AMIGA C

Cenker Özkurt · Amiga Dünyası sayı 30, Kasım 1992 · sayfa 40, 41

Herkese selam! Bu aydan itibaren, Amiga intuition library üzerinde çalışmaya başlayacağız. Fakat bu ay intuition library'e geçmeden önce, özellikle yeni başlayan okuyucularımız için genel bir C tekrarı yapmayı düşündüm. Bunun amacı, geçmiş konularımıza bir göz atmak ve varsa eksiklerimizi kapatmak. Geçmiş konularımız derken, özellikle genel C dilinden bahsediyorum. C'nin genel yapısı, değişkenler, structure'lar, fonksiyonlar ve pointer'lar bu ayki tekrarlarımızı oluşturuyor. Evet, şimdi tekrarımıza başlayabiliriz. C'de tekrar yaparken genelden ve

İlk olarak C'nin genel yapısını bir inceleyelim isterseniz. Bu arada (Amiga Dos hariç) işletim sisteminin C dilinde yazıldığını tekrar hatırlatalım. Bu nedenle, böyle bir alette C diliyle çalışmak oldukça rahat oluyor. C'nin genel yapısını, kısaca modüler olarak tanımlayabiliriz. Rutin veya modüller bir kere hazırlandıktan sonra, devamlı kullanılabiliyor. Amiga'nın rom'unu da aynı şekilde kullanabiliyoruz. Bildiğiniz gibi, Amiga Sistemi derken bu ROM'dan bahsediyoruz. Ayrıca Amiga sistemi Library'ler olarak kütüphanelere ayrılmış. Gelecek aydan itibaren, intuition library ile library'leri incelemeye başlayacağız. Evet, şimdi C'nin genel yapısındaki de- C dilinde, birkaç veri tipi vardır. Bunlar:

char ->1 byte int ->2 byte short int ->2 byte long int ->4 byte unsigned int ->2 byte float ->4 byte double ->8 byte Veri tiplerini C disketinizde #include dosyaları içerisinden *exec/types.h' directory'sinden bulabilirsiniz. Bazı Macro değişken tipleri de burada tanımlanmıştır. Örneğin, APTR, BYTE, UBYTE gibi. Bu değişkenler, temel olarak yukarıda verdiğim tiplerden üretilir. C'de bir değişken tanımlaması şöyle yapılır:

main()

Yukarıda kısa bir C programı görüyorsunuz. main(), C'nin temel fonksiyonudur. Program her zaman için ilk olarak bu fonksiyona sıçrar. Bu nedenle, her programda main() fonksiyonu bulunmalıdır.

main()
int a;
char
printf("az9od

Bu örnekte, bir integer (tamsayı) ve char (karakter) tipinde iki veri tipi görüyorsunuz. Veri tanımlarken veri atama da yapılabiliyor. char c='a' buna bir örnek. Printf() fonksiyonu ise temel fonksiyonlardan ve ekrana bilgi göndermemizi sağlıyor. Tırnak işaretleri arasında yazılacak formu saptıyoruz. % işareti, bir komut niteliğinde ve arkasındaki karakter veri tipinin formunu belirliyor. Bu formlar şöyle:

%o -> oktal tamsayı %d -> desimal tamsayı %x -> hex tamsayı %c -> karakter %s -> karakter dizisi %f -> float noktalı sayı

Bu formlar aynı zamanda sprintf(), cprintf() gibi temel C fonksiyonlarında da kullanılmaktadır.

main()
char s(101;
float pi-3.141
strepy(s,"0123458
printf("sz9os
|

Benzer şekilde,

TMain()
char x(301;
char s(10)-"0123456789";
float e-2.7;
printf(x. "s=%s e=% Pn" .s.e)śął
printf("9os",x);

Buradaki sprintf() fonksiyonu, aynı printf() fonksiyonu gibi çalışmaktadır. Aradaki fark, printf() sonucu ekrana yazarken, sprintf() verilen değişkene yazmaktadır. Yukarıdaki programda *x', verilen değişkendedir. Ve uzunluğu en azından toplam form kadar olmalıdır. C'de fonksiyon kullanımı da şu şekilde oluyor:

main()
int a;
min(a,b)
int a,b;
int r;
if(a<b) return(a); else return(b);

Yukarıdaki örnek, bir fonksiyon kullanımını gösteriyor. min() fonksiyonu, iki sayı arasından en küçüğünü bularak geri dönüyor. return() fonksiyonu, burada alt rutinden (istersek) bir değer ile geri dönmemizi sağlıyor. Yukarıdaki örnekte, aynı zamanda if-else ikilisini gördük. Şimdi bunları ve diğerlerini başka örneklerle inceleyelim. switch() fonksiyonu, temel C fonksiyonlarındandır. İfadenin değerine göre birden fazla satıra dallanmamızı sağlar.

main()
int c;
printf("Cevabınız An");
c-getchar();
switch(c) (
case 'e':
break;
case 'h':
break;
default: — printf("Cevap hataliNn"):
break;
|
j

case, default ve break switch() ile birlikte kullanılır. case'den sonraki ifade, verilen ifade ile (burada c) karşılaştırılır. Eğer eşitse, hemen yanındaki komut satırı veya break'e kadar olan komut satırları işlenir. İfade case'de verilenlerden farklıysa, default satırına geçilir.

Sıra geldi *while' ve temel C komutlarına. Her iki komut da, C'de döngü kurmamızı sağlar. Bir örnekle inceleyelim:

main()
(
int
while(i<100) (
)

while, yanında verilen ifadenin doğruluğu sürdükçe döngüye devam eder.

main()
int i;
for(iz0;i<100;i4--4) |
)
|

while ile yapılan programı, for ile yukarıda olduğu gibi yazmak mümkün. Burada i<100, ana ifadeyi oluşturmakta. Yani bu ifadenin doğruluğu sürene kadar döngü devam eder. Eğer ikinci ifade kullanılmazsa “for”, sonsuz döngüye girer.

for(;;) |

Bir sonsuz döngü (infinite) oluşturur. Temel fonksiyonlardan en çok kullanılanlardan do-while'ı bir inceleyelim. Kullanımı, while komutuna benzer. Program bir defalık döngüye girerek cümleyi işler ve daha sonra while'dan sonraki ifadenin doğruluğuna göre döngüye devam eder. Eğer ifade yanlışsa, sonuç olarak do'dan sonraki cümleler bir defalık bile olsa işlenmiş olur. Bir örnekle inceleyelim:

main()
int
do |
) while (i<100);
|

Program 100'e kadar sürer. Goto, C dilinde de kullanılmakta ve bildiğiniz gibi program içerisinde herhangi bir ifadeye bağlı olmadan verilen etikete (label) sıçramayı sağlar.

ini
for(:) (
prin "edei it
goto end;
end:
printf("Program sonuân");

Bu temel komutların dışında, C'de önişlem komutları vardır. Bunlardan

#include <dosya.h>, program compile edilmeden önce verilen dosya.h ismindeki dosya, disketinizdeki “include” directory'si içerisinden yüklenerek compile edilir ve sonra programa geri dönülerek ana program compile edilir. Bu önişlem komutu, özellikle structure yapı tanımlamaları ve macro tanımlamaları için kullanılır. #define ise, macro tanımlamak için kullanılan bir ön işlem komutudur. Kullanımı ise şöyledir:

#define printfi(i) printf("
#define printfeli)
main()
int
char
printfi(i);
printfe(a);
|

Örnekten de anlaşılacağı gibi, #define ile printf() fonksiyonları tanımlanmakta. Burada C compiler programı, printfi(i) gördüğü yerde printf(" 90d",i); varmış gibi davranmaktadır. Oldukça kullanışlı bir fonksiyon. Structure'lar ise, C'nin getirdiği avantajlardan birtanesi. C dilinde çok kullanılan struct komutu, yapı anlamına geliyor ve birden fazla değişkeni bir grup ismi altında toplamamıza yarıyor. Bu sayede program içerisindeki değişkenlere, kullanım yerlerini daha rahat ayırt ederek ulaşabiliyoruz. Böylece hem programımızın anlaşılırlığı artıyor, hem de planlarken değişkenleri daha yerli yerinde kullanabiliyoruz. Sonuç olarak yapılar, verilerin daha iyi organize edilmesini sağlıyor.

Bir örnekle devam edelim:

struct grup (
int a;
int b;
char string(101;
main()
(
di.b-20;
0123456789";
printf("b-Ddn",d1.b);
printi( string evi di sunge
|

Yukarıdaki programda *“grup' bir yapı ismi, dl ise bu yapının değişkeni olarak tanımlanıyor. İçerisindeki veri tipleri ise, yapının elemanlarını oluşturuyor. Yapı içerisindeki veri tiplerine erişebilmek için *dlaa' yazı şeklini kullanıyoruz. Bu arada yapı tanımlamaları main() dışında tanım- İanmak zorunda. Bu nedenle, biz de yapı tanımlamasını main'den önce yaptık. Bu ay son olarak, C dilinde *stru&t' kadar önemli ve çok kullanılan bir fonksiyon olan mantığını hatırlayaca- Biz. Pointer'lar (işaret değişkenleri), kısaca bir değişkenin kullandığı adresi gösterir. Aynı zamanda bu adres ile de oynamamız mümkün. Normal olarak biz bir değişkenin adresini öğrenmek istediğimizde, *&' işaretini kullanırız. Örneğin *x' değişkenin hafızada bulunduğu adresi, *px' değişkenine aktarmak istediğimizde, yazarız. Fakat burada *x' değişkeninin adresi ile oynamamız mümkün değildir. Bu adres sabittir. Eğer böyle bir ihtiyacımız varsa, buradaki *x” değişkenini pointer değişken olarak kullanabiliriz. Kullanımını inceleyelim:

main()
(
int *x;

Dikkat ettiyseniz, pointer tanımlamasını **x' şeklinde yaptık. Bu değişkenin gösterdiği adresi *x', adresteki değeri ise öğrenebiliriz. Yukarıdaki programdaki “x-0xbfe00l' komutuyla, x degişkenine hex olarak Oxbfe00l adresi tanımlanmıştır. Bundan böyle x değişkeni artık Oxbfe00l adresini gösterecektir. Bu adresteki değeri okumak için de, *x'e bakabiliriz. Evet, bu ayki tekrarımız burada sona eriyor. Umarım sizi eski konulara götürerek fazla sıkmamışımdır. Fakat gelecek ay yeni şeyler öğrenmeye devam edeceğiz. Gelecek aya buluşmak üzere hepinize iyi günler...