Bu sayfadaki yazılar
Sayfanın metni
Sayfa 18
Klavyeyle gezinmek için ← ve → tuşları.
Sayfa 19
elam Arkadaşlar!!! & Göz açıp kapayıncaya kadar geçen bir aydan sonra yine birlikteyiz. Hatırlayacağınız gibi geçen ayki ilk köşemizde size dirençleri tanıtmış, bazı direnç büyüklüklerinden, direnç değerlerinden ve toleranstan söz etmiştik. Bu ayki köşemizde ise sizlere çeşitli direnç bağlantılarından, Ohm ve Kirchoff kanunlarından söz edeceğim. İsterseniz anlatmaya direnç bağlantılarından başlıyalım. Temel olarak dirençler arasındaki bağlantı 4 farklı şekilde gerçekleşebilir. Bunlar; 1) Seri bağlantı 2) Paralel bağlantı 3) Yıldız bağlantı 4) Üçgen bağlantı olarak sıralanabilir. Seri veya paralel bağlı dirençlerde en az iki, yıldız veya üçgen bağlı dirençlerde ise en az üç direnç söz konusudur. Yildız veya üçgen bağlı direnç devreleri elektronikte pek fazla kullanılmaz. Bu yüzden biz sizlere sadece seri ve paralel direnç bağlantılarını açıklayacağız.
Şekil 2'de görüldüğü üzere seri bağlı dirençler, bir direncin ucunun diğerine bağlanması ile elde edilir. Yani bu bağlantı şeklinde dirençler uç uca eklenir. seri bağlı dirençlerde eşdeğer direnç, bütün dirençlerin toplamına eşittir. Bu söylediğimizi formüle edecek olursak; RaB-Rı (Formül 4) olur. İsterseniz hemen bir uygulama yaparak konuyu pekiştirelim. Uygulama 3: 1 kohm luk, 2.7 kohm'luk ve 1.8 kohm'luk üç direnç birbirine seri bağlandığında oluşacak devrenin eşdeğer direncini bulalım.
Ri Re Rb
27ke2 19
4 R> 4 R3 —142.741.8 —5.5 Kohm olarak bulunur. 2) Paralel bağlı dirençler ve hesapları:
Şekil 4'de görüldüğü üzere paralel bağlı dirençler, devreyi oluşturan dirençlerin farklı uçlarının kendi aralarında bağlanması ile elde edilir. Paralel bağlı dirençlerde eşdeğer direnç, bütün direnç değerlerinin tersleri toplamına eşittir.
Bo
ALAM Ra Ri
RaB Ri R> R3
(Formül 5) şeklindedir. Yine bir uygulama ile devam edelim. Uygulama 4: 10 kohm'luk, 2 kohm'luk ve 18 kohm'luk üç direnç birbirine paralel bağlandığında oluşacak devrenin eşdeğer direncini bulalım.
KE 18 Bo
Evet arkadaşlar, seri ve paralel bağlı direnç hesapları bu kadar. Yalnız bir de bu bağlantıların beraber olarak kullanıldığı ve bizim karışık bağlantılı direnç devreleri diye adlandırdığımız devreler file vardır. Hazır buraya kadar gelmişken onları da kısaca açıklamakta fayda görüyorum. 3) Karışık bağlı direnç devreleri ve hesapları: Öncelikle şunu belirtmeliyim ki bu tür devrelerin amatörler açısından en büyük dezavantajı hesaplar için sabit bir formül ve çözümü kolaylaştıracak sabit bir eşdeğer olmamasıdır. Bu nedenle bu tür devreler ancak seri ve paralel devrelerin çözümleri çok iyi bilindiği taktirde sonuçlandırılabilir. Çözüm için en geçerli yöntem seri ve paralel dirençlerin ayrı ayrı gruplandırılıp hesaplanarak son aşamada bunların birlikte düşünülmesidir. Aşağıda tipik bir karışık bağlantı direnç devresi ve buna ait hesaplar incelenecektir. Uygulama 5: