Sayfa 44

Burak KİPER azımızın ilk bölümünae PASCAL ile tanıştık, belirteçleri ve bazı komutları öğrendik. Bu yazımızda kaldığımız yerden devam edeceğiz.

WRITELN komutu

Programımızın çalışması sonucunda elde edilen neticeleri görebilmemiz için, değişken değerlerini gösterebilmemizin bir yolu olması gerekir. WRITELN (BU ”,SANT,'santimetreye eşittir.'); komutu aşağıdaki görüntüyü elde etmemize sebep olur. Bu 7.620000E-4-01 santimetreye eşittir. Bir WRITELN komutu çalıştığında ” işaretleri içinde kalan karakterler oldukları gibi basılırlar. Çıktıdaki sayıda yeralan E harfi ““on üstü” anlamına gelmektedir. Bir READLN komutundan evvel hangi değerleri istediğinizi kullanıcıya bildirmek için WRITELN komutunu kullanabilirsiniz. WRITELN('ÜÇ DEĞER GİRİNİZ”); READLN(DEĞER1,DEĞER2, DEĞER3); WRITELN komutunu çıktılarınız basmaktan başka, kullanıcıdan ne istediğinizi bildirerek kullandığınız programlarınızı anlaşılır şekle sokacaktır. Bu komutu kullanmadığınız takdirde, kullanıcı karşısına bir soru işareti çıktığında ne tür ve kaç tane veri gireceğini bilemeyecektir. WRITELN Ççıktı-listesi) Açıklama: Çıktılistesinde yeraldıkları sıraya göre bütün değişkenlerin değerleri basılacaktır. Çıktı listesinde yeralan bütün değişkenlerin basımı bittikten sonra imleç bir sonraki satırın başına ilerleyecektir.

Bir Pascal Programının Genel Hali

Şimdiye kadar başlıca altı PASCAL komutu öğrendik: PROGRAM komutu, CONST bildirimi, VAR bildirimi, '*: — READLN, WRI-TELN. Bu komutlar, yazacağınız programların çoğunda yeralacaktır. Şimdiye kadar öğrendiğimiz komutlardan başka bir program BEGIN ve END komutlarını da içerir. Programlarımız BEGIN ile başlar ve END ile biter. Bu iki komut'da ayrılmış kelimelerdir (Reserved Words). Programda yeralan komutlar birbirinden noktalı virgülle ';” ayrılır. Her PAS-CAL programı bir bildirme bölümü ve bir de programın ana kısmı olmak üzere iki bölüm içerir. Bildirme bölümünü, programımızda kullanacağımız değişkenleri tanımlamak için kullanırız. Programın ana kısmında da veriler işaretlenir. BEGİN komutu programın ana bölümünün başlangıcını işaret eder, END ise ana bölümün bittiğini işaret eder ve bir PASCAL programında yeralan son komut olmalıdır. Ayrılmış kelimeler olan BEGIİN ve END'den sonra noktalı virgül kullanılmaz, çünkü bunlar program komutu değillerdir. Bir PASCAL komutunu birden fazla satır kullanarak yazmanız mümkündür. Bir komut'u iki satır boyunca yazabilirsiniz, fakat bunu yaparken bir ayrılmış kelimeyi, bir belirteci veya bir sembolü bölmemelisiniz. Bundan başka noktalı virgül ';” ile ayırarak bir satırda birden fazla komut kullanabilirsiniz. Yazımız boyunca vereceğimiz örnek programlarda virgüllerden sonrâ, aritmetik işlemlerden (: — ,*, 4 ,—,/) önce ve sonra bir boşluk bırakacağız. Bundan başka AYRILMIŞ KELİME-LER'i (reserved words: CONST, VAR, BEĞIN, END) tek başlarına bir satıra yazacağız. Bundan başka programın bölümleri arasında bir boş satır yerleştireceğiz. Bu tip fazladan boşlukların kullanılması COMPILER tarafından gözönüne alınmadığı için programlarımıza bir zarar vermeyecektir, aksine bu tip bir uygulama programımıza okunabilirlik kazandıracaktır. Bu uygulama sırasında değişken isminin arasına boşluk koymamız hatalı olur, yani ÜCRET değişkeninin ÜC RET şeklinde yazmamız hatalıdır.

Programın Bildirim

Bölümü ve Programın Ana Kısmı

Programımızda kullanılan bütün belirteçler, ayrılmış kelime veya standart belirteç değilseler, bir kere tanımlanmak zorundadırlar. Bu tanımlama programın bildirim kısmında yapılır. Ayrılmış kelimelerden CONST ve VAR aşağıda gösterilecek sırada sadece birer kere kullanılabilirler. Bütün sabit bildirimlerinden (CONST) sonra, bütün. değişken bildirimleri (VAR) yapılır. CONST”dan sonra birden fazla sabit tanımlayabilirsiniz, VAR'dan sonra da birden fazla değişken tanımlayabilirsiniz. Bildirim bölümünü BEGIN ve END dahil olmak üzere programın ana kısmı izler. Program komutları arasında noktalı virgül bulunmalıdır. Programın sonundaki END'in sonunda da bir nokta olmalıdır. Aşağıda bir programın genel şekli verilmektedir: