Sayfa 23

Commodore ev bilgisayarlarını elektronikle uğraşan amatörler için bu kadar çekici kılan ne? Cevap: User Port. Bu yazıda bilgisayarla yönetme ve denetleme konusunda gerekli bazı ön bilgileri bulacaksınız.

Port, Commodore 64'ün dış

dünyayla bağlantı kurmasını sağlayan çıkış kapısı. bu kapı aya, tün olası gereçleri ve kendi ği ekleri bağlam:

Gereçlerle uğraşmak kolay değil. Modern makine yönetimi dünyasına giriş için bazı basit başlangıç koşullarını yerine getirebiliyor olmanız gerekiyor: Öncelikle lehim yapmayı becerebilmeniz, elemanları (ya da kendi oluşturduğunuz devreleri) birleştirebilmeniz ve “bilgisayarlaştırma” konusunda asgari düzeyde de olsa bir bilgi sahibi olmanız gerekli.

Burada, hem makine taz fidan yöbir model tren, düzeyine erişmeyen bir süri söz ediyoruz. Yani h h tediğimiz “Bilgisayar destekl na girebilmeniz için bilgileri zaten bu yazış ye çalışacağız. ir biz verme-

Bu port, dış bağlantıların çıkış

noktasıdır: Bilgisayarın içinde işlemekte olan programla dışarıda oluşturulmuş devrelerin bağlantı yeri. Portu, CIA 6526 adını taşıyan bir bağlantı yeri entegresi yönetir. Bu entegre sekiz veri hattını (port bitleri) ve birkaç başka gerekli sinyali kullanıma sunar. Hatların konumları, Commodore 64 el kitabının eklerinde gösterilmiştir. (PB0-PB7) olarak adlandırılan veri hatları giriş ya da çıkış olarak programlanabilir. Tüm fonksiyonlar, BASIC PEEK ve POKE ile sorunsuz olarak yerine getirilebilir. Aşağıda vereceğimiz bazı özellikler bizi daha yakından ilgilendiriyor.

0) ya da çıkış (1) olarak çalışabilir. Böylece sekiz hatta, en soldaki rakamın 7. hattı, en sağdaki rakamın da 0. hattı gösterdiği sekiz hanelik bir ikili sayı oluşur (bu konunun detaylı açıklaması “İkili Sayılar” başlığını taşıyan çerçeve yazıda). 0-5 hatlarını çıkış, 6 ve 7 hatlarını giriş olarak kullandığımızı varsayalım. İkili sistemde bunu gösteren sayı şu şekilde olacaktır. Ondalık olarak bu sayı 63'e karşılık gelir. Bu durumun programlanması ise şöyledir: POKE 56579, 63: REM

VERİ YÖNÜ SİCİLİ

Veri yönünün programlanması büyük bir dikkatle yapılmalıdır, çünkü bir çıkış hattı dışarıda yanlışlıkla giriş hattıymış gibi kullanılırsa, tüm çip bozulabilir. Hatların programlanması/okunması:

TALSIA

© 14 13 12 11 10 9 8

7406

© 14131211 10 8 8

pe papa e

Tiz 5 6 7

75492 © 1415312 1110 9 &

GENEL: Porttaki hatların durumları her zaman 56577 bellek adresinde kontrol edilebilir. Elde edilen ondalık sayı ikili sisteme dönüştürüldüğünde, hatlardaki akım durumlarını gösterir: 1, “high” (yüksek) anlamında, 0 ise “low” (alçak) anlamındadır (“TTL hattı” çerçeve yazısına bakınız). Çıkışları açıp kapatmak için, hatta karşılık gelen ikili sayıyı 1 ya da 0 yapmak gerekir. Bir giriş hattını 1 yapmaya çalışmak, makine tarafından görmezden gelinir. Bu konuyu daha yakından öğrenmek için “İkili Sayılar” çerçevesini okuyun. Aşağıdaki BASIC satırı, N hattında akım olup olmadığını denetler:

102 535 4 5 6 7

7407

© 8

Zi

Sİ

2545 67

İl 1

54 5 6 7

Kullanılan entegre devrelerin bağlantı konumlarının yukarıdan görünümü