Bu sayfadaki yazılar
Sayfanın metni
Sayfa 41
HARDWARE DERSANESİ
En sonunda bu yaz da sona erdi. Zaten yazları hiç sevmem. İşin gücün yokmuş gibi git denize gir, denizden çık güneşlen, dikkatsizce güneşlenip güneş yanıklarıyla uğraş, akşamları kumsalda yakılan ateşin etrafında toplanıp gitar eşliğinde şarkılar söyle, yepyeni arkadaşlıklar kurup bütün hepsinin isimlerini aklında tutmaya çalış. Ufff! Bir de işin yolculuk kısmı var. Motosikletin arkasını eşyayla yükle, sonra karşıdan esen meltemin ılıklığında, dağ yollarında dolaş, uçurumların yanından geçerken dağ keçilerini selamla, mis kokulu çamlar arasından coşarcasına akan buz gibi kaynak sularını içip hayatına on yıl daha eklemenin zevkini yaşa, Gökova'nın betona değmemiş bakir koylarında yüzmenin ve dalmanın tadını çıkar vs... Tanrım! İşte ben bunların hepsinden nefret ediyorum. İyi ki okullar açıldı. Ne kadar mutluyum. Ayrıca sonbahar geldi. Ben sonbaharı çok severim. İnsan oturup evine kapanır, ders çalışır, dergiye yazı yetiştirir. Zaten ben dergiyi de çok seviyorum. Hayır efendim! Bugün yalan moda değil. Zaten ben hayatımda hiç yalan söylemedim! Bunların tatile çıkamamamla da hiçbir alakası yok. Mahmure Abla kafama disket fırlatacağına Kommodor Abiye söyle de projelerimi herkese açıklamasın. Niye el kol işaretleri yapıyorsunuz ya! Nee yayına mı girdik. Bütün bunlar çıktı mı yani şimdi. Aman Tanrım rezalet, yayıncılık fiyaskosu!
Evet
Yukarıdaki paragrafta da açıklamaya çalıştığım gibi, bu ay sizlere external bir disk drive'ı Amiga'ya nasıl uyarlayacağınızı açıklayacağız. Ayrıca Amiga'nın hardware'ini öğretmeye yönelik yazımız da devam ediyor. Lütfen bu sayfamızı okuyunuz. Çünkü bir bilgisayarı en iyi şekilde kullanmanın yolu, onun iç yapısını bilmekten geçer. EXTERNAL BİR DISK DRIVE AMİGA'YA NASIL BAĞLANIR?
Amiga'da tek bir disk drive ile çalışmak, birçok zorluğu da yanında getirmektedir. Örneğin Workbench disketinden bir başka disketteki bir programı çağırdığımızı varsayalım. Eğer program sorunlu bir programsa, habire Workbench disketiyle programın bulunduğu disketi değiştirmek zorunda kalacaksınız. Bunun yanında bazı programlar iki, üç disketten oluşmaktadır (ProPage gibi). Bu gibi programları tek disk drive üzerinden çalıştırmak kabir azabı gibi bir şeydir. Fakat ikinci bir drive almak, düşüncesi başka düşünceleri de yanında getiriyor: Acaba dışarıdan bir tane satın mı alsam, yoksa kendi drive'ımı kendim mi yapsam? Normal bir iki yüzlü 3.5 inch drive'ın fiyatının orijinal A1010 drive'ına göre daha ucuz olması, benim için büyük bir avantaj değil mi?
NEC FD1035 veya FD1036 tipi bir 3.5 drive'ın standart 34 pinli konnektörü, aşağıdaki düzen yardımıyla Amiga'ya çok rahat bir şekilde uyum sağlamaktadır. FD1035 tipinde bir drive'ı Amiga'ya bağlamak için yapmanız gereken, motor flipflop'unu devreye sokmaktır. Şema bunun nasıl yapılacağını göstermektedir.
Devrede Amiga'nın disk drive portundan çıkan 21 no'lu uç SEL1 yani "select 1" dir. Bu uç, external drive'ı Amiga'ya DF1: olarak tanıtır. Eğer 21 yerine 9 no'lu ucu (SEL2) bu hatta bağlarsanız, drive DF2: olarak tanınır. Şemada Fİ Data flipflop; N1, N2 ise iki girişli NAND kapılarıdır. (Bkz. ŞEMA 1)
Konu external drive yapımından açılmışken, burada Amiga'nın external disk konnektöründen bahsetmekte fayda görüyorum. Amiga'nın disk drive konnektörü Shugart Bus tipine uygun olarak dizayn edilmiştir. Bu sayede Amiga biri internal, üçü external olmak üzere dört shugart tipi disk drive'ı sürebilir. Bu drive'lar dört drive seçme sinyali SELx tarafından seçilirler. Burada x hangi drive'ın seçileceğini belirtir. SEL1, SEL2, SEL3 external drive'ları, SEL0 ise Amiga'nın içindeki drive'ı sürer.
Shugart Bus Sinyalleri: SELx: Amiga, SELx hattını dört drive'dan birini seçmek için kullanır. SELx hattı aktif olduğu zaman, MTRX ve DRES hattı hariç, bütün hatlardaki sinyaller aktif olur.
MTRX: Normalde bu hattaki sinyal, bütün bağlı bulunan drive'ların motorlarını çalıştırmasını sağlar. Fakat bütün drive'ların aynı anda çalışması ideal bir durum değildir. Bu yüzden, Amiga her drive için bir flipflop'a sahip olmak zorundadır. Bu flipflop, seçilen drive'daki SEL hattı low'a düşünce MTRX hattındaki sinyali saklar. Flipflop'un çıkışı, drive'ın MTR girişine bağlıdır. Bu sayede, Amiga istediği drive'a hükmedebilmektedir. Internal drive için bu flipflop Amiga'nın board'u üzerinde bulunmaktadır. Fakat dışarıdan eklenecek drive'ların her biri için bu devreden yapılmalıdır (Bizim verdiğimiz devre bu anahtarlamayı sağlıyor).
Klavyeyle gezinmek için ← ve → tuşları.
Sayfa 40
Kommentar: Bir dosyaya comment yazmaya yarar. Schützen : Dosyaların protect flaglarını ayarlar.
Verz.drucken: Dosyaları printer'dan bastırmaya yarar. Info: Disket hakkında bilgi verir. Speicher: Boş hafıza miktarını gösterir.
Anzeige: Datum : Dosyaların yazıldığı zamanı gösterir. Flaggen: Dosyaların yanında protect flaglarını da gösterir. Keine : Sadece dosyaları ve uzunluklarını gösterir. Revers : Ters çevirir. LesenundSortieren: Dosyaları okur ve sıralar. Konfiguration: CustomGadgetdefinieren: Bu seçeneği seçip, ekranın aşağısında kalan kutulara kliklerseniz, tıpkı D-Opus'taki gibi kutulara atamalar yapabilirsiniz. Çıkan kutuların ilkine kutuya vereceğiniz adı, ötekine ise yükleyeceği programın adını yazarsınız.
Konfiguration speichern: Programın bir dahaki yüklenişinde ayarladığınız gibi açılması için konfigürasyon dosyasını kaydetmenize yarar.
Bu program hem Diskmaster'ın, hem de D-Opus'un yerine geçtiğinden bunu kullanmanızı tavsiye ederim.
X-COPY PROFESSIONAL: Sonunda sıra efsanevi programa geldi. X-Copy'nin temel özellikleri hala değişmemiş. Yalnız bazı eklemeler yapılmış. Program yüklendiğinde gözümüze çarpan ilk şey, versiyonunun 5.0 olması. Kopyalamalar için sıfır ile seksenbirinci track'ler arasını kullanıyor. Sağ tuş ile mouse kilitleme özelliği bu versiyonda da var. Ama kilitleme yapıldığında pointer pembe olmakta. Verify hatalarında ise tekrar denenip denenmeyeceğini soruyor. Şimdi sırasıyla seçenekleri inceleyelim.
COPY:
Bu kopyalarda pek fazla bir değişiklik olmamış. Amiga-DOS disketleri için Doscopy+, başka formattaki disketler içinse Nibble kullanın. Bamcopy+ kullanırken disketiniz formatlı olursa daha iyi olur. TOOLS: Optimize: Disketlerinizin daha hızlı olması için bunu kullanabilirsiniz. Bir programla ilgili dosyaları arka arkaya koyacağı için zaman kazanırsınız.
Format: Disketlerinizi formatlamak için bu seçeneği kullanın. QFormat: Normal formattan tek farkı, sadece boot'u ve root'u formatlamasıdır. Bununla sadece daha önceden Amiga-DOS ile kullandığınız disketleri formatlayın.
Loeschen: Disketin formatını bozarak hiç kullanılmamış gibi yapar. Program silmek için çok ideal.
Speedchk: Drive'a hız testi yapar. [Bu arada içindeki disketin formatını bozduğundan, gereksiz bir disket kullanın.]
Install: Bootblock'a anti-virus boot koyar. Killsys: Hafızadaki diğer programları kapatarak hafızayı boşaltır.
START: Seçilen işleme başlamak için kullanılır. NOCHMAL: RAM ile kopya yapıyorsanız, kopyalama işlemini tekrarlamaya yarar.
STOP: İşlemi durdurmaya yarar. DISKINFO: Disket hakkında bilgi verir. DIRECTORY: Disketin içinde bulunan programları ve uzunluklarını gösterir.
CHECKDISK: Disketi kontrolden geçirir. DEFAULT: Programın ayarlarını açılış durumuna getirir. SETUPPRO: X-Copy'i yükler ama ayarlamalarınızı yapıp, sol üst köşeye klikleyerek çıkmanızı bekler. Çıktıktan sonra konfigürasyon dosyasını disklere kaydeder.
X-PRESS: Bu programı ilk gördüğümde pek sevmemiştim. Ama şimdi çok yanlış davrandığımı anladım. Gayet kullanışlı ve kolay bir harddisk back-up programı. Eğer gerekli yerleri değiştirirseniz, disket back-up'ı olarak da kullanabilirsiniz. Sağ butonu klikleyince sadece üç seçenek çıkıyor. Bunlar programı yapan hakkında bilgi almaya, konfigürasyonu kaydetmeye ve programdan çıkmaya yarıyor. Asıl programa ekranın alt tarafında kalan iki kutudan birini seçerek giriliyor. Yani:
Sicherung: Bu seçenek, back-up almaya yarıyor. İlk olarak bir parametre ekranıyla karşılaşıyoruz.
Pfad für sicherung: Yandaki kutuya back-up'ı alınacak olan drive adı yazılıyor.
Erstes Laufwerk: Buraya back-up'ın ilk yazılacağı drive adı yazılır.
Zweites Laufwerk: Back-up için kullanılacak ikinci drive adı buraya yazılır. Ama boş da bırakabilirsiniz.
Beep & Flash: Uyarı sinyalinin türünü buradan seçebilirsiniz. Protokoll für sicherung: Back-up tipi Verify: Yazarken kontrol etme seçimi Archive flag setzen: Arşiv flag'larını ayarlamaya yarar.
Weiter: Programa buradan giriliyor. Kısa bir süre dosya sayımını bekliyoruz ve esas ekran açılıyor.
Zurück: Parametre ekranından ilk açılış ekranına dönmeye yarar.
Esas programa girince dosyaların listelenmiş olduğunu göreceksiniz. Buradan istediklerinizi seçip, Fertig'e basarak kopyanızı alabilirsiniz. Wurzel seçeneği, direkt olarak root directory'e geçmenizi, Zurück ise bir öncekine geçmenize yarar.
Eğer ana ekrandan Wiederherst'i seçerseniz, harddiskinizi önceden almış olduğunuz kopyaya göre düzenleyebilirsiniz. Bütün parametreler aynı olduğundan yeniden yazmayacağım.
X-it: Bu program, seçtiğiniz drive'a özel X-Copy boot'u koyar. Çalıştırmak için büyük dikdörtgeni klikleyin.
Cyclone/Cyclone2000: İşte Cachet'in yeni bombaları. Eski Cyclone'u geliştirip, artık her türlü programı kopyalar hale getirmişler. Başlangıç track'leri aşağı ve yukarı oklarıyla, bitiş track'leri ise sağ ve sol oklarıyla ayarlanıyor. Cyclone, Amiga 500 ve 1000 modellerinde DF1: ile bilgisayar arasına bir ek parça takılarak kullanılıyor. Kopyalamayı ise sadece DF0:'dan DF1:'e doğru yapabiliyoruz. Aynı diskette bulunan Cyclone2000 adlı program ise, Amiga 2000 ile DF2: arasına bağlanan parçayla beraber kullanılabiliyor. Tabii ki kopyalama yine aynı şekilde iç drive'dan dışa doğru yapılabiliyor.
Bu programların tek farkı, sadece drive numaralarında. Öbür özellikleri ise aynı. Üç kopyalama, iki utility moduna sahipler. Kopyaların isimleri, Standard Nibble Mode, Deep Nibble Mode, APWM Deep Nibble Mode. Bunlardan hangi program için hangisinin kullanılması gerektiğini en iyi deneme yoluyla bulabilirsiniz. Drive Speed Check drive'ın hızını ölçer. Wipe Disk ise disketi siler. Bütün işlemlere Return tuşuyla başlayabilirsiniz. [Kopyalama sırasında epeyce boş vaktiniz olacak. Bu yüzden scrolltext'i mutlaka okuyun.]
Bu disketin en çok kullanılan programları bir araya toplaması çok büyük bir kolaylık. Herhalde en çok kullandığınız disketlerden biri olacaktır. Tekrar başka bir yazıda buluşana kadar hoşça kalın derken, yardımlarından dolayı Ümit Kadaifçi'ye çok teşekkür ederim..
Doscopy Doscopy+ Bamcopy+ Nibble