Roller Coaster Tycoon
Retro bilgisayarroler coster fuluepizey
-EP CARETEE
Roller Coaster 4
ALTERNATIVE INTRODUCTION | V1.3 Ebru'nun yaklaşık 1.5 yıldır kesintisiz ciddi ciddi rahatsız etmeye başlamıştı ki, sonunda hallettik olayı. Kendisi artık Roller Coaster Tycoon oynuyor, tabii ki kesintisiz ve benden gizli gizli. Evlilik yıldönümümüz günü getirdim eve RCT'yi (RCT: bkz. Roller Coaster Tycoon, www.dictionary.com), yükledim, oynamaya hazır halde bekliyorum; ama şimdi gün evlilik günü, öyle RCT falan oynanacak gün değil. Ebrucum geldi okuldan, kutladık birbirimizi. Ben naçizane hediyemi verdim, sıra Ebru'ya geldi. Bir de baktım bana Sony Playstation komplike olması idi. Oyun oynayacağım, diye almış. Hem de sadece Playstation'da değil, ek bir dual shock controller, bir Mb memory ve iki oyun. 'Crash 2' ve yeni çıkan Ape Escape. 'Hep de isterdim' falan dedim ama aklım RCT'de. Hemen gösterdim oyunu Ebru'ya "Bak" dedim "Bu
Age of Empires oynaması artık beni
"Süper.
Guest 240 da benim sana ikinci hediyem.". Bu olay Cuma oldu, ve ister inanın ister inanmayın, Pazar gecesi 11:00 PM'de zor kalktık bilgisayarın başından. Playstation'ın suratına bile bakmadık. Woww, zevkli oyunmuş vesselam. Biz Çataklı ailesi olarak beğendik, ailecek zevkle oynadık, hatta biraz da fazla oynadık. Bokunu çıkartmak bizim ailede şarttır da. Yani bokunu çıkarttığımız şeyleri size anlatsam, ayrı bir dergi çıkar, hiç satmaz, biz batarız ve yine, dergi olayının bokunu çıkartmış olmakla kalırız. ALTERNATIVE INTRODUCTION II V1.2 RCT'nin babası olan ve bundan bayağı bir önce çıkmış olan Theme Park süper bir oyundu. Hatta ben yazmıştim galiba, hem de birinci sayıda sanırım. Birisi hatırlatırsa sevinirim (timur@gsmnet.com). Bullfrog'un bu baba oyunu İngiltere'de yani buradakilerin söylediği gibi 'home town'larında bok gibi satmış idi. Fakat gel gelelim Amerika'da çok bir ilgi görmemişti, sebebi ise oyunun fazlaca mikro işler ile uğraşmanız gerekiyordu. Hatırladığım kadarı ile şöyle bir olay bile vardı. Büfenin, patates tavaya koyduğu tuz oranını yükseltiyorsunuz da kola satışları artıyor, bunların grafikleri falan. Give me a break oluyor işte o zaman. İşte bu sebepten USA'de fazla ilgi görmedi oyun. Hababam Sınıfı'nın 12.877. kez oynandığı hafta yurdumuzda çıkan bu oyunun ise ilgi görmediğini söylemek yanlış olmaz. Ya da olur, bilemiyorum. 1 cente 42 oyun alındığı için ülkemde (Hala öyleydi mi, yanlış isem düzeltin, timur@gsmnet.com.) bu oyunda arada kaynamıştır. Neyse, bu tür strateji oyunlarının bir marketi olduğunu gören Microprose amcamlar, oturmuşlar şimdi de
RCT'yi çıkartmışlar. Orijinal 'Theme Park'tan bence çok farklı değil, yani aradan zilyon yıl geçmiş olması, beni daha bir 3D, daha bir akıllı bir oyun beklentisi içine soktu ama ne yazık ki beklentim gerçekleşmedi. Bu negatif bir şey değil yalnız. Bence oyun süper. Çok basit bir interface'i var. Siz bile oynayabilirsiniz; hehehe. Yok eğer sizi sarmaz ise Kasım ayı gibi gelecek olan, Bullfrog'un ürettiği ve Electronic Arts'ın pazarlayacağı Sim Theme Park'ı check edin, İşte bu sizi tatmin eder.
ALTERNATIVE II V2.1 Roller Coaster, inancıma göre, biz Türklere uzak bir kavram. Yani kaç kişi görmüştür de olan attraksiyonları, kaç kişi Steel Roller Coaster'a binmiştir, Suspended Single Rail Roller Coaster'in yanından kaç kişi geçmiştir, veya kaç kişi Log Flume'da ıslanmıştır. Bütün bunlar ne demektir. Polyannalar şöyle düşünün o zaman : İşte size Amerika theme parklarında olan attraksiyonlar, alın RCT'yi, buralara gelmiş gibi olun. Süper be ! Polyannaların, evil twin'leri ise şöyle düşünün. Ulan millet dünyada nelere biniyor be, ulan biz ne olacak, aha yazıyorum buraya. Bütün bu theme parklara gideceğim falan diyin ve devam edin. Her iki türlü de yolunuz açık olsun. California'daki en baba Theme Parkları ki, RCT bana çok şey ifade etti. Buralarda her yerde gördüğüm ve bindiğim aletleri kurmak zevk verdi bana. Sakın küçümsemeyin bu aletleri, daha şanssız ülkeyiz, Bu oyun benim için bir gaz dolaşmış bir insan olarak size söylemeliyim ders: Tarih konu: Roller Coaster Bir çoğumuz için lunaparklara gitmek yazın yapılacak eğlencelerdendir. İlginç olan ise, lunaparkların en gözde öğesi olan roller coaster'ın 1400 senelerinde Rusya'nın dondurucu tahtadan yapılma buz kaydırakları ile dünyaya gelmiş olmasıdır. Buz kaydıraklarının popülerliği sıcak iklimli senelerde tekerlekleri olan tek kişilik kızakların yapılmasıyla sıçradı. Fransa'da inşa edilen birçok piste “Rusya Dağları” anlamına gelen Les Montagnes Russe adı verildi. Pistlerin sonları bir devre oluşturacak şekilde birbirine bağlanır ve kızaklara ilk tepeye taşımak için bir asansör sistemi eklenirdi. 1840'da artık teknoloji insanların roller coaster'dan beklentilerine erişemez hale gelmişti, ve bu nedenle gitgide artan tehlike ile kazalar da artıyordu. 1900'lerin başında John Miller adında Amerikalı bir “demiryolu yapımcısının sahneye çıkması ile roller coaster teknolojisi belirgin şekilde gelişti. Kendisinin tasarladığı ve inşa ettiği yüzden fazla roller coaster'dan bazıları Pennsylvania'da Ohio'da ve New Jersey'de hala ayaktadır. Yıllar geçtikçe yükselen yoğun ilgi 1900'lerin başında dünya yüzeyinde 1500 civarında roller coaster'ın hizmete sunulması sonucunu doğurdu. Hızla yükselen roller coaster sempatisi 1929'da dünyada ekonomik krizin başlamasının ve parası olmayan bir halkla karşı karşıya kalınması sonucu iflas eden eğlence şirketlerinin kapanması ile roller coaster'ların çoğu ortadan kalktı. Krizden sonra 2. Dünya Savaşı'nın başlamasıyla ve savaşın sonrasında farklı eğlence parklarının ortaya çıkışı ile roller coaster şirketlerinden ancak birkaç tanesi hayatta kalabilmiştir. Ve şu anda binlerce Roller Coaster parkları bu birkaç şirket tarafından desteklenmektedir. Tabii bu parkların en büyük düşmanının Disney olduğunu bilmeniz bilmem ne kadar umurunuzda!
"Yeni oyun” “Yükle/Kaydet” “Tutorial”, bir kez olsun görülmeli. Bir çok şeyi keşfetmeden öğrenmenize yarıyor. Seyredin, istediğiniz zaman kontrolü mouse'a tıklayarak alabilirsiniz. Artı, oyunu birine satmayı falan düşünüyorsanız, bu tutorial size süper bir fırsat. Ebru tutorial'i gördü de aşık oldu oyuna. Artık ipucunu ben verdim, action'a siz girersiniz. Action'a girer iken beni hatırlayın da, ne bileyim, iki saniye daha geç çıkarsınız girdiğiniz action'dan. Yani geç çıkmanız için hatırlayın beni, yoksa size bu tüyoyu verdim diye değil yani.
Yeni oyuna tıkladığınızda karşınızda seçebileceğiniz senaryolar çıkıyor. Bunları başarı ile bitirdikçe de aşağıdan yenileri geliyor. Senaryolar kolay ve dediğim gibi çok komplike değiller, Şunu asla unutmayın, bu bir strateji oyunu ve strateji oyunlarının altın kuralı vardır (Ben yazdım.). En iyi anınızda banyosuna geçen ay, San Francisco'ya yakın Great America Theme Park'da bir çocuk öldü, hem de bu oyunda da yer alan Free Fall'da. Ondan sonra da 6 Flags Marine'de steel roller coaster ters dönerken, takıldı kaldı, saatlerce asılı kaldı millet. RCT'den çok zorlayıcı bir oyun beklemeyin. Oyunun yapay zekası çok ileri değil. Başarılı olmamanız için hiç bir sebep yok. Sanki orijinal Theme Park'ın satmama sebeplerini yok etmek için çok ileri gitmişler ve oyunu gereğinden fazla basitleştirmişler. Oyun çok basit bir ekran ile açılıyor.
SAVE edin, akıllı olun, save edin. Save file'larınıza mantıklı isimler verin. Mesela RCT'de ben ne yaptım. / Birinci senaryoya başladım ve hemen timcat1.1 diye save ettim. 1 birinci oyunu gösteriyordu. 1'in yanında ki 1 ise 1. oyunun kaçıncı save olduğunu anlatıyordu. Böylece bu yazıyı yazmak için save file'larıma baktığımda istediğim duruma geri dönebilirdim. Bir örnek vermem gerekirse : timcat2.4 demek, ikinci senaryonun 4. iyi pozisyonu demekti, yani 4 kere save edilmesi gereken yer geçmişime işaretti bu. Boat Riding k mesela, kuracağım diye mahvoldum, bin kere hata yaptım, toprağı bir hizaya getireceğim diye binlerce dolar harcadım, bütün bu hataları yaptım ama öğrendikten sonra en iyi olduğum pozisyona rahatlıkla geri döndüm. Neyse, siz akıllı insanlarsınız anladınız ne demek istiyorum. Bu arada GameShow kapanmadan önce, Emin Bey yazı kuralları koymuştu, yok şu kadar mavra, şu kadar bilgi falan gibi. Ben şu an yazım itibari ile hangi konumdayım bilemiyorum, mavra mı çok, yoksa süper mi gidiyorum. Neyse devam edelim. Here are the nominees.
ÖLÇÜ BİRİMLERİ: Oyun esnasında disket menüsüne basarsanız, “Options” seçeneğini görebilirsiniz. Buradan hemen Currency'i dolara çevirin, ay pound ne öyle be, İsterseniz buradan diğer birimleri de değiştirebilirsiniz, feet'i metre, Fahrenheit'ı da celcius yapabilirsiniz. Kıllık çıkarmak isteyenlere ek bilgi vereyim hemen, 1 Feet — 0.3 metre, 1 Fahrenheit — - 17.2 Celcius. Oyunun çözünürlüğünü buradan değiştirirsiniz, 17 inch monitörü ve sağlam ekran kartı olanlar 1024*768'e kadar çıkabilirler. Eğer ekran kartınıza güvenmiyorsanız, 640*480 de iş görür. 1024*768'i ekran kartım desteklediği halde ben 800*600'de oynadım, 1024'de bir yavaşlama gördüm. Deneme yanılma en iyi metod. Deneyin, size uygun çözünürlüğü görün, ve onun ile devam edin. Oyun Win98 altında hiç çökmedi ve çökme belirtisi göstermedi, onun için sınırları zorlayın, çekinmeyin. Düşünün bir kere, benim evde Pentium II 300, 64 Mb Ram, 17” monitör, 4 Mb ATI ekran kartı, 12 MB Voodoo II var. Bu sistemde TV kartı, Roller Coaster Tycoon ve Word aynı anda çalışabiliyor.
FİYATLANDIRMA
İstediğiniz kadar 1 tip no:3 Amerika'nın theme parklarını hatim etmiş (bunlar kısaca velet BEL
Ziyaretçilerin rahatça dolaşıp etraftakileri görebilmesi için köprü yapın. Böylece aletlere olan ilgileri artar oyundaki para sistemini çözmenize hiç mi hiç yardımcı olmaz. Çünkü oyuna 10.000 dolar ile başlıyorsunuz, bir roller coaster'ı 2000-3000 dolara falan yapabiliyorsunuz. Oranlar acayip. Oyunun da ücret olarak realistik tek şey giriş ücreti. Ziyaretçilerinizin giriş ücretinin düşüklüğü konusunda yorumlar yaptıklarını buradan duyar gibiyim, sizin de canınıza minnet arttırın anasını satayım. Başlangıç için 15$ ile başlayın, 45$ a kadar çıkabilirsiniz. Kendinizi ispat ettiğinizde roller coaster'lar için 4$, diğer aletler için ise 2$ biniş ücreti çok güzel. Fakat sağlam bir giriş ücreti alıp (60$ gibi) aletlerin çoğunu bedava da bırakabilirsiniz. Bu aslında şu anda Amerika'da yapılan sistem.
ALETLER Aletleri kurduğunuz yerler tabi ki önemli; ama ölümcül derecede değil. Benim naçizane görüşüme göre en önemli nokta, aletlere nasıl ulaşılacağı. Pek açık olmadı değil mi? OK, açıklayayım. Yeriniz gereği, parkın en arkasına devasa bir roller coaster kurmuş olabilirsiniz, bu en can alıcı noktaya insanlar nasıl gidecek, kilometrelerce yürüyecek halde değiller ya. İşte bu noktada Monorail devreye girer. Monorail'in tek şartı minimum iki istasyondan oluşmasıdır. Amacı: müşterileri bir noktadan bir noktaya seyirlik bir şekilde ulaştırmaktır. Monorail'i kurmak da ayrı zevklidir. Aman eğimlere dikkat, alet yüksek eğimler de çok yavaşlıyor ve bu da sıradakileri çok SIKIYOR. En az iki istasyon kurun, ileriyi düşünüp diğer istasyonları da kurabilirsiniz tabi ama düşünmeniz kısıtlı ise dert etmeyin; çünkü istediğiniz an Monorail'e sağ mouse ile tıklayarak, değişiklikler yapabilirsiniz. Her sildiğiniz aletten veya yoldan bir miktar parayı geri alırsınız. Bu da istediğiniz noktaya rahatlıkla değişiklikler yapmanıza olanak verir. Oyuna başladığınızda monorail ilk sunulan seçenekler arasında var ise, tereddüt etmeyin ve kurun; çünkü genelde ilk seçenekler arasında verilmez.
araç yaptıktan sonra geçeceği yollara tünel kurun. Bu durum ziyaretçilerin heyecan seviyesini artıracaktır.
Parkınız ilk açıldığında giriş ücreti bedavadır, yukarıda da anlattığım gibi bu ücreti keyfinize göre değiştirin. Bu ücret olayı roller coaster harici diğer ride'lar içinde geçerlidir. Ride'ın ücretini check etmek, kuyruk yolunu kurmaktan sonra ki ilk işiniz olsun. Kuyruk yollarını S biçiminde kurarsanız, yerden kazanırsınız. Park ilk açıldığında bazı ride'lar daha bir popülerdir. Bunlardan Car Ride en süperi ve ilgi görenidir. Haunted House ilk başta çok popüler gibi görünebilir; ama daha sonra sizi zarara bile sokar. İşte bu durumda hiç düşünmeyin hemen Demolish edin bu gibi durumdaki aletleri. Yeni gelmiş diğer aletlere yer açılır hem de. Test Drive seçeneği olan hiç bir aleti test etmeden açmayın. Oyunun heyecan ve korku
4 OYUNLAR
yararlı tip no:4 Veletlere sürpriz yapın! yani çevreyi ve araçları mümkün olduğunca ilginçleştirin. Paraya para demeyin (expert advice)
içinde hazır halde gelen aletleri bile. Başıma gelen bir olay, hazır bir roller coaster kurdum ve hemen açtım, 5dk sonra bir patlama, 24 kişi öldü. Anladınız herhalde testin önemini, testinizin süresi test sonuçları gelene kadar olsun yeter. Mekaniklere önem verin, çok bozulan aletlerin inspection aralıklarını azaltın. SIK SIK check etsin adamlar. Arazinin durumuna göre custom aletler kurmaya bakın, oyunun asıl zevki burada aslında. Yoksa hazır roller coaster'ı kurmanın bir anlamı yok, kendi dizaynınızı hayata geçirmeniz, test etmeniz daha bir zevkli. Tekrarlıyorum, oyunun içinde oyun gibi düşünün Roller Coaster Tycoon'u. Aletlerin dizaynı bir oyun, Theme park yönetimi başka bir oyun.
CENTER Information Center'ın ismi kritik gibi gözükebilir; ama oyun içinde önemi çok fazla değil. Kurmamazlık da etmeyin. Kurmanızın size getirilerine gelince: Yağmur esnasında şemsiye satar para kazanırsınız, harita satarsınız, insanlar daha az kaybolur veya yollarını daha kolay bulurlar. Kaybolma işi ise genelde birleşmemiş yollardan meydana gelir. Yolları bir şekilde birleştirin gerisi kolay. Hayal gücünüzü birazcık olsun zorlayın, yolları illa ki düz yapmak zorunda değilsiniz. Köprü gibi yapabilirsiniz, deniz üzerinde yapabilirsiniz.
YEMEK YERLERİ Yemek hep problem oldu benim oyunlarımda. Yapıyorum burgerciyi; ama gel gör ki hala ziyaretçilerin düşüncelerinde “Açım, yiyecek yer bulamıyorum.” gibi şeyler geçiyor. Nedense çözemedim. Research'ünüzde yeri geldiğinde değişiklikler yapın ve “Shop”lara önem verin, baloncu falan çıkarın ki zevklensin oyun. Kuyruk yapmayı unutmayın, her aletin uzun kuyrukları olsun, uzunluğunu aletin popülerliği ile doğru orantılı ayarlayın.
ÇEVRE Çevrenizi temiz tutun, handymen'lere ağırlık verin. Çok çimli bir arazide iseniz, handymen'lerin görevlerinde değişiklikler yapın, hepsi de gidip çim biçmesin. Çöp gördüğünüzde, bir handymen'i tutup, o noktaya atın, o gerisini halleder. Çöp kovaları da bir çözüm olabilir tabii, çöp kovalarını bankların yanlarına kurmanız sadece görünüş açısından yararlıdır. Bank demişken, zamanla bankların kırıldığını söylemeliyim, titiz bir insansınızdır belki. Eğer göl çıkar ise karşınıza sakın heyecanlanmayın; çünkü su üzerine de istediğiniz aleti kurabilirsiniz. Giriş, çıkışlar dert olabilir sadece o kadar.
FİNAL Ben bu oyuna yüz üzerinden yetmiş sekiz veriyorum, türünün ilk oyunu olsa idi bir doksanı hak ederdi; ama ne yazık ki altı sene kadar geç kalmışlar. İsterseniz gidin alın, oynayın, dediğim gibi uzak kavramlar bize bu tür aletler; ama hepsi de süper şeyler. Ben bundan altı aya kadar acayip korkardım Roller Coaster'lardan, taa ki o güne kadar. Bir gün Can Alper kardeşim aldı beni ve içinde beşe yakın en baba roller coaster'ların bulunduğu bir parka götürdü. On saat sonra parktan çıktığımızda, hemen hemen hepsine beşer kez binmiştim bile. Acayip şeyler canım, Invertigo'yu hatırlıyorum da... Nasıl da büzülüp kalmıştım ve bu yaşadığım bir rüya diye düşünmüştüm, nasıl da korkmuştum. Aşağı doğru yüz km üzerinde bir hız ile inerken Can'a aynen şöyle bağırmıştım “Bu bir yalaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaannnınıın!!!!”
yararlı tip no:5 Veletleri etkilemenin bir başka yolu da bindikleri araçların çevresinde başka araçlar olduğunu görmeleri. Şekildeki gibi araçlar yapın,
P200 32 Mb Ram/ 50 Mb HD