Sayfa 68

Geçen ayki AMIGA & MIDI adlı yazımda, gelecek aydan başlayarak Amiga'daki MIDI programlarını tanıtacağımızı belirtmiştim. İşte bu serinin ilk programı, Mimetics firmasının Amiga için hazırladığı MIDI sequencer programlarından biri olan Soundscape Pro MIDI Studio. İlk olarak bu programı seçmemizin nedeni; programın, hemen hemen anlaşılması en kolay olan sequencer (düzenleyici, sıralayıcı) programı olması. Soundscape Pro MIDI Studio'nun açıklamasına geçmeden önce, MIDI aletleri ile bilgisayarların birlikte nasıl kullanıldığı, bilgisayarın bize sunduğu olanakların neler olduğu ve bağlantıların nasıl yapıldığı ile ilgili birkaç şey söylemenin yararı olduğu kanısındayım. MIDI ve BİLGİSAYAR

AMIGA & MIDI yazısında da belirttiğim gibi, müzik aletlerinin yetilerinin artması, o derece karmaşıklaşmalarına yol açtı. Hele multitimbral (bir müzik aletinin aynı anda birbirinden farklı birkaç ses çıkarabilmesi) aletlerin yaygınlaşması ve bu aletlerin yoğun olarak kullanılması nedeniyle tüm bu aletlerin daha kolay çalıştırılabilmesi ve birbirleriyle veri alışverişi yapabilmeleri için Roland, Yamaha ve Sequential Circuits firmaları MIDI standardını geliştirdiler. MIDI yardımıyla, tek bir insan birkaç kişinin bir arada ancak yapabildikleri işleri neredeyse tek bir alet yardımıyla gerçekleştirebilmekteydi. Bu kolaylık ve MIDI'nin müzik yapım sürecine getirdiği hız, MIDI verilerinin müzik aletlerinin aksine insana daha yakın bir ortamda toplanması ve orada üzerlerinde değişiklik yapılabilmesi ihtiyacını doğurdu ve bu yeni ortam, bilgisayarlar oldu. Çünkü onlar görsel yeteneklere sahiptiler ve istenildiğinde insanlara kolay gelecek şekilde programlanabiliyorlardı. Öyle ki; eskiden sayılarla uğraşmak zorunda kalan insanlar, ekrandaki şekilleri istedikleri biçimde düzenleyebiliyor ve birçok hesap gerektiren ses üretim tekniklerini kolay yoldan programlayabiliyorlardı. Ayrıca uygun programlar sayesinde kayıtlarını bilgisayara yapabiliyor ve hataları düzeltmek için yeniden kayda gerek kalmıyordu. Bu ve bunun gibi birçok olanak, bilgisayar müzik programları endüstrisini harekete geçirdi. Böylece büyük bir hızla gelişen bu sektör, bilgisayar uygulamaları içine katıldı.

Müzik programı üreticileri, MIDI ile ilgili birkaç türde birçok program yazdılar. Bu program türleri genel olarak dört bölüme ayrılabilir:

1) Sequencer programları 2) Librarian programları 3) Synth editörleri 4) Sound (ses) editörleri Bu bölümlerden son üçü ile ilgili bilgi geçen sayıdaki AMIGA & MIDI yazısında bulunabilir.

İlk grup ise, bugün müzik programı yazan firmalarca en çok yazılan program türlerindendir. Hatta son yıllarda aynı anda birkaç tür programı içeren, müzik iş istasyonu (music workstation) adı verilen program türleri de ortaya çıkmıştır. Sequencer (düzenleyici, sıralayıcı) programları, temel olarak herhangi bir MIDI kanalından gelen verilerin (Bu verilerin türleri hakkında detaylı bilgiyi Amiga Dünyası Sayı 3'teki Amiga & Midi yazısında bulabilirsiniz) bilgisayara kaydedilmesini ve burada değiştirilebilmesini sağlar. Bu programlar yardımıyla gelen veriler değiştirilebilir, bir yerden başka bir yere kopyalanabilir, silinebilir, sadece hatalı olan yerler düzeltilebilir, gerçekte çalınamayacak partisyonlar düzenlenebilir, zamanlama gibi hatalar ortadan kaldırılabilir ve bestelerin son kayıtları otomatik olarak yapılabilir. Böylece bir kişi birkaç aleti ayrı ayrı çalarak tek tek kayıtlarını bilgisayara yapıp, en sonunda tüm aletlerin hepsini aynı anda çalabilir ve kaydedebilir. MIDI + BİLGİSAYAR SİSTEMİ

Bu tür bir sistemi kurmak için; önce MIDI uyumlu aletlere, bir Amiga'ya,

Amiga'nın seri çıkışına takmak için bir MIDI arabirimine (interface), en son olarak da programlara gereksinmeniz var (MIDI uyumlu aletler ve MIDI bağlantıları hakkında detaylı bilgiyi Amiga Dünyası Sayı 3'teki Amiga & Midi yazısında bulabilirsiniz). Bir MIDI ağının nasıl kurulacağına ilişkin bir örneği şekil 1'de bulabilirsiniz.

SOUNDSCAPE PRO MIDI

STUDIO MIDI ile ilgili olan açıklamalardan sonra sanırım artık programımızın incelenmesine başlayabiliriz. Bu programın açıklaması birkaç ay sürecek uzunlukta.

Soundscape (Bundan sonra Soundscape Pro MIDI Studio'ya kısaca Soundscape denilecektir) Amiga için çıkmış olan ilk sequencer programlarından. Sadece Amiga için yazılmış olan bir program olduğu için, Amiga'nın sunduğu tüm özellikleri kullanmış. Mouse, pencereler, gadget'lar (ekrandaki kutucuklar) programın araçları arasında. Program MIDI veri türlerinin hepsini desteklemekte. Kaydedilen verilerin değiştirilebilmesi, yerine yeni verilerin eklenebilmesi, alınan verilere bazı MIDI efektlerinin uygulanabilmesi gibi özelliklere de sahip.

Programı ilk çalıştırdığınızda, size bazı seçenekleri çalıştırmak için bir açıklama yazılıyor. Burada eğer programı çalıştırmak istiyorsanız, "soundscape" yazmalısınız. Soundscape yazdıktan kısa bir süre sonra programın yazarı olan Todor Fay'in adının yer aldığı yükleme penceresini görürsünüz. İlk yükleme işlemi bittikten sonra programın açılış penceresi sizi karşılar. Gördüğünüz gibi, bu pencerede birçok şekil bulunuyor. Bu şekiller, programın modüler yapısını kanıtlar ve birbirinden bağımsız modülleri simgeler. Simgelerin neleri belirtmek için kullanıldığını ikinci şekildeki açıklamalarda bulabilirsiniz (modüllerin görevleri ileride).

Biraz önce de belirttiğim gibi, Soundscape aslında tek bir program değil. Birbirinden bağımsız olarak ve beraber çalışabilen modüllerden oluşmakta. Her modül başka bir işi gerçekleştirmekte ve bazılarının kendilerine ait pencereleri de var. Modüllerin görevleri şunlar: