AMIGA BASIC
Retro bilgisayar
CDBL KOMUTU:
Kullanım Şekli: CDBL(değer)
Sayı formatını değiştirme komutudur. Verilen değer'i çift açıklıkta bir sayıya çevirir. Diyelim ki tek açıklıktaki iki sayıyı çarparak sonucunun çift açıklıkta bir sayı olmasını ve bu formatta ekrana yazılmasını istiyorsunuz:
X!=3456:Y!=100000!
PRINT X!*Y!, "Çarpma sonucu tek
açıklıkta"PRINT CDBL(X!*Y!), "Çarpma sonucu
çift açıklıkta"Sonuç:
3.45E+08 Çarpma sonucu tek açıklıkta 34560000 Çarpma sonucu çift açıklıkta CHAIN KOMUTU:
Kullanım Şekli: CHAIN [MERGE] dosyaadı [ , [satır numarası] [, [ALL] [ , DELETE sınır]]]
Bir program içinden bir başka programı yüklemek, kontrolü aktarmak ve çalıştırmak için kullanılır. Bu işlem yapılırken, içinde bulunulan programın değişkenleri çağrılan programa geçirilir.
MERGE opsiyonu kullanılırsa, ikinci program birinciye eklenir. Böylece o anki program ile çağrılan program birleştirilir. Merge işlemi ile çağrılacak program bir ASCII dosya olmalıdır.
dosyaadı, çağrılacak program dosyası-
AMIGA'nın adıdır.
satır numarası, çağrılan programdaki bir satır numarası ya da geçerli satır numarası üreten bir ifadedir. Çağrılan program burada verilen satır numarasından itibaren çalışmaya başlar. Yani verilen satır başlangıç noktası kabul edilir. Satır numarası belirtilmezse, program ilk satırdan itibaren çalıştırılır. Alfanümerik bir etiket burada başlangıç noktası olarak kullanılamaz.
ALL seçeneği, lokal olmayan tüm değişkenleri ikinci programa geçirir. Bu opsiyon yazılmazsa, ana program geçirilecek değişkenleri belirten COMMON yönergesi içermelidir.
Komutta satır numarası verilmemişse ve ALL kullanılıyorsa, satır numarası varmış gibi gerekli virgüller konulmalıdır.
DELETE, sınır kısmında verilen satırlar arasında kalan ana program bölümünü siler, sınır, başlangıç satır etiketi - son satır etiketi olarak verilir. Burada verilen etiketler sayı ya da etiket olabilir.
CHAIN komutu, açılan dosyaları açık bırakır. MERGE opsiyonu kullanılmazsa, CHAIN ikinci programın kullanımı için değişken tiplerini ve DEFINT, DEF FN, DEFSNG gibi yönergelerle kullanıcı tarafından tanımlanan fonksiyonları saklamaz. Bunlar çağrılan programda da kullanılacaksa yeniden tanımlanmalıdır. CHAIN, tüm event-trapping'leri de kapatır. Kullanılacak event-trapping'ler de bu durumda tekrar aktif yapılmalıdır.
Aşağıdaki örnek, COMMON yönergesi ile değişken geçişleri tanımlanan bir CHAIN komutunu gösterir:
COMMON HESAP,TUTAR!,MASRAF-
LAR(),İSKONTO!
CHAIN "ALACAKLAR"CHDIR (CHange DIRectory)
KOMUTU:
Kullanım Şekli: CHDIR directory ismi
AmigaDos'taki CD komutunun karşılığı olan CHDIR, içinde bulunulan directory'yi değiştirmek için kullanılır.
directory ismi, tırnak işaretleri içine yazılmış yeni directory'yi belirten isimdir. Aşağıdaki örnekler bu komutun muhtelif kullanımlarını göstermektedir:
BASIC
CHDIR "df1:" O anki directory'yi numaralı external drive olarak tanımlar.
CHDIR "df0:libs" libs directory'sinin df0: sürücüsüne konulan disketten okunmasını sağlar.
CHDIR "/" Ana directory'ye döner.
CHR$ KOMUTU:
Kullanım Şekli: CHR$(değer)
Parantez içerisinde verilen değer'i ASCII kod kabul ederek karşılık gelen karakteri üretir.
değer, 0 ile 255 arasında bir tamsayı olmalıdır. 128 ile 255 arasındaki kodlar standart olmayan karakterleri ifade eder fakat Amiga bu kodları fonksiyon tuşları ve yabancı karakterler için kullanır.
Amiga'nın ASCII karakter setinde 65 ile 90 arası harflere ayrılmıştır. İsterseniz şimdi bu karakterlerden 69 ile 80 arasındaki karakterleri ekrana bastıracak kısa bir program yazalım:
FOR A=69 TO 80
PRINT CHR$(A)
NEXTISonuç:
E F G H I J K L M N O P
CINT KOMUTU:
Kullanım Şekli: CINT(değer)
Sayı formatını değiştirmek için kullanılan komutlardan biridir, değer bölümünde verilen sayının ondalık kısmını yuvarlayarak (Örneğin CINT(3.4)=3, CINT(3.5)=4 gibi) 16 bit'lik bir tamsayı üretir.
değer, -32768 ile 32767 arasında bir sayı olmalıdır. Aksi takdirde Amiga Basic, "Overflow" hata mesajı üretir.
Tamsayı olmayan iki sayıyı örnek olarak alarak, CINT çevrimini inceleyelim:
PRINT CINT(-5.6)
PRINT CINT(7.24593)Sonuç:
Amiga Basic'in komutlarını incelemeye bu ay da devam edeceğiz. Hatırlarsanız geçen ay, son olarak CALL komutunu incelemiştik. A
CIRCLE KOMUTU:
Kullanım Şekli: CIRCLE [STEP] (x,y), yarıçap [,renk] [,başlangıç,bitiş] [,görüntü değişkeni]
Verilen x,y kesişim noktasını merkez noktası olarak alarak belirtilen yarıçap ölçüsünde daire veya elips çizmek için kullanılır.
x parametresi dairenin merkezi için x koordinatını, y parametresi ise y koordinatını tanımlar. İki parametrenin kesişim noktası dairenin merkez noktası koordinatı kabul edilir.
STEP opsiyonu, çizim kaleminin pozisyonunu x ve y değerlerine belirtilen ölçüleri ekleyerek ayarlama için kullanılır. Örneğin son çizim noktası (20,16) ise ve CIRCLE STEP (30,15) tanımlaması yapılırsa, merkez nokta koordinatları (50,31) olur.
Yarıçap, x yönünde piksel olarak belirtilir.
Renk, çizim renginin belirlenmesi için kullanılır. Verilen renk numarası ile çizim rengi PALETTE yönergesinde tanımlanan renk kodlarından karşılık gelen renk olarak değişir.
Başlangıç ve bitiş, radyan cinsinden başlangıç ve bitiş açılarının belirlendiği parametrelerdir. Bunların sınırı -2*pi ile 2*pi arasıdır. Bu açılar kullanıcının daire ya da elips için başlama ve bitiş noktalarını tanımlayabilmesini sağlar. İki açıdan birinin negatif olması, şeklin merkezden bir çizgi ile bağlanmasına sebep olur. Başlangıç açısının bitiş açısından küçük olması gerektiği de açık değil mi?
Görüntü değişkeni, o anki ekran modunda bir pikselin genişliğinin yüksekliğine oranı olarak düşünülebilir. Bu değer değiştirilmek suretiyle bir sürü farklı elipsler çizmek mümkün olur. Standart Amiga monitöründe (640*400 çözümleme modunda) bu oran 0.44'tür ve tanımlı değer de budur. Bu parametreyi kullanmaz ya da 0.44 olarak verirseniz (monitöre bağlı olarak), doğru bir daire çizebilirsiniz. Parametreyi bir değişkene atamak suretiyle döngü içinde farklı birçok çizim için kullanmak da mümkündür.
Birkaç örnekle bu komutun tanımlamasını da tamamlayalım:
CIRCLE (40,40),85
CIRCLE (20,25), 15„„.5
CIRCLE (60,60),45„.2,2.2
CIRCLE (320,90), 160,0,„XCLEAR KOMUTU:
Kullanım Şekli: CLEAR [BASICdata] [stack]
CLEAR komutu, tüm değişken ve dizileri silerek sayısal değişkenlere 0, yazısal değişkenlere boşluk atar ve belleği Amiga Basic'in data alanları ile sistem stack'leri için tahsis eder. Komutla o an açık olan tüm dosyalar kapanır, kullanıcı tarafından tanımlanmış fonksiyonlar iptal edilir. Bu genel amaç dışında, CLEAR komutu ile Amiga Basic tarafından kullanılan bellek miktarını değiştirmek mümkün. Basic program ve datalarınız için ayrılan bellek miktarını artırabilir ve azaltabilirsiniz. Basic için 1024 byte (1K) olan minimum bellek miktarının üst sınırı sadece sistem belleğine bağlıdır. Amiga Basic grafik programlarındaki grafikler için genellikle tanımlı olandan daha fazla boşluğa gereksinim duyar. Bu yüzden, bu tür programlar için mümkün olan en fazla belleği ayırmalısınız. Belleğin yetmediği durumlarda Amiga, Guru Meditation hatası vererek "crash" olacaktır.
Program datalarla problemsiz çalışıyor ve grafik için fazla belleğe ihtiyaç duymuyorsa, Basic bellek alanını uygun şekilde genişletebilirsiniz. Amiga Basic program kodları, değişkenler, data blokları ve dosya buffer'ları için kullanılan BASICdata bir sayısal ifadedir ve tanımlı bellek alanı 512K Amiga'larda 25000 byte'dır.
CLEAR,40000CLEAR 40000 komutu ile Basic sistemi için ayrılan bellek miktarını 40000 byte'a çıkartabilirsiniz.
stack, AmigaBASIC'in döngülerde kullanılan sayaçları muhafaza etmek, RETURN ile sonlanan satırları kontrol etmek gibi işlemler için kendi kullanımında olan sistem (68000 mikroişlemcisinin) stack'lerine ayrılan bellek miktarıdır. Bu alanın normal büyüklüğü 4789 olarak set edilmiştir ve 1024 byte'dan küçük olamaz.
Örnekler:
CLEAR
CLEAR. 100000
CLEAR.J072CLNG KOMUTU:
Kullanım şekli: CLNG(değer)
Sayı formatını değiştirmek için kullanılan komutlardan bir diğeri olan CLNG, değer bölümünde verilen sayının ondalık kısmını yuvarlayarak 32 bit'lik bir uzun tamsayı üretir. Ancak bu komuttaki yuvarlama esnasında, ondalık kısmı .5'e eşit olan sayılar önceki tamsayıya yuvarlanır. Yani CLNG(3.5)=3 olur. Bir üst tamsayıya yuvarlama ancak ondalık kısmın .5'ten büyük olduğunda yapılır.
Parantezler arasında verilen değer, -2147483648 ile 2147483647 arasında bir sayı olmalıdır. Aksi takdirde Amiga Basic, "Overflow" hata mesajı üretir.
CLOSE KOMUTU:
Kullanım Şekli: CLOSE [[#]dosyano], [#]dosyano .....]
OPEN yönergesinin tamamlayıcısı olan CLOSE, açık dosyaları kapatmak için kullanılır. Komut dosya numarasız olarak verilirse, AmigaBASIC tüm açık dosyaları kapatır.
Komut dosyanumarası ile takip ediliyorsa, verilen numaralı dosya kapanır. Dosya komutlarını kullandıkça bu tür komutlara aşinalığınız artacak. Şimdi isterseniz, adresleri girdiğiniz ADRESLER adlı bir dosyanız olduğunu ve okumak için dosyayı açtığımızı düşünelim:
OPEN "ADRESLER" FOR INPUT AS #1
DataOku:INPUT#l,Ad$
INPUT#l,Adres$
INPUT#l,Şehir$
INPUT#l,Tel$
PRINT
PRINT "ADI:",Ad$
PRINT "ADRES:",Adres$
PRINT "ŞEHİR:",Şehir$
PRINT "TELEFON:",Tel$
IF EOF( 1 )=0 THEN GO TO DataOku
CLOSE1Örnek programımız 1 numaralı ADRESLER dosyasını okumak için açıyor, bilgileri kayıt numarasına uygun olarak okuduktan sonra ekrana yazıyor. EOF fonksiyonu dosya sonunu kontrol eden bir komuttur. Şu anda kafanızı karıştırmadan sadece bunu bilmeniz yeterli. Fonksiyon dosya sonu olduğunu bildirdiğinde, CLOSE komutu ile dosya kapatılıyor.
CLS KOMUTU:
Kullanım Şekli: CLS
O anki çıktı penceresini temizler ve imleci bu pencerenin sol üst köşesine yerleştirir.
CLS komutu yalnızca o an aktif olan çıktı penceresini etkiler, diğer pencerelerle ilgisi yoktur. İmlecin pozisyonu nedeniyle bu komuttan sonra ekrana yazılacak bilgiler pencerenin sol üst köşesinden başlar.
Gelecek ay görüşmek üzere, hoşça kalın...
