Sayfa 33

haftalığınız 6 sıfırlı bir sayı ise, en kolayı sorun çıkaran disketi, harddiski veya bilgisayarı atarak yenisini almaktır. Daha gerçekçi çözümler için, biraz yardıma ihtiyacınız olacak. Piyasadaki utility'leri araştırarak sizin için yararlı olacağını düşündüğüm birkaç tanesini açıkladım. Bu programlar arasından mutlaka bir ikisi işinizi görecektir. Programları yaptıklarına göre ayrı ayrı sınıflamayı uygun buldum.

1. Belirli fonksiyonu olan programlar Diskdoctor Disksalvage 2. Tamir için özelleşmiş programlar Quarterback Tools Fixdisk Diskcraft 3. Disket editörleri Disk monitor professional Workshop Sectorama Diskx

DiskDoctor Sağolsun, Commodore firmasının bilgisayarlarının yanında verdiği geniş (?!) program paketinin içinde, bize Validation hatası meydana gelmiş disketlerimizi hayata döndürmek için bir program vermiş. Temel olarak yaptığı, disketteki dosya yapısını mümkün olarak düzeltmeye çalışmak. Bunu yaparken dosyaları değil de, trackleri tek tek inceliyor. Sonuç, sadece ender durumlarda sorunları halledilmiş bir disket oluyor; asıl amaç, hata yüzünden erişemediğiniz programları mümkün olduğu ölçüde kurtarmak. Bu program, Workbench disketinizin C: directory'sinde mevcut. CLI'da çağrılan programa, parametre olarak hangi drive'da işlem yapacağını veriyorsunuz. İşlem bir süre sürdüğünden, tavsiyem bu işlemi yaparken yeni bir CLI ekranı açmanız (Run ile çalışmıyor).

NEWCLI DISKDOCTOR DiskDrive Adı DiskDrive adı olarak sadece DF0:, DF1:, DF2: veya DF3: verilebiliyor. HardDisk kullanıcıları, bu programı kullanmıyorlar. Amiga sisteminin üzerinde işlem yapmayı reddettiği disketlerdeki dosyaları kopyalamanız için yeterli olacaktır, fazlasını beklemeyin. Disk Salvage

Amiga ile yakından ilgilenenler, programın yazarını duyunca eminim heyecanlanacaklardır: Dave Haynie. Tanımayanlar için belirtelim; bu zat, Amiga'nın geliştirilmesinde A2000B modelini ve A2620 ile A2630 kartlarını geliştiren kişi.

Bu programın amacı, okuma hatası veren disketlerinizdeki bilgileri başka bir diskete kurtarmak. En kötü yanı, şu aşamada sadece iki drive ile çalışıyor olması. Program, benzerleri arasında en uzun çalışma süresine sahip olanı. Bunun sebebi, programın ilk olarak tüm disketi block block incelemesi ve yukarıda çok bahsettiğimiz uyumsuzlukları giderecek çözümler araması. Tüm yapıyı inceledikten sonra, formatlı bir diskete tüm dosyaları temiz bir şekilde kaydeder. Takdir edilecek bir özelliği, boş blokları da bir dosya olarak eklemesi. Bu sayede en az bilgi kaybı oluyor. İlk disketinizi formatlamak ise size kalıyor.

Program CLI'dan çalıştırılıyor ve parametre olarak kurtarmak istediğiniz disketin bulunduğu Drive ile boş formatlı hedef disketinin bulunduğu drive giriliyor.

Disksalvage DF0: DF1: Tekrar belirteyim, işlem oldukça sürüyor; sabırsız arkadaşlarımız yeni bir CLI açmayı unutmasınlar. Konusunda çok etkili olduğunu belirtebilirim. Ancak sınırlı bir uygulama alanı var. Disksalv olarak da geçen programı bulmak için, Utility disketlerini karıştırmak gerekecek. Digitech serisinin 13. disketinde olduğundan eminim. QUARTERBACK TOOLS

PC kullanıcıları, özellikle Norton'un disket ile ilgili kullanım programlarının değerini bileceklerdir. Benzer kalite ve kullanımı Amiga'da arayanlar için QuarterBack Tools, ilk akla gelen seçenek. QuarterBack, aslında Harddisk'teki programları disketlerde saklayarak bir nevi kopyasını oluşturan ve adına backup (yedekleme) programları denilen bir programdı. Aynı ekip, daha sonra disket üzerindeki hataları bulan, tamir eden bir program geliştirdi. İşte bu programın adı Quarterback Tools veya kısaca Tools.

Birçok özelliği, rahat bir kullanım içinde sunan kaliteli bir program. Disket üzerindeki işlemleri açısından birçok rakibi var, ancak Harddisk kullanıcıları için neredeyse tek seçenek. Disket üzerindeki okuma yazma hataları, en kötü ihtimalle disketteki bilginin kaybı ile sonuçlanıyor. Ancak takdir edersiniz ki, basit bir hata yüzünden koca harddiski formatlamak zorunda kalmak, gerçek bir hayal kırıklığı. Bu programı kullanmadan önce iki defa Harddiskimi formatlayıp yeniden düzenlemek zorunda kaldım (Her şeyin eski haline gelmesi neredeyse bir ayımı aldı.). Oysa Tools, birçok durumda Harddisk kullanıcılarına yardımcı oluyor.

Gelelim programa: En başta size, program çalıştığı anda sisteme bildirilmiş disketler (Volumes) sıralanacaktır. Burada disketlerin adını göreceksiniz. Hangisi ile ilgilenilecekse adı üzerine Mouse ile klik yapmanız yetecek. Ancak özellikle tek disk drive'ınız varsa, bu durum sizi rahatsız edebilir; disket yerine doğrudan sürücü üzerinde (içinde her ne varsa) ilgilenmek isteyebilirsiniz. Hemen sağ mouse tuşuna basarak menülere bakalım. Project menüsünde size yabancı olan bir seçenek yok. Sağında ise Display menüsü yer alıyor. Buradan ya sürücüleri ya da disketleri görebiliyorsunuz. DF0: bir sürücü ve Workbench 1.3, bir disket için birer örnek.

Seçiminizin ardından Ana Menüye geliyoruz. En üstte seçtiğiniz disket yazacaktır. Altında ise seçenekler var:

Display Volume Statistics: Size seçtiğiniz disket üzerinde çeşitli bilgiler verecektir. Proceed tuşuna basarak devam edebilirsiniz.

Goto Volume Reorganization Menu: Disketinizdeki Space Fragmentation sorunlarını giderebileceğiniz menü burası.

Buradaki seçeneklerin ilki, size disketinizin program dağılım haritasını verecektir. Turuncu bloklar, disketinizin boş kalan kısımlarını temsil etmektedirler. Disketteki boşluğun kaç parçaya bölündüğü, ayrıca belirtilecektir. Bu sayının az olması iyi durum. İkinci seçenek ile disket üzerinde bölünmüş dosyaların sayısını öğrenebilir, ve bilgi sahibi olabilirsiniz. Bu işlem yapılırken, siyah çubuk işlemin ilerleme durumunu gösterecek. Her an Pause ve Cancel seçenekleri ile işlemi durdurmanız veya kesmeniz mümkün. İşlem tamamlanınca, bölünmüş dosyaları ve toplam dosyaları belirtecektir. Reorganize Volume seçeneği ile bu bölünmeleri yok ederek disketinizi yeniden düzenleyebilirsiniz. Bu seçenek çalışırken, bazı dosyalarınız bozulabilir veya tümüyle silinebilir; bu açıdan önemli dosyalarınızı yedeklemeniz gerek. Program size bu uyarıda bulunacaktır. İşlem biraz sabır istiyor. Çok gerekli olmadıkça kullanmanızı tavsiye etmiyorum. Son seçenek ana menüye çıkarıyor bizi.

Restore Deleted/Lost Files: İşte kaliteli bir seçenek. Silinmiş dosyalarınızı yeniden yaratabilecek bir seçenek. İlk olarak belli bir dosyayı arayıp aramadığınız sorulacak. Burayı Return ile geçerek tüm kayıp dosyaları bulmanız mümkün. Daha sonra program disketi araştıracak ve kayıp dosyaları bulmaya çalışacaktır. En sonunda ise, tüm disketin içeriği verilecektir. Kurtarmak istediğiniz dosyayı mouse ile seçebileceksiniz. Rengi mavi olan dosyalar seçilmiş olanlar. Bu listeyi DiskMaster'da alıştığınız şekilde tarayabilir ve seçimlerinizi yapabilirsiniz. Solda alttaki iki seçenek ise, dosyaları seçilen diskete mi (Restore to Current Volume) yoksa bir başka diskete mi kopyalayacağınızı (Copy to different Volume) belirler. Dikkat ettiyseniz her menüde yukarıdan seçilebilecek menüler, yardımcı olacak şekilde az buçuk değişmekteler. Bunlardan yararlanabileceğinizden eminim. Detaylı bir açıklama çok yer kaplayacağından anlatmıyorum.

Volume Repair Menu: Yine etkili bir bölüm, ilk seçenekle, disketiniz üzerinde fiziksel hata bulunan bloklar işaretlenebilir. Bu sayede, Amiga bu blokları kullanmayacaktır. Tek sorun, disketteki boş yerin biraz azalması. Bence bir programın kaybolmasından veya disketi atmaktan daha iyi. İkinci seçenek, yine disketinizi inceleyerek hataları bulacaktır. Bunu, disketinizin durumunu öğrenmek için kullanabilirsiniz. Eğer burada çok hata görürseniz, üçüncü seçenek ile bunları olduğu kadar tamir etme imkanınız var. Program bulduğu hataları belirtecek ve size bir çözüm önerecektir. Bu çözüm, bazen dosyayı silmek olabilir, dikkat edin. Bu seçeneği, burada açıkladığım programlar içerisindeki en iyisi olmamakla beraber oldukça etkili. Tabii en iyisi tüm dosyaları kurtarmak, ama ne yazık ki bu her zaman mümkün değil.