Bu sayfadaki yazılar
Sayfanın metni
Sayfa 41
MUTLAKA OKUYUN: SAYFA 96'da girmenizi bekleyen bir pencereyle karşılaşırsınız: Off: Otomatik diske kaydı kapamaya yarar. Prompt: Otomatik kaydı açar, yalnız her kayıtta size sorulur. Auto Save: Otomatik olarak, verilen aralıklarla, size sorulmadan diske kayıt yapılır. Time: Kaç dakikada bir kayıt yapılacağını bu kutucuğa yazarsınız. "Ok" seçeneği ile bu seçimleri kabul eder, "cancel" ile ise vazgeçip çıkarsınız. Dt set 1,2...: Bunlar ekranın sağında bulunan altalta 4 ikondur. Üstlerinde bilgi gruplarının adı yazar. Basılı olduğunda o bilgi grubu seçilmiş, çıkık olduğunda seçilmemiştir. Bazı grafiklerde sadece bir data grubunu, bazılarında da en az ikisini seçmek gerekir. Bu seçimleri, bu ikonlarla yaparız. Print: Bu seçenek, çizdiğimiz grafiği yazıcı aracılığıyla kağıta dökmemizi sağlar. Klikleyince, basılacak grafiğin yoğunluğunu soran bir ekranla karşılaşırız. Yo- | ile 7 arasında olabilir. Bu sayı ne kadar yüksekse, aynı satırın üzerinden o kadar fazla geçilir ve çıktı çok daha güzel olur. Tabii o oranda yazıcı şeridi ve zaman harcanır. Tercih size kalmış. About: Bu ikon kliklendiğinde programın yapımcıları, telif haklarının kime ait olduğu, o anki boş hafıza ve o an sürücüde bulunan diskteki boş yer hakkında bilgi veren bir ekran çıkar. Ayrıca o anki saat ve tarih (Tabii "realtime clock" denen ve bilgisayar kapalı olsa bile saati tutan bir aleti zamanında edinmişseniz. Bu genelde orjinal ek hafıza birimlerinde bulunuyor.) bu ekrandan öğrenilebilir. Info: O an çalışılan dosyanın adını, kaç satır bilgi olduğunu ve bunun kaç satırının aktif olduğunu, ve otomatik kaydın açık olup olmadığını bu ikon yardımıyla öğrenebiliriz. Main menü: Bu ikon ile ana menüye geri çıkarız. Ovit: Bu ikon bench'e) geri çıkarız. Evet, bu modülün kullanımı bu kadar. Tam olarak öğrenmenin en iyi yolu bol bol kurcalamak, denemek. Eğer bunun için bir sürü veri girmeye üşeniyorsanız, hiç üzülmeyin. "MiniOffice" isimli ilk diskin içinde bu iş için yazılmış bir örnek veri dosyası var. Onu yükletip kullanabilirsiniz, yeterli olacaktır. Buraya kadar geldiğinize göre epey yorulmuş olmalısınız. Dersimiz gelecek ay diğer modüllerle devam edecek. Çıkabilir- SİNİZ...
ile sisteme (work-
Klavyeyle gezinmek için ← ve → tuşları.
Sayfa 40
Add Dets: Bu seçeneğin adı "add details", yani detay ekleme. Bu seçenek yardımıyla grafiklerimizin ne bazı ek bilgiler yazabiliriz. Bir grafik çizilmiş durumda değilse, bu seçenek kapalı olacaktır. Grafiğimizi çizdikten sonra bu ikonu kliklediğimizde, bir pencereyle karşılaşırız. Eklemelerimizi bu pencereden yap: rız. Bir grafiğe başlıca iki şey ekleyebiliriz. Yazı ve çizgiler. Bunları eklemek için ilk başta bunlardan birini seçmemiz gerekir. En başta bulunan "Text" ile yazı ekleme menüsünü, "Line" ile de çizgi ekleme menüsünü görürüz. Burada kullanılan seçenekler şunlardır: Text: Text: Bu barı kliklediğimizde, grafiğin üstüne yerleştireceğimiz yazıyı yazmaya başlarız. Fore: Yazacağımız yazının rengini buradan seçeriz. İstediğimiz rengi kliklemeer. Grafiğin güzel ve okunaklı olin bu renk seçiminin iyi yapılması
Bu seçenekten üstüne yazı yazacağımız arka planın rengini seçeriz. Eğer "none" ikonunu kliklersek, arkaya hiçbir renk konmaz, yazı direkt grafiğin üstüne yazılır. Bazı kalabalık grafiklerde veya kötü renk seçimlerinde, bu yazı okunamayabilir. Draw: Bu seçenek ile yazının nasıl yazılacağını seçeriz. Plain: Bunu kullanarak yazarsak, yazı en sade şekilde yazılır. Underlin Bu seçeneği kullana yazdığımızda yazılan yazının altına bir çizgi çekilir. Border: Bu seçenekte ise yazının etrafına bir çerçeve çizilir. Plinth: Bu son seçenek de yine yazının çevresine bir çerçeve çizilir, fakat bu sefer çerçevede iki renk kullanılarak bir çıkıntı efekti verilir (ikonlarda olduğu gibi). Bunlardan doğru seçimleri yaptıktan sonra ok ikonunu klikleriz. Grafik ekrana gelir. Ayrıca mouse işaretçisi koyacağımız yazının üklüğünü eren bir çer, veye dönüşür. Bunun için uygun bii bulup sol düğmeye basarız. O yazı belirtilen şekilde grafiğin üstüne konur. Line:
Width: Bu çizeceğimiz çizginin kalınlığını belirler. Fore: Buradan rengini seçeriz. Bundan sonra yapmamız gereken seçim, çizeceğimiz çizginin şeklidir. Bu düz olabilir veya ucunda oklar bulunabilir. Bu şekiller ikonların üstünde gösterilmiştir. Daha sonra ok ikonunu klikleriz. Grafiğimiz yine ekrana gelir. Mouse işaretçisi bir artı şeklindedir. Bunu çizginin başlayacağı yere gi bir kere klikleriz. Daha sonra çizginin biteceği yere götürüp ikinci kere izgi çizilmiş olur. elliklerini bir arada kulçok daha açıklayıcı ve anlaşılır hale getirebiliriz.
çizeceğimiz çizginin
Explode: Bu ikon da daha güzel bir grafik elde etmek için kullanılır. Sadece 2 boyutlu daire grafiklerinde etkilidir. Böyle bir grafik çizdikten sonra bu ikonu klikizdiğimiz grafik ekrana gelir. Burada dairenin dilimlerinden herhangi birini kliklediğimizde, o dilim daireden ayrılp bir miktar dışarı çıkar. Tekrar klikler- Ğ Böyle daha dışarıda göstermek istediğimiz dilimleri seçeriz. Daha sonra "ok" ikonunu klikleyerek çıkarız. Grafiğimiz bu şekilde kalır.
Palette: Programda grafik için kullanılan renkler sabit değildir. Bunları biz ayarlayabiliriz. Bunun için "palette" seçeneyararlanırız. Bu ikonu kliklediği mizde, rşımıza ufak bir pencere çıka İşte bu penceredeki ikonların açıklaması İlk başta bütün renkler gösterilmişti Bunların içinden değiştirmek istediği Bu rengin RGB değeri aşa ün renkler kırmızı (R, birinci nci değer) ve mavinin (B, üçüncü değer) değişik oranlarda karışımından oluşmuştur. ler rengin değeri 0 15 arasında değişir. 0 rengin en kı yah), 15 en açık haline karşılık geli sela ilk renge 12, di mizde açık bir kırmı: diğeri O olduğunda parlak Bu değerlerle oynayarak elde edin. Undo: En son yaptığınız değişikliği geri almaya ya Reset: Bütün renkleri ilk hallerine döndürür. Herşeyi rezil ettiğinizde hayat kurtarır. Cancel: Bütün yaptığınız değişiklikleri iptal ederek ana programa çıkar. Ok: Bütün de; kleri kabul ederek ana programa çıkar.
Me- O verdiği lk iki değer 15, arı elde ederiz. tediğiniz rengi
Save As: Programda
grafiği çizmeye başlamadan önce “edit data" seçeneğini kullanarak grafiği çizilecek değerleri girdik. Bu verilerin sayısı çok büyük olabilir. Bunun için her seferinde bu değerleri yeniden girmemiz beklenemez. Yapmamız gereken, girdiğimiz değerleri diskte saklamaktır. Bunu da bu ikon yardımıyla yaparız. Verileri girip ana programa çıktıktan sonra bu ikona klikleyin. Karşımıza kayıt işlemlerini halletmemize yardımcı olan ufak bir pencere çıkar, Bu pencerede kullanacaklarımız şunlardır: Patt: Disk kullanımı için olan yardımcı programdakinin aynısıdır. Bu yükleme ve kaydetme ekranlarında çıkan bu pencerede o diskin ve directory'nin içindeki dosyaların listesi görülebilir, böylece dosyamızı hangi directory'nin içine kaydedeceğimizi veya ne isim vereceğimizi seçerken zorlanmayız. Tabii bir liste söz konusu olduğu için bir önceki yardımcı programdaki sorunlar burada da mevcut. Ve yine listenin ekranda görülecek kısmı için bir ayar yapabilmemiz söz konusu. İşte bu "pattern" (patt) isimli bara nasıl bir ayrım yapılacağını, hangi isimlerin görülüp hangilerinin in bilgiyi verir. Bunun nasıl yapılacağını yukarıda anlatmıştım. Path: Bu barda o an hangi diskin içinde hangi directory'de olduğumuz, dolayısıyla dosyamızı nereye kaydedeceğimiz gözükür. Burayı klikleyerek hemen istediğimiz disk ve directory isimlerini yazabilir ve o directory'nin içine girebiliriz. File: Bu barda içine kaydedeceğimiz dosyaya vereceğimiz ismi yazarız. Dikkat etmemiz gereken, o directory'de zaten bulunan bir dosyanın ismini vermemek, Çünkü böyle bu durumda, aynı isimli iki dosya bulunamayacağından, yenisi eskisinin üstüne yazılır ve eskisi geri getirilemeyecek şekilde yok olur. Fakat program bizi buna karşı uyarır ve bize diskte bulunan dosyayı yenisiyle değiştirmeyi isteyip istemediğimizi sorar. İstemezsek "cancel" seçeneğini kullanıp çıkarız ve daha sonra o dosyayı başka bir isimle kaydederiz. Böylece bir hata yapmamız önlenmiş olur. Read dir: O an "path"de gözüken disk ve directory'nin içindeki dosyaların listesinin yeniden okunup ekranda gösterilmesini sağlar. Bu listenin gösterildiği ufak pencerenin yanında yukarı ve aşağı ok işaretiyle beraber bir çubuk bulunur. Her zamanki gibi bu ok işaretleriyle listede yukarı ve aşağı ilerleyebiliriz. Ve tabii bu çubuğu basılı tutup yukarı aşağı oynatarak listeyi kaydırabiliriz. Parent: O an bulunulan yerden bir directory üste, yani dışarı çıkmaya yarar. Assigns: O an sisteme tanıtılmış olan disk ve directory'lerin listesini çıkarır. Liste ekranında çıkan bu isimlerden birini klikleyerek hemen onun içine girebiliriz. Bir de ekranın solunda üç ikon bulunur. Bunlar en çok kullanılan diskler olduğundan (df0: ve ram: gibi), bizi adını yazmak veya listeden seçmek zahmetinden kurtarmak için bu ikonlar konmuş. Mesela o an içeride bulunan diskin listesini almak için "df0:" ikonunu kliklemek yeterli. Save: Bütün seçimleri yaptıktan sonra dosyamızı diske yazmaya yarar. Save Data: Bir dosyayı sonra bunun üzerinde ekler ve değişiklikler yaparsak ve bunu eski dosyanın üstüne kaydetmek istersek, bu ikonu kliklememiz yeterlidir. Yani yukarıdaki gibi bir pencere çıkmaz, onun yerine o anki bilgiler en son kaydedilen dosyanın üzerine, aynı isimle kaydedilir. Dosyanın eski hali tamamen yok olur. Herhalde yer yer kazalara yol açabilecek bir ikon olduğunu söylememe gerek yok. Load Data: Diske kaydedilmiş bir dosyayı geri yüklemeye yarar. Aynı "save as" seçeneğindeki gibi bir pencere çıkar. Tek farkı oradaki dosyamızı diske kaydetmeye yarayan "save" seçeneğinin yerine, burada dosyayı geri okumaya yarayan "load" seçeneğinin olması, Ayrıca yüklemek istediğimiz dosyanın adını yazmak yerine listede adını bulup kliklememiz yeter. Bunun dışında kullanımları aynı. Dikkat etmemiz gereken nokta ise yeni bir bilgi dosyası yüklediğimizde, o an üzerinde çalıştığımız bilgilerin, ki buna çizilmiş olan ve hafızada duran grafik de dahil, tamamen yok olacağı, yerine yeni bilgilerin yükleneceğidir. Bunun için önce üstünde çalıştığımız bilgileri -tabii eğer önemliyse- diske kaydetmemiz gerekir. Clr Data: Üzerinde çalıştığımız verilerden sıkıldığımız, yeniden başlamak istediğimiz zaman, bu ikonu kullanarak bütün girdiğimiz verileri silebiliriz. Yeni bir hayat, yeni başlangıçlar. Save Clip: Üzerinde çalıştığımız verileri geçici olarak, kısa bir süre için bir yere saklamak gerekebilir. Mesela başka bir bilgi grubunu yükleyip bir göz atmanız gerekebilir. Bunun için bütün kaydetme işlemleriyle uğraşmak istemeyebilirsiniz. Böyle durumlarda bu ikonu kliklemeniz yeter. Yaptığı iş ise o anki verileri ram diske (bildiğiniz gibi Amiga'da ram'ı, yani bilgisayarın hafızasını bir disk olarak tanıtıp kullanmak mümkün. Tabii bu alet resetleninceye kadar geçerli oluyor, ama inanılmaz hızı sayesinde çalışırken oldukça yardımcı oluyor.) "Clip.gra" ismiyle kaydetmek. Aslında bunun herhangi bir bilgi dosyasından farkı yok, ama çok hızlı kayıt edildiğinden kullanımda çok pratik. Hem de esas dosyanın üzerinde bir değişiklik yapmamış olduğunuzdan, (o güvenlice diskte duruyor) çok da güvenli. Load Clip: Clip olarak kaydetmenin iyiliği işte burada bir kez daha karşımıza çıkıyor. Bu ikonu kliklediğinizde hemen ram diskten "clip.gra" isimli dosyayı yüklüyor. Yani demin kaydetmiş olduğunuz dosyayı. Kısaca bir ikonu klikleyerek o anki bilgileri geçici olarak saklıyor, işiniz bitince başka bir ikonu klikleyerek bunları geri alıyorsunuz. Kullanımda çok büyük bir kolaylık sağlamasının yanında, başka avantajları da var. "Load data" ile bilgi yüklediğinizde o an hafıza çizilmiş olarak bulunan grafik de yok olur. Fakat "load clip" için böyle bir şey söz konusu değil. Sakladığınız bilgileri geri aldığınızı bildiğinden, program son çizilen grafiği silmez, saklar. Tabii arada başka bir "load data" işlemiyle bu grafik zaten silinmedi. Save IFF: Çizdiğimiz grafiği diske kaydetmeye yarar. Yalnız dikkat etmemiz gereken sadece grafiğin diske kaydedildiğidir. Kayıt ekranı tıpkı diğerlerine benzer. Ayrıca resim IFF olarak kaydedilir. Bu pek çok bilgisayardaki grafik programlarında ve Amiga'daki çizim programlarının hepsinde kullanılan (mesela Deluxe Paint) dosya türü olduğundan, daha sonra bu grafiği herhangi bir çizim programına yükleyip üzerinde değişiklik yapabilirsiniz. Load IFF: Daha önce çizilip diske kaydedilmiş bir grafiği geri yüklemeye yarar. Yükleme ekranı bütün kayıt/yükleme seçeneklerinde olduğu gibidir. Auto Save: Bu seçenek uzun süre değer gireceğiniz zaman çok işe yarar. Programın içinde devamlı bir saat çalışır. Bu seçeneği çalıştırdığınızda, siz hiç karışmadan, verdiğiniz aralıklarla girdiğiniz değerler diske kaydedilir. Böylece herhangi bir elektrik kesilmesine veya benzer bir aksiliğe karşı iki dakikada bir yazdıklarınızı diske kaydetmek için paranoyakça çabalamanıza gerek kalmaz. Bu ikon kliklendiğinde birkaç değer