Sayfa 36

AMIGA&MÜZİK

Merhabalar!!! Bu ay hep birlikte en gelişmiş "Tracker" programlarından birini göreceğiz. Daha önceki sayılarımızda birkaç tracker programını açıkladığımız için bu programla yeni tanışacaklar önce 3. sayıdaki Soundtracker yazısını şöyle bir gözden geçirseler fena olmaz. Ama ben yine de bu sayıda programın tüm parametre ve komutlarının fonksiyonlarını en temelden açıklayacağım.

Bu program daha evvelce yazılmış olan "Noisetracker ve Sound Tracker" programlarının tüm özelliklerine sahip olmakla birlikte bu programda diğerlerinden çok farklı birçok yeni özellik daha bulacaksınız. Protracker'ın başlıca en büyük farkı ekran renklerinden analizör renklerine kadar programa ait tüm parametreleri ayrı ayrı değiştirebilme olanağına sahip olmanız.

Şimdi bu programın gizemlerini yavaş yavaş çözelim.

ANA EKRANDA BULUNAN KOMUT ve PARAMETRELER:

Notaların yazılması:

Bu ekranda ilk göze çarpan notaları yazacağımız 4 ayrı sütunun bulunduğu bölümdür. Burada; notalar ve notaların kullandığı enstrümanlara ait numaralar, ayrıca bir de seslere uygulanacak efektlere ait sayı ve parametreler girilir. Bu girdi için her sayfada (biz buna patern diyeceğiz) 64 satır bulunmaktadır. Bu 64 satırda her 2 satırın kapladığı zaman dilimi müzikteki 8'lik bir notanın zaman dilimi ile aynıdır. Buradan diğer notaların da zamanlarının kaç satıra karşılık geldiğini hesaplayabiliriz:

Bu sayfada sol üst kenarda parçanın kurgusuyla ilgili parametreleri ve enstrümanlar ile ilgili parametreleri görebiliriz. Bu parametrelerin sağında programın geneli ile ilgili komutlar bulunmaktadır. Notaları yazdığımız bölümün hemen üzerinde ise:

Songname: Parçanın isminin yazıldığı yer burasıdır.

Samplename: Enstrümanların isimleri ise burada belirtilir.

Tempo: Bu programın diğer trackerlardan bir farkı da parçanın temposunun buradaki parametrenin değerine bağlı olarak isteğe göre ayarlanabilmesidir. Bu parametredeki değeri değiştirmek için parametrenin sağında ve solunda bulunan okları kullanabilirsiniz.

00:00: Parça çalınmaya başladığında bu kronometre çalışmaya başlar ve parça çaldıkça çalışır. Bu sayede parçanızın ne kadar zaman uzunluğuna sahip olduğunu öğrenebilirsiniz.

Load: "Samplename" parametresinde yazılı olan enstrümanı tekrar disketten okur ve yerine koyar. Bu sayede o sırada üzerinde çalıştığınız ses bozulsa bile bu komut ile disketten tekrar sağlamını çağırabilirsiniz. Parçanın kurgusuyla ilgili parametreler: Pos (Position): Tüm tracker programlarında ilk önce paternler ayrı ayrı hazırlanır ve daha sonra bu paternler bizim isteğimiz doğrultusunda sırayla çaldırılır.

Parça kurgusu yapılırken hangi adımda hangi paternin çalınacağı belirtilir, işte bu adımların her biri bir "pozisyon"dur. Bu parametre ise o sırada hangi pozisyonda olduğunuzu gösterir. Burada ayrıca "I" komutu ile iki pozisyon arasına boş olarak tanımlanmış bir başka pozisyon sokabilirsiniz. "D" komut ile ise bir pozisyonu söküp atabilirsiniz.

Pattern: O sırada üzerinde bulunduğunuz pozisyonda hangi paternin çalınacağı bu parametreyle belirtilir. Length: Parçanın kurgusunun kaç pozisyondan oluşacağı bu parametreye yazılır. Ancak bu parametreye verilen değer çalınacak en son pozisyona ait rakamdan her zaman bir fazla olmalıdır.

Enstrümanlar ile ilgili parametreler: Fine Tune: O sırada aktif olan sesin tonunu hassas olarak akordlamış oluruz. Bu sayede parçada kullanılan tüm enstrümanların hassas ton ayarları bu parametre ile birbirlerinden bağımsız olarak rahatlıkla ayarlanabilir. Burada "+" (Max. +7) değerler seslerin tınısını inceltir, "-" (Max. -8) değerler seslerin tınısını kalınlaştırır.

Sample: O sırada aktif olan enstrümana ait numara burada belirtilir.

KUBİLAY KILINÇ

Volume: O sırada aktif olan enstrümanın ses şiddet seviyesi bu parametre ile 0-40 arası bir değer verilerek isteğe göre ayarlanabilir.

Length: O sırada aktif olan enstrümanın hafızada ne kadar yer kapladığı hexadecimal (onaltılık) sayı cinsinden burada belirtilir.

Eğer bir enstrümanın çalımı sırasında o enstrümanın tamamını veya belli bir zaman dilimini devamlı tekrar ettirmeniz gerekiyorsa ilk önce "Loop Cursor"larının pozisyonlarını ayarlamanız gerekir. "Loop Cursor"larını biraz yakından tanıyalım. Kısaca bahsetmek gerekirse bu kursorlar tekrarlanacak zaman diliminin başını ve sonunu belirtirler. Aşağıdaki bu iki parametreye vereceğiniz değerler başlangıç ve bitiş noktalarını tanımlamanızı sağlar. Sanırım Şekil-2'nin yardımıyla "Loop Cursor"larının neler olduğunu ve aşağıdaki parametreler verilen değerlerden ne şekilde etkilendiklerini daha rahat anlayabilirsiniz.

Repeat: Tekrarlanacak kısmın başı bu parametreye verilen değer ile saptanır. (Bkz. Şekil-2) Replen: Tekrarlanacak kısmın sonu ise bu parametreye verilen değer ile saptanır. (Bkz. Şekil-2)

Parçanın

geneli ile ilgili komut ve parametreler: Play: Bu komut daha önceden kurgusunu yaptığımız pozisyon sırasına göre parçayı çalar. Ancak parça o sırada "Pozisyon" parametresinde yazılı olan pozisyon adımından çalmaya başlar. Eğer parçayı baştan dinlemek istiyorsak mutlaka bu parametreyi ilk pozisyona getirmeliyiz.

Pattern: O sırada üzerinde bulunduğumuz patterni bu komut sayesinde dinleyebiliriz.

Edit: Eğer notaları yazdığımız bölgeye (buna kısaca Porte diyelim) herhangi bir nota veya buna bağlı bir efekt parametresi girmeyi düşünüyorsak ilk önce bu komut ile "Edit" (Elle düzeltme) konumuna gelmeliyiz. Bu durumda mouse pointer'ın rengi mavi olacaktır. Bu durumdan çıkmak için ya bu komutu tekrar işleme koyun veya kısaca boşluk tuşuna basın.

Record: O sırada üzerinde bulunduğunuz patern veya parçanın tamamı çalarken seçtiğiniz bir enstrüman ile herhangi bir kanala kayıt yapmanızı sağlar. Paterne veya parçanın tamamına kayıt yapabilme seçimini "Edit Op." sayfasında göreceğiz.