Sayfa 24

2) F-16 Combat pilotta iki adet hava radar modu var. Bunlardan ilki Track While Scan adı verilen (TWS) ve bir uçak hedeflenirken diğerlerinin de taranabildiği bir mod. İkincisi ise Single Target Track adını alıp (STT), bir hedefe kilitlenen ve onu belirli bir koni içinde kaldıkça takip eden radar modu. Bu moda girmişseniz, füze önce kilitlenecek daha sonra füze tipine göre menzile girecektir. Bir gün bir F-14 pilotu bu ateşleme olayını bana detayları ile anlatmıştı. Sidewinder, ısı kaynağına kilitlenen bir silah. İlk olarak radar'dan bir hedef seçiliyor daha sonra füze başlığı bu hedefi arama moduna giriyor. Menzile girince ve başlık hedefi tanıyınca, ısı kaynağının şiddeti ile orantılı olarak gittikçe yükselen ve tizleşen bir ses duyuluyor. Pilot tecrübesi ile füzeyi ne zaman atacağına karar veriyor. Sorun burada, acele edince başlık hedefi iyi takip edemiyor, fazla bek bakalım ne oluyor im ! oluyor ne ola-

3) AMRAAM ile uzun menzilli atışlar yapmak istediğinden bahsetmişsin. Burada bir iki sorun var. İlk.olarak ateşleme yapılırken hedef ile arandaki mesafe. Tam sınırda bir ateşleme yaptığını düşünelim;

yani AMRAAM'ı 48 kilometre gibi bir - menzilden salladın. Füze hedefe gidene dek bir zaman geçecektir. Bu zamanda düşman, hatırı sayılır bir yol katedebilir. Eğer uçak kaçarsa, füze takip edemeyerek menzil dışı kalacaktır. Bu sorunlardan ilki. İkincisi ise dinamik ile ilgili. Füze menzili, tam olarak etkili menzil anlamına gelmez. Bu, o füzenin ne uzaklığa erişebileceğini gösterir. Füze havada bulunuşunun her fşamasında aynı performansını gösteremez. Füzenin en iyi zamanı yakıtının bittiği andır. Çünkü bu saniyede, ağırlık en aza inmiş ve hız son değerine ulaşmış olacaktır. Bundan sonra füze yavaşlayacak en sonunda tüm aerodinamiğini kaybederek düşecektir. Mesela yakıtsız uçan füze dönüşlerde çok enerji kaybedecektir. Son olarak olayı kendine düşün, 30 mil düz bir hatta gelen bir füzeden mi kurtulmak kolaydır, yoksa yakınında atılan bir füzeden mi? Hiç şüphesiz uzun yol gelen füzenin doğrultusunu anlamak ve kurtulacak hareketi bulmak son derece kolaydır. Sorunları sıraladığıma göre artık bir iki çözüm önerebilirim. Gerçek pilotlar bu tür silahları genelde ikişer ikişer ateşlemeyi tercih ederler (duruma bağlı olarak). Bu, etkili bir çözüm yoludur. Havada Ramboluk yapmak zorlaşıyor gerçi (Cephane yarıya iniyor) ama, başarı yüzdesi artıyor. Bu denenebilecek bir yol. Ben genelde 10, en fazla 15 milden ateş ediyorum. Bu sırada düşman füzesi bana gelmek üzere oluyor, hemen kaçmam gerekiyor. Eril Eti'nin Mig bilgilerini tamamlamak isteyen Can, Mig-29 üzerine şunları yazmış: Uçağın kod adı FULCRUM (Dayanak noktası). Gelişmesi 1971'li yılların başlarına uzanıyor (F-14'ün piyasaya çıkma tarihleri). İlk olarak geliştirilmiş bir Mig-

23'ten şüphe edilmiş. Daha sonra bu uçağın yeni avcılarla başedebilecek son derece yetenekli bir avcı olduğu anlaşılmıştır. İlk denemeler 1979 yıllarında yapılmış ve 1981'den itibaren tüm birliklerde hizmete girmeye başlamıştır. Ancak bu uçak hakkında ayrıntılı bilgi, ilk olarak 1986'da Finlandiya hava sergisine katılan 6 Mig- 29'dan elde edilmiştir. İşin ilginç tarafı, bu sergide uçakların satış amacı ile sergilenmesi idi. Üstelik alışılmış Sovyet doktrini olan eksik radar sistemleri ile değil Sovyet ordusundaki hali ile uluslararası silah pazarına sunulmuştu. Burada batılılar bu uçağı küçümsediklerini anladılar. Uçağın son derece iyi bir tırmanma hızı, gelişmiş bir kokpiti, sadece pasif sistemlerle hedef bulabilme yeteneği (Son derece önemli!!), kötü pistlerden kalkabilmek üzere motor girişlerini alçak hızlarda ko- Tuyan FOD önleme (Foreign Object Damage) sistemi ve en önemlisi Helmet sight denen ve flimlerden tanıdığımız gelişmiş bir HUD sistemi. Kısaca Mig-29 pilotu, tüm bilgileri kaskının camından okuyabiliyor. Amerikalılar, bu sistemin Rus ordusunda 1983'ten beri kullanıldığını öğrendiklerinde minyatür bir şok geçirdiler ve hemen kendi Helmet sight modellerini geliştirmeye başladılar. Detayları bilmiyorum ancak daha yeni yeni hizmete girdiğini tahmin ediyorum. 2 adet Tumansky R-33 D motoruna sahiptir ve sesin iki katı hızlara çıkabilir. 6 silah istasyonu vardır ve 600 mermilik 30 mm'lik topu vardır. Top deyip geçmeyin. Bu top, dünyanın en iyi dog-fight toplarından. Hedefleme bilgisayarı o kadar gelişmiştir ki, ancak 4 atış yapılmasına izin verir (Beşinci mermi'nin vuracağı sağlam hedef kalmıyor). Kullanıcılar arasında Almanya, Hindistan, Irak, Kuzey Kore, Suriye, Yugoslavya ve Zimbabwe yer alıyor. Can'a teşekkür ediyoruz. Bu arada üzülerek belirteyim, Antalya'ya giderken bir mektubu getirmeyi unutmuşum. Maalesef o mektubu bu ay yayınlayamıyorum, İstanbul'a dönüşte mektubuna yer vereceğim. Belki farketmişsinizdir, birçok oyun gelecek çıktı, yazılıyor diye dünyanın yazısını yayınladık, zahmet edip yarısını bile piyasaya çıkaramadılar. Ne oacak halimiz, ben de bilmiyorum, durduk yere yalancı çıkıyoruz. Yazının sonunda son derece önemli bir noktaya değinmek istiyorum: NULL-MODEM. Bu konu ile ilgilenenler lütfen aşağıdaki satırları dikkatle okusunlar: Köşemiz sayesinde tanışan iki arkadaşımız buluşup, kendi yaptıkları kablo ile oyun oynamaya karar verdiler. Ancak ellerinde olmayan bir hatadan kabloyu Paralel port'a yaptılar ve sonuç iki yanık 8520 (hatırı sayılır bir masraf). Ellerinde olmayan hataya gelince: Biz Null-Modem için her zaman 25'li soketlerden bahsediyoruz. Ancak arkadaşlarımızın birinde bulunan Amiga'nın serial portu 23'lük (Evet son derece ilginç ilk defa görüyorum!!!). Dolayısı ile bağlantının 25'lik olan paralel port için geçerli olduğunu düşünmüşler. NULL MODEM KABLOSU YAPAN-LAR: - Kablo SERİAL PORT'a takılmalıdır. Burada dişi soket kullanmanız gerekecektir. - Normal olarak bu port 25'lidir. Ancak 23'lü portların da olduğunu arkadaşımızın yaşadığı tecrübeden öğrendik. Kabloyu yaparken bunları gözönüne alın. Ya iki uçlu kablolar yapın, ya da gerekiyorsa 25'ten 23'e adaptör yapın. - 23'lü veya 25'li olsun bağlantılar aynı kalıyor. 7 numara ortak 2 ve 3 çarprazlanıyor. - Bir zarar gelmesini istemiyorsanız, 7 numaralı bağlantının sağlam olduğundan emin olun (Toprak hattı). Arkadaşlarımızın tecrübesi beni çok üzdü, olay harcanan para dışında tatlıya bağlandı. Umarım başkalarının başına bu tür olaylar gelmez. Bu sıcak yaz aylarında hepinize bol eğlenceler.