Bitmap Ressamının Yapısal Çizim Rehberi

• Grafik ve çizim

Yapısal çizim programları birçok yeni ve kullanışlı aleti yaratıcı bilgisayar ressamlarının kullanımına sunuyor. Bu yazımız ile size yapısal çizim kapılarını aralamayı planlıyoruz.

Bitmap Ressamı

Bilgisayarla çizim yapmanın ana iki yolu vardır. İster teknik ister sanatsal bir çalışma olsun, kullanılacak programlar ya yapısal (structured) olarak çalışırlar ya da bitmap metodunu kullanırlar. Her iki yöntemle çalışan programlar da ressamlara ve yayıncılara çeşitli avantaj ve dezavantajlar getirecektir. Her ne kadar bu yazımda daha çok yapısal çizim üzerinde duracaksam da siz her iki yöntemin karşılaştırmasını ve hatta iki yöntemin birden kullanılması ile ne kadar iyi sonuçlar elde edilebileceğini göreceksiniz. Yazının ilk bölümünü bitmap ressamının yapısal çizim rehberi gibi okuyabilirsiniz. Daha sonra yapısal çizimin sanat ve yayıncılıkta nasıl kullanılabileceği ve verimliliğinizi nasıl artırabileceği üzerinde duracağım.

Professional Draw 2.1 © 1991 Gold Disk Inc. Untitled

Yapısal Çizim Metodolojisi

Peki nedir bir boyama programı ile çizim programı arasındaki fark? Biraz basite indirgersek ve işi kağıt üzerinde düşünürsek fırça kullanmakla düz ve eğri cetvel kullanmanın arasındaki farktır. Bitmap kullanan bir 'boyama' programı ile -örneğin Deluxe Paint (Electronic Arts)- bütün çizim aletlerini kullanarak bilgisayarın ekran için ayırdığı bitlerden oluşan alanda değişiklik yaparsınız. Bunun anlamı, yapacağınız her şey binlerce noktanın bulunduğu iki boyutlu bir alanda, belirli bir renk paletinden seçilen renkle bir/birçok noktanın boyanmasından ibarettir. Bir boyama programı kullandığınızda iki nokta arasına kırmızı bir çizgi çektiğinizde bilgisayar bu iki nokta arasındaki tüm noktaları kırmızıya boyayacaktır. Aslına bakarsanız yapacağınız tüm işlemler birkaç değişik noktayı etkilemekten ibarettir. Bunlardan çıkaracağımız anlam da, içi dolu bir daire çizdiğimizde bunun aslında gerçek çapı olan bir daire çizilmesi olmayıp sadece ve sadece boyalı noktalardan oluşan bir alan olduğudur. Yapısal çizim programında ise bu olay tamamen farklıdır. Boyama programında kullandığımız işlemin aynısını kullanalım ve iki nokta arasına kırmızı bir çizgi çekelim. Bu arada ise iki nokta arasındaki tüm noktaların modifiye edilmesi yerine iki nokta koordinatı seçiyor, rengin kırmızı olmasını istiyor ve bir çizgi çizdiğinizi belirtiyorsunuz. Bu yapısal çizginin bilgisayar için taşıdığı anlam iki koordinat ve gerekli diğer bilgilerden ibaret. Bir daire ise bir merkez, x yarıçapı ve y yarıçapından oluşur. Tabii ki bir de gerekli diğer bilgilerden (çizgi kalınlığı, renk, içi dolu/boş vs.). Çizgimizi bir laser yazıcı ile bastığınızda ise çizgi yazıcınızın yüksek çözünürlüğü ile sınırlıdır. Bitmap çizgi ise her zaman için kullanılan toplam nokta sayısı ile sınırlıdır ve ister 300 dpi ile (dots per inch-bir inçe düşen nokta sayısı) ister 1200 dpi ile basın sonuç aynı olacaktır. Ayrıca bitmap çizimler oldukça fazla istenmeyen tırtıklara neden olacaktır. Yani çiziminizdeki noktalar ekranda iken pek fazla belli olmasa da basıldığında kocaman noktalardan oluşabilir. AMIGA'nın en yüksek çözünürlüğü olan 640x400 modunda yapılmış bir boyama 300 dpi'lik vasat sayılabilecek bir laser printer ile ancak altı santim eninde basılırsa iyi sayılabilecek bir sonuç verebilir. Maalesef yüksek çözünürlük AMIGA için daha az renk anlamına da gelmektedir. AMIGA bitmap ressamlarının asıl ihtiyacı ise Deluxe Paint gibi programların 24-bit grafik kartları (16 milyon renk) ile çalışmasının sağlanmasıdır. Yapısal çizim programlarının bir üstünlüğü de eğrileridir (bezier eğrileri). Eğriler iki dört koordinattan oluşurlar ve yine sadece gerekli bilgilere ihtiyaç duyarlar. Diğer bir avantaj ise yapısal çizim programlarının ekranda programınızın izin verdiği yere kadar büyütülebilmesi ve yine de düzgün yüzeylere sahip olabilmesidir. Boyama programlarında büyütmenin anlamı gösterilen alanın küçültülüp nokta ebatlarının büyütülmesidir ki bu bir süre sonra sadece karelerden oluşan bir ekrana sahip olacağınızı gösterir.

Yapısal Esneklik

Yapısal çizim programlarının büyük avantajlarından biri de önceden çizdiğiniz bir şekli her zaman modifiye edebilir ya da yerini değiştirebilirsiniz. İki nokta arasında mor bir çizgi çizdiğinizi farz edelim, istediğiniz zaman bu çizginin bir uç noktasını alıp başka bir yere taşıyabilir ya da rengini sarıya çevirebilirsiniz. Bir uç noktasını hareket ettirdiğinizde çizginin diğer noktası sabit kalacaktır ve çizginin ebatı da değişecektir. Bezier eğrilerinde de uç noktalarla oynadığınızda aynı sonucu alabilirsiniz ve buna ek olarak her iki uçtaki kontrol noktası ile eğilme miktarı ve yönünü istediğiniz zaman değiştirebilirsiniz. Birden fazla objektin bulunduğu bir çizimde (ki genelde böyle olacaktır) istediğiniz herhangi birini alıp başka bir yere taşıyabilirsiniz ve bu diğerlerini hiçbir şekilde etkilemez. Hatta bu objektin diğerlerinin önüne, arkasına ya da arasına koymanız da mümkündür. Aynı işlemleri bitmap boyama programında yapmaya kalktığınızda diğer noktaları tek tek yeniden silmeli ya da çizmelisiniz. Ayrıca yapacağınız her değişiklik çiziminin diğer parçalarını etkileyecektir. Yapacağınız yeni eklemeler eskiden o bölgede bulunanların silinmesine yol açacaktır, çünkü bu programlar tek düzlemde çalışırlar. Yapısal çizimlerde ise her şey kendi düzleminde yer alır. Ayrıca çizdiğiniz bir evin yumuşaklığından kaybetmeksizin ebatlarını değiştirebilir ya da çevirebilirsiniz. Yapısal çizim dökümanlarının laser printer'ınıza gönderilmesi çok daha hızlı olacaktır. Fakat çok komplex çizimlerde bu hız hem çok düşer hem de printer'ınızın hafızasının büyük bir bölümünü kapsar. Bütün bu anlattıklarım sizde bitmap boyama programlarına hiç ihtiyaç olmadığı kanısını uyandırabilir. Fakat konumuz kesinlikle bu değil. Ayrıca yapısal çizim programlarının yetersiz kaldığı birçok nokta da var. Örneğin bir kamera aracılığı ile bilgisayarınıza aktardığınız görüntüleri kullanamazsınız ya da Deluxe Paint IV'deki renk geçiş efektlerinin benzerlerini yapamazsınız. Boyama programlarında her noktanın kontrolü elinizde olduğundan oldukça detaylı çalışabilirsiniz ve resminizin her noktası emrinizdedir. Ayrıca şeffaflık gibi işlemler de yapamazsınız.

Yapısal Çizim ve Masaüstü Yayıncılık

Masaüstü yayıncılıkla ilgilendiğiniz sürece, boyama ya da çizim programları arasında seçim yapamazsınız. Herhangi bir anda herhangi birini kullanmanız gerekebilir. Hatta çoğu projelerinizde ikisini ayrı ayrı ya da birleştirilmiş bir halde kullanmanız gerekebilir. Hemen hemen tüm yapısal çizim programları çalışmalarınız üzerinde birçok işlem yapabilmenizi sağlar. Bir logo ya da başlığı gölgelendirebilir, silikleştirebilir ya da çeşitli biçimlere sokabilirsiniz. Açıkçası benim en çok kullandığım özelliklerden biri de budur. Ayrıca çalışmalarınıza üç boyutlu izlenimi uyandıracak bir hava katabilirsiniz. Yapacağınız bu tür çalışmalar hem çok güzel görünecektir hem de yapımı çok basittir. Çalışmalarınızda kullanmak istediğiniz küçük illüstrasyonları çizmek hem kolay olacaktır hem de çok daha anlamlı olacaktır. Örneğin sevgililer günü için hazırlayacağınız karta sadece yazı yazmak yerine yanına sadece iki eğriden oluşan bir kalp çizip çeşitli renk ve ebatta kullanmanız mümkün.

Size Hangi Program Uygun?

Dergimizin ikinci sayısındaki DOSYA'nın tüm konusu da Professional Draw ile yapısal bir logo çalışmasının üzerine kuruluydu. Bu yazımı okuyanların program ve neler getirip neler götürdüğü hakkında oldukça fikri olmuştur sanırım. Yazımın bu bölümünde değişik birkaç program tanıtmayı tasarlıyordum fakat Türkçe fontları olan tek masaüstü yayıncılık programı Professional Page (Gold Disk) olduğundan ve bu program da ancak aynı firmanın programı olan Professional Draw ile verimli çalışabildiğinden dolayı vazgeçtim. Diğer tanıtmayı düşündüğüm programlar ise PROVECTOR 2.1 (Stylus) ve DESIGNWORKS (New Horizons) idi. Pro Vector aslında oldukça iyi bir program, en büyük özelliklerinden ARexx bağlantısı ve renk karıştırma işlemleri göz ardı edilmemeli, Designworks ise daha amatör çalışmalar için kullanılabilecek oldukça basit bir program. Fakat yine de çizimlerin kendi yüzeylerine sahip olabilmesi sağlanmış. Aynı firmanın yine amatörler için hazırladığı ProWrite 3.2 yayıncılık programı Designworks'teki çalışmaları kullanabiliyor. Bu iki program evlerinde çeşitli amaçlarla bu işe gönül veren arkadaşlarımız için oldukça ideal. Maalesef bu program Postscript HPLaserjet desteklemiyor fakat bu eksiklik Prowrite üzerinden gidebilir.

Bitmap Ressamı

Özet Olarak

Tamamen seçim sizin, eğer sadece bir çizer olarak çalışmayı amaçlıyorsanız ve masaüstü yayıncılık ilginizi çekmiyorsa istediğiniz programda karar kılabilir hatta hepsini kullanabilirsiniz. Fakat yayıncılıkla da ilgileniyorsanız ya da benim gibi işiniz bu ise, o zaman şimdilik PDraw'a mecbursunuz. Ya da EPSF formatını kullanıp PPage ekranında çizimleri görmemeye alışmalısınız. CompuGrafik fontların da Türkçeleşebilmesi için çalışan arkadaşlarıma başarılar diliyorum. İster Bitmap ressamı olun, ister yapısal çalışın, çalışmalarınızı görmek beni sevindirecektir. Bana ulaşmak isteyenleriniz Commodore AMIGA Dergisi'nin adresini ve telefonunu kullanabilirler.