Bu sayfadaki yazılar
Sayfanın metni
Sayfa 39
12) Yukarıdakinin aynısı, yalnız bu sefer negatif değerler kullanılıyor. 13) 1 numaralı grafiğin 3 boyutlusu. Bence çok daha şık duruyor. 14) 2 numaralı grafiğin 3 boyutlusu. 15) Bu da 2 numaralı grafiğin benzeri. Yalnız bu sefer değişik bilgi gruplarının grafikleri yan yana değil, arka arkaya dizilmişler, çok daha güzel ve de anlaşılır olmuşlar. 16) 3 numaralı grafiğin 3 boyutlusu. 17) Bu da 11 numaralı daire grafiğinin 3 boyutlusu. Tabii pozitif değerler için 18) Son grafik de, 12 numaralı negatif değerler için olan grafiğin üç boyutlusu.
boyutlusu.
Grafik türlerinin tanıtımı da bittiğine göre ikonların açıklanmasına geçebiliriz. Type: Bu ikonu her kliklediğimizde, alttaki grafik ikonu değişir. Buradan çizilecek grafiklerin türünü belirleriz. Demin grafik türlerini tanıtırken de fark ettiğiniz gibi, grafikler belli ana türlere bölünmüş. Mesela çubuk, 3 boyutlu çubuk veya çizgi grafikleri gibi. Bu grafik gruplarının her birinin içinde de ayrı cinsleri var. Biz bu ikonu kullanarak, bu ana başlıklar arasında seçim yaparız. Option: Demin "graph type"ı anlatırken her ana başlığın içinde değişik çizilebilen türlerinin (mesela bütün bilgi gruplarını karşılaştırmalı çizmek gibi) bulunduğunu söylemiştim. İşte bu ikon da, o başlığın türleri arasında seçim yapmamızı sağlar Her kliklediğimizde o an çizilecek olan türü gösteren ikon değişir. Gallery: Bu bütün grafik türlerini gösteren bir ekran getirir ve buradan 18 tür içinden istediğimizi seçeriz. Bence bunu kullanmak çok daha kolay. Edit Data: Demin yukarıda anlattığım bilgi girme ekranını açar. Draw Graph: Bütün özellikleri tanımladıktan sonra bu tuşla grafiği çizdiririz.
See Graph: Bir grafiği çizdirdiğimiz zaman onu ekranda görürüz. Mouse tuşuna kliklediğimiz anda grafik ekrandan kaybolur ve program ikonların bulunduğu ana ekrana geri döner. Grafiğe bir daha bakmak istediğimizde tekrar çizdirmemiz gerekmez. Bu ikonu klikleyerek çizdiğimiz grafiği yeniden görebiliriz. Çizilen bir grafik yenisi çizilene veya "load data" ile yeni veriler yüklenene kadar hafızada kalır, dolayısıyla istediğimiz zaman bu ikonla yeniden görebiliriz. Grid: Grafiğimizi çizdiğimizde, çubuk ve çizgi grafiklerde, verilerin bir noktadaki değerini okumak oldukça zor olabilir.
Mesela çubuk grafikte bir çubuğun gösterdiği değeri ekranın en solundaki Y ekseninden okuruz. Tabii değeri göz kararı kestirmek zor olabilir. İşte bu problemi ortadan kaldırmak için grafiğe yerine göre yatay çizgiler, dikey çizgiler veya her ikisini birden ekleyebiliriz. Bu ikona her basışımızda koyacağımız çizgi türü değişir ve o an kullanılan tür ikonun altında gösterilir. Tabii bunda çizeceğimiz grafik türünün de etkisi vardır. Mesela bir elma grafik çizerken, zaten anlamsız olacağından, bu çizgileri koyamayız. On Top: Okumayı kolaylaştırmak için koyacağımız çizgileri grafiğin üstüne çizmeye yarar. Bazı bar grafiklerinde ve içi dolu çizgi grafiklerinde bu seçeneği kullanırsak, bize yardım etmesi gereken bu çizgilerin grafik elemanlarının arkasında kaybolup gitmesine engel oluruz. Bu seçenek ise yardımcı çizgiyi arka plana, grafik elemanlarının arkasına çizer. Minimum Y: Y ekseninde verilerin nümerik değerlerinin direkt olarak gösterileceği grafiklerde (yani oran gösterilmeyen grafiklerde) bir problemle karşılaşırız. Bu da Y ekseninin bölünmesidir. Belli bir sınır olmadığı için, verilerin değerleri birbirinden çok farklı olabilir. Ve Y eksenini bunlardan birine göre böldüğünüzde bazı değerler arasındaki fark çok ufak kalabilir ve bu değerler birbiriyle aynı noktada gözükebilir. Ya da tam tersi olarak bazı değerler çok büyük kalıp grafiğin dışında kalabilir. Her iki halde de iyi bir grafik elde edilmez. "Minimum Y" Y ekseni bölünürken en ufak değerin nasıl bölüneceğini belirler. Eğer "Automatic" seçilirse, program değerlerin ortalamasını alarak bir maksimum ve minimum değer belirler ve Y eksenini buna göre eşit aralıklara bölerek grafiği çizer. Dolayısıyla en ideal grafiği çizmeye çalışır. Fakat tabii sizin grafikte özellikle detaylı görmek istediğiniz bazı bölgeler olabilir. Kısacası "ideal grafik" sizin ihtiyaçlarınıza cevap vermeyebilir. Böyle bir durumda "Manuel" seçeneğini seçer ve alttaki kutucuğa kendi istediğiniz minimum değeri girebilirsiniz. Maximum Y: Bu da aynı "minimum y" gibidir. "Automatic" seçili olduğu zaman Y ekseninde gözükecek maksimum değeri program hesaplar. "Manuel" seçili olduğu zaman da, kendi istediğiniz maximum Y değerini gireriz. Bir maksimum veya minimum Y değerinin olmadığı zamanlarda (mesela daire gösteren yani pasta grafiği gibi oran grafiklerde) bu iki kutucuk gölgeli, kullanım dışıdır Maximum D.P.?
Bu seçenek de y eksenininde gösterilen değerlerle ilgilidir. Yalniz bu sefer söz konusu olan bu eksen üzerinde gösterilen değerlerde noktanın sağında kaç hane gösterileceğidir. Yani Detaylı bir grafik için bu sayıyı arttırır ve çok hane görürüz. Tabii bunun gereksiz olduğunu veya çok kalabalık gözüktüğünü düşünürseniz, bu sayıyı küçültüp noktanın sağına düşen "detayları" azaltabilirsiniz. Y ekseninde rakamların gösterilmediği grafiklerde bu seçenek de gölgeli, yani kullanılmaz olacaktır.
Klavyeyle gezinmek için ← ve → tuşları.
Sayfa 38
1) Listenin en başına gitmeyi sağlar 2) Listede bir veri yukarı gitmeyi sağlar 3) Listede kaçıncı elemana gidileceğini soran bir kutucuk çıkar. Gidilecek elemanın numarasını yazarak o elemana gideriz. 4) Listede bir eleman aşağı gitmeyi sağlar. 5) Listenin en sonuna gitmeyi sağlar. Yukarıdaki ikonlar çok uzun veri listeleri dışında pek fazla işe yaramazlar. 6) Bu ikonla seçilmiş (kırmızı) satırdan başlayarak verileri gireriz. En solda rakamdan başlayan bilgi girme işlemi her "enter"a basışta sağa ve oradan bir alt satıra doğru devam eder. Ayrıca önceden girilmiş bilgileri düzeltirken de bu ikonu kullanırız. Aynı kalmasını istediğimiz değerler için direk "enter"a basıp geçebiliriz. Kısacası bu bölümün ana ikonu. 7) O an seçili olan satırı komple silmeye yarar, Yalnız silme işleminden önce bunu onaylamamız istenir. "Yes" ikonunu klikleyerek onaylar ve silebiliriz. "No" ikonu ise silmekten vazgeçmeye yarar. 8) Bu ikon listedeki bütün satırları aktif hale getirir. Yani hepsinin "En" başlığı altındaki kutucuğu kırmızı olur. 9) Bu ikon, üsttekinin tam tersine bütün satırları kullanım dışı bırakır. 10) Bu ikon kliklendiğinde, ufak bir pencere açılır. Buradan kullandığımız 4 bilgi grubunun adını girebiliriz. 11) Son ikon olan bu ikonla esas ekrana geri döneriz. Evet, bu ekrandan programımıza grafiğini çizeceğimiz bilgileri girdikten sonra grafik seçenekleriyle devam edebiliriz. İlk önce çizeceğimiz grafiğin türünü belirleyelim. Toplam 18 tür olduğunu söylemiştim. Bunların tamamının ikonlarını "Gallery" ikonunu klikleyerek görebilir ve bunlardan birini seçebiliriz. Ben size burada gözüktüğü sırada soldan sağa anlatacağım: 1) Tipik bir bar (çubuk) grafik örneği. Seçilmiş olan tek bir bilgi grubunun grafiği iki boyutlu olarak çiziliyor. 2) Yukarıdaki gibi bir grafik, yalnız bu sefer en az iki grup seçmek gerekiyor. Veriler soldan sağa sıralanırken ayrıca her verinin değişik gruplardaki değerleri de yan yana gösterilmiş. 3) Bu sefer de en az 2 grup seçmek gerekiyor. Fakat bu sefer çubuklarda her verinin seçilen değişik gruplarda aldıkları değerler toplanarak üst üste gösterilmiş. Yani sonuçta Y ekseninde okuduğumuz değerler toplam değerler. 4) Herhalde en tipik grafik örneği. Karikatürlerde patronların odasında arkada gözüken inişli çıkışlı çizgi grafiğinin aynısı. Basit olarak seçilen bir grup için değerlerin gösterdikleri noktalar işaretlenip araları çizgilerle birleştiriliyor. 5) Bu sefer de tek grup seçiyoruz. Yalnız bu kez çizgi grafiğinde her noktadaki veri öncekilere ekleniyor. Dolayısıyla değerlerimiz artı olduğu sürece grafik yükseliyor. Yalnız verilerin büyüklüğüne, dolayısıyla artışın büyüklüğüne göre eğimi değişiyor. Mesela bir malın fiyat artışını gözlemek için verilere her ay gelen zamları sırayla yazarsak, bu malın fiyat grafiğini görürüz. Aynı grafiği yukarıdaki seçenekte elde etmek için o malın her ayki fiyatını girmek gerekecektir. 6) Bu dört numaralı grafiğin aynısı. Yalnız bu sefer seçili veri grupları değişik renklerle aynı grafik üzerinde gösteriliyor 7) Bu da 5 numaralı grafik gibi, fakat yine birden çok grubu aynı grafik üzerinde görebiliyoruz. 8) Bu tek bilgi grubu üzerinde çizilen bir çizgi grafiği. Yalnız bu sefer çizginin altında kalan alan boyanarak daha güzel bir görüntü elde edilmiş, 9) Bu sefer grafik, seçili gruplar üzerinde çiziliyor. Yine içi dolu çizgi grafik Yalnız bu sefer de verilerin değişik gruplardaki değerleri toplanarak grafikler üst üste gösterilmiş. 10) Bu içi dolu çizgi grafikte seçili gruplar üst üste, % olarak gösterilmiş, 11) Elma grafiklerine geldik. Her seçimden sonra gazetelerde bol bol gördüğümüz gibi, bu oran belirtmenin (özellikle bir bütünü paylaşma söz konusu olduğunda) en kolay yolu. Bu grafikte her bilgi değerine oranla daireden bir parça alıyor. Bu grafiklerin ilki pozitif değerler için yapılıyor.