Sayfa 64

PRINT komutunda, parantezlerin içine yerleştirerek, söz konusu kontrol işlevinin yerine gelmesi sağlanabilir. 1- DEL: Bir karakter geriye gitme komutudur. Normal olarak ekrandaki hataları düzeltmek için kullanılır. Kodu 20'dir. Yalnızca ekranda kullanılmasının nedeni, doğru simge yazıldığında yanlışının silinebilmesindendir. 2- RETURN: İşlevini zaten biliyorsunuz, şaryoyu geriye döndürme komutudur. Bilgisayarlarda şaryonun hareketini, ekranda ise kursörün yerini etkiler. Kodu 13'tür. 3- INST: İşlevini anlatmıştık; yazmış olduğunuz karakterlerin arasına karakter girmenizi sağlar. 4- SPACE: Boşluk tuşunun ASCII kodu ise 160'tır. Dolayısıyla CHR$(160) komutu, ekranda bir boşluk yazılmasını sağlayacaktır. Diğer kontrol karakterlerinin kodlarını da istediğiniz takdirde Programcının El Kitabı'nda EK.C olarak bulabilirsiniz.

Harfler

Nasıl kontrol karakterleri özel hiçbir anlama gelmeyen sayılarla temsil ediliyorsa, harfler ve rakamlar da böyle temsil edilir. Rakamlar da nereden çıktı, diyeceksiniz. Unutmayın ki, rakamları da birer karakter olarak kullanmak mümkün. Başka bir deyişle, tırnak içerisinde verilen “4” rakamı, artık aritmetik bir işlem için bir girdi teşkil edebilecek bir sayı değil, sadece grafik bir anlamı olan harfsayısal bir simgedir. Ve dolayısıyla sayıları kodlayan kodlama sistemi ile değil, harfleri kodlayan ASCII kodu ile kodlanır. Neyse ki, harfleri ve rakamların kodlarını ezberlememize gerek yok. Commodore 64'ün Basic'i özel bir fonksiyon aracılığıyla istediğimiz karakterin ASCII kodunu öğrenmemizi sağlıyor. (Acele etmeyin, “fonksiyon” demenin de, bu Basic denen tuhaf dilde ne anlama geldiğini göreceğiz.) Bu fonksiyonun adı ASC. Dolayısıyla, örneğin,

PRİNT ASC(“H”)

yazdığınızda, ekranda 72 rakamını göreceksiniz. Bu anlamda, ASC() fonksiyonu CHR$() fonksiyonun tam tersi işlevi görüyor. Herhangi bir sayı verdiğinizde, o sayının ASCII kodu olan işlevi yerine getiriyor (dolayısıyla, PRINT CHR$(72) yazdığınız takdirde, ekranda H harfinin yazıldığını görürsünüz). ASC() ise parantez içinde verilen karakterin ASCII kodu olan sayıyı veriyor. Sayılar ve kontrol işaretlerinden başka, büyük ve küçük harflerle, yazarken kullanılan diğer bazı simgeler de ASCII koduna dahildir.

yının bilgisayarda nasıl temsil edilebileceği meselesini çözmüş değiliz. Kendisi, eninde sonunda sadece bir dizi elektrik devresinden oluşan bilgisayar, bilgileri hangi anlamda sayar? Bu bölümde simgelerimize (yani rakam ya da harflere) bilgisayarın kullanılabileceği bir biçim verme yollarını göstereceğiz. Bölümün sonunda, bu simgelerden hesap yaparken, yararlanma metodlarını da vereceğiz. Yalnız dikkat! Bizim mantığımız, çağrışımlarımız ve içgüdülerimizle beslenen çok ince ve zengin

OlOl| / 00100!

mını göreceksiniz; çünkü 72, H'nın

“BU KOMUTA UYMALISIN” cümlesini yazabilmesi için, bilgisayara verilmesi gereken komutları görelim:

1- Önce “Sayfanın başından başla” (FF) komutu verilir. 2- Bunu yazılacak cümlenin kodları izler. 3- Yeniden bir sayfa başı komutu (FF) verilir. Birinci ve üçüncü adımlarda kullandığımız FF komutunun kodu 10 tabanlı 12'dir (16 tabanlı C). İkinci adımda ise cümle harf harf kodlanır. Sayfa 114'teki kodlar tablosundan bu cümle için bize gerekli olan kodları buraya aktaralım:

Sayılama Sistemleri

Dikkatli (ve sabırlı) okurlarımız, ASCII kodlarının, problemin ancak bir kısmını çözdüğünü fark etmiş olacaklardır. ASCII kodları, karakterleri sayılara çeviriyor. Ancak henüz hâlâ herhangi bir sabit mantıktır. Ama bu bölüm okunurken tamamen unutulması gerekir, çünkü bilgisayarın düz mantığı okurun mantığının inceliklerini ve zenginliklerini yorumlayamaz. Bu yüzden bu bölüm ilk bakışta sevimsiz ve hatta zor gelebilir. Dikkatinizi, verilen örneklerin ayrıntısındansa, sorunun kavramsal yönüne yoğunlaştırmanıza salık veririz. Bilgisayarla bir problem çözmek ilk bakışta zor görünse de, aslında çok basittir. Vereceğimiz örnekler Basic dilini kullanmakla, bilgisayara ne yaptırmakta olduğunuz hakkında bir fikir sahibi olmanıza yardımcı olacaktır.

Darbeler

Hangi elektronik sayısal cihaza bakacak olursak olalım, yalnızca iki durum tanıdığını görürüz:

VAR (ON)—Sinyal var YOK yok durumu cihaz için bir nirengi noktasıdır ve 0 DÜZEYİ adını alır. 1 durumu sinyalin en yüksek düzeyi olarak sunulur ve 1 DÜZEYİ adını alır.