Bu sayfadaki yazılar
Sayfanın metni
Sayfa 30
(320x200).
160x200 Multicolour (MC) Çizim Modu: Multi-colour çizim modu, ekranı hi-resten farklı olarak 4x8 piksellik hücrelere böler. Bu 4x8 piksellik hücreler, hi-res'in 8x8'lik piksellik hücreleriyle aynı boyutta olduğu için, bir multicolour pikseli, bir hires pikselinin yatayda iki katı boyutundadır, dikeydeki boyutları ise aynıdır. Bu durumda çözünürlük de 320x200 değil 160x200 pikseldir. Bu modun avantajı ise, 4x8 piksellik hücreler içerisinde, bir background ve 3 çizim rengi olmak üzere 4 renk basabilmesidir. Dikkat edilmesi gereken husus 4x8 piksel içerisine 16 rengi birden basamamamız, gene sadece 3 çizim rengi basabiliyoruz. Multicolour çizim modunda çok renkli resimler yapabiliriz, ancak daha geniş pikseller kullanırız ve çalışmalarımızın detay seviyesi hiresdeki gibi olmaz. Çözünürlük, Commodore'un düşük çözünürlüğüdür (low-res, 160x200)
3-Commodore 64'ün geliştirilmiş grafik modları: Geliştirilmiş grafik modları, doğrudan C64'ün donanımından gelmeyen, programcılar tarafından yazılımla yaratılmış grafik modlarıdır. (Not: Bunu geliştirilmiş zemin rengi modu ile karıştırmayalım) Bu grafik modlarının, birtakım hileler kullanılarak yapılması bazı avantajları ve dezavantajları yanında getirir. Şimdi geliştirilmiş grafik modlarından bazılarını inceleyelim.
160x200 Fli (Flexible Line Interrupt) Çizim Modu: Multicolour çizim modu gibi, 160x200'lük çözünürlük kullanır ancak büyük bir farkı vardır. 4x8 piksellik hücreler içerisine her yatay 4 piksel için 2'si farklı ve biri diğer satırlarla ortak olmak üzere 3 renk kullanabilirsiniz. Yani bir çizim karesinin içine C64'ün 16 rengini birden basabilirsiniz. Bu çok ufak bir sınırlama ile, renkleri dilediğiniz gibi basma özgürlüğü veren bir grafik modudur ve mükemmel resimler ortaya çıkarılabilir. Ancak bu grafik modunun programcılar için kullanımı zordur. Çünkü kullanılan özel teknik, C64'ü çok fazla zorlar ve yapılacak diğer aksiyonları (Ekrana sprite basmak gibi) oldukça güç hale getirir. Gene de bu zorluklar yetenekli programcılar tarafından aşılabilir.
320x200 Advanced-fli (A-fli) Çizim Modu: Fli tekniğinin hi-res ekrana uygulanmış halidir. 320x200 çözünürlük kullanır. Hi-res'den farkı 8x8 piksellik hücrelerin her satırında farklı bir (1) arkaplan ve (1) çizim rengi kullanılabilmesi. Yani her satırda değiştirebildiğimiz çizim rengi ile, 8x8 piksellik hücreler içerisinde 16 rengi de basmamız mümkün. Ancak bu çizim modunu kullanmak çok zahmetlidir ve büyük uğraş gerektirir.
4-Commodore 64'ün interlace grafik modları: C64'de iki grafik ekranının çok hızlı bir şekilde ardarda gösterilmek sureti ile çözünürlüğü iki katına çıkaran interlace sistemi ile yapılan grafik modları da sıkça kullanılır. Interlace grafik modunun en büyük dezavantajı, sürekli olarak titremesidir. Ancak bu titreme ile birlikte 160x200 olan çözünürlükler 320x200'e, 320x200 olan çözünürlükler 640x200'e yükseltilebilir. Bazı interlace grafik modları aşağıda açıklanmıştır.
Hires-Interlace (HI) Çizim Modu: 320x200 çözünürlüğünde iki hi-res grafik ekranının ardarda gösterilmesiyle oluşturulur. Yeni çözünürlük 640x200'e çıkar. 16x8'lik piksellik hücrede mantıklı olarak biri background, biri çizim rengi olmak üzere iki renk kullanılabilir. Mantıklı olaraktan kastım, dilediğiniz gibi basabileceğiniz, 1 çizim rengi olmasına rağmen, 1,3,5,7,9,11,13,15'inci sütunlarda birinci rengi ve 2,4,6,8,12,14,16'ncı sütunlarda ise 2. çizim rengini kullanabilecek şekilde 16x8'lik piksellik hücrelere 2 çizim rengi de basabilmeniz. Ancak bu şekilde çizim yapmak pratik olmadığından birçok çizim programı interlace'in bu özelliğini iptal eder. (evet bu özel durum bütün interlace modlarda normalde geçerlidir)
Multicolour-Interlace (MCI) Çizim Modu: 160x200'lük iki multicolour ekranın ardarda gösterilmesi ile elde edilen 320x200'lük çizim modudur. 8x8'lik piksellik hücrelerde 3 çizim rengi basabilir. Mci, en kullanışlı interlace çizim modlarından biridir.
Klavyeyle gezinmek için ← ve → tuşları.
Sayfa 31
Interlace-Fli (IFLI) Çizim Modu: 160x200'lük iki Fli ekranın ardarda gösterilmesi ile elde edilen 320x200'lük çizim modudur. 8x8 piksellik hücrelere, her satır için 2'si farklı, biri bütün satırlar için ortak olmak üzere 3 renk kullanabilir. Dolayısıyla 8x8 piksellik alanda C64'ün 16 rengini basabilirsiniz. En etkileyici grafikler bu çizim modundan çıkar.
5-Commodore 64'ün daha kompleks grafik modları: Bu modlar, standart tekniklerden daha farklı şekillerde, değişik özellikler kullanılarak hazırlanmış, daha ziyade özel kullanımlar için yaratılmış modlardır. Örneğin, AFLI tekniği ve spriteların üstüste basılarak interlace yapılmasından faydalanan, ve renk sayısını karışımlar ile 128'e çıkaran Super-hires interlace fli bunlardan biridir. Bu tür modlar çok özel modlar olduğunda bunlara bu dökümanda daha fazla yer ayırmayacağım.
III-Commodore 64'ün grafik programları: Bu bölümde, bir önceki bölümde açıklanan grafik modlarını kullanan grafik programlarını inceleyeceğiz. Bütün özelliklerini teker teker anlatmak yerine, avantaj ve dezavantajları üzerinde duracağız.
Hi-res çizim programları:
Ocp Art Studio (Art Studio One, Hi-res Art Studio) Developer: Rainbird Software
Artstudio, C64 ile hi-res modda çizim yapacakların tek alternatifidir. Gerçi Artstudio'dan önce Doodle adında bir çizim programı vardı, ancak Artstudio, Doodle'dan daha üstün bir programdır. Art Studio, Rainbird Software'in satışa sunduğu ticari bir program olduğu için menüleri son derece kullanışlı ve anlaşılabilirdir. Line, Circle, box, ray, spray, pen, brush desteklediği toollardan bazılarıdır. Bu programın en güçlü özelliği ise, window (şimdiki standart grafik programı özellikleri cut, copy, paste özellikleri) özelliğidir. Ekranda pencere içine aldığınız bir alanı kesip, yapıştırabilir, yeniden boyutlandırabilir, mirror'ını alabilirsiniz. Program 2x, 4x ve 8x'lik zoomu destekler. Renklere kolay ulaşımı ve cycle modu ile çok kolay çizim yapmanızı sağlar. Özellikle 1351 mouselu versiyonu çok kullanışlıdır. En büyük dezavantajı zoom modunda 4x8'lik hücreleri göstermeyişidir. 4x8'lik veya 8x8'lik hücreleri göstermeyen programlarda ekrana basabileceğiniz renkleri planlayamadığınızdan ötürü sürekli olarak renk bozulmalarıyla karşılaşırsınız. Bu genellikle hücre içerisindeki daha önce bastığınız bir renk grubunun tamamının, renk sınırlamasını aştığınız anda, en son bastığınız rengi alması halidir ki hiç istenmeyen bir durumdur.
Yöntem: 4x8 veya 8x8'lik hücreleri göstermeyen programlarda eğer ekranda bulunduğunuz pikselin koordinatını gösterme özelliği varsa, 4 ve 8'in katlarını hesaplayarak hücrenin başını ve sonunu bilebilir ve ona göre çizim yapabilirsiniz. Örnek olarak Art Studio koordinatlara 0'a 0 noktasından hesaplamaya başlar. 0'dan 7'ye kadar koordinatlar x'de ve y'de ilk hücrenin sınırlarıdır. Eğer multicolour modda çalışsaydık ilk hücrenin sınırları x'de 0'dan 3'e, y'de 0'dan 7'ye dayanacaktı.
Multicolour Çizim Programları:
Koala Painter (Koala Paint, Koala) Developer: Audio Light
Koala Painter, C64'de çıkan ilk toplu multicolour çizim paketi idi. (Onunla aynı zamanda çıkan Blazing Paddles isimli bir program da var ancak, Koala Painter Blazing Paddles'dan daha üstün olduğu için standartları belirlemiştir) Koala Painter, standart tooların (Line, circle vs.) birçoğunu destekler. Kaba ve kullanışsız bir renk karıştırma toolu vardır. 1984 yılında olsaydık kesinlikle önereceğim ilk program olurdu, ancak bu çağa göre çok kaba, hantal bir programdır. Özellikle tool menüsünden çizim ekranına geçmek çok zordur. Ve bir müddet sonra çizim olayını kabusa dönüştürür. Gene de Koala Painter C64 için bir çizim standardıdır ve hemen hemen bütün Multicolour programlar Koala formatında yükleme ve kaydetme yapabilir. Koala dosya isimlerinin ilk karakterlerinde inverse edilmiş kalp sembolü bulunur. Bu dosyaları bu şekilde tanıyabilirsiniz.