SPACE MAX

• Space MAX (Amiga)
• Oyun incelemesi

İnsanoğlu, yaşadığımız 20. yüzyılda daha önceleri sadece bir hayalden öteye gidemeyen öylesine çok şey başardı ki, bunların hepsini burada sıralamaya kalksam bu yazının sonu gelmez. Birkaç örnek vermek gerekirse; organ nakli, evinizdeki bilgisayarınız, kullandığımız elektrikli aletler, 900'lü numaralar (!), bilimin her dalında gelişmeler ve işte karşınızda uzay çağı. İnsansız roketler, içine hayvan konulan modüller derken insanlar aya gitti. Tabii ki aklı olan kimse bununla yetinmedi. Uzay araştırmaları hem dünyadaki merkezlerden, hem de uzaydaki uydulardan tüm hızıyla sürüyor. Sonuç mu? Sonucu kimse bilemez. Belki çok çok uzaklarda yaşanabilir bir dünya (Fazla mı uçtuk ne?). Alman software firması Starbyte, bu konuya ilgi duyanlar için çok güzel ve kapsamlı bir oyun çıkardı: SPACE MAX. NASA'da yürütülen bir projeye başkanlık ettiğiniz oyun, ilk bakışta biraz karmaşık gelse de, aslında gayet basit bir menü sistemine sahip. Artık 1. disketi takıp oyuna başlayalım. Oyun Workbench'ten yükleniyor. Ayrıca harddiski olanlara tavsiyem, "Install" ikonunu harddiske kopyalayıp oradan oynamaları. Oyun sırasında ses efektlerini duyabilmeniz için, Amiga'nızın en az 1MB chip RAM'e sahip olması gerekiyor. Ayrıca oyun disketinizin yazılabilir olması gerek.

Sonunda SPACE MAX ikonunu klikleyip beklemeye başlıyoruz. Kısa bir yüklemeden sonra, oyun size kod soruyor. Herhangi bir şey yazıp burayı geçiyoruz. Karşımı- Za çıkan yeni pencerede iki seçeneğimiz var: Montage fortführen: Bir önceki oyunda eğer B disketiniz yazılabilir durumda oynadıysanız, bu seçenekle kaldığınız yerden devam edebilirsiniz. Neues Projekt: Tamamıyla yeni bir proleye başlamak istiyorsanız, bu seçeneği ullanmalısınız.

BAN vor

Bunlardan "Neues Projekt"i seçerek devam ediyoruz. İsmimizi yazdıktan sonra, oyunun zorluğunu seçeceğimiz ekrana geliyoruz. Buradaki seçenekler sırasıyla şöyle: 1> Management Trainee: Oyunun trainer bölümü. Bütçeniz $3.000.000.000.; süreniz 75 gün. 2> Asistant Manager: Bu kademede proje başkanının en zor bölümlerden biri. 3> Project Manager: İşte size en zor bölüm. Oyunu iyice tanımadan bu bölümü seçmeyin. 4> Deputy Project Manager: Projeyi yöneten kurulu yöneten (!#4) başkanın yardımcısısınız.

3 TUĞ : BA

5> Senior Project Manager: Bu bölüm, oyundaki en kolay bölüm. Sonunda projeyi yönetenler arasında en yüksek mevkiye geldik. Bütçeniz $3.700.000.000; süreniz de 105 gün. Aslında oyunda bu rütbelerin hiç bir önemi yok. Zorluk dereceleri çok basit bir temele dayanıyor: İşinizde ne kadar yükselirseniz, kullanabileceğiniz kaynaklar da o kadar artar. Bu düşünceye uyup, zorluk derecesi olarak "Senior Project Manager" kademesini seçiyoruz. Bunun arkasından bir de sigorta isteyip istemediğinizi soran bir ekran çıkıyor. Bence uzayda çalışan herkese sigorta lâzım. Ne de olsa inşaatta kaçak amele çalıştırmiyoruz.

Yeni ekranda, verdiğimiz bilgileri bir kere daha kontrol ettikten sonra, asıl oyun ekranına geçiyoruz. Şu anda monitörlerle dolu bir odadayız. Burası bizim projeyi kontrol ettiğimiz Ekranın sağındaki ve solundaki, toplam sekiz monitör pek bir işe yaramıyor. Ekranın ortasındaki yanyana dizilmiş üç tane monitörden ise projenizin durumu hakkında çeşitli bilgiler alabilirsiniz. Bu monitörlerin işlevleri kısaca şöyle: 1> Soldan birinci monitör: Mouse pointer ile bu ekranı kliklediğinizde ortada yeni bir ekran açılır ve yukarıdan aşağıya sırasıyla şu bilgiler önünüze gelir:

DATE:

a) Krank: Yörüngede çalışan astronotlardan kaç tanesinin hasta olduğunu bu satırda görebilirsiniz. b) Streikend: Yörüngede emirlere uymayarak isyan çıkaran astronotların sayısı. Oynadığım süre içinde hiç isyan çıkaran astronot olmadı. Eğer adamlarınızın yukarıda yaşam koşulları iyiyse, ayaklanma normalde çıkmaz. c) Verstorben: Astronotlar arasında hastalıktan veya bir kazada ölen varsa buradan görebilirsiniz. d) Erforderliches Bedienungspersonal: Yörüngede mutlaka bulunması gereken personel. e) Schlafplaetze im Orbiter: Yörüngeye yolladığınız mekikteki yatak sayısı. f) Wohnmodule: Yörüngedeki modüller. g) Schlafplaetze in der Krankenstation: Mekikteki hastahane bölümünde hasta astronotlar için ayrılan yatak sayısı. Eğer mekiğin içinde "medical" modülü yoksa, bu sayı hep sıfırdır. h) Kommandant Pilot: Uzay mekiğine komuta eden pilotlar. Mekikteki en yüksek mevkiye sahipleri. i) Missionsspezialist: Görevin konusu hakkında uzmanlaşmış kişilerdir. Her mekikte bir tane bulunması sizin açınızdan iyi olur. j) Weltraumarzt: Yörüngedeki sağlık durumunu kontrol edecek, hastalananları size bildirecek ve onları tedavi etmeye çalışacak doktorlardır. Yine her mekikte bulunması gereken insanlardan. 2> Ortadaki monitör: Bu monitöre gelince ekranı bir yıldız haritası kaplayacak. Bu ekrana tam olarak bir yıldız haritası diyemeyiz, çünkü oyunda ilerleyip uzaya modüller yerleştirmeye başlayınca, bu modüllerin uzaydaki konumunu bu ekrandan görebileceksiniz.

yaşam

KTK Küstün

3> En

soldaki monitör: Karşınıza çıkan ekranda, uzaya gönderdiğiniz kullanım materyallerini görebilirsiniz. Bunların neler olduklarına birazdan değineceğim. Eğer ekranın altında "ZU WENIGE VERSORGUNGSGÜTER" yazısı yanıp sönüyorsa, mekiğe yeterince kullanım materyali koymamışsınız demektir. Kumanda odamızdaki kullanabildiğimiz aletler sadece monitörler değil tabii ki. Monitörlerin bulundukları yerin tam altında bir dizi drive'a benzeyen bir menü ve bir sürü seçenek var. Şimdi bunları soldan başlayarak tanıyalım. 1> İNFO: Bu seçeneğe basınca karşınıza 7 tane alt seçenek çıkar: a) Gewinne: Projeden kazandığınız para miktarı. Doğrusu bu oyunda para kazanmak oldukça zor. Vermietete module: Kiralanan modüllerin günlük kira bedeli.

Veredelte Materialen: Uzaydaki yerçekimsiz ortamdan yararlanarak verimlilikleri arttırılan maddeler. Bergungsmaterialen: Herhangi bir acil durum anında kurtarılabilecek maddeler. b) Gehalter: Çalışanlara ödediğiniz maaş. Kimin kim olduğunu biraz önce açıklamıştım. c) SL Platze: Mekiklerin fırlatılacağı ve inecekleri üsler. d) STS: Eğer uzay mekiğinizi Kennedy Space Center (bizim bulunduğumuz yer) yerine başka bir yere indirdiyseniz, mekiği geri getirmenin size ne kadara patlayacağını buradan öğrenebilirsiniz. Kaufpreis: Alış fiyatı. Mietkosten: Kiraladığınız parçaların günlük kira bedelleri. Feststoffraketen: Sıvılaştırılmış yanıcı gazla çalışan ve HLLV roketine dışarıdan takılan roket motorları. Flugzeug (Boeing 747 Shuttletransporter): Başka bir yere indirdiğiniz mekiğinizi tekrar üsse getirmek için bu uçağın üstünde taşıtmanız gerekecek. Bu işlemin fiyatını buradan öğrenebilirsiniz. Tarifemiz ise şöyle: Edwards Air Force üssünden Kennedy Space Center'a: 1 milyon $ Northrop Strip üssünden Kennedy Space Center'a: 1 milyon $ Dakar Air Base'den Kennedy Space Center'a: 1,5 milyon $ e) Module: Mekiklere yükleyip yörüngeye yolladığınız modüller. f) Zins/versicherung: Bu seçenekle, kazancınızın üzerinden kesilen vergi ve eğer seçtiyseniz sigorta yüzdesini görebilirsiniz. Zins: Kazandığınız para üzerinden kesilen vergi yüzdesi (Bakın biz vergi sülüğü değiliz). Versicherung: Oyunun başında sigorta yaptırdıysanız, kazandığınız paracıkların yüzde kaçının sigortaya gittiğini buradan okuyabilirsiniz. g) Bu seçenek sayesinde kullandığınız bilimsel madde ve modülleri görebilirsiniz.

Bütün bu seçeneklerin de altında bir çubuk bulunuyor. Bu çubuğu mouse ile klikleyerek tekrar ana menüye dönüyor ve hemen ikinci seçenek olan "REPORT"u seçiyoruz. 2> REPORT: Info seçeneğine benzeyen bu seçenekte, 6 tane alt seçenek var. Bunlara kısaca bir göz atalım. a) Gewinne: Hasta, ölen ve ayaklanan personelin size kaybettirdiği para miktarı ve kazandığınız extra bonuslar. b) Scores: Kazandığınız puanlar. c) Taglich: Yörüngedeki mekikler için yapılan günlük masraflar. Wert der hergestellten Produkte: Uzayda ürettiğiniz aletlerin size getirdiği kazanç. Leasing Einkünfte: Kira gelirleri. d) Budget: Bütçeniz. Pek bitmezmiş gibi görünse de dikkatli olun. Crewkosten: Personele yapılan ödemeler. Bedienungausgaben: Extra masraflar. Versorgungsausgaben: Satın aldığınız tüketim ve bilimsel maddelerin tutarı. Zinsen: Ödediğiniz vergi miktarı. Orbiter/SRB Leasing Ausgaben: Yörüngedeki kiralanmış modüllerin masrafları. Einrichtungs/Shuttle Carier Ausgaben: Mekiği başka bir üsten kendi üssünüze taşıtmak için ödediğiniz para. HLLV/External Tank Kapitalkkosten: HLLV roketine dışarıdan takılan sıvı yakıt tankları için harcanan para. Module (im Orbit) Kapitalkkosten: Yörüngedeki modüller için harcanan para. Einkünfte: Toplam kazancınız. Projektkosten bis heute: Projenin şimdiye kadar size olan maliyeti. Verbleibende Budget: Tüm harcamalardan sonra kalan paranız. Gesamizeit des projektes: Projenin kaç günde tamamlanması gerektiği. Bis heute: Bulunduğunuz güne kadar geçen süre. Verbleibende Zeit: Projeyi tamamlamak için kalan süre. e) Spiele: Oyunla hiçbir ilgisi olmayan bir seçenek. STARBYTE firmasının yaptığı oyunların kapaklarının dijitize edilmiş resimleri...?

1) Über: STARBYTE'ın enteresan seçenekleri örnek #2. Oyunu yapanların tiplerini, bebeklerinin tiplerini veya köpeklerinin tiplerini merak edenler bu seçeneği çok sevecek. 3> START: Projeye başlamak için ilk adım olan bu seçenekle, kendi uzay aracımızı uzaya yollayacağız. Karşınıza çıkan ekrandan bir mekik seçmelisiniz. Mekiklerimiz ve özellikleri şunlar:

Atlantis : Fiyatı 101 milyon $ , 66500 LBS yük kapasitesi Columbia : Fiyatı 93 milyon $ , 59000 LBS yük kapasitesi

Discovery: Fiyatı 99,6 milyon $ , 65000 LBS yük kapasitesi Endeavour: Fiyatı 102 milyon $ , 67500 LBS yük kapasitesi Fiyatı 328 milyon $ , 150000 LBS yük kapasitesi Bu araçların arasında HLLV insansız bir yük roketidir. İstediğiniz aracı seçtikten sonra onu istediğiniz modüllerle doldurabilirsiniz. Ve işte modüller: Command: Komuta modülü. Pek gerekli bir modül değil. Habitation: Adamlarınız, yörüngedeki işlerini bitirene kadar bu modülde yaşayabilirler. Yaşama süreleri, yanlarına verdiğiniz erzağın miktarına bağlı. Recreation: Üretim için gerekli olan modüllerden biri. Medical: Hastahane modülü. Uzayda kuracağınız üste en az bir tane bulunması şart. Böylece uzayda yaralanan veya hasta olanlar için zırt pırt mekik kaldırmanıza gerek kalmaz. Adapter: Modülleri uzayda birleştirebilmeniz için bu adaptörlere çok ihtiyacınız olacak. Solar Array: Güneş enerjisinden yararlanmanızı sağlayacak olan bu modül ile uzay istasyonlarınıza enerji sağlayabilirsiniz. Heat Radiator: Bu modül ile aracın ısısını

Thruster: Uzaydaki üssü hareket ettirmeye yarayan motor. Logistics: İşte bütün insanlı araçlarda bulunması gereken modül. Bu modüle astronotların yaşamaları için gerekli olan oksijen, yemek, su, tıbbi malzemenin yanı sıra araştırmalar için gerekli olan hammaddeler bu modül ile taşınmakta. Matl Pro-Bio: Bioloji araştırmaları için kullanılacak modül. Matl Pro-Elc: Elektronik araştırmaları için kullanılacak modül.

Matl Pro-MGP: METAL-CAM-PLASTİK araştırmaları için kullanılacak modül. Astrophysics: Astrofizik araştırmalarının yürütüleceği modül. Experimental: Laboratuvar çalışmaları için gerekli olan modül. Pallet Rack: Paletli raf modülü.

Gerekli olan modülleri seçerken dikkat etmeniz gereken iki nokta var. İlk olarak HLLV roketine hiç bir zaman Logistics modülü koymayın. HLLV insansız bir roket olduğu için, oksijen, su, yiyecek türünden maddeler koymanıza gerek yoktur. İkinci olarak da her zaman, modülleri sonra mekikte en az 40000 LBS boş yer kalsın. Modüllerimizi de yüklediğimize göre en son olarak gerekli maddeleri yükleyeceğiz. Yeni çıkan ekrandaki maddeler şunlar: Sauer-Stickstoff: Astronotların uzayda soluyabilmesi için gerekli olan oksijen. Nahrung: Adamcağızların uzayda aç kalmamaları için yemek. (Aç ayı oynamaz!!!) Wasser und Getranke: Su ve içecekler. Flüssigwasser-/Sauerstoff: Sıvı oksijen. Ersatzteile: Mekiğin herhangi bir yeri bozulursa gerekecek yedek parçalar. Astrophysikliche Güter: Astrofizik araştırmalarında kullanılacak alet edevat. Astrophysics bu aletlerden de almalısınız. Versuchslabor Güter: Deney laboratuvarı için gerekli olan maddeler. Experimental modülü aldıysanız, bu maddelerden de almalısınız. Elektronische Rohstoffe: Elektronik üzerinde araştırmalar yapmak için gerekli olan parçalar. Eğer Matl Pro-Elc modülü aldıysanız, bu parçalardan almanız gerekiyor. Biologische Rohstoffe: Biolojik araştırmalar için gerekli olan hammaddeler. Matl Pro-Bio modülünü seçtiyseniz, bu hammaddelerden almak size farz olmuş.

Gerekli maddeleri de mekiğimize yüklediğimize göre artık demir alabiliriz. Launch icon'ına basarak mekiğin motorlarını çalış-

HAR FREL

33150

33 158 | tırıp onu uzaya yolluyoruz (Küçük bir hatırlatma: Dünya yörüngesinde, boyu 12cm'den büyük olan cisimlerin sayısı 150.000. Bizim yörüngeye oturttuğumuz bu uyduyla, yörüngedeki cisimlerin sayısı 150.001 oldu. Heh ve de küh!) Döndük dolaştık, tekrar aynı yere, kontrol odamıza geri döndük. Artık kalan seçenekleri de gözden geçirip şu işi bitirelim. 4>1M ORBIT: Oyunun en can alıcı noktasına hoş geldiniz. Buradaki ekran yine bir uzay haritası şeklinde. Ekranın altında ise üç seçenek var:

a) Assemble: Yörüngede istediğiniz gibi bir araştırma istasyonu kurabilirsiniz bu seçenekle. Bu iş için çıkan menüden yörüngeye yerleştirmek istediğiniz modülü seçin. Biraz sonra seçtiğiniz modülü ekranın sol üst köşesinde, sağa doğru kayar bir şekilde görebilirsiniz. Seçeneklerin solundaki ekrandan hangi yöne, hangi hızla gittiğini görebilirsiniz. Bunları, seçeneklerin sağındaki oklarla yönetebilirsiniz. Modül, istediğiniz yere geldiğinde okların yanındaki anahtar deliğine basarak, modülün yerini sabitleştirebilirsiniz. Bir adaptör yardımıyla dört modülü birbirine monte edebilirsiniz. Burada modülleri yerleştirirken çok dikkatli olun. Eğer modüller arasında boşluk kalırsa veya tam tersi iki modül birbirinin üstüne binerse, modüller patlar ve montajı yapanlar ölürler.

b)Max: Oluşturduğunuz uzay istasyonlarını sırayla görmenizi sağlar. Ök tuşları ile bir istasyondan diğerine Yörüngedeki istasyona eklediğiniz Thruster modülünü çalıştırır d)Exit: Bu ekrandan çıkmanızı sağlar.

5> LANDEN: Yörüngedeki mekiklerden birinin görevi bitmiş, adamlardan hastalanan, hatta ölen varsa veya bu seçeneğin nasıl kullanıldığını öğrenmek istiyorsanız, bu seçenek, uydularınızdan birini dünyaya indirmeye yarar. Karşınıza çıkan ekranda indirilecek personeli ayarladıktan sonra, mekiğin ineceği yeri saptayacaksınız. Bu ekranda üslerin yanında oradaki hava durumu da yer alıyor. Hava durumu iyi olan bir üsse inişi yaptırıp bu işi de bitirin. Eğer işiniz yoksa, bu seçenek sayesinde tarihi bir gün ilerletebilirsiniz. 7> EXTRAS: Bu seçeneğe basarak oyunla ilgili bazı ayarlamalar yapabileceğiniz yeni bir ekrana geçersiniz. Load: Save ettiğiniz bir oyun bu seçenek ile yükleyebilir ve kaldığınız yerden devam edebilirsiniz. Save: Oyunu kaldığınız yerden kaydetmeye yarar. Sound: Oyundaki ses efektlerini açar. 1MB chip ram'i olan bir Amiga'nız varsa, sesleri mutlaka açın. Printer: Oyun sırasında size bilgi veren ekranların altlarındaki "Print" seçeneği mutlaka gözünüze çarpmıştır.

Bu seçenek ile bütün bilgileri printer'dan çıkarabilirsiniz. Kullanışlı bir seçenek. Start Land GFX: Mekikleri fırlatırken ve indirirken dijitize resimler görmenizi sağlar. # Resimler fakat yavaş ve hareketsiz. Abort: Ayarlamaları eski haline getirip ekrandan çıkmanızı sağlar. OK: Ayarlamaları yaptıktan sonra oyuna dönmenizi sağlar.

Exit Space MAX: Oyundan çıkıp Workbench ekranına dönmenizi sağlar. Menüler bu kadar; dolayısıyla oyunun size açıklayabileceğim bölümü de. Bütün bunların arasında unutmamanız gereken bir önemli nokta kaldı: Oyunun asıl amacının bilimsel araştırma yapmak olduğu. STARBYTE, Space MAX için oldukça uğraşmış olmalı. Sonuçta ortaya derin ve zevkli bir oyun çıkarmış. Oyunda sık sık karşılaştığınız kaza ve hastalıklar insanı biraz(!) sıksa da işin zevkini bozmuyor. Değişik bir konuyu ele alması ve bir projenin tüm sorumluluğunu taşıdığınız hissini en iyi şekilde vermesi, oyuna büyük hava katıyor. Dijitize edilmiş kalkış ve iniş resimlerinin unutulmaması kesin bir artı. Bir kere ne tür oyun severseniz, bu oyunu bir kere oynayın; yine de beğenmedik diyorsanız, o sizin zevkiniz. Bal peteği dokulu haritalarda stratejik savaşlar yapmaktan, MYTH'i günde 10 defa bitirmekten veya HOOK'ta aramaktan bıktıysanız, Space M.A.X.'i alıp uzaya bir yolculuğa çıkın. Hepinize iyi araştırmalar!

STARBYTE 1 MByte / 3 DİSKET