha yükleme gerektirmeden kullanabilmesi sağlanmıştır. Klavyeden çok az yazı girerek yapılacak işlemlerin hızı da bir hayli artırılmış ve kullanıcıya rahatlık kazandırılmıştır.

Programı piyasadaki değişik karma utility disketlerinin arasında bulabilirsiniz. Bunlardan bazıları Setrox Utility Disk, Move Utilities, Jason Utilities ve Imploded Utilities'dir.

Bu yazıda size yabancı gelen komutlar ya da kelimeler varsa, bunları Can Öztürk'ün hazırladığı Amiga DOS kursundan öğrenebilirsiniz.

GELELİM PROGRAMIN

KULLANIMINA! Program yüklendikten sonra, ekranda programı hazırlayan kişilerin ve firmanın isimleriyle adresinin yer aldığı bir pencere açılıyor. Bu pencere içinde herhangi bir yere klik ederek pencerenin kaybolmasını sağlayın. Artık program vereceğiniz komutları bekleyecektir.

Disk Master ekranı, üç ana bölüme ayrılmıştır. Bunlardan ikisi sayesinde iki farklı directory'yi aynı anda ekranda görebilirsiniz. Ortadaki kolonda ise, kullanılan komutlar ayrı ayrı kutular içinde gösterilmişlerdir. Bunlardan herhangi birini uygulamak istediğinizde, komutu bulunduğu kutuya mouse işaretçisi ile gelerek sol mouse tuşuna basmanız yeterli olacaktır.

Herhangi bir disketin içeriğine bakmak istediğiniz zaman, o disket sürücünün adının bulunduğu kutuya klik edin. Program seçilen disket sürücüdeki disketin tüm program ve alt directory isimlerine bakacaktır. Hepsini okuduktan sonra bunları ekrandaki iki directory kutusundan birinde alfabetik sıraya dizerek gösterecektir. Ekranda aynı anda 28 dosya ya da directory ismi görülebilmektedir. Bazı disketlerde directory daha uzun olabilir. Bu durumda directory'nin basıldığı kutunun sağ ya da sol tarafındaki ince uzun çubuğu mouse işaretçisiyle klik ederek mouse tuşunu bırakmadan aşağı kaydırırsanız, hemen yandaki directory ekranının da yukarıya doğru kaydığını göreceksiniz, directory pencerelerinin en altındaki yatay çubuk ise, directory ve dosyalar hakkında daha ayrıntılı bilgileri ekrana getirmenize yarar. Yatay çubuk, aynı dikey çubuk gibi kullanılır. İşaretçi sağ veya sola doğru hareket ettirilerek gerekli bilgilerin directory penceresine gelmesi sağlanır.

Directory pencerelerinin üst kısmındaki kutuda o anki disketin ve varsa seçilen directory'nin adı yazılıdır. Bu kutunun kenarları yeşil olduğu zaman yapacağınız işlemlerin o directory'de yapıldığını belirtir. Bu kutunun köşesinde, tek bir harf alabilecek büyüklükte bir ufak kutu ve içinde bir harf vardır. Bu kutuda ya "S" ya da "D" yazılıdır. Dosya kopyalama işlemlerinde source (kaynak) directory'sini ("S") veya destination (hedef) directory'sini ("D") bu kutu aracılığıyla belirleyebilirsiniz. Directory pencerelerinden birinin köşesinde "S" harfi varsa, diğer directory penceresinin köşesinde de "D" harfi olur. Bu sayede aynı anda iki source directory ya da iki destination directory göstermek olanaksızdır.

İsterseniz Source directory penceresi ile Destination directory penceresinin yerlerini değiştirebilirsiniz. Bunun için bahsettiğim içinde tek harf bulunan bu kutulardan birinin ortasına klik etmelisiniz. Normalde Disk Master programı çalıştırıldığında aktif olan (yukarıdaki isim kutusu yeşil çerçeveli olan) directory penceresi sol taraftakidir. Fakat aktif pencere olarak sağ taraftakini göstermek istediğimizde, pencerenin içinde herhangi bir yere klik edersek istediğimizi yapmış oluruz.

KOLONDAKİ KOMUTLARIN

KULLANIMI:

Artık sıra geldi Disk Master programının ortasındaki komut kolonunda bulunan komutları açıklamaya.

SÜRÜCÜ TANIMLAMALARI:

Kolonun en üstünde 6 kutu içinde Amiga'nın üstündeki disket sürücüsü olan DF0: ve sahte sürücü olarak da RAM: yazılıdır. RAM:'e sahte disket sürücüsü adının verilmesi, hafızayı kullanarak gerçek olmayan bir disket sürücüsü oluşturmasındandır. Buraya istediğimiz dosyaları ya da directory'leri kopyalayabilir ve kullanabiliriz. Tek kötü yanı, bilgisayar resetlendiğinde içeriğinin silinmesidir. Buna karşı hızı normal bir disket sürücüsünden çok daha fazladır ve bu da bazı programlarda bir hayli kolaylık sağlar. Bunlardan birine klik ettiğinizde aktif olan directory penceresinde bu disket sürücüsünün içeriği gözükür. Fazladan disket sürücünüz varsa, bunu da kullanmak için ismini bu kutulara girmek gerekecektir. Bunu da yazının sonlarına doğru yukarıdaki menüleri anlatırken açıklayacağım.

PARENT:

Ekranın ortasındaki kolonun biraz aşağısında içinde "PARENT" yazılı bir kutu göreceksiniz. Eğer bir directory'den onun alt directory'sine geçmişseniz, üst directory'ye geri dönmek için buraya klik etmeniz yeterlidir.

ALL:

"ALL" kutusuna klik ettiğiniz zaman aktif olan directory penceresindeki tüm dosyalar ve directory'ler otomatik olarak seçilir. Bu, birden fazla dosyayı aynı anda silmek ya da başka bir yere kopyalamak için bir hayli yararlıdır.

CLEAR:

"CLEAR" ile seçilen tüm dosya ve directory'leri serbest bırakabilirsiniz.

COPY:

"COPY" kutusuyla herhangi bir directory'yi ya da dosyayı başka bir diskete kopyalayabilirsiniz. Bunun için her şeyden önce kopyalanacak dosyanın hangisi olduğunu belirtmeniz gerekir. Sonra da dosyanın nereden nereye kopyalanacağını belirtmelisiniz, yoksa kopyalama işlemi yapılamaz. İlk önce Source directory penceresinde kopyalanacak dosyanın ya da directory'nin isminin görünmesi için o pencereye dosyaların nerede olduğunu tanımlamanız gereklidir. Bunun için, yukarıdaki altı disket sürücüsünden birini seçmeli, sonra da dosyanın kopyalanacağı yeri belirtmelisiniz. Destination directory penceresinin ortasına klik edip buraya da uygun bir sürücü tanımlayın. Eğer ikinci disket sürücünüz yoksa, kopyalanacak dosyayı ilk önce RAM: isimli sahte disket sürücüsüne (ya da başka bir deyişle hafızaya) kopyalamak ve ondan sonra da DF0'da bulunan disketi değiştirdikten sonra bu dosyayı diskete kopyalamanız gerekecektir.

Kopyalanacak dosya/directory'leri belirtmek için, bunların isimlerinin yazılı olduğu yere bir defa klik ederseniz bunların renginin arka zeminle beraber renk değiştirdiğini (negatifleştiğini) göreceksiniz. Bu, o dosya/directory'yi seçtiğiniz anlamına gelir ve aynı anda birden çok seçim yaparak kopyalama yapabilirsiniz.

Biraz önce açıkladığım "ALL" kutusu da tüm dosya/directory isimlerini seçmeye yarıyor.

Bütün bu hazırlıkları yaptıktan sonra "COPY" kutusuna basarsanız, program seçtiklerinizin hepsini teker teker kopyalamaya başlayacaktır.

Zaten Disk Master'ın en büyük özelliği de budur. Yani, birden fazla dosya ve directory'ye aynı anda aynı işlemi uygulayabilir. Bu basit kopyalama işlemi, sayı fark etmeksizin Disk Master'da 2-3 dakikada halledilebilir. Oysa CLI'da hata yapmaksızın aynı işlemi 28 dosya ile yapsak, işimiz yarım saat ve hatta daha da fazla sürecekti.

RENAME:

"RENAME" ile bir ya da birden fazla dosya/directory'nin ismi değiştirilebilir. İsimleri değiştirilecek olan dosya/directory'leri belirledikten sonra, "RENAME" yazılı kutuya klik ederseniz karşınıza bir pencere çıkacak ve ilk dosya/directory'den itibaren sırayla tüm dosya/directory'lerin yeni isimlerini girmeniz gerekecektir. Her yeni ismi girdikten sonra (RETURN) tuşuna basarsanız, Disk Master bu dosya/directory'nin ismini değiştirecek ve alfabetik sırada uygun bir yer açarak bu dosya/directory'i açtığı yere yerleştirecektir.

MOV E:

"MOVE" komutu da kopyalama işlemi yapar. Normal kopyalamadan tek farkı kopyalama yaptıktan sonra source directory'sinden kopyaladığı dosya/directory'yi silmesidir.

DELETE:

"DELETE" komutu isminden de anlaşılacağı gibi, seçtiğiniz dosya/directory'leri disketten siler. Silinen bir dosya/directory'i geri çağırmanız çok zor hatta imkânsızdır.

COMMENT:

Bazı programlara nasıl çalıştırılacağı ya da benzeri şeyleri not olarak eklemek çok faydalıdır. Bunun için CLI'da FILE-NOTE komutuyla her dosya/directory'ye 79 karakter uzunluğunda bir not eklemek mümkündür. Aynı işlemi daha kısa ve basit olarak Disk Master'da da yapabilirsiniz. Not eklemek istediğiniz dosya/directory'leri üzerlerine klik ederek bunları seçtikten sonra "COMMENT" kutusuna klik ederseniz karşınıza "RE-NAME"de olduğu gibi bir kutu çıkacaktır ve her bir dosya/directory için not cümlesini ayrı ayrı girmenizi isteyecektir. Notunuzu girdikten sonra da (RETURN)

tuşuna basarsanız bu girdiğiniz cümle, dosya/directory'e not olarak eklenecektir.

PROTECT:

"PROTECT" kutusuna klik ederek "Set Protect" ile belirlediğiniz protect flag'larına göre, dosya/directory'lerin protect flag'ları değiştirilecektir. Bu sayede başkalarının sizin hazırladığınız bir dosya/directory'i değiştirmelerini bir hayli zorlaştırabilirsiniz.

SEARCH:

"SEARCH" yardımıyla CLI'da aynı isimli komutun yaptığı işlemi Dis Master'da daha hızlı olarak yapabilirsiniz. Bu komut yardımıyla bilindiği gibi bir ya da daha fazla dosya içinde belli bir karakter dizisini aramanız mümkündür.

RE AD:

"READ" komutu ile ASCII formatındaki bir yazı dosyasının içini görebilirsiniz. Bunun için okumak istediğiniz dosyalara klik ettikten sonra bu kutuya klik etmeniz gerekmektedir. Seçtiğiniz dosyaların içeriği sırayla ekranda açılacak olan bir pencerede ASCII olarak gözükecektir. Eğer seçilen dosya bir yazı dosyası değilse, bunun da içeriği gösterilecektir. Fakat bu tür dosyalarda karşınıza sadece saçma karakter dizileri çıkacaktır. Açılan pencerede bulunan dosya içeriğinin devamı varsa, görmek için mouse işaretçinizi yukarı ya da aşağı hareket ettirin.

Ayrıca dosyanın herhangi bir yerine klik ettiğiniz zaman dosyayı mouse ile kaydırabilirlik özelliği ortadan kalkacaktır. Fakat (yukarı ok) ve (aşağı ok) tuşlarıyla dosyayı sayfa sayfa görebilirsiniz. İncelediğiniz dosyanın ekran sayfası olarak uzunluğu ve bunun kaçıncı sayfasında olduğunuz en üstteki boş menü satırında gözükecektir. İncelemek istediğiniz dosyayla işiniz bitince menü satırında en solda bulunan kutuya klik ederseniz, yine Disk Master ekranına geri dönebilirsiniz.

HEX RE A D:

"READ" kutusuna sağ tuş ile klik ederseniz buradaki yazı "HEX READ" şekline dönüşecektir. Herhangi bir dosyayı seçtikten sonra, bu kutuya klik ederseniz seçtiğiniz dosyanın heksadesimal olarak içeriğini görebilirsiniz. "READ" / "HEX READ" kutusu üzerinde sağ tuşa ikinci bir klik ile de kutuyu yine ilk haline dönüştürebilirsiniz.

SHOW PIC:

"SHOW PIC" kutusu yardımıyla IFF formatında hazırlanmış bir resmi (Deluxe Paint, Digi Paint ya da Photon Paint ile hazırlanmış) görüntüleyebilirsiniz. Bunun için herhangi bir resim dosyasına klik ederek seçtikten sonra, bu kutuya klik etmek yeterli olacaktır. Dosya yüklenecek, ekranın en üstündeki menü çubuğunda bu resmin çözünürlüğü ve renk adedi yazdıktan sonra resim karşınıza çıkacaktır. Resim ekranda olduğu süre boyunca (TAB) tuşu yardımıyla Deluxe Paint'de olduğu gibi ekranda renklerin sırayla yer değiştirmesini sağlayan cycle modu aktif olacaktır. Diğer herhangi bir tuşa ya da mouse'un sol tuşuna bastığınızda Disk Master'ın ana ekranına geri dönebilirsiniz.

PLAY SND:

"SHOW PIC" kutusu "READ" gibi çalışır ve mouse işaretçisi bu kutu üzerindeyken sağ tuşa klik edildiğinde kutudaki yazı "PLAY SND" halini alır. Bu sayede örneklenmiş herhangi bir digital sesi monitörünüzden dinleyebilirsiniz. Ses normalde bir defa çalınır. Fakat ses çalınmadan az önce mouse işaretçisini ekranın en sağına götürüp orada tutarsanız çalınan ses, işaretçi ekranın ortalarına bir yere getirilinceye kadar sonsuz bir döngüde çalınır.

Bu ses çalma fonksiyonu Soundtracker ya da Sound FX gibi saf ses ("RAM-DATA") kullanan programların enstrümanlarını dinlemek için kullanılır. Eğer bir Sonix enstrümanını ya da IFF olarak kaydedilmiş başka herhangi bir sesi dinlemek istiyorsanız, kutuyu "SHOW

PIC" konumuna getirin. Dinlemek istediğiniz sesi belirledikten sonra bu kutuya klik edin.

CMD 1:

"CMD 1" kutusu yardımıyla ana disketin C directory'sinde bulunan bir komutu çalıştırabilirsiniz. Bunun için ilk önce menüden gidip komutu belirlemeniz gerekir. Bu kutuya sağ tuş ile klik ederseniz her klik edişinizde kutudaki sayı l'den 10'a kadar değişecektir. Bu sayede 10 değişik CLI komutunu Disk Master aracılığıyla çalıştırabilirsiniz. Kutu üzerinde sol tuşa klik ederseniz, Disk Master kutuda yazılı komutu yüklemek için disketin C directory'sine, ardından da ana directory'sine bakar ve komutu bulduğunda bunu çalıştırır.

MAKEDIR:

"MAKEDIR" kutusuna klik ettiğinizde, karşınıza çıkacak kutuya yazacağınız isimle aktif directory penceresinin ait olduğu directory'de bir alt directory açabilirsiniz.

DİSK MASTER'IN MENÜLERİ:

Sırada en üstteki menülerde neler olduğunu ve bunların nasıl kullanıldığını öğrenmek kaldı.

Disk Master'ın ana ekranında sağ tuşa bastığınız zaman yukarıda üç ayrı menü oluşur. Bunlar sırayla "PROJECT", "CONFIGURE" ve "ARCHIVE" menüleridir.

PROJECT MENÜ:

Mouse işaretçisini sağ tuşu basılı tutarak project menüsünün üzerine getirdiğinizde, karşınıza 5 seçenek çıkacaktır. Bunlar sırayla "Disk Copy", "Format", "Print Dir", "Workbench" ve "About" seçenekleridir.

"Disk Copy" yardımıyla herhangi tüm bir disketi başka bir diskete kopyalayabilirsiniz. Karşınıza ufak bir pencere çıkacaktır. Burada, kopyalamada kullanılacak kaynak ve hedef disketlerinin bulunduğu disket sürücüleri belirlendikten sonra, kopyalama işlemi başlatılır. Eğer tek disket sürücünüz varsa, kopyalama işleminin süresi işlem hafıza üzerinden dolaylı bir şekilde yapıldığından ve devamlı disket değiştirme gerektiğinden bir hayli zaman alır. Pencere içinde disket sürücüsünün (DF0:, DF1:, DF2:, DF3:) isminin yazılı olduğu yere klik ederseniz bu değişecektir. İstediğiniz konfigürasyonu ayarladıktan sonra "OKAY" yazılı kutuya klik ederseniz kopyalama işlemi başlatılır. "CANCEL" ile kopyalamaktan vazgeçebilirsiniz. Kopyalama başladığında Disk Master'ın tüm menüleri işlemez hale gelecektir ve ekranın en üstündeki menü çubuğunda o an hangi track'ın kopyalandığı yazılı olacaktır. Kopyalama işlemi kontrollü yapıldığından herhangi bir disket bozukluğu durumunda kopyalama işlemi durdurulacak ve kullanıcı uyarılacaktır.

"Format" seçeneği yardımıyla arızası olmayan herhangi bir disketi formatlayıp, boş data disketi olarak Amiga'da kullanabilirsiniz. Ayrıca bir disketteki bilgileri tam olarak silmek istediğinizde de disketi formatlayabilirsiniz.

Bu kutuyu mouse işaretçinizle seçtiğinizde karşınıza ufak bir pencere çıkacaktır. Burada formatlanacak disketin hangi disket sürücüsünde olduğunu "Format Disk'in" yazısından sonra gelen disket sürücü ismini değiştirerek belirleyebilirsiniz. Formatlama işlemi sırasında her formatlanan track kontrol edilecekse, en üstte ortada bulunan kutuya klik etmeniz gereklidir. Bu sayede disketin fiziksel olarak gerçekten bozuk olup olmadığını da kontrol edebilirsiniz. Bir diskette iki tür bozukluk olmaktadır. Fiziksel bozukluk olduğunda o disketi bir daha kullanamazsınız, çünkü disket bu durumlarda genellikle çizilmiştir. Bu şekilde bozulmuş olan disketi değerlendirmenin en güzel yolu, bardak altlığı ya da duvar süsü olarak kullanmaktır. Ayrıca disketin içini merak edenler, bu disketi artık kullanamayacaklarına göre içini açıp meraklarını tatmin edebilirler. İkinci tür bozukluklar ise kullanıcı hatalarından kaynaklanan bozukluklardır ki, bunlardan disketi formatlayarak rahatlıkla kurtulabilirsiniz. Disket sürücüsünün ışığı yandığında (DF0: için klavye üzerinde bulunan yeşil ışık) disketi çıkarırsanız ya da disket içindeki programları bilmeden kurcalarsanız, böyle bir hata elde edebilirsiniz.

Formatlama penceresinin ortasında bulunan uzun satırda başlangıçta "EMPTY" yazar ve bu formatlanacak disketin formatlamadan sonra alacağı isimdir. Buraya klik ettikten sonra satırı silin ve istediğiniz herhangi bir isim yazıp (RETURN) tuşuna basın.

Disketin bootblock'unun temizlenmesini ve disketinizin takınca boot etmesini istiyorsanız, en altta bulunan "INSTALL" kutusuna da klik etmeniz gereklidir. Bu kutu da "VERIFY" ve "CLEAR" kutusu gibi basınca içeriye doğru itilen kutulardandır. Bu kutulara ikinci bir klik yapılırsa, yine ilk hallerini alacaklardır.

"CLEAR" ile disketi hızlı bir şekilde formatlayabilirsiniz; fakat disket komple formatlanmaz. Disketin açılmasını sağlayan boot block'u ve disketteki programların isimlerini, yerlerini ve disketin directory'sini saklayan Root block formatlanarak disket boş gösterilir. Bu şekilde formatlanmış bir disketi CLI'da Disk Doctor komutundan geçirdikten sonra içindeki programların % 99'unu kurtarabilirsiniz. "CLEAR" kutusunu seçtiğinizde formatlama işlemi 3-4 saniye sürecektir. Fakat yeni bir disket aldığınızda ve bunu formatlamak istediğinizde, bu disketi komple formatlamanız gereklidir; yoksa diskete herhangi bir dosya kaydetmek istediğinizde bilgisayar size disketin bozuk olduğunu belirtecektir. Nedeni de 0 ile 40. track'lar dışındaki tüm track'ların bilgisayarınızın anlayacağı şekilde düzenlenmemiş olmasıdır.

"ABORT" veya "CANCEL" kutusuna klik ederseniz formatlama işlemini terk edersiniz. "OKAY" kutusuna iki defa üst üste klik ettiğiniz zaman, formatlama işlemi gerçekleştirilir.

Project menüsünden inceleyeceğimiz bir sonraki komut "Print Dir" komutudur. Bu komut sadece yazıcısı olanlar için gereklidir. Bilgisayarınızı resetlerken yazıcınızı da açın. Disk Master'ı yükledikten sonra aktif directory penceresine kâğıda basılmasını istediğiniz directory'i getirip bu komutu seçtiğinizde, directory olduğu gibi yazıcıya basılır. Eğer basım sırasında bir hata oluşursa ya da yazıcıdan hiç cevap alınmıyorsa, bu sistem konfigürasyonu ("System - configuration") ayarındandır. Preferences'i yükleyin ve gerekli yazıcı ayarlamalarını yaptıktan sonra bunu disketinize kaydederek çıkın.

Preferences, Disk Master açılırken disket ikonlarının bulunduğu WorkBench ekranından seçilebilir. Burada gerekli işlemleri yaptıktan sonra, Disk Master ekranına geri dönmek istiyorsanız (Sol Amiga) ve (M) tuşlarına beraber basmanız gereklidir.

"About" seçeneğinin hiçbir fonksiyonu yok sayılabilir. Tek görevi Disk Master ilk açıldığında karşınıza çıkacak olan pencereyi bir daha görmenizi sağlamaktır.

CONFIGURE MENÜSÜ:

Project menüsünde başka seçenek kalmadığına göre artık "Configure" menüsüne geçebiliriz.

"Set Colors" yardımıyla ekranda bulunan tüm renkleri zevkinize göre ayarlayabilirsiniz. Bu seçenekle ekranın ortasında bir pencere açılacaktır. Burada Deluxe Paint'de olduğu gibi renkleri sürgülerle ayarlayabilirsiniz. Değiştirmek istediğiniz rengi mouse işaretçisiyle üzerine geldikten sonra klik ederek seçin. Seçtiğiniz rengin bulunduğu kutunun etrafı beyaz bir çerçeve içine alınacaktır. Üç temel renk olan kırmızı (Red — "R"), yeşil (Green — "G") ve mavi (Blue — "B") miktarlarını sürgülerle ayarladığınızda, seçtiğiniz renk değişecektir. "CANCEL" kutusu, renkleri ayarlama işleminden önceki konumlarına getirecektir. Pencerenin sol üst köşesindeki ufak kare şeklindeki kutuya klik ederseniz renk ayarlama fonksiyonunu terk edebilirsiniz.

"Resolution" ile ekranın dikey çözünürlüğünü ayarlayabilirsiniz. Seçeneğin üzerine gelince, hemen sağ tarafta üç seçeneği bulunan bir alt menü açılacaktır. Burada herhangi bir seçeneğin solunda bulunan işaret o an ekranın çözünürlük modunu gösterir. Disk-Master açıldığında bu işaret Lo-Res'in yanındadır. Hi-Res ile ekranda daha çok dosya ya da directory görünmesini sağlayabilirsiniz.

Fakat bu seçenek pek sevilmeyen ve zamanla gözleri bozan ekran titremesine yol açtığından kullanmanızı tavsiye etmem. Çok kaliteli bir Multi-SYNC monitörü ya da iyi bir ekran filtresi olanlar, bu seçeneği kullanabilirler tabii.

"Half-Height" yardımıyla Disk Master ekranı yarı boyuna getirilir. Bu sayede, Disk-Master'ın yanısıra arkada çalışan bir programınız varsa bunun da ekranını rahatlıkla görebilirsiniz.

"Small Font" ekrandaki karakterlerin daha ince ve küçük olmasını sağlar. Bilgisayarını monitörle kullananlar bu modu bir hayli seveceklerdir. TV'de bu karakterler çok kötü okunacağından TV kullananlar bunu normal modda bıraksınlar.

"Auto Dir"e klik ettiğiniz zaman taktığınız bir disketin directory'si otomatik olarak okunur ve ekrandaki aktif directory penceresinde gösterilir. Bu, sizi her seferinde ortada bulunan kutulara klik etme zahmetinden kurtarır.

"Info Copy" yardımıyla bir disketteki dosyaları başka bir diskete kopyalarken, varsa ikonlarını da kopyalar.

"Set Protect"i seçtiğinizde karşınıza bir pencere çıkacaktır. Pencerenin alt yarısında ortada bulunan protect flaglarını ayarlamak suretiyle herhangi bir programın protect flaglarını değiştirebiliriz. Amiga DOS, bilindiği gibi 8 protect flagına izin vermektedir. Bunlar "D-elete", "E-xecutable", "W-rite enable", "Read enable", "A-rchieve", "S-cript file", "P-ure file" ve "H-ide" flaglarıdır. Bunlardan sonuncusu Kickstart 1.4 çıktığında kullanılabilecektir. A, S ve P flaglarını da KickStart 1.3 sahipleri kullanabileceklerdir.

Değiştirmek istediğiniz protect flaglarına ait harfin bulunduğu yere gelip mouse işaretçisiyle bunun üzerine klik ederseniz, konumu değişecektir - olan yerler, oradaki flagın kapalı olduğunu gösterir. Harf olanlar ise, programın o seçeneğe izin verdiğini belirtir.

"Set Pattern" yardımıyla ekranın ortasındaki kolonda "ALL" fonksiyonunu seçtiğinizde tüm programları değil de, ismi sizin belirleyeceğiniz belli bir formatta uyuşan programları seçebilirsiniz. "Set Pattern"i seçtiğinizde karşınıza bir pencere çıkacak ve burada seçilecek programların isimlerinde gerekli olan yazım formatı belirlenebilecektir. Kullanabileceğiniz yardımcı işaretlerin hepsi CLI'daki pattern'lerle uyumludur. Disk-Master'a fazladan bir * işareti eklenmiştir ve bu işaretin bulunduğu yerden sonrası dikkate alınmamalı anlamına gelir. Format olarak sadece * girerseniz, bu bütün program dosyaları ve directory'lerin seçileceği anlamına gelir.

"Cmd 1" orta kolondaki aynı komutla bağlı olarak çalışır. Kolon üzerindeki komutu sağ mouse tuşuyla değiştirirseniz, yukarıdaki menüde bulunan aynı isimli fonksiyon da değişecektir. Menü fonksiyonunu seçtiğiniz zaman, kolondaki fonksiyonu kendi zevkinize göre tanımlayabilirsiniz. Bunun için o komut, takılı olan disketin C ya da ana directory'sinde olmalıdır. Karşınıza çıkacak pencerede komutu ve gerekliyse buna ait ek bilgileri (opsiyonları) CLI'da yazdığınız biçimde girmelisiniz. (RETURN) tuşuna bastıktan sonra kolondaki fonksiyon da değişecektir. Artık bundan sonra kendi belirlediğiniz komutu istediğiniz gibi kullanabilirsiniz. Komut yerine EXECUTE komutunu vererek bir batch dosya çağırabilirsiniz. Batch dosyalara en basit ve bilinen örnek hemen hemen her diskette bulunan ve S directory'sinde yer alan "startup-sequence" dosyasıdır; Burada çoğumuzun bildiği gibi, bilgisayarın açılışta hangi işlemleri yürüteceği bir yazı dosyası olarak yazılıdır. "Cmd" fonksiyonu yardımıyla, bu şekildeki bir batch dosyasını çağırmak istiyorsanız, komutun yazıldığı yere "EXECUTE" komutunu girdikten sonra, sizin hazırlamış olduğunuz batch dosyasının ismini girmeniz gerekir. Burada dikkat etmeniz gereken en önemli konu, "EXECUTE" komutunun ve hazırladığınız batch dosyasında kullanılmış olan tüm komutların takılı olan disketin C directory'sinde olmaları gerektiğidir.

"Set Device" yardımıyla, orta kolondaki disket sürücü isimlerini değiştirebilirsiniz. Harici bir disket sürücünüz ya da hard-diskiniz varsa, bu fonksiyon size gerekli olacaktır. Disk-Master, takılı disket sürücülerini otomatik olarak tanımadığı için bunu sizin elle yapmanız gereklidir. "Set Device" fonksiyonunu menüden seçtikten sonra, ismini değiştirmek istediğiniz sürücünün kutusuna mouse işaretçisinin sol tuşuyla klik ettikten sonra, açılacak olan penceredeki disket sürücü ismini kendi istediğiniz sürücünün ismi ile değiştirin. Geçerli disket sürücü isimleri aşağıda sıralanmıştır:

DF0:, DF1:, DF2:, DF3:, RAM:, DH0:, DH1:, DH2:, DH3:, JH0:, JH1:, JH2:, RAMBO:, VRAM:

Bunlardan istediğiniz herhangi birini, var olması koşuluyla sürücü ismi olarak girebilirsiniz. Sürücü isminden sonra, isterseniz herhangi bir alt directory ismi de yazarsanız, bunun kutusuna klik ettiğiniz zaman Disk-Master otomatik olarak sizin belirlediğiniz alt directory'e geçecek ve bunun directory'sini ekrana basacaktır.

Sonuncu fonksiyon olan "Save Config" yardımıyla hazırladığınız renkleri, sürücü isimlerini ve ekstra komutları disketin DEVS directory'sine "DISKMASTER.CONFIG" isminde bir dosyanın içine atacaktır. Bu hazırlanan dosya, DiskMaster'ı daha sonra yüklediğinizde otomatik olarak yüklenecek ve DiskMaster daha önceden hazırlamış olduğunuz ayarlamalarla karşınıza çıkacaktır. Bu sayede, tüm ayarlamaları her seferinde yapma gibi zahmet verici bir işten de kurtulmuş olursunuz.

ARCHIVE MENÜ

Son menü, profesyonel Amiga kullanıcıları ve programcıları için gerekli olan ve modem sahiplerinin kullanabileceği fonksiyonların bulunduğu bir menüdür. Sizin için gerekli olmadığından bu menüyü açıklamadan geçeceğim.

DİĞER ÖZELLİKLER

Ekranda directory pencerelerinin üstündeki menü çubuğunda, o anki disketin ismi yazılıdır. İsmin hemen yanında diskette kalan boş yer byte cinsinden yazılıdır. Ortadaki fonksiyon kolonunun hemen üstünde de hafızada (RAM:) kalan boş yer, yine byte olarak gözükmektedir.

Sağ tuşa bastığınızda, yukarıda menü isimlerinin yanısıra gün, tarih ve saat gözükecektir. Bu bilgiler genelde doğru değildir; çünkü bilgisayarınız saati saymayı bilgisayarı kapadığınızda durduracak ve her seferinde rasgele seçilmiş bir tarih ve saat gösterecektir. Fakat saatli ek hafıza kartı olanlar bunu ayarladıkları takdirde, burada devamlı doğru zamanı görebilirler. Menü çubuğunun en sağında ise kalan hafızanın ne kadarının ek hafıza kartında bulunduğunu gösterir.

Bu kadar açıklamadan sonra herhalde çoğunuz CLI'la çalışmayı bırakacak ve kendisine bir DiskMaster edinecektir.