ÇEK Senet
Zafer ÖZBAŞ Genel Bilgisayar ve Bilgisayar Sistemleri olarak, C-128 serisi için hazırladığımız bu program ile çalışmalarınızı daha kısa sürede ve daha güvenilir olarak yapabilirsiniz. Program, hiçbir özel bilgisayar bilgisi ve lisanı veya başka birinin yardımına gerek duymadan kolaylıkla sonuca ulaşabileceğiniz şekilde programlanmıştır. Programınızın en mükemmel şekilde çalışabilmesi için 2 (iki) adet diskete ihtiyacınız vardır. Bunlardan biri DATA diski dediğimiz ve program çerçevesinde verilmiş olan bilgilerin yüklendiği disk, diğeri ise sistem ve programınızın bulunduğu disktir. Programı satın aldığınız zaman, programın en ince noktalarına kadar anlatan yardımcı kullanım kitapçığı da size ücretsiz olarak verilecektir. Programı kullanmadan önce herhangi bir hata yapmamak ve programdan sağlıklı sonuç almak için bu kullanım kitapçığını dikkatli ve atlamadan okumak yeterli olacaktır.
Programın
Yüklenmesi
Programın yüklenmesi gayet basit olup, sizi hiçbir soruya mâruz bırakmayacak şekildedir. Programın hazırlanışı sırasında kullanıcı düzeyi sıfır olarak kabul edildiğinden, bilgisayarla kullanıcı arasındaki ilişkiyi tümüyle program üstlenmiştir. Programın yüklenmesi ve çalışması için system ve programın bulunduğu disketi bilgisayarınıza takıp düğmesini açmanız yeterli olacaktır. Bu işlemden sonra bilgisayarınızda yapmanız gereken her şey program tarafından yapılacaktır. Kullanmış olduğunuz programın algoritması bugün tüm dünyada kullanılan IBM ve compatible makinelerin algoritmaları esas alınarak hazırlanmıştır. Kısacası programınız tam anlamı ile PROFESYONEL bir programdır.
j
Programın Özellikleri
Demin de söylediğim gibi programınız tam anlamı ile profesyonel bir programdır. Programın esas hizmet amacı; güvenlik, kolaylık, sürat kavramlarını en iyi seviyeye getirmektir. Güvenlik diyorum, çünkü yetkili kimseden başkası programı elde etse bile güvenlik kodu girilmeksizin programın çalışması imkânsızdır.
Kolaylık diyorum, çünkü bir tek DATA disketi ile 2600 çek-senet'in takibini aynı anda yapabilirsiniz. DATA disket sayısında da herhangi bir sınır olmadığından programın üstünlüğünün tartışılamayacağı ortaya çıkar. Sürat diyorum, çünkü binlerce senet içinde tek bir senedin en ayrıntılı açıklamasını bulmak sizin sadece maximum 1-1.5 sn'nizi alacaktır.
—
Commodore-128 Compiler Programları Geldi
Teleteknik : Ralli
Sayın Osman Babaoğlu, Ben Spectrum ve Amstrad bilgisayarlarında çalışmama rağmen, alanında Türkiye'deki en başarılı dergi olduğu için “Commodore”'u takip ediyorum. Bu nedenle dergi hakkındaki görüş ve dileklerimi size iletmek istiyorum. Dergide konuların dağılımı genel olarak iyi. Ancak bilgisayar dünyasındaki gelişmelere daha çok yer vermeniz yerinde olur. Bunun için “Compuhobi” ve müzik konulu köşelerden kesinti yapılabilir. Bir yarışma köşesi açmanızdan sizi kutlamak gerekir. Dileğim, yarışma konularının her zaman düşündürücü ve yaratıcılığa yönelik olmasıdır. Merak ettiğim konu Tuna Ertemalp olmasa dergiye ne basacağınız. Tabii ona karşı bir kinim yok, ama neden telif hakkı önererek okurlarınızı da program yazmaya çağırmıyorsunuz? Belki posta kutunuz Tuna arkadaşımızın yazdığı kalitede programlarla dolmayacak, ama eminim basılmaya değer programlar olacaktır. Ayrıca gene bilgisayarcılar program yazarak para kazanmaya (bu küçük bir miktar olsa da) bayılırlar. İsteklerimle size yardımcı olabildiysem sevinirim. Saygılarımla. Ayhan Ergül
Sayın Ayhan Ergül, Tuna Ertemalp arkadaşımız, dergimiz henüz yayımlanmaya başlamadan önceden beri bu işin içinde. Özellikle derginin ilk aylarında, yani okurlarımızdan pek yazı ve program dökümü gelmediği dönemde, bizi zor durumlara
4955 isimli Suat Baycıl düşmekten defalarca kurtardı. Kendisine medyunu şükranız. Ancak, Tuna dışında okurlarımız da iyi ve kaliteli programlar göndermeye başladılar. Program Döküm Ekimizde yayınlanmak üzere açıklamasıyla birlikte programı (kaset veya diskette) bize gönderen arkadaşlarımıza telif ödemesi yapıyoruz. Bu konudaki açıklamamızı 3. Döküm Ekimizin iç kapak sayfasında bulabilirsiniz.
Sevgili Teleteknik; Başta Commodore dergisi çıkaran kadroya kucak dolusu teşekkür. Bu güzel dergiyi çıktığından beri alan şanslı kişilerdenim. C-64 bilgisayarımı aldıktan beri Commodore adına âşığım. Ve tabii ki bu bilgisayarın tek yetkili satıcısı olarak da Teleteknik'i de çok seviyorum. Öyle ki, bu iki adı hafızamı yitirsem bile belleğimde kalacağına inanıyorum. Fakat sizden önemli (bence) isteklerim var. İlki bir oyun hakkında. Derginin 6. sayısındaki açıklamasında (ELITE hakkında) gezegene nasıl inileceği 3 kelimeyle özetlenmiş. Ancak ben bunun nasıl olacağını anlayamadım. Çünkü uzaya çıktığım anda karşıma bir gezegen çıkıyor. Eğer üstüne gidersem çarpıp parçalanıyorum. Gezegenin altına ya da üstüne gidersem gezegeni geçip gidiyorum. Bu durumda ticaret yapamıyorum. Ayrıca ilk başta malları satın alırken gıdadan başka bir şey alamıyorum. Değerlerine Yes diye almak istediğimi belirtsem -Cargo- diye bir şey yazıyor, ben de alamıyorum. Lütfen bu oyundaki çıkmazlardan beni kurtarın. Ayrıca Commodore kulüp üyeliği, yeni oyun-
a 4 4 4 4 <4 a
a «< a a 4 4
a a4 4 a a 6 a a
4 4 e 4 a a hk
4 a « a « a a 4
a « « 4 4 a 4 0 4ların fiyatlarını adresime yollarsanız çok sevinirim. Ayrıca tekrar belirtmek istiyorum: Noolur ELITE hakkında çıkmazdan beni kurtarın. Yazımı Commodore dergisinde yayınlamanıza hiç gerek yok. Sadece cevaplandırın yeter. Ayrıca vakit bulduğum zaman size uğramak istiyorum. Fazla Basic dili bilmiyorum. Bilgisayarımın özelliklerini sizden öğrenmek isterim. Kucak dolusu sevgiler, saygılar. Faik Serdar Hünülü
Sayın Faik Serdar Hünülü, ELITE ile ilgili sorununuzun çözümüne yardımcı olabilmek amacıyla bir okur mektubu yayınlıyoruz:
Sayın Commodore Dergisi Tanıtım Bölümü, Derginizin Ağustos sayısındaki Oyun Tanıtım Bölümü'nde “ELITE” adındaki oyun hakkındaki açıklama ve yıldızlar beni üzdü diyebilirim. C-64'te en sevdiğim oyun olan bu oyunu yetersiz ve yanlış açıklamanız çok üzüntü verici. Açıklamanın hemen başında dediğiniz gibi oyunun başında Load New Commander X/N deniliyor. Buna derseniz karşınıza 5 seçenek çıkıyor. Buradaki Load New Commander seçeneği ise sadece isim değiştirmek için değil. Oyunu oynarken tuşuna bir uzay istasyonu içindeyken basarsanız karşınıza ayrı 5 seçenek çıkıyor. Burada Save Commander yaparsanız isminiz soruluyor. İsminizi yazınca önemsiz bir numara verip “Press Rec&Play” yazısı çıkıyor. Kasete veya diske kaydedilen ise isim değil, oyundaki son durumunuz. Yani hangi galakside, gezegende bulunduğunuz, ne kadar paranız, yakıtınız olduğu, donanım ve kargonuz, yasal dereceniz gibi. Oyunu ilk yüklediğinizde New Commander yapıp kayıt ettiğiniz yeri yüklerseniz yerden başlıyorsunuz, yani bu işlem isim değiştirmeye değil, oyuna bir gün sonra kaldığınız yerden başlamaya yarıyor. Verdiğiniz açıklama yetersiz. Aşağıda verdiğim açıklamanın önemli bölümlerini yayınlayarak aynı yeri (bir sayfayı) daha fazla bilgiyle donatabilir, okurlara daha yardımcı olabilirdiniz. Kullanılan Tuşlar: -: Donanım araçlarından “Escape Pod”'u aldığınızda bir kerelik kullanımını sağlar. Geminiz çok zor duruma düştüğünde sizi otomatik olarak (- tuşuna basınca) bulduğunuz gezegenin uzay istasyonuna sokar. Ancak taşıdığınız kargo yok olur. C: Donanım araçlarından “Energy Bomb”'u aldığınızda görüntünüzde bulunan bütün gemileri yok eder. Bir defalık kullanılır. INST/DEL: Paus (ara). CLR/HOME: Paus (ara) durumundan çıkma. S: Son durumunuzu bir uzay istasyonundayken kaydetme veya yeni bir durum yükleme. D: Bir uzay istasyonunda Galaxy veya Kısa Mesafe haritasındayken artınızın bulunduğu gezegenin uzaklığını belirtir. F: (D) tuşunun kullanılabilmesi için gerekli durum bulunuyorken, gezegen arama. Bir gezegen ismi yazıp onun bu galaxy'de bulunup bulunmadığını araştırır. F1: ön görüntü F3: Arka görüntü F5: Sol görüntü F7: Sağ görüntü Bu bölümlerin her birine bir laser alabilirsiniz. A Keyboard kontrolü. Space Bar: Hızlanma. I veya ?: Yavaşlama. T: Füze hazırlama. Füzeyi hedefi bir kez artıya (laserin ortasına) getirerek kitledikten sonra (M) veya (F) ile atabilir, (X) ile atıştan vazgeçebilirsiniz.
E: Donanım araçlardan “E.C.M. System” aldığınızda bütün size atılan füzeleri bu tuşla yok edebilirsiniz. Defalarca kullanılabilir. C: Docking Computer aldığınızda (C) tuşuyla (gireceğiniz kapı görüntüde ise) çalıştırabilirsiniz. Bu sizi otomatik içeri sokar. Ancak savaş durumunda veya içeri girerken bir gemiye çarptığınızda çalışmaz. (P) tuşu ile kontrolü siz alırsınız. J: Bir gezegene gittiğinizde eğer gemi yoksa dünyayı size yaklaştırır. Aksi halde gitmeniz çok uzun sürer. 1: Ticari alış 2: Satış 3: Donanım 4: Galaxy haritası 5: Kısa mesafe haritası 6: İşaretimizin bulunduğu gezegen hakkında bilgi (nüfus, durum, yönetim şekli...) 7: Uzay istasyonuna girmeden fiyat öğrenme 8 ve 9: Geminiz hakkında bilgi (para, yakıt, yasal durum, derece, gezegen, kargo...) H: Hyperspace Extra Energy Unit kalkanlarınızı çok çabuk tamir eder. Çalıştırmak için bir tuşa basılmaz. Fuel Scoop: Yokettiğiniz gemilerden kargo toplar. Galactic Hyperspace: Galaksiler arası yolculuk yapmaya yarar. İkinci uzaya gidişi sağlar. tuşuna basarken basarsanız, bir sonraki galaksiye gidersiniz. DEL, (X), basıp CTRL + H'ye basarsanız aradaki uzaya da gidersiniz. ELITE olmak için bütün görevleri tamamlayıp bol bol gemi yok etmeniz gerek. Uzay istasyonunun kapısı uzay istasyonuyla, gezegen arasındadır. Kolayca bulursunuz. Radarınızdaki sarılar gemi, kırmızılar göktaşlarıdır. Polis gemilerini vurmayın, Fugitive (kanun kaçağı) durumuna düşersiniz. Bu durumda bütün polis gemileri size ateş açar. Offender (sabıkalı) durumunu ise kanunsuz mal (Firearm, Slave, Narcotic, Radioactives...) taşıdığınızda girersiniz. Bu durumda polis gemileri sizi kontrol altında tutacak, ancak siz ateş açmazsanız ateş açmayacaklardır. Radarınızın sağ alt köşesinde çıkan “S” harfi Space Station (Uzay İstasyonu)'nun yakında olduğunu belirtir. Bu durumda, radarınızın sağ üst köşesindeki sarı noktayı ortaya getireceksiniz. Altı çeşit malı (ekonomik) durumu olan gezegen vardır. Rich Industrial (Zengin Endüstri), Mainly Industrial (Çoğunluklu Endüstri), Poor Industrial (Fakir Endüstri), Rich Agricultural (Zengin Kültürel), Mainly Agricultural (Çoğunlukla Kültür), Poor Agricultural (Fakir Kültürel). En büyük fiyat farkı Rich Industrial ve Poor Agricultural arasındadır.
Taşıyacağınız mallar başta Food, Textile, Computers, Firearms, Furs olmak üzere ucuza bulursanız tehlikeli Narcotics'tir. Computers, Firearms Rich Industrial'da en ucuz Poor Agricultural'da en pahalıdır. Food, Furs, Textile ise tersidir. Narcotics'in fiyatı gezegenden gezegene değişir. Save'den, Reorte oradan Begeabi'ye, oradan da anlamıyla gidin. Anlama ve yanındaki Poor Agricultural gezegen kısa yoldan zengin olmak demektir. Feodal ve Anarchy yönetimli gezegenlerde bol bol gemi saldırır. On Military Laser, Extra Energy Unit, ECM System, Energy Bomb ve Escape Pod'unuz olduğunda bulduğunuz bir Anarchy gezegene gider. Birkaç defa gidip gelen gemileri vurduğunuzda Harmless (zararsız)'dan, Mostly Harmless (çoğunlukla zararsız), Poor (zayıf), Average (orta), Above Average (ortanın üstünde) ve Competent (işinin ehli) olursunuz. Dangerous (tehlikeli) ve (seçkin) olmak için ise görev bulup tamamlamanız gerek. Size hangi gezegende görev teklif edeceklerini bilmediğinizden bütün gezegenlere yeterli donanım ve nakitiniz olunca bir kere gideceksiniz. Birden fazla olacak bu görevleri tamamlayınca Galactic Hyperspace'inizi kullanıp bir sonraki galaksiye geçeceksiniz. Eğer aradaki uzaya giderseniz her şeyin hızlı olduğu bir yer göreceksiniz. Bütün gemileri yok edince normal bir Hyperspace ile normal uzaya döneceksiniz. 5000 CR (kredi)'ye ulaştığınızda “Thrun” gezegeninin prensi size bir şey satmak isteyecek. Kabul etmeyin, satacağı şey uzayın en güçlü lazeri değil, küçük evcil canlılar (Trumble). Bunlar çabucak çoğalıp, kargonuzu kaplayıp ticaret yapmanızı önlemekle kalmıyorlar, bir de satma, bir de satmak için aldığınız Food'ları yiyorlar. Her istasyona girdiğinizde (S) tuşuna basıp “Save Commander” ile son durumunuzu kaydedin. Böylece yolda yanarsanız bir önceki gezegenden başlayabilirsiniz. Sayın Commodore Dergisi. Bildiklerimi sizinle paylaşabildiğim için mutluyum. Tanıtım Bölümünüzün çok iyi çalıştığını da belirtmek isterim. Saygılarımla.
Çağrı GÜNAL
/
Harika uçuş simülasyon programlarıyla tanınan Micro Prose firması bu sefer de eksiksiz bir denizaltı simülasyonuyla karşımıza çıkıyor. Bu gerçekçi oyuna Seawolf veya Sladefish denizaltılarından birinin komutanı olarak başlıyorsunuz. Güney Pasifik'te II. Dünya Savaşı'nda bu denizaltıların izlediği rotaya sadık kalarak bir görev seferine çıkabilir ya da üssünüzün hemen açıklarındaki hurda yük gemilerine torpil saldırısı düzenleyebilirsiniz. Oyun başladığında ilk ekran komuta kulesini gösteriyor. Buradan joystick yardımıyla geminin çeşitli yerlerine ulaşabilirsiniz. Eğer denizaltı yüzeyde ise joystick'i ileri itip ateş düğmesine basarak köprüye çıkar ve ufuk çizgisini dürbününüzle tarayabilirsiniz. Periskopta iken bir yandan hedeflerinizi incelerken bir yandan da torpil gönderme bilgisayarınızın mesafe ve açıya ilişkin hesaplamalarını gözden geçirebilirsiniz. Tabii eğer kendinize güveniyorsanız bu hesaplamaları kendiniz de yapabilirsiniz. Geminizin ve düşmanın yerlerini tespit edebilmek için bir de harita modunuz var. Haritada kara parçaları, sizin yeriniz, düşman gemilerinin yerleri ve torpil yönleriniz gösteriliyor. Her gemi ve torpilin arkasında yeralan ince bir kuyruk size gittiği yönü belirtiyor. Düşman filosunu daha ayrıntılı incelemek için 'Z” harfine basarak haritayı bir misli büyütmeniz mümkün bu işlemi üç kere yapabiliyorsunuz.