Bu sayfadaki yazılar
Sayfanın metni
Sayfa 34
Merhaba arkadaşlar. Bu sayıdan itibaren, sizlerle yeni bir program incelemeye başlıyoruz. İnceleyeceğimiz program, Electronic Arts firmasının Deluxe Video adlı, video titling programı. Bu program sayesinde, kendi video çekimlerinize, filmlerinize başlıklar veya sonuna yazılar; çeşitli introlar; iş grafikleriyle bir şirket tanıtımı gibi göze hitap eden tanıtım görüntüleri veya animasyonlar kullanarak bir film girişi gibi basit başlık çalışmaları yapabileceksiniz. Zaten "video titling" denilen olay da, bu anlattıklarımızı kapsıyor. Deluxe Video gibi bir titling programının yapabildikleri, aslında basit ve yalın. Programı etkin kılan, bir konu hakkındaki gereken işlemlerin tek bir programda ve kolayca ulaşılabilecek şekilde toparlanmış olması.
Şimdi gelelim programımızın kendi özelliklerine. En büyük özelliği, tabii ki kullanım rahatlığı ve programın seçeneklerine kolayca ulaşabilmeniz. Tüm seçenekler basit kutucuklarla gösteriliyor. Zamanlama, biraz sonra göreceğimiz şekilde gene mouse ile kullanılan okların çalışma pencerelerindeki pozisyonları ile ayarlanıyor. Arkaplan, önplan, objeler ve müzik gibi ayrı ayrı ana çalışmalar, ekranda da tek tek birleştirilip, gösterim sırasında ekrana ve hoparlöre beraber geliyorlar. Bence bu, şu ana kadar rastladığım en iyi, en kolay senkronizasyon ve zamanlama mantığı olan program. Ayrıca programımız, standartlaşmış işlemler için hazır sahneler içeriyor. Siz sadece bu sahnelerin kullanacağı verileri veriyorsunuz, sahneler bilgisayar tarafından güzel güzel oluşturuluyor. Ayrıca şu anda ayrıntıyla geçiştirilemeyecek kadar çok efekt ve yardımcı program da program içerisinde mevcut.
Şimdi yazımızın gidişatına bir göz atalım... Bu sayıda göreceklerimiz, programın ana çalışma ve senkronizasyon mantığı ile ana programın Pull-down menüleri. Seçenekleri tek sayıda açıklamayı biz de istiyorduk ama, programın gerçekten aşırı sayıda seçeneği var ve ne yazık ki daha ana programdan başka yardımcı programlar da sırada bekliyorlar (Programın üç disket olduğunu söylemeyi unuttuk...). Neyse biz en iyisi lafı uzatmadan ve moralinizi daha fazla bozmadan, programı açıklamaya başlayalım.
İlk ve Ana Programımız... Programın mutlaka bir kopyasını alın ve onunla çalışın, çünkü program ancak açık bir kopya korumasıyla çalışıyor. Programımızın ilk disketindeki Deluxe Video'muzu yüklemek üzere harekete geçtiniz. Şu durumda iki muhtemel şeyden biri olacaktır; ya bilgisayarınız programı yükler ve diğer paragrafı okumaya başlarsınız, veya bilgisayarınız kilitlenir ve kalır, siz de boş boş sebebini düşünürsünüz. Bu olay, programın korsan kopyalarının ve bozuk kırılan kopya korumalarının marifeti olabileceği gibi, bilgisayarınız ve program arasındaki bir uyumsuzluktan da olabilir. Mesela program dergide ve arkadaşım Kerim'in Amerikan klavye Amiga'sında hafıza kartlarıyla gayet normal çalışıyor, ama benim Amiga'mın hafıza kartlarını kabul etmiyor. 512 Kb'ta çalışmak pek hoş bir durum olmadığı için, inşallah bu sorunun sebebini ve düzeltilmesini de yakın bir zamanda dergimizde bulacaksınız. Ama şunu da belirteyim, 512 Kb ile bile bu program epey şey becerebiliyor, ama tek kötülüğü hafıza yetersizliğinden dolayı sınırlanan ekran çözünürlüğü.
Bu sorunu geçtiyseniz, şu anda programı yüklediniz ve ilk ekranımız karşınızda duruyor. Şimdi şöyle bir ekranımıza göz gezdirelim. Ekranın komut satırında pek ilginç ve değişik gelen bir şey yok; sadece seçenekler, seçenekler. Esas önemli olan, ekranın daha altındaki çalışma penceresi. Artık ekranı daha dikkatli incelemeye başlayın, gördüklerinizi unutmayın. Burada ilk göze çarpan, en üst satırın zamanlama işaretleriyle dolu olması, pencerenin bir listeye benzemesi ve listenin içeriğinin ilk bölümlerini ifade eden "Video", "Track"'i ve bunun içeriği olarak bir "Scene". Şimdi daha dikkatli bir şekilde, çalışma penceresinin sol üst köşesindeki iki küçük ikon'a bakın. Dikkat ederseniz, bunların biri "Video" yazısının bulunduğu kutucuğun, diğeri ise "Scene"'nin küçültülmüş birer kopyası. Şimdi bu ikonlara daha değişik bir gözle bakın; çünkü onlar başlık animasyonumuzu kullanırken vereceğimiz tüm komutları içeriyorlar. Garipsemeyin ve bizi okumaya devam edin...
Şimdi demin gördüklerimizin neler ifade ettiğini tek tek anlayalım ve programın başlık oluşturma mantığına ve ekran düzenine erişelim. Pencerenin bir listeye benzediğini söylemiştim; doğru, ekran düzeni bir liste halinde ama biraz değişik bir liste. Ekranın sol kısmındaki liste bölümünde yer alan seçeneklere "Track", yani iz deniyor. Track'ler, bir animasyonu oluşturan ana parçalar olarak tanımlanıyorlar. Mesela bir fon görüntüsü, fon müziği, bir obje veya bir metin, birer track olarak seçiliyorlar ve daha sonra da düzenlenerek senkronize olarak size sunuluyorlar. Her track'e ait düzenleme ve zamanlama ise, o track'in yanında pencerenin sağında bulunan liste bölümüne konulan "effect" yani etki (veya efekt) seçenekleriyle sağlanıyor. Bu arada, şu andan itibaren pencerenin sol üst köşesindeki ikonlara da track ve efekt ikonları diye hitap edeceğiz.
Basit bir örnekle bu seçeneklerin yerleştirilmesi ve etkileri üzerinde duralım. Şimdi track ikonuna basın ve ortaya çıkan seçenek kutusunu ekranın sol tarafında, liste üzerinde kaydırarak bir yere yerleştirin ve mouse'un sol tuşunu bırakarak seçeneği aktif edin. Karşınıza, kullanacağınız track'i seçmenizi belirten bir pencere gelecek ve pencere içinde de o an kullanabileceğiniz track'leri içeren kutucuklar olacak. Biz örneğimizde arkaplan yani "Background" seçeneğini kullanacağımız için bu kutucuğa klik'leyeceğiz. Bravo! İlk track'inizi oluşturdunuz. Şimdi efekt ikonuna basın ve ortaya çıkan efekt seçeneği kutucuğunu, alt kısmındaki ok uzantısının ucu oluşturduğunuz arkaplan track'inden uzayan çizgiye değecek şekilde yerleştirin. Karşımıza gene kutucuklar çıktı. Bunlardan ilk olarak "Pattern"'i seçin. Bunun hemen arkasından bir pencere daha açılacak ve arkaplan olarak kullanacağınız alanın doldurulacağı desen ve renklerini seçmeniz beklenecek. Bu pencerenin alt kısmındaki televizyon ikonunu kliklerseniz, bu sayede yaptıklarınızı görmenizi sağlayacak bir çıktı ekranı açacaksınız. Şimdi pencerenin içindeki desenlerden birinin üzerine klikleyin ve en üstteki sayılarla da rengini belirleyin. Daha sonra gene TV ikonuna ve "OK"'e klikleyerek seçeneği oluşturma işini bitirin. Artık bu seçenek "Background" track'inin bir düzenleyicisi. Görevi de, istediğiniz bir anda arkaplanın renk ve desenini değiştirmek. Burada yeni bir işlemi daha izah edelim; efekt seçeneklerinin etki sınırlarının zamansal olarak nasıl belirtileceğini. Dikkat ettiyseniz, seçeneğimizin kutucuğunu ekranın istediğiniz bir tarafına çekiştirebilirsiniz; ama kutucuğun okunun ucu ekranda hep sabit kalacaktır. Bunun nedeni, bu ok ucunun seçeneğin olay akışının hangi anında görevine başlayacağını ve hatta bazı çift oklu kutucukların da nerede biteceğini ifade etmesi. Şimdi bu ok ucunun üzeri sayılabilecek bir yere klikleyin ve mouse tuşunu basılı tutun. Gördüğünüz gibi bu sefer de seçenek kutucuğu sabit kaldı; siz okun yerini, yani başka bir deyişle seçeneğin zamanlamasını değiştiriyorsunuz. Bu değiştirme işini yaparken, size ok hizasında yukarı aşağı uzanan çizgi ve bir zamanlama saatçiği yol gösterir. Saatçik çizginin üzerinde ok ucu ile birlikte hareket eder ve okun ucunun hangi kesin zamanlamayı işaret ettiğini belirtir. Şimdi gene bir efekt olan "Fade in" seçeneğini efekt ikonuyla oluşturun, seçin ve Background track'ine bağlayın. Fade In daha sonra da göreceğimiz gibi, ekran renklerini belli bir zaman aralığında ton ton kaydırarak oluşturur. İşte demin kullandığım "zaman aralığı" kelimesi zaman oklarını kullanmamızın değişik bir tipini oluşturuyor. Bu tip seçeneklerin kutucuklarından iki ok çıkıyor. Bunlardan soldaki normal bir zamanlama oku, sağdaki ise sol ve sağ oklar arasındaki zaman aralığını ifade ediyor. Bu okları yerleştirirken yardımcı olan saatçiğimiz ise, sol okun yeri belirlenirken zamanı mutlak olarak verir; sağ ok yerleştirilirken zamanı sol oku taban alarak relatif olarak gösteriyor, yani seçeneğin aktiflik süresi verilmiş oluyor. Bu arada zamanlamayla ilgili ayrı bir olay da sahne yani "Scene"'ler. Baştaki video track'inin efektiymiş gibi eklenen sceneler, başlangıçta 22 saniyelik kesitleri incelemeniz için ayarlanmış. Zamanlama işlerini sahneler halinde yapmanız, genellikle işi kolaylaştırıyor. Ayrıca hem video'nun, hem de her sahnenin ne kadar zamanlık bölümlerden meydana geleceğini, birazdan da göreceğimiz "options" menüsündeki "time scale" seçeneği ile kontrol edebiliyoruz.
Klavyeyle gezinmek için ← ve → tuşları.
Sayfa 35
Şimdi de gelelim senkronizasyon olayına. Zamanlama, ok uçları kullanmak gibi çok basit bir şekilde oluşturulduğundan ve zamanlama rakamlarla da açık bir şekilde verildiğinden, senkronizasyon diye bir problemimiz mevcut değil. Oluşturduğunuz kaç track olursa olsun, bunların herbirinin kaçar efekti bulunursa bulunsun, bu efektlerin zamanlamaları ne kadar çakışırsa çakışsın ya da iç içe girmiş desenler oluştursun, programımız kafayı yemiyor ve cici cici her şeyi önceden tasarladığınız zaman ve zaman aralıklarında birbirlerine uyumlu olarak ekrana getiriyor.
Artık bu kadar mantık dersi yetti herhalde, değil mi sevgili okuyucular? Biraz da pull-down menüleri açıklayalım ki, programda yapmaya çalıştığınız şeyleri oynatabilin ve kontrol edebilin. Ayrıca "Scenes" menüsünün içinde yazının başında da söz ettiğim hazır ve sizin tarafınızdan oluşturulabilen sahne jeneratörleri var. Yani fazla uğraşmadan kendi sahnelerinizi oluşturup programdan faydalanabileceksiniz. Ve her zamanki gibi ilk olarak...
Project Menüsü... About Deluxe Video: Programı yazanlar hakkında bilgi. Bu sefer programcılar kendi resimlerini de digitize olarak bu pencereye koymuşlar.
New <Amiga+R>: Programdan o anki verileri silbaştan etme.
Open <Amiga+O>: Kaydettiğiniz bir video'yu yükleme. Bu arada belirtelim ki, Deluxe Video'nun disk iletişimi için kullandığı pencereler çok basit ve yalın, onun için bunları açıklama lüzumunu görmüyorum.
Save <Amiga+S>: Daha evvelden belli bir ad vererek kaydettiğiniz bir programı, aynı adla tekrar kaydeder.
Save As...: Bir programı ad vererek kaydetmenizi sağlar, ismi disk iletişim penceresinden giriyorsunuz.
Play Scene <Amiga+K>: O anda içinde bulunduğunuz ya da seçtiğiniz sahne'yi oynatır. Oynatma işlemi sırasında çalışma ekranı ve penceresi yok olur, bir çıktı penceresi belirir. Bu ekranın içinde, bir video uzaktan kumandasına benzeyen pencere vardır. İşte bu penceredeki kutucuklarla, sahnenin oynatımını aynı bir video bandını ileri geri sarıyormuşuz gibi yapabiliriz. Pencerenin üst kısmındaki seçenekler, videonun ileri geri oynamasını ve hızla ileri geri görüntü aramasına karşılık gelen fonksiyonlar ve tam ortada da stop kutucuğu yer alıyor. Alt sıra halinde ayrılanlar ise, başa ve sona çok hızlı sarmayı sağlayan oklar loop seçeneği ve ses efektlerinin oynatıma sokulup sokulmayacağı seçenekleri. Oynatımla işiniz bitince, pencerenin sol üst köşesindeki kapatma ikonuna basın, çıktı ekranı yok olacak ve yerine tekrar çalışma ekran ve pencereleri ile kaldığınız yerin içerikleri yüklenecektir.
Play Video <Amiga+L>: Play Scene ile aynı. Fakat burada bilgisayarın oynattığı şey, sırasıyla (veya zamanlamaya göre karışık ve birleşik olarak) tüm sahneler.
Quit <Amiga+Q>: Programdan çıkış seçeneği. Bu seçenek seçildiğinde o an hafızada bulunan verilerin kaydedilip kaydedilmeyeceği de soruluyor.
Edit Menüsü... Bu menü, her zamanki gibi programdaki verilerin işlenmesiyle ilgili. İşlenecek seçenekleri, seçeneğe ait kutucuğun üzerine klikleyerek sağlayabilirsiniz.
Cut <Amiga+X>: İstenen seçeneği senaryodan çıkarır ve hafızadaki ara bölgeye saklar. Eğer bu şekilde ara bölgeye attığınız bir bilgiyi tekrar Paste seçeneği ile senaryoya katmazsanız, tamamen kaybedersiniz.