Bu sayfadaki yazılar
Sayfanın metni
Sayfa 37
bulunduğu sürücü mandan Bilgisayarınızın | "df0:"dır. Destination: Bilginin konacağı sürücüyle kopya yaparken sizden sırayla ister.
Example GRA'nın yazılacağı diski gösterir. Tek sütun program diskleri başlığı Type - Option
EDİL DAK GRAPİ
LORD DAA BAK
Copies: Bu bir diskten kaç kopya çıkarılacağını seçmeye yarar. Mesela bir diski 2 diske kopyalamak istiyorsak, iki kere normal kopya işlemi yaptığımızda iki kere hafızaya okumuş, buradan iki kere disklere yazmış oluruz. (tek sürücüyle kopya yaparken). Fakat bu seçeneği kullanarak 2 yapmayı seçersek, diski bir kere okur, sonra sırasıyla iki kere yazar. Böylece sadece bir kere okuduğumuzdan oldukça zaman kazanırız. Verify: Bu seçenek özellikle daha evvel epeyce kullanılmış disklerin üzerine kayıt yaparken çok işe yarar. Bilgiyi yazdıktan sonra geri okuyup kontrol eder. Eğer diskte bir bozukluk varsa, burada bir hata olur ve bize hata mesajı verilir. Böylece yaptığımız kopyanın başarılı olup olmadığını anlayabiliriz. Kışın soğuk disklerde ve eski disklerde bu tip hatalara karşı hazırlıklı olun (disklerin çalışması için gerekli sıcaklık aralığının üst sınırı fazla aşılmasa da alt sınırının altına çok sık düşülür. Bu diskleri atmayın, ısınınca düzelirler). Disc copy: Kopya işlemine başlamaya yarar. Rename: Bu da oldukça kullanışlı bir seçenek. Seçilmiş dosya ya da dosyaların adını değiştirmeye yarar. Bu ikonu klikleyince, seçilmiş dosyaların adını gösteren ve yeni adını soran bir yazıyla karşılaşıyoruz. Burayı klikleyip yeni adı yazıyoruz.
Dikkat etmemiz gereken, bir dosyaya zaten diskte bulunan (aynı directory'de olmazsa sorun çıkmaz) başka bir dosyanın ismini vermemek. Çünkü aynı directory'de aynı isimli iki dosya olamaz. Make Dir: Bu seçenek disk düzenlemesinde çok büyük yer tutuyor. Yaptıklarınızı kaydettiğiniz disk doldukça, fark edeceğiniz gibi uzun bir dosya listesi insana oldukça sorun çıkarır. Rahat çalışamazsınız. Ve bu liste büyüdükçe, "Ptrn" seçeneğini
Graphics Module ız j
Data Set(<) Yeti Yen 76 Yeni? TÜM NE MENU OUT
Mazinun 'Y
Mininun Y
TCLK KAVE DATA
VT TO kullansanız bile, bazı şeyleri bulmanız imkansız ve hatta yorucu hale gelir. Bunun için en akıllıca yöntem, dosyaları değişik altdirectory'lerde saklamaktır, tıpkı bir dosya dolabının çekmeceleri gibi. Mantıklı ayırımlar yaparak dosyaları sakladığınızda, çalışmanız çok daha verimli ve kolay olur. "Make dir" seçeneği de o an bulunduğumuz (aktif penceredeki) disk ve directory'nin içinde yeni bir directory yarar. Bu ikonu klikleyince karşımıza directory'nin adını soran bir bar çıkar. Buna klikleyerek ad yazarız ve bu isimde bir directory açmış oluruz. Dikkat etmemiz gereken directory'nin adının, de bulunduğu directory'nin içindeki başka herhangi bir dosyayla aynı olmaması. Farklı directory'lerin içinde aynı isimli dosyalar bulunabilir. Bu alt programın sadece bir tane yukarıdan açılan menüsü var. Bu menünün aynısı diğer modüllerde de mevcut. "Exit" isimli bu menü programdan çıkmaya yarıyor. Buradan "main menü" ile başka bir modül yükleyebileceğimiz ana menüye, "system" ile ise Workbench'e çıkarız. Bu yardımcı programı kullanmayı iyi öğrenmenizi tavsiye ederim, çünkü gerçekten çok önemli bir program. Bunsuz, elinde bir sürü dosya olduğu halde boş dolaplara yerleştiremeyen birine dönersiniz. Ayrıca bu programın kullanılışı piyasadaki pek çok disk programının kullanılışına benzediğinden, ilerde bunlardan birini kullanmanız gerektiğinde bu bilgileriniz size yardımcı olacaktır. GRAPHICS: Bu modül, adından da anlaşılacağı gibi grafik çizmeye yarıyor. Bazı değerleri grafikte görmek çok daha anlamlı olduğu gibi bunları gerektiğinde grafik olarak sunabilmek de büyük önem taşır. Bunlar düşünülerek hazırlanmış modülde 18 çeşit grafik çizme, bunların üzerine bilgi ekleme gibi olanakların yanında, bu grafikleri diskte resim olarak (IFF) saklama ve yazıcıdan bastırma imkanı da var. Bu modülde yukarıdan açılan hiçbir menü yok, bütün seçenekler ana ekranda ikonlar halinde bulunuyor. Bu yüzden ilk bakışta oldukça karışık gelebilir, fakat aslında modülün kullanımı çok kolay. Yüklemek için ana ekranda adının üstüne bir kere kliklememiz yeterli. Tabii ana menüyü hiç yüklemeden, Workbench'i kullanarak yüklememiz mümkün. Program "Minioffice 1" isimli diskte. Yani 2. disk. Modülün iki ana ekrandan, dolayısıyla iki ayrı bölümden oluştuğunu söyleyebiliriz. Bunların ilki, ilk karşımıza çıkan ve bütün grafik işlemlerini yönettiğimiz "esas" kısım. İkincisi ise bu ekrandan "Edit Data" ikonunu klikleyerek girdiğimiz bilgi girme ekranı. Programda esas olarak 4 bilgi grubu var. Bunlardaki bilgi sayısı belli veya sınırlı değil. Bunlar bilgi girme ekranında tanımladığımız isimlerle, ana ekranın solunda alt alta ikonlar olarak gösteriliyorlar. Bunları klikleyerek seçebiliyor, tekrar klikleyerek seçilmemiş hale geri döndürebiliyoruz. Tek bilgilik grafiklerde (bunların hepsini ileride anlatacağım) bu bilgi gruplarından birinin, karşılaştırmalı grafiklerde ise en az ikisinin seçilmiş olması gerekir. İlk önce bilgi girme ekranının kullanılışından bahsedeyim: Bu ekranda bilgiler üstte liste olarak gözükür. O an seçilmiş olan, dolayısıyla üzerinde işlem uygulayacağımız bilgi satırı, kırmızıyla gösterilir. Bu satırların altında bir dizi ikon bulunur. İlk önce satırların üstündeki bölüm başlıklarının ne anlama geldiğinden bahsedelim: No: Bu, o veri elemanının numarasıdır. Labels: Bu başlık altında, o veri elemanına verilen ad yazılır. Abr: Bu başlık altında, grafiklerde kolay gösterebilmek amacıyla, o veriye ait 3 harflik bir kısaltma yazılır. En: Bu başlık altında ufak bir kutucuk bulunur. Bu kutucuk o verinin o an o data grubuna ait olup olmadığını, yani kullanılabilir olup olmadığını gösterir. Böylece bazı verileri geçici olarak grafikten çıkarmak istediğinizde onları silmeniz gerekmez. Bu kutucuklara klikleyerek o bilgiyi değerlendirmeden çıkarır veya sokabilirsiniz. Bu kutucuklar kırmızı iken bilgiler değerlendirmeye dahildir. Bunlar siyah olduğu zaman ise bu bilgiler hesaba katılmaz. Kaç bilginin aktif olduğunu ekranın sağ altındaki ufak pencereden öğrenebiliriz. 1., 2., 3. ve 4. Grup: Bu başlıkların altında o isimdeki bilginin her bilgi grubu için değeri verilir. Bu değerler negatif de olabilir. Patt: Bu son başlığın altında o bilginin grafikte temsil eden renk verilir. Renk numarası aynı olan veriler aynı renkle gösterileceğinden, grafik üzerinde ayrıca bir gruplanma göstermek için bu seçenek kullanılır. Yalnız bu aynı renk grubu seçiminin karışıklığa yol açabileceğini unutmamak lazım. Grafik güzelliğini tecrübelerimizle elde edeceğiz. Aşağıdaki ikonlar ise soldan sağa sırasıyla:
Klavyeyle gezinmek için ← ve → tuşları.
Sayfa 36
Grid
Dev/Dir: Bu her pencerenin üstünde bubir ikondur. Dev "Devices" anlamı. Una gelir ve kliklediğimiz zaman o pence- “rede içinde dosyalar bulunan directory ve görebiliriz. Bunlardan birini klikledikten sonra pencere içinde sağ tuşa baem veya bu ikona basarak "dir" konu- Muna getirirsek, bu directory veya diskteki dosyaların listesini görürüz. Bunların Üstünde istediğimiz işlemi yapabiliriz. Ay- Tica o an hangi diskin ve directory'nin (iiçe birkaç directory olabilir) içinde buher pencerenin altında bulunan kısımdan öğrenebiliriz. İstersek birine klikleyebilir ve girmek Stediğimiz disk ve directory adını doğrudan yazabiliriz. "Enter" tuşuna basar basmaz, bu directory'nin listesi alınır. Bunu yazarken disk adından sonra ":" işaretini ve içiçe bulunan directory'lerin arasına "/" işaretini koymayı unutmamak gerekir. All: Aktif olan penceredeki bütün dosyaları seçmeye yarar. Böylece hepsinde aynı işlemi yapacaksak, teker teker tümünü seçmemiz gerekmez. None: Aktif olan penceredi dosyaları seçilmemiş hale getiri P (Parent): Bir pencerede bir directory içine girdiğimizde, bir üstteki directory'ye geri dönmek için kullanılır. Özellikle içiçe birçok directory'nin bulunduğu durı da, bu tuşun faydasını fazla: Tüz. Sadece bir directory üste çıkmanın en kolay yolu, bu tuşu kullanmaktır (Bunun dışında iki yol var: Biri bütün diskin listesini yeniden al: tekrar bütün directorylere girmek; diğeri ise pencerenin altındaki kısmı klikleyerek oradan içinden çıkmak istediğimiz directory'nin adını silmek.). R (Read): Bu her pencerenin altında bulunan ufak bir kutucuktur. Kliklediğimizde, o an pencerenin altında yazan disk ve directory'nin listesi alınır. Bunu hereki bütün
Graphics Module
Ti
Data Set(s)
MAXIMIM KİK DARA EE | |
YER MARE hangi bir sebeple çalıştığımız listeyi yeniden okumak, yenilemek gerektiğinde yaparız. PTRN (Pattern): Bu seçenek gerçekten çok kullanışlı bir seçenek. Kullanım alanı ise bir süre sonra çok sık karşılaşacağınız, özellikle harddiski olanların canına okuyan kalabalık liste olayları. Bu programın bir özelliği olarak bir modülden bir dosya kaydetti de -bu yerine göre bir yazı veya bir adres dosyası olabilir- dosyanın ismine bir nokta ve bundan sonra kaydeden modülün cinsine göre üç harflik bir ek eklenir. Böylece bir bakışta onun hangi modülden kaydedildiğini, dolayısıyla ne dosyası olduğunu anlayabiliriz. Ayrıca dosyalar arasındaki bu farklılık bize bu seçenek sayesinde başka bazı özellikler de kazandırıyor. Bu seçeneğin amacı, basitçe listeyi alırken bazı isimleri listeden ayıklamak, Böylece istediğimiz zaman sadece yazı dosyalarını (veya herhangi başka bir modülün dosyalarını) görebiliriz. Gelelim kullanılışına: Bu ikonu klikleyince, başka iç seçenekle karşılaşırız. Bunların ilk iki klikleyerek isimleri eleme veya şeklini belirteceğimiz barlardır. Bunları klikledikten sonra tanıtıcı kısmı yazarız. Bu kısımda özelliği belirten harfleri yazar gerisinin yerine işaretini koyarız. Mesela cinsine bakmaksızın adı "Carc" olan bütün dosyaları belirtmek istersek "Carcass.*" yazarız. Bu şekilde addan sonra gelen tanıtım harflerini dikkate almaksızın bütün "Carcass" isimli dosyaları kasdetmiş oluruz. Aynı şekilde adını dikkate almaksızın bütün döküman dosyalarını görmek istediğimizde, "*.doc" yazarız; böylece sonunda "doc" belirtme harfleri bulunan bütün dosyaları kasdetmiş oluruz. Tabii bu "*" işaretini sadece birkaç harf yerine kullanabilir, mesela sadece adı "d" ile başlayan dosyaları seçebiliriz. Gelelim barların özelliklerine; bunlardan "Inclusive pattern", listede görmek istediğimiz isimleri belirtir, diğer isimler gözükmez. Bu barların ikisinde de "*.*" bütün dosyalar anlamına gelir. "Exclusive pattern" ise listede görmek istemediğimiz isim grubudur, Bunların dışında bütün isimleri görebiliriz. Ayrıca bu menüde üzerinde ok işareti bulunan bir kutucuk vardır. Bu kutucuğa her bastığımızda yanındaki kısımda bulunan seçenek değişir. Bu seçenek "default"ta iken barlarda tanımlı gösterme şeklini kullanır. Bunu klikleyerek otomatik olarak sadece aynı adlı modüllerden kaydedilmiş programları görmemizi sağlayan "Data base, Spr sheet, Graphics, Document" seçeneklerinden birine getirebiliriz. "All" seçeneğinde ise bütün dosyalar listede gözükür. Ptrn seçeneğini kullanmaya alıştığınızda, işlemlerde size çok yardımcı olduğunu göreceksiniz. * Çok basit bir seçenek. Kliklendiğinde dosyaların adlarının yanında bulunan uzunluklarını kaldırır veya gösterir. Kısacası kalabalık görünüş veya az bilgi arasında bir seçim yaparız. Delete: Bu seçenek seçilmiş dosyaları diskten silmeye yarar. Birden fazla dosya seçilip hepsi silinmek istendiğinde devreye girer. Dosya silmek o dosyayı tamamen yok etmese de çok problemlere yol açacağından, bir tedbir olarak böyle bir durumda her dosya silinmeden önce tekrar kullanıcıya sorulur (Bir dosya delete ile silindiğinde diskten silinmez, sadece kullanılmaz hale gelir ve yeri boş gösterilir. Üzerine başka bir şey çekilmediği sürece o dosya diskte aynen durur. Yani kazayla sildiğiniz bir dosyayı diske başka hiçbir şey çekmediğiniz takdirde kurtarabilir, hiçbir kayıp olmadan tekrar kullanabilirsiniz. Piyasada bu işlemi de yapan pek çok program mevcut). Bu soru ile o dosyayı silmeyi atlayabilir veya silme işleminden tamamen vazgeçebilirsiniz. "Delete all" seçildiğinde, siz bu dosyaları kontrol ettiniz ve karar verdiniz demektir. Bilgisayar size tekrar sormadan bütün sorulara evet diye cevap vererek bu dosyaların tamamını siler. Bu da bize zaman kazandırır. Format: Bu seçenek önemli. Bir diski yeni aldığınızda içine dosyalar kopyalayamazsınız, programlar diski tanımaz ve üzerinde işlem yapmayı reddeder. Bu diski kullanabilmek için diski "formatlamanız" yani kullanıma hazırlamanız gerekir. Bu işlemle aynı zamanda diski tamamen silmiş olursunuz (geri getirilemeyecek şekilde). Bazen virüslü bir diskten kurtulmak için de bu yöntem kullanılır (son çare bütün programı yok etmektir). Bu seçenek diski formatlar, böylece ürettiklerinizi yeni aldığınız disklerde depolayabilirsiniz. Ayrıca diskin adını da bu işlem sırasında koyarsınız. Bu işlemi yaparken kullanacağımız bir iki seçenek var: Disc name: Formatladığımız diske koyacağımız adı bu bara klikleyerek yazarız. Boot: Diskin başına boot koyma seçeneğini seçtiğimizde o diskin başına DOS'un yüklenmesini sağlayan bir program konur. Bu program ROM'da bulunan AmigaDOS'u çalıştırır, ve diskten içinde mouse işaretçisinin şekli, ekran renkleri gibi pek çok özelliğin de bulunduğu bir dosyayı yükleyerek kullanmaya başlar. Dos ekranı açılır. Kısacası herhangi bir diski her içeri attığınızda olan şeyler. Bu seçeneği kaldırdığımızda, bu program diskin başına yazılmaz, diski içeri attığımızda el resmi geri çıkar. DEO, DFI,..: Bu formatlanacak diskin hangi sürücüde olduğunu gösterir. Verify: Bunu geniş olarak disk copy'de anlatacağım. Kısaca diski formatladıktan sonra kontrol eder, bozukluk varsa gösterir. Böylece bozuk diske bir dosya yazıp başımıza bir sürü bela almaktan ve o dosyayı kaybetmekten kurtuluruz. "Source" olarak gösterilen penceredeki seçilmiş dosyaları "destination" olarak gösterilen pencereye, dolayısıyla burada belirtilmiş olan disk ve directory'ye kopyalar. Yeni bir diske bir şeyler kopyalarken, o diskin formatlanmış olmasına dikkat edin. Ayrıca dosyaları kopyaladığınız diskte aynı isimle başka bir dosya varsa bunun onun üstüne çekilip onu yok edeceğini unutmayın. Disc Copy: Bu seçenek bir diskin içeriğini tamamen başka bir diske kopyalamaya yarar. Bu çoğu zaman bütün dosyaları tek tek kopyalamaktan daha kısa ve daha az zahmetlidir. Burada üzerine kayıt yapılacak olan diskin içeriğinin hiçbir önemi yoktur, tamamen yok olur. Kopyalanan boş bir disk olsa bile... Bunun için kopyalama işlemlerinde dikkatli olmanız ve dolu bir diski hedef olarak kullanmamanız gerekir, tabii eğer silmek istemiyorsanız. Ayrıca birden fazla disk ünüz olduğunda bundan en iyi şekilde yararlanabilirsiniz. Tek sürücü ile çalışırken, diskin içeriği önce hafızaya alınır, sonra hedef diske yazılır. Buradaki seçenekler şunlar: