SOUNDSCAPE PRO MIDI STUDIO 1.4
Retro bilgisayar
Soundscape yazımıza geçen sayıda kaldığımız yerden devam ediyoruz. Hatırlarsanız, son olarak programdaki tüm pencerelerin kısa açıklamalarını yapmıştım. Bu sayıda ise, bütün bu pencerelerin bir arada nasıl kullanıldığını ve programın işleyişini anlatacağım. Öncelikle, Amiga'nızın kendi içsel seslerini nasıl kullanacağınıza bakalım.
SES YÜKLEME
Programda, Amiga'nın kendi donanımını destekleyen en önemli iki modül, Console Keyboard modülü ve örneklenmiş ses çalıcısı olan Sampled Sound Player modülleridir. Önce Sampled Sound Player modülüne, nasıl ses yükleyeceğinizi görelim. Bunun için önce Patch Panel'daki Sampled Sound Player ikonuna iki defa klik yapın. Karşınıza çıkan Sounds penceresinden hangi kanala alet yüklemek istiyorsanız, o kanalın üzerine gelip "No Name" yazan kısmı bir kez kliklediğinizde, karşınıza Sampler penceresinin çıktığını görürsünüz. Buradaki Load kutusunu kliklerseniz, karşınıza çıkan yükleme penceresinden istediğiniz enstrümanı seçebilirsiniz. Seçimden sonra OK'yi klikler veya seçtiğiniz enstrüman ismi üzerinde çift klik yaparsanız, enstrümanın yüklendiğini görürsünüz. Doğal olarak bu işlemi her kanal için yapabilir ve böylece 16 tane enstrümanı belleğe yükleyebilirsiniz. Fakat, Amiga'da sadece dört ses kanalı olduğu için, aynı anda en fazla dört ses çalabilirsiniz. Ses yükleme işleminden sonra sırasıyla Sampler ve Sounds pencerelerini kapatıp bellekten daha verimli olarak yararlanabilirsiniz. Genel olarak ekranda ne kadar fazla pencere varsa, o kadar az bellek ve dolayısıyla o kadar az veri depolama olanağı vardır. Sesler yüklendikten sonra bunların MIDI klavyesinden veya
Amiga'nın kendi tuş takımından nasıl çalınacağını adım adım görelim. AMİGA'NIN KENDİ SESLERİNİ MIDI İLE ÇALMAK
1> Patch Panel'daki MIDI in simgesini Sampled Sound Player simgesine bağlayın.
2> Şimdi bir sesi, yukarıda anlatıldığı gibi istediğiniz kanala yükleyin ve kanal numarasını unutmayın. Kolaylık olsun diye, sesi bir numaralı kanala yükleyebilirsiniz.
3> Daha sonra MIDI in simgesine çift klik yaparak Set Up MIDI in penceresini görün.
4> Buradaki pencerede yazılı olan değeri, sesi yüklerken Sounds penceresinde hangi numaralı kanala yüklemişseniz o numaraya ayarlayın. Dikkat ettiyseniz, bu değer başta bir numaralı kanala ayarlıydı. Dolayısıyla, sesi bir numaralı kanala yüklemişseniz, bir ayar yapmanız gerekmemekte. Bunu yapmamızın amacı sesi yüklediğimiz kanalla, MIDI klavyenin verileri gönderdiği kanalın aynı olmasını sağlamak.
5> Şimdi de klavyenizin MIDI OUT kanalını, ayarladığınız kanal numarasına getirin. Eğer böyle bir ayar olanağı yoksa, genellikle bilgiler birinci kanaldan gönderilirler. Bu durumda sizin, sesi de birinci kanala yüklemeniz gerekir.
6> Eğer her şeyi doğru yaptıysanız, MIDI klavyesinin tuşlarına bastığınızda Amiga'dan ses çıkacaktır.
AMİGA'NIN KENDİ SESLERİNİ
AMİGA'DAN ÇALMAK 1> Patch Panel'daki Console Keyboard simgesini Sampled Sound Player simgesine bağlayın.
2> Şimdi bir sesi yukarıda anlatıldığı gibi, istediğiniz kanala yükleyin ve kanal numarasını unutmayın. Kolaylık olsun diye sesi bir numaralı kanala yükleyebilirsiniz.
3> Daha sonra Console Keyboard simgesine çift klik yaparak Edit Console Keyboard penceresini görün.
4> Buradan Channel Slider bölümünü, sesi yüklerken Sounds penceresinde hangi numaralı kanala yüklemişseniz o numaraya ayarlayın. Dikkat ettiyseniz bu değer, başta bir numaralı kanala ayarlıydı. Dolayısıyla sesi bir numaralı kanala yüklemişseniz, bir ayar yapmanız gerekmemekte. Bunu yapmamızın amacı, sesi yüklediğimiz kanalla Amiga klavyesinin verileri gönderdiği kanalın aynı olmasını sağlamak.
5> Eğer her şeyi doğru yaptıysanız, MIDI klavyesinin tuşlarına bastığınızda Amiga'dan ses çıkacaktır.
Eğer MIDI klavyeden çalma çabalarınız sonuç vermiyorsa, her adımı bir daha kontrol edin ve yeniden deneyin. Yine sonuç alamazsanız, MIDI Interface'inizin bozuk olabileceğini de hatırlayın. Çünkü piyasadaki MIDI interface'lerin bazıları çalışmıyor.
ŞARKI ÇALMAK
MIDI veya Amiga ile Amiga'nın kendi seslerinin Soundscape içinden nasıl çalınacağını inceledikten sonra, şimdi de şarkıların nasıl çalınacağını inceleyelim. Hatırlarsanız, geçen sayıdaki yazıda hazır bir parçayı çaldırmıştık. Burada yapacağımız, bu olayı biraz daha detaylı olarak incelemek.
Soundscape'te bir şarkı, hem Sampled Sound Player yardımıyla Amiga'dan, hem bir MIDI klavyesinden, hem de ikisi beraber yani hem Amiga hem de MIDI birlikte çalınabilir. Şimdi, disketteki hazır parçalardan birini çaldırmaya çalışırken, Clock ve Tape Deck modüllerinin kullanımlarını da detaylı olarak öğrenelim.
TAPE DECK PENCERESİNİN
AÇILMASI Tape Deck penceresini açmak için, Patch Panel'daki Tape Deck ikonuna çift klik yapın. Bu işlemi yaptığınızda, Tape Deck penceresi ile birlikte Clock penceresinin de açıldığını ve bunların Patch Panel'da birbirlerine otomatik olarak bağlandıklarını görürsünüz. Tape Deck penceresi ile birlikte Clock penceresinin de açılmasının nedeni, Tape Deck modülünün Clock'tan gelen zamanlama sinyalleri olmaksızın çalışamamasındandır.
CLOCK (SAAT) PENCERESİNİN
KULLANIMI Clock çalıştırıldığı zaman, kendisine bağlı olan tüm sistemlere zamanlama bilgilerini yollar. Böylece tüm modüller, senkronize (eş zamanlı) olarak çalışabilir. Normal teyplerdekine benzer counter (sayaç), Clock modülünün çalıştığını ve çalışma hızını bize göstermek amacıyla kullanılmaktadır. Ayrıca bu sayaç, bazı özel yerleri hatırlamak için de kullanılabilir.
Şimdi Clock penceresindeki düğmeleri soldan sağa inceleyelim:
1> Stop düğmesi: Bu düğme, Clock'u durdurmaya ve Clock'a bağlı tüm modüllere Stop sinyali yollamaya yarar.
2> Baştan çalma düğmesi: Bu düğme, Counter'ı sıfırlar ve böylece daha önce nerede durulmuşsa durulsun parçanın baştan çalınmasını sağlar. Düğmeye basılmasıyla birlikte, Clock'a bağlı tüm modüllere başa dönmeleri sinyali yollanır.
3> Çalma düğmesi: Bu düğme, parçayı dinlemeye veya kaydetmeye kalındığı yerden devam etmek için kullanılır.
4> Geriye Sarma düğmesi: Bu düğme, Stop düğmesine basıldıktan sonra, aynen normal teyplerde olduğu gibi parçayı geri sarmaya yarar. Düğmeye ne kadar uzun süre basarsanız, counter o kadar hızlı geri sayar. Düğmeyi bıraktığınız anda, o anki counter modülü Clock'a bağlı tüm modüllere yollanır ve böylece modüller arası senkronizasyon korunmuş olur. 5> Hızlı İleriye Sarma Düğmesi: Bu düğme, Stop düğmesine basıldıktan sonra, aynen normal teyplerde olduğu gibi parçayı ileri sarmaya yarar. Düğmeye ne kadar uzun süre basarsanız, counter o kadar hızlı ilerler, sarar. Düğmeyi bıraktığınız anda, o anki counter modülü Clock'a bağlı tüm modüllere yollanır ve böylece modüller arası senkronizasyon korunmuş olur.
6> Clock Kilitleme Düğmesi: Bu düğme, Clock'u kilitler ve Clock'un Stop düğmesine basıldığında Clock'un durmasını engeller. Bu arada, Stop sinyali diğer modüllere gönderilmeye devam eder. Böylece, Clock durdurulmadan Clock'a bağlı diğer modüller çalışmaya devam edebilirler.
7> Çalma Düğmelerine Basıldığında, Clock Çalıştırma Düğmesi: Bu düğme ise, Baştan Çalma veya Çalma düğmesine basıldığında, Clock'un çalışmasını sağlar. Normalde Clock penceresi açıldığında bu düğme seçili durumdadır.
Eğer Clock Kilitleme veya Çalma Düğmelerine basıldığında Clock Çalıştırma düğmelerinden herhangi biri seçili durumda değilse, Clock Çalma düğmelerine basılsa bile çalışmaz.
8> Tempo Ayar Anahtarı: Buradan Clock'un çalışma hızı ayarlanabilir. Eğer anahtarı sola kaydırırsanız, çalışma hızı yavaşlar, sağa kaydırırsanız çalışma hızı artar. Anahtarın sağ ve sol yanındaki oklar ise hassas ayarlar içindir.
9> CPS/BPM Düğmesi: Bu düğme, çalış hızının hangi birime göre size gösterileceğini belirtir. Çalış hızı değerinin hemen üstündeki düğme, CPM/BPM düğmesidir. Çalış hızı ya saniyedeki zamanlama birimlerinin sayısı (CPS: Clocks Per Second) ya da dakikadaki vuruş sayısı (BPM: Beat Per Minute) ile gösterilir. CPM birimi MIDI Zamanlama birimleri ile doğrudan uğraşmak için idealdir. Fakat şarkının hızını metronom birimlerine göre ayarlamak istiyorsanız, BPM modu daha yararlı olacaktır.
10> Otomatik Sayaç Ayar Göstergesi: Bu ayarlar ana counter'ın yanında, ona benzeyen iki göstergedir. Bunlar 1 ve 2 diye numaralanmış olup, yanlarında üzerlerinde "C" yazılı düğmeler bulunmaktadır. Bu göstergelerin amaçları, sizin ayarladığınız iki sayaç değerine bir düğmeye basarak hızla gidilebilmesidir. Bu göstergelere bir değer verebilmek için, önce Clock'un ana counter'ı istenen değere ileri geri sarma tuşları ile ayarlanır. Daha sonra değerin geçirileceği göstergenin yanındaki C düğmesine basılır. Clock bu değere göre ayarlanacaksa, değerin bulunduğu göstergenin yanındaki sayı kliklenir. Böylece Clock penceresindeki düğmelerin incelenmesi bitti. İsterseniz şimdi de, biraz Tape Deck penceresine bakalım. TAPE DECK PENCERESİ DÜĞMELERİ:
Tape deck penceresi dört bölüme ayrılabilir.
1> Tape Deck Sayaçları: Bu bölüm, pencerenin üst kısmındaki sayaçlardan oluşur.
2> Tape Deck Düğmeleri: Bu bölüm, sayaçların altındaki düğmelerden oluşur.
3> Track Kontrol Kutusu: Bu bölüm, pencerenin alt sol kısmını oluşturur.
4> Track Listesi: Bu bölüm de pencerenin sağ alt bölümünü oluşturur. (Bkz. Resim 1.)
Bu bölümlerden ilk inceleyeceğimiz, düğmelerin oluşturduğu bölüm. Şimdi buradaki düğmeleri sırayla inceleyelim.
1> Stop düğmesi: Bu düğme Tape Deck'i durdurmaya yarar.
2> Baştan çalma düğmesi: Bu düğme Counter'ı sıfırlar ve böylece daha önce nerede durulmuşsa durulsun, parçanın baştan çalınmasını veya kaydedilmesini sağlar.
3> Çalma düğmesi: Bu düğme, parçayı dinlemeye veya kaydetmeye kalındığı yerden devam etmek için kullanılır.
4> Geriye Sarma düğmesi: Bu düğme, Stop düğmesine basıldıktan sonra aynen normal teyplerde olduğu gibi parçayı geri sarmaya yarar. Düğmeye ne kadar uzun süre basarsanız, counter o kadar hızlı geri sayar. Sayma işlemini başlatmak için düğmenin üzerine sol mouse tuşu ile basmanız ve istediğiniz yere gelinceye kadar basılı tutmanız gerekmekte.
5> Hızlı İleriye Sarma düğmesi: Bu düğme Stop düğmesine basıldıktan sonra aynen normal teyplerde olduğu gibi parçayı ileri sarmaya yarar. Düğmeye ne kadar uzun süre basarsanız, counter o kadar hızlı ileri sayar.
6> Record (kayıt) düğmesi: Bu düğmeye basıldığında, o anda kayıt durumunda olan track'lere kayıt yapılabilmesini sağlar (Kayıtla ilgili bilgi ileride).
7> Undo düğmesi: Bir kayıt işleminden hemen sonra basıldığında, kayıt yapılan track'in (track'le ilgili bilgi ileride) eski durumuna dönmesini sağlar.
Tape Deck'teki çalma düğmeleri, eğer Tape Deck Clock'a bağlı değilse, sadece Tape Deck'in sayaçlarında ilerleme sağlarlar. Yani bu durumda Clock penceresindeki ana sayaç hiç ilerlemez. Eğer Clock, Tape Deck'e bağlı ise hem Clock'taki düğmeler hem de Tape Deck'teki düğmeler çalış için kullanılabilir. Buradan da anlaşılacağı gibi, Tape Deck'le Clock birbirine bağlı olduğunda, Clock'taki düğmeler Tape Deck'i çalıştırmak için kullanılabilir. Tape Deck'in kendi düğmeleri ancak Clock'un başka aletlere de bağlı olduğu bir durumda Clock'u durdurup, çalıştırmadan Tape Deck'in durdurulup çalıştırılabilmesini sağlar.
Evet! Bu aylık yazımızın sonuna geldik. Gelecek ay, kayıt teknikleri ile Tape Deck'in çalışma modlarını inceleyerek yazı dizimizi bitireceğiz. Hoşça kalın..
