Su Şişesi
Bu yazıya nasıl başlıyacağımı bilemiyorum. Mektuplarınız akın akın posta kutuma gelmeye başladığında yaşadığım şoku mu anlatsam, yoksa hiç bu kadar ilgi beklemediğimi ve sonuçtan korkunç derecede mutlu olduğumu mu? Meğerse sormak istediğiniz, içinizde kalan ne kadar soru varmış! Her mektupta, abartmıyorum, her mektupta, Su Şişesi gibi bir köşenin açılmasına ne kadar sevindiğinizi belirtmişsiniz. Bu beni öylesine mutlu etti ki anlatamam!. Umarım tüm sorularınıza tatmin edici cevaplar vermeyi başarırım ve böylece aklınızda kalan karanlık noktaları birer birer hep beraber aydınlatırız. Sevgili editörümüzü de kafalamayı başarıp sayfa sayımızı biraz daha arttırdım. Artık sizlerle sohbet edecek bayağı yerimiz var, ancak sizden o kadar fazla mektup geliyor ki, yetecek mi bilmiyorum. Mektuplarınıza geçmeden önce birkaç şey daha söyleyeceğim. Birincisi bu sayfalarda gördüğünüz resimler geçen ay bahsettiğim Dutch Breeze adlı demodaki FLI resimlerden birkaçı. Kesinlikle benim 64'te gördüğüm en iyi resimler. Bir tek yanında Su Şişesi yazan resim Bizzmo adlı grafikerin çalışması. (Su Şişesi yazısını ben yazdım.) Eğer şüphesi olanlar varsa, bu resimlerin hepsi 64 resimleridir... Oyunlarla ilgilenenler için ise, geçenlerde Robocop 3'ün preview'ı elime geçti. 1-2 aya kadar tamamı piyasaya çıkacaktır. İşte bu kadar, artık mektuplara geçelim. Yalnız sizden iki ricam var. Birincisi, lütfen, bu bölümdeki her mektubu, sizin olmasa bile okuyun. Su Şişesi'ne bu dergide ayrılan yerimiz zaten kısıtlı, bu azıcık(!) yerimizi de aynı tür sorulara cevap vererek harcamayalım. Ayrıca sizin merak ettiğiniz soruyu bir başkası sormuş olabilir, değil mi? İkincisi ise, bana yazan herkesin mektuplarına adreslerini yazmalarını istiyorum. Bunun nedeni ise bazılarınıza mektupla cevap vermek istediğimden, Burada yazamayacağım, reklama giren
Can Yalçın konular olabilir veya kısa bir cevap için bir ay bu derginin çıkmasını beklemeniz gerekebilir, ben bu gibi durumlarda sizlere mektup atabilirim. Bu yüzden lütfen adresinizi yazmayı unutmayın. Burada isminizin altında sadece sorularınızı yazacağım, tüm mektubu yazarsam diğer sırada bekleyen arkadaşların yerini yemiş oluruz, bunu da kimse istemez herhalde. Beni anlayacağınızı ümit ederek hemen mektuplara geçmek istiyorum.
Son olarak şunu da belirtmeme izin verin, tüm mektupları bana ulaşma sırasına göre cevaplıyorum. Yani hiçbirinizi atlamıyorum, tamam mı? Haydi bakalım, kemerleri bağlayın!.. Emin Ongan, İstanbul 1- C-64 el kitabı iyi bir program yazmak için yeterli midir? 2- C-64'te kullanılan programlama dillerinin açıklamalarını ve bilgisayar terimlerini kapsayan bir sözlük/kitap tavsiye edebilir misiniz?
3- C-64'te disk sürücü kullanmanın kasete oranla ne gibi avantajları vardır? Selam Emin! Her şeyden önce senin mektubunun bu köşeye gelen ilk mektup olduğunu söylemek istiyorum. Böylece ilk cevaplarım da sana olacak... 1- C-64 el kitabı bence iyi bir başlangıç sağlayan bir kitaptır, ancak daha da ilerleyip 64'te gerçekten kaliteli şeyler yapmak istiyorsan BASIC'ini iyice geliştirip, C-64'ün esas işletim dili olan 6510 Makine dili dediğimiz dili öğrenmen gerekir. Şunu da belirtmem gerekir ki, hangi dili kullanıyor olursan ol, 64'ün bazı özel adreslerini (mesela POKE 53280,0'ın ekran rengi değiştirmesi gibi) bilmiyorsan, pek bir şey yapamazsın. O yüzden, programlama dilinin yanında bu adresleri de iyi öğrenmen gerekir. C-64 el kitabında tüm bunlara iyi bir giriş yapabilirsiniz. Ancak sadece giriş... Fazlası değil.. 2- Sana “Programcının el kitabı” veya “The anatomy of a 64” adlı kitapları önerebilirim, ancak şunu unutma, sadece kitap okuyarak bir şey elde edemezsin. Bol uygulama şart! 3- Disk sürücü, kasete göre her, ama her yönden avantajlıdır. Hızından tut hafızasına, dosya açmasından kullanışına, her yönden avantajlıdır. Başka bir şey söylememe gerek yok! Tek bir dezavantajı bile yok ben- Onur Şengül, İzmir 1- Nasıl bir sprite yaratabilirim? 2- Commodore için üçbuçuk disk sürücü var mı? | 3- Döküm ekindeki programlar hep hata veriyor ya da çalışmıyor! 4- Demolar, matematik ve mühendislik hesapları, atölye, ROM'unuzdan yararlanın gibi bölümleri anlaşılır yazın! 5- Artık oyun tanıtımları çok az ve derginiz ayın 7-8'inde çıkıyor, neden? 6- Biz de Özgür Karter gibi bitirdiğimiz oyunların tanıtımını gönderebilir miyiz? 7- “Tiyolar & Tuzaklar” köşesindeki “Poke 8448,173” gibi rakamlar neyin nesi? 8- Tek parça oyun ne demek? 9- Sizin tanıttığınız oyunlar İzmir'de bulunmuyor, siz onları yabancı ülkelerden mi alıyorsunuz? 10- Bu arada buradan bana “C-64'de bilgisayarımı, öldü oğlum, öldü” diyen AMIGA'cı arkadaşıma bir sözüm var: “Sen hiç Commodore Dergisi almadın galiba!” Selam Onur!. Bu dergide aksayan yönleri belirttiğin için teşekkür ederim. Lütfen unutmayın ki, siz bu dergide beğenmediğiniz şeyleri bizlere söylemedikçe bizim onları bulup düzeltmemiz mümkün değil. Tekrar sağol, şimdi cevaplara geçelim... 1- Bir sprite yaratmanı sağlayacak programı 64'ünü aldığında yanında verilen el kitapçığında bulabilirsiniz. Oraya bakmanı tavsiye edeceğim. Eğer sende yoksa o kitabı edinmeye bak, her yönden yardımcı olacaktır. 2- Evet, var ve normal sürücülerden çok daha mükemmel. (Sakın mükemmel dediğim için 5.1/4'lük sürücü almayıp, 3.1/2 alayım deme! Bazı çok üstün özellikleri var, ama piyasada kimseciklerde bu sürücüden olmadığı için senin bir işine yaramaz.) Şu sırada bir tane arıyorum. (satın almak için) Bulursan bana haber ver! 3- O programların hepsi direkt hatasız çalışan programlardan printer çıktısı ile alınıyor. Eğer hata varsa bu mutlaka basımda oluyor. Sana tüm bunların üstesinden gelmen için dergimizin program aboneliğini tavsiye edebilirim, böylece yazmaktan da kurtulursun. Bunun gibi yazım hatalarında lütfen İstanbul adresine yazın, onlar size yardımcı olacaklardır. 4- Bu konuda ciddi çalışmalarımız var. Umarım yakında her şeyi anlayacak sadeliğe getireceğiz. Yine de takıldığın bir şey olursa bana yazmayı unutma, ok? 5- Oyun tanıtımları az mı? Ciddi misin? Piyasada çıkan en son 64 oyunlarının hepsini açıklamaya çalışıyoruz. Ayrıca bizden daha çok 64 oyunu açıklayan bir başka dergi gösterebilir misin? Herhalde bu dergi sırf 64'çülere ait olmadan önce hem 64, hem AMIGA oyunları açıklandığı için şimdi sana sadece 64 oyunları az gibi göründü, Derginin geç çıkması ise dağıtım ile ilgili, İstanbul'da 1-2'sinde çıkıyor mesela, 6- Bunu sormana bile gerek yok! Tabii ki! Ancak tanıttığın oyunları detaylı ve uzunca açıklamaya özen göster. 7- Bu rakamlar oyunlarda sonsuz hak, sonsuz zaman gibi extralar yaratırlar. Bunları bilgisayara girmen için bir kartuşun olması lazım. (expert, multi ice gibi..) 8- Tek parça oyun, bir kerede yüklenip oynanan oyun demektir. Oyunu bir defa yüklediğin zaman teybi kapatabilirsiniz, çünkü tüm yükleme yapılmıştır. (Wizard of War, Giana Sisters gibi) Ara yüklemeli oyun ise, oyunda bölüm atladıkça teypten yeniden yükleme yapan oyunlardır. (Cabal, Last ninja gibi) 9- Eğer gerçekten tanıttığımız oyunları bulamıyorsan, kesinlikle bilgisayarcını değiştir! Bu oyunların İzmir'de olduğundan eminim, çünkü orada birçok arkadaşım var ve oyunları devamlı bulabiliyorlar. 10- Arkadaşına sorar mısın, nereden böyle bir kanıya varmış? Kim ölmüş? Vallahi bizim 64'ü öldürmeye pek niyetimiz yok... Aytaç Aras, Ankara 1- Raster ne demektir? 2- Hires resim nasıl yapılır? 3- BASIC ile ekranı her yöne nasıl kaydırabilirim? 4- Yine aynı programla arakladığım resimleri kendi programlarımda kullanabilir miyim? 5- Size Guldkorn Express'in açıklamasını yolluyorum! 6- 3D Construction Kit'i açıklayabilir misiniz? 7- Video bankı ne demektir? 8- Bu köşenin adı niye “Su Şişesi” oldu? 9- C-64'çü arkadaşlarla yazışmak için adresimi yayınlar mısın? Selam Aytaç! Her şeyden önce benimle aynı mahallede yaşıyorsun ve mektubunu da benim posta kutumun olduğu postaneden atmışsın, Eğer mektubunda yazdığın gibi beni gerçekten gördüysen, soruları direkt bana sorabilirsin...
1- Bildiğin gibi, ekranın iç ve dış rengini bir POKE komutu ile değiştirebiliyoruz. Bu POKE'u kullandığımızda tüm ekran rengi değişir. Ancak mesela bir ekranın üst tarafını siyah, ortasını kırmızı, en altını mavi tutmak istiyoruz diyelim. İşte böyle parça parça her ekran rengi bölümü raster oluyor. Raster'ları oyunların başındaki intro'ların çoğunda görebilirsiniz. Birçoğu ekranın bir ucundan diğer ucuna kadar uzanan yatay renk çubuklarıdır. Biraz ara bakalım, görünce daha iyi anlarsınız. (Aslında bu konu için makine dili bilmen gerekiyor. raster kelimesi ekran tarama satırlarıdır. Can! Sen de biraz derginin diğer kısımlarını oku. Ed.) 2- Hires resmi bir çizim programıyla yapabilirsin. En iyi örneği Art Studio 1'dir. (Dikkat, AMIGA paint, Art Studio 2 ve Koala painter çok renkli çizim programıdır. Hires ise tek renk resim/çizim demektir.) 3- BASIC'de ekranı her yöne kaydırman pek bir işe yaramaz, çünkü BASIC hızlı bir dil olmadığından her şey korkunç yavaş işleyecek ve ekranda bir sürü sebepsiz sallantılar, hatalar belirecektir. Ancak sadece 7 pixel oynatmak istersen. 1-0 TO 7:POKE 53272,1:NEXT T-7 TO 0 STEP -1:POKE 53272, T:NEXT T: RUN programcığı ile ekranı 7 pixel sağa sola sallayabilirsiniz. Daha büyük sallanmalar BASIC ile rezalet olur, o yüzden anlatmıyorum. 4- Bu bana en fazla sorulan sorulardan biri. Bu yüzden bu sayfalarda bir BASIC program bulacaksınız. Önce resmini hafızaya yükle ($2000'de olacak!) sonra bu programı yaz ve çalıştır. Resmin yavaş yavaş oluştuğunu göreceksin. Bu program Art Studio
2 resimlerini kendi programında kullanmana yarar. Koala Painter için tablo 2'ye bak! 5- Harikasın! Benim de katkılarımla bu sayıda geniş bir biçimde açıklamış olduk, Ben zaten onu açıklamayı düşünüyordum... (Ne yazık ki bu sayıya bu oyun giremedi. Gelecek ay mutlaka. Ed.) 6- Yanılmıyorsam bu aylarda Sinan arkadaşımız açıklayacak onu. Bana daha önceden bahsetmişti. 7- Bilgisayara yüklediğimiz resimler, ancak bilgisayar hafızasının belirli yerlerindelerse ekranda gösterebiliriz. İşte Bu belirli yerlere Video Bankı denir. Mesela bir Art Studio ile çizdiğimiz resim $2000'den, Koala ile çizdiğimiz resimler $4000'den yüklemeye başlar. (Kartuşunuz varsa görürsünüz..) İşte bu adresler aslında birer video bankıdır. Siz resminizi $1000'e yüklerseniz, hayatta o resmi ekranda göremezsiniz. Resimlerin hafızanın belirli yerlerinde olmaları gerekir ve buralara biz video bankları deriz. 8- Bu köşeyi açmaya karar verdikten sonra deliler gibi isim aramaya başladık, ancak hiçbirini beğenmedik. “Ne köşesi olsun?” diye düşünürken sonunda “Bu köşe yaz köşesi, şu köşe kış köşesi, ortada su şişesi” (Aman Allahım, yazması bile zor!) aklımıza geldi su şişesi koyduk! Ayrıca, bu derginin genel bürosunda bir balığımız var adı da SUŞİ. “SUŞİ SESİ” olarak da düşünebilirsiniz. (Yani anlayacağınız bu acaip ismi bayağı aradık..) 9- Peki. Eğer Aytaç ile yazışmak isteyen varsa... Aytaç Aras, Bardacık Sokak, 108/5, Küçükesat Ankara... Taner Baş, Manisa 1- Elvira'yı tam olarak açıklayacaktın, eğer tam bir sözlük bulamadıysan bende 1400 sayfalık bir Almanca Türkçe sözlük var. Sana yardımcı olabilirim. Ama zor gelip de yazmamışsan ben kafayı yemeden lütfen yaz. 2- Bir diskette virüs kendini nasıl belli eder? 3- Art Studio 1, 2 veya Koalapainter 1, 2'de yaptığım grafikleri kendi yaptığım oyun ve demolarda kullanabilir miyim? Bunun için bir program lazım mı? 4- Simons' BASIC gibi C-64 hafızasını arttıran, yeni komutlar ekleyen programlar var mı? Arşivinde makine dilini BASIC'e çeviren program var mı?! Selam Taner! Eğer mektubunda belirttiğin gibi bu bölümün abonesi olacaksan inan çok sevinirim. Her konuda yardım edebileceğimi unutma! Hemen cevaplara geçelim mi? 1- Sürpriz! Elvira'nın İngilizce versiyonunu buldum! Yanılmıyorsam koca Türkiye'de şu anda sadece bende var, ama elimden geldiği kadar dağıtmaya çalışacağım. Geçen gün tam açıklamasını yazmaya başladım bile, artık ne zaman bitiririm bilinmez.. Büyük ihtimalle bu sayıda tam çözümünü bulmanız lazım. Oyun AMIGA versiyonu ile tamamen aynı olmadığından 64'te en başta oynamak zorundayım! 2- Eğer C-64'den bahsediyorsan, unut! 64'te virüs yoktur. Nasıl olabilir ki? En basitinden, bilgisayara bir oyun yükleyip çalıştırdığımızda bile hafızanın altı üstüne geliyor. C-64'te bir virüs olsa bile hafızada hiçbir yere saklanmaz ve üreyemez. Zaten buna da virüs denmez. Hiç korkma, disketlerine bir şey olmayacak yani... 3- Resimlerini kullanabileceğin kısa BASIC programı bu sayfalarda bulman lazım. Yalnız Art Studio 1 resmi için geçerli değil, çünkü o program hires (tek renk) resim çizer 4- Simons' BASIC hafıza arttırmaz, sadece ek komutlar ekler. Onun kadar kapsamlı bir program bilmiyorum, ancak Final 3 gibi kartuşların ek BASIC komutları vardır, ayrıca kartuşlar ek hafıza yaratırlar. Kartuşun yoksa bence bir tane edinmeye bak, 5- Makine dilini BASIC'e aktaramazsın, bu imkansız, ancak BASIC programlarını makine diline aktaran programlar mevcut. Bu programlara BASIC compiler denir ve Sinan arkadaşımız 74. sayıda bu programlarla ilgili bir yazı yazmıştı. Tarık Küçükdeniz, İstanbul 1- Derginizin 71. sayısında yayımlanan BASIC ROM'unda değişiklikler yapmaya izin veren programı KERNAL ROM için nasıl düzeltebilirim? 2- Bilgisayar açıldığı zaman ilk işlemleri
(hafıza temizleme, kartuş takılı olup olmadığını kontrol etme vb.) yapan program hangi adreslerde yer alıyor? Sevgili Tarık, Su Şişesi'nin ilk profesyonel sorularını da böylece sen sormuş oldun. Böylesine ilgilenmen inan beni çok sevindirdi. Her türlü sorunun için burada olduğumu unutma, tamam? 1- Bu sorunu hemen Vedat'a ileteceğim. 2- Aradığın cevap $FCE2 adresinde yatıyor. Yani SYS 64738 dediğimizde bilgisayarı resetleyen adres, Bu komutu verdiğimizde bilgisayar tüm hafızayı hazırlar, kartuş kontrol eder, eğer kartuş yoksa açılış ekranına girer, Abdullah Kılıç, Ankara (?) 1- Yazınızda belirttiğiniz gibi altı ve üstü çizili harflerin anlamı nedir? 2- Döküm ekinde makine dili programları verilmiş, Teleteknik ürünü olan Multi Ice 2 ile bu programları nasıl girebilirim? 3- Multi Ice 3 kartuşunun ek BASIC komutları, disk monitor komutları, monitor komutları var. Bunları ben bilgisayarımda kullanamıyorum, nasıl kullanılacağını açıklayabilir misiniz? 4- C-64'te kütük yapıları nelerdir, nasıl kullanılabilir? 5- FLI tekniği ve GEOS nedir? 6- Program döküm ekindeki programların satır sonundaki sayıları üreten programları nereden bulabilirim? 7- BASIC 2.0 ile BASIC 7.0 arasındaki farklar nedir? 8- Bazı bilgisayarlar IBM uyumlu oluyor, PC deniyor, MS-DOS deniyor. Bunların anlamı nedir? C-64 bunların hangisine girer? 9- C-64'te Multi Ice 3 ile dos komutlarını kullanabilir miyim? Nasıl? Bu dos komutları nelerdir?
10- Derginin demolar bölümünde anlamadığım kelimeler çoğunlukta, dolayısıyla konuyu anlayamıyorum. Aşağıdaki kelimelerin anlamı nedir? Vektör demosu, intro, logo, multiplexer, dysp, dysp scroll, raster split, tech-tech, animasyon, grup, shadow, filled, transforming vektör, transforming hidden-line cisim. Sevgili Abdullah, aklına takılan soruları bana yollamana çok sevindim, ancak bazıları bu sınırlı köşemizde anlatılmayacak kadar uzun. Yine de biz teker teker sorularına bir göz atalım. 1- Mesela üstü çizgili bir “U” harfi, o harfe Commodore tuşu ile, altı çizgili bir “U” harfi, o harfe shift ile basman gerektiğini belirtir. 2- Kartuşunun monitörüne gir ve döküm ekinde gösterilen adresten itibaren M komutu ver, Yani, mesela yazmak istediğin program $C000'dan başlıyorsa, monitöre “M C000” yaz ve sonra çıkan yazıların üzerine döküm ekindeki programı gir. Ancak bu yol hiç sağlıklı değildir, kesinlikle tavsiye etmem, kontrol edemeyeceğinden çok sık hata yapabilirsin. 3- Multi Ice 3 kartuşunun özellikleri bu ay kartuşlar ve hızlandırıcılar adlı yazı dizisinde açıklanacak, Umarım aradığın cevapları bulabilirsin. 4- İşte açıklanamayacak kadar uzun bir başka soru. Tek söyleyebileceğim, kütükler; program, sequential file, relative file, deleted file, userfile olarak 5 türlüdür. Kullanımlarını anlatmaya Su Şişesi'nin tamamı yetmeyebilir, o yüzden bu konuyu atlıyorum. Ancak cidden ilgileniyorsan veya ölüm kameselesiyse ilerki sayılarda kısaca geçebilirim. En basitinden disk drive'ın olması lazım. Mektup yaz!, 5- FLI tekniği, 64'ün grafik kapasitesini ve kalitesini çok çok arttıran bir çizim türüdür. Henüz 2-3 sene önce keşfedildi ve bir cursor karesi içinde normalde 4 renk kullanılırken, bu teknik ile 16 renk kullanılmasını sağladı. Eğer biraz ararsan FLI EDITOR adlı çizim programını bulabilir ve bu harika yolla daha renkli ve ayrıntılı resimler çizebilirsiniz. Ancak çizimi çok çok zordur, uyarmadı deme, Bu konuya ilerki yazılarımda değinmeyi düşünüyorum. GEOS ise 64 için geliştirilmiş en iyi yazılım programıdır. 64'ü bir AMIGA gibi yönetmenizi sağlayan, tamamen ikonlarla kullanılan harika bir desktop (masaüstü) programı. GEOS ile her türlü yazılım gerçekleştirip printer ile çalışabilir, resim çizebilir, daha sayamayacağım bir çok işi yapabilirsin.
6- Bu programı herhangi bir bilgisayarcıdan bulabilmen gerekir. Tam adı “Makine dili editörü”'dür. MDE diye geçer. (Yakında Döküm Eki'nde tekrar yayımlanacak. Ed.) 7- BASIC 7.0, tahmin ettiğin gibi daha gelişmiş bir BASIC türüdür. Grafik ve müzik yönünden çok geliştirilmiştir. Mesela BASIC 2.0'da ekrana sadece bir pixel (noktacık) koyabilmek için bir sürü satır yazmanız gerekirken, BASIC 7.0'da PLOT komutunu kullanarak yüzlercesini hemen koyabiliriz. Kullanışı daha kolay ve belirttiğim gibi daha çok grafik ve müzik açısından kendini gösteren bir BASIC'dir BASIC 7.0. (Ama bu sadece C-128'de var. Ed.) 8- Maalesef C-64 bunların hiçbirine girmez. C-64 IBM uyumlu değildir. 9- Tekrar aynı cevabı vereceğim, kartuşlarla ilgili yazı dizimizde tüm sorularının cevaplarını bulacaksın.. Umarım!.. 10- Bu konuda takılan kişilerin çok olduğunu tahmin ederek bu uzun cevabı vereceğim, umarım herkes okuyordur.. Vektör: 3 boyutlu bir şeklin her hareketinin bilgisayar tarafından hesaplanarak ekranda döndürülmesi, hareket ettirilmesi. (Dikkat! Vektör, animasyon şeklinde hazırlanmış hareketlendirmeler değildir. Cisimlerin tüm koordinatları aynı anda bilgisayar tarafından hesaplanır). Bayağı merak ediyorsanız, Moonfall,
Elite gibi oyunlarda vektör grafikleri görebilirsiniz. Vektör Demosu: Böyle bir vektör şeklin sergilendiği, gösterildiği program. Intro: En basit şekilde anlatayım. Aldığın oyunların başında boşluk tuşuna basarak geçtiğin, o oyunu kıranların veya dağıtanların tanıtıldığı kısa tanıtım programı. Logo. Genelde intro'larda, o intro'yu yapan grubun veya kişinin adının büyük bir grafik şeklinde yazılmış hali. Multiplexer: Bildiğin gibi, C-64'te en fazla 8 sprite'ın bir sinüs hareketi ile ekranda dolaşmasına multiplexer denir. Dysp: Normal bir kayan yazının aynı bir sinüs dalgası şeklinde, yukarı-aşağı bükülerek ekranda kayması. Scroll: Kayan yazı. Raster split: Ekran rengini değiştirirken, dikine renk ayrımı yapabiliriz. Yani, ekranın sağ tarafı yeşil, ortası mavi, sol tarafı kırmızı olabilir. Böyle dikine renk değişimlerine raster split denir. Ekranın dikine bölünmesi split olarak anılır. Tech-tech: Bir grafiğin veya yazının sağa sola dalgalanması. Animasyon: Bir çizgi film gibi resimlerin/grafiklerin ardarda gösterilerek hareket izlenimi verilmesi. Bilgisayar grubu: Bilgisayar konusunda yetenekli kişilerin bir araya gelerek ortak faaliyet gösterdikleri, ortak program hazırladıkları bir çeşit topluluk. Shadow Vector: Shadow İngilizce'de gölge demektir. Yani, bir vektör programında, 3 boyutlu cisim hareket ederken, aynı anda gölgesinin de hesaplanarak oynatılması. Filled Vector: Katı, içi doldurulmuş 3 boyutlu cisim. Mesela bir küp, ancak yüzey renkleri ekran renginden farklı olmalı. Fighter Bomber oyunundaki uçaklar filled vector'dür. Transforming vector: Hareket ederken şekil değiştiren vektör. Mesela, bir küp dönerken, yavaş yavaş şekli değiştiriyor ve bir prizma halini alıyor, sonra bir uzay gemisi oluyor falan filan.. Yani şekli transform ediyor! Transforming Hidden line cisim: Hidden line vector ne demek, onu açıklayayım. Bu da katı, yani filled vector gibi, ancak her yüzeyi ayrı renkte olması gerekmez, ekran renginde bile olabilir. Cismin arka tarafta kalan yüzeyi görünmez. İşte böyle bir cisim hareket ederken şekil değiştirirse, buna hidden line transforming cisim denir.. Aman Allahım, bayağı uzun tuttu. Belki yine de bir şey anlamadım, ancak bunları bir kere programlarda görsen, “Ayy, bu muydu o anlattıkların?” diyebileceğin kadar basit şeyler.. Bu arada, benden C-64 özel adreslerini ayrıntılı bir biçimde anlatan kitap tavsiye etmemi istemişsin. Sana “The Anatomy of 64” adlı kitabı önerebilirim, ancak daha önceden pek uğraşmamışsan, sana bayağı zor gelebilir. Taner Tamer, Antalya 1- Demolarla ilgili yazı dizisi iyi hoş da, biz bu programları nereden bulabiliriz? 2- 64'te parallax scrolling (Rubicon gibi) olayı nasıl gerçekleştiriyorlar? 3- Thalamus firmasının batmaktan son anda kurtulduğu doğru mu? 4- Yine demolar bölümünde hep yabancı grupların demoları anlatılıyor, hiç demo yapan yerli grup yok mu? 5- System 3'ün son oyunu Fuzzballs 64'te çıkacak mı? 6- Son olarak, 64 scanner ve yan birimlerini nereden bulabiliriz? Selam Taner! Soruların diğer mektuplara göre bayağı değişik. Yanılmıyorsam programlamada bayağı yol katetmişsin! Hemen cevaplar.. 1- İşte zor bir soru. Bu konuda yardım edemeyeceğimi söylemek zorundayım, belki bilgisayarcına herhangi bir yerden demoları da edinmesi konusunda baskı yapman gerekecek.. 2- Aslında mantığı gayet basit. Bir taraftan hızlı kaydırılan karakter setinin arkasındaki boşluklardan arka plandaki grafik daha yavaş kaydırılan bir karakter seti olarak hazırlanıyor. Tabii bunun için bu boşlukların bir cursor (veya birkaç cursor) büyüklüğünde olması lazım. Aksi takdirde iki grafik birbirine girer. Parallax scrolling efektini sprite kullanarak da yapabiliriz (mesela arka planda yavaş yavaş dağlar kayarken ekrandan hızlıca daha yakından bir ağaç resmini sprite olarak kaydırabiliriz), ancak bu o zaman gerçek bir parallax scrolling olmaz. Bu soruyu sorduğuna göre birikimin olduğunu düşünerek biraz komplex anlattım. 3- Bilmiyorum, ancak ölmediği kesin! Duyduğum bir söylentiye göre Thalamus 64'te sadece 4 oyun daha yapacakmış.. Unutma, sadece söylenti.. 4- Tabii ki var! Ülkemizde az da olsa demo grupları var ve onlar da tüm dünyada hazırlanan en iyi demo grupları listelerine girmeyi başarıyorlar. 64'ün en ünlü Türk demo grubu olarak CLICUF'i gösterebilirim. Bu grup birçok listelerde tüm dünyada aklı başında yaklaşık 100 demo grubu içinde ilk 15 demo grubu arasına girmeyi başardı. Ayrıca şu anda çıkardıkları SCRIPT adlı disk dergisi ise TÜM DÜNYADA ilk 5 dergi içinde, Bence bu çok büyük bir başarı. Daha bugün elime geçen, Hollanda'da çıkarılan bir disk dergisine göre Cligue grubunun programcılarından WALKING STRESS, (bilgisayar grubu üyeleri takma isim kullanırlar..) dünyanın en iyi 10. programcısı olarak görünüyor. Böyle olayları görünce nasıl göğsüm kabarıyor, tahmin edemezsin. Türkiye'nin ünlü başka bir demo grubu ise ACCU- Onların demoları ise dizayn ve grafik açısından başarılıdır. Grafikerleri KA-DEM, tüm dünyayı kıskandıracak grafikler çizebiliyor. Yani Türk gruplarının diğer dünya gruplarından hiçbir eksiği yok, hatta birdaha iyiler. 5- Çok üzgünüm, hiçbir fikrim yok! 6- Sen bulursan bize de söyle! Deliler gibi arıyoruz, son olarak DATEL ELECTRONICS'e yazdık, ancak bir sonuç alamadık, Eğer bir sonuç alırsak mutlaka dergide sizlere haber veririm. Eveet, artık bu yazının sonuna geldik. Benden cevap bekleyen daha birçok kişinin olduğunu biliyorum, ancak hiç kimseyi kayırmamam gerek, o yüzden herkese sırayla cevap veriyorum. Bu arada, size müthiş derecede sürprizlerimiz olduğunu söylemem gerek. Bunu gelecek aylarda açıklayacağım. Sizlere 64'ün tüm yönleriyle kullandırmak için elimden geleni yapacağım, o yüzden siz en iyi 64 dergisini okumaya devam edin. (Aynı zamanda tek 64 dergisi de..) Hepimizin ortak noktası 64 olduğuna göre, bu güzel bilgisayarı daha zevkli ve güzel kullanımı bizlerin dayanışmasından geçiyor. Zamanında ben de sizin gibi her ay başı deliler gibi gazeteciye koşup Commodore Dergisi'nin çıkıp çıkmadığını soruyordum. Oysa şimdi bakın, o derginin yazarlarından biri oldum!. Bilgilerimi sizlerle paylaşmak ve sizlerin bu sayede 64'ünüze daha sıkı sarıldığını görmek benim tek dileğim. O yüzden, gelin bana yazın. Bana yazın ve hep beraber daha da yeterli kullanılan 64'lü günlere erişelim. Sevgiler...
1 POKE 53281,0:POKE 53280,0
2 POKE 53271,24:53269,65:POKE
53270,216
3 FOR T-0 TO 1000:POKE 1024 4 T,PE-EK(161924 1): POKE 552964 T,PE-
EK(17208 4 T):NEXT
TABLO 2KOALAPAINT İÇİN1 POKE 53280,0:POKE 53281,0
2 POKE 53272,28:POKE 53265,59:POKE
53270,216:POKE 56576,194
3 FOR T-0 TO 1000:POKE 23552 4 T,PE-
EK(325764- POKE 552964 T,PE-
EK(33576 4 T):NEXT