MILLENNIUM DIBA

Oyunumuz 2200 yılında büyük bir göktaşının dünyaya çarpmasıyla başlıyor. Göktaşının yerküreye şiddetli çarpması nedeniyle Dünya yörüngesinde sapmalar meydana geliyor, bunun neticesinde Dünyadaki atmosfer ve iklim olaylarında büyük değişmeler ortaya çıkıyor. Bu değişmeler de dolayısıyla Dünyadaki bütün hayatı alt üst ediyor. Ve Dünya yaşanmaz hale geliyor. İlk önce buzullar eriyor, ardından da, yerkürenin içinden gelen volkanizma hareketleri, ortaya çıkan zehirli gazlar, Dünya atmosferinde oluşan elverişsiz koşullar tüm insanlığın kaderini bir anda değiştiriyor ve insanlığın sonunu hazırlıyor. Sonunu hazırlıyor diyorum çünkü bu olaylarla insanlık tarihi son bulmuyor. Bir avuç insan (100 kişi) Ay'daki koloniden bu hazin sonu, çaresizce izliyorlar. Beşeriyetin yegane kurtuluşu olan Ay'daki bu koloni ellerindeki kısıtlı imkanlarla vahşi galakside ve sonsuz boşlukta yalnız ve tek başına büyük bir varolma savaşının içine bir anda giriyor. Eğer bu varolma savaşını kazanabilirse insanlık neslini devam ettirebilecek olan bu koloni, bakalım sizin kumandanızda ne dereceye kadar başarılı olabilecek. Evet oyunun genel konusu böyle, amacı da belirttiğim ilk başta ayakta durabilmek, ardından, yıldız sisteminde koloniler ve sömürgeler kurmak ve başarabilirseniz tekrar Dünya'ya dönmek. Tabi Dünya'ya tekrar dönebilmek için atmosferi de — yeniden — yaşanabilir — hale getirmeniz gerekiyor. Edebildiğiniz gibi pek de değil, ilber bunu bilgisayar başında saatlerinizi vererek oynarken daha iyi anlayacaksınız. Oyunda imkanlarınız ilk başta oldukça kısıtlı, işinize yarar, yaşamanız için gerekli olan aletleri yapacak olan hammaddelerin bazıları Ay'da bulunmuyor, bunları diğer gezegenlerde aramanız gerekecek. Bunun için diğer gezegenlere ilk olarak insansız gemiler göndereceksiniz, ardından yaşanabilecek olanlar varsa oralara koloniler kuracaksınız. Oradan çıkan madenleri Ay'daki üssünüze taşıyacak ve üretimde kullanacaksınız. Bu sayede yavaş yavaş ürettiğiniz araçları geliştirecek, daha modernlerini yapacaksınız. Tabi bunları yaparken hiçbir sorunla karşılaşmayacağınızı düşünmeyin, çünkü yıldız sisteminde kendilerine rakip olmanızı istemeyen Marslılar var ve Marslılar sık sık Ay'daki üssünüze de, diğer gezegenlerdeki kolonilerinize de saldıracak ve sizi yok etmeye çalışacak, buna ilaveten ara sıra ortaya çıkacak olan salgın hastalıklar da cabası. Dediğim gibi oyun oldukça kapsamlı, araştırmanız gereken 37 gezegen (tüm güneş sistemi), üretmeniz gereken 10'larca araç, gereç, oluşturmanız gereken bir Dünya var. Oyun sadece strateji oyunu değil, aynı zamanda simülasyon action bölümleri de var. İlk başta oyun insana oldukça karışık geliyor. Fakat bu kesinlikle gözünüzü korkutmasın. Evet oyunun zor ve karışık olduğu doğru, fakat doğru bir strateji ile oyunu rahatlıkla bitiriyorsunuz. Ben ilk başta oyunun tam açıklamasını yapmakla yapmamak arasında oldukça bocaladım. Tam olarak neyin ne olduğunu yazarsam sizlere düşünme payı vermemiş olacağımı düşündüm, fakat daha sonra bu oyunu iki bölüm olarak yayınlamak da cazip gelmedi, çünkü yayın planımız içerisinde en az bu oyun kalitesinde olan oyunlar da olduğu için diğer oyunların yayın planını aksatmak istemedim. Daha iyiyi daha kısa zamanda en iyi şekilde yayınlamak bizim size karşı en önemli görevimiz ve bunu aksatmak da sizlere karşı saygısızlık olurdu. Bu nedenle oyunun tam açıklamasını veriyorum, fakat bu sizleri üzmesin bu ve bunun türündeki oyunlar bir film senaryosu gibi hazırlandığı için yapılması gereken şeyler belli bir düzen içinde gelişiyor ve siz de bu düzene ve sıraya uymak zorundasınız. Yazdığım açıklamalara sırasıyla sizler de uyarsanız oyunun zevkinden ve oynanabilirliğinden hiçbir şey kaybetmezsiniz. Ve aksine takılacağınız bir şey olmayacağı için bir filmi, baştan sona seyrediyormuşçasına zevk alırsınız. Evet bu kadar laf yeter, şimdi gelelim oyunumuza. Oyun yüklenirken F1, F2, F3 tuşlarından seçim yapılıyor, bunun hiçbir önemi yok, le şey. İstediğinizi Oyun yüklendikten sonra da karşımıza güneş sistemi çıkıyor ve bir de tabi ekranın üstünde iconlar. Bu iconlar 10 adet. Ben bunları size kolaylık olsun diye soldan sağa doğru numaralandırdım. Detaylı açıklamalarını ise daha sonra yavaş yavaş açıklayacağım. 1. yani merkezimiz. 2. Koloniler, ilk başta herhangi bir fonksiyonu yoktur. Başka gezegenlerde koloniler kurana kadar işimize yaramaz. 3. Bu icon da ilk başta kullanılmaz, nedeni ise daha gemi üretmediğimiz için. Gemi ürettiğimiz zaman gemilerin durumları ve rotaları hakkında bilgi alırız, aynı zamanda bu icon sayesinde gemilere geçer ve onları üs yerlere — indirir, — rotalarını

m DİR ASL SALI

4. Güneş sistemindeki gezegen ve uydular hakkında bilgi alırız. Tabi oyunun başında herhangi bir bilgi almanız söz konusu değildir. Bir gezegen ve uydu hakkında bilgi almamız için, oraya insansız bir uydu (probe) göndermemiz ve onu oraya indirmemiz lazım. 5. Gelen mesajları öğreniriz. 6. Oyunu kaydetmek veya kaydettiğiniz oyunu yüklemek için. (save/load) 7. Günlük; buradan da servisteki gemilerinizin sayısını, toplam nüfusunu, kolonilerin sayısını ve başarı yüzdenizi görebilirsiniz. 8. Buradan da sistemi zoom yapabilirsiniz. Eğer tekrar sistemi küçültmek isterseniz mausu güneşe getirin ve clickleyin, bundan başka istediğiniz herhangi bir gezegene de clickleyebilirsin bu sayede o gezegeni ve uydularını daha yakından görebilirsiniz. 9. Saatin ilerlemesini sağlar. 10. Günün ilerlemesini sağlar.

Bu açıklamalardan sonra sıra Ay'daki üssümüzle ilgili açıklamalara geldi. Sırası gelmişken belirteyim herhangi bir yerden (gemi, gezegen vs.) tekrar Ay üssüne geçmek isterseniz mausun sağ butonuna basmanız yeterli, geri kalan seçimlerinizi sol butonla yapıyorsunuz. Ay üssü birbiriyle bağlantılı toplam 7 yarıküreden oluşuyor. Bu yarıkürelerin 3'ü sağ tarafta, 3'ü de sol tarafta. Ben açıklamaya sol taraftan başlıyorum. Sol üst: Üssün enerji bölümüdür. "stores" yazan kısımda ise kullanabileceğiniz reaktör çeşitleri yazıyor. Alta doğru indikçe bu reaktörlerin gücü artıyor (Mk4 en güçlüsü). Yeni bir reaktör ürettiğimiz zaman, buradan hangi cinsi ürettiyseniz onun ürettiğiniz reaktörün adedini rakamsal olarak belirtir. Mausu ürettiğiniz reaktör cinsinin üstüne getirip clicklerseniz otomatik olarak yeni reaktörü devreye sokar, eskisini devre dışı bırakır.

İvyre

Sol orta: En önemli bölümlerden biri. Burası proje bölümü. Buradan istediğiniz şeyi (transport, weapon vs.) araştırabilir, proje aşamasına sokabilirsiniz. Yapmanız gereken şey mausu projesini yapmak istediğiniz şeyin üstüne clicklemektir. Clicklediğiniz zaman karşınıza bir menü çıkar. Bu menüden seçiminizi yapabilirsiniz. Seçiminizi yaptıktan sonra proje yürürlüğe girer ve bunu takiben geçen günlerde yavaş yavaş sonuca varılmaya başlar. 100% olduğu zaman araştırma bitmiştir. Araştırmayı bitirmek için mausu gün-iconu'na getirin ve “Research complete” yazısı çıkana kadar bekleyin, bu yazı çıktıktan sonra proje aşaması artık bitmiştir, bundan sonra üretime geçebilirsiniz. Proje bölümünde “colonies” ancak koloni kuracağınız gezegene uydu (probe) gönderdiyseniz geçebilirsiniz. Eğer reaktör projesi yapacaksanız, unutmamanız gereken şey de yeni model bir reaktörün ancak bir evvelki modelin projesinin tamamlanmasıyla mümkün olacağıdır. İlk başta sadece 2. tip reaktörü (Mk2) yürürlüğe sokabilirsiniz. Mk3 ise ancak Mk2'nin projesi bittiyse planlayabilirsiniz. Şimdi buradaki araçlarla ilgili kısa bir bilgi verelim. Transport seçeneği: 1) "Probe": İnsansız keşif ve araştırma uydularıdır. Araştıracağınız gezegene bir tane gönderip gezegenin yüzeyine indirmeniz gerekir. İndirdikten sonra colonies seçeneğinde araştırdığınız gezegenin rengi sarı olur. Bundan sonra yapmanız gereken colonies seçeneğinden bu gezegeni projeye sokmanızdır. Daha sonra bunları takriben birkaç gün içerisinde gezegenden gelir (proje 100% olduğu zaman) ondan sonra ana 4 numaralı seçenekle (bilgisayar resmi olan) bu gezegen hakkında bilgi alırız. Bu gemiler bir defa kullanılabilir. Bir kere bir yere inerse, bir daha kalkmaz. 2) Grazer: Bu gemiler maden arar ve bulduklarında Ay'a getirirler, ayrıca

|

ON:

| 2 $

Dünya'ya başka gezegenlerden nakil kullanılabilirler. 3) Waverider: Oldukça hızlı olan bu geminin yapılış maksadı, herhangi bir salgın hastalık olduğu zaman ilaçları zamanında yetiştirebilmektir. 4) Wrack: Gezegenler arası ulaşım, taşıma gemileridir. 5) S.L.O.S: Diğer gezegenlerde koloni kurmanızı sağlar. Eğer yaşanabilir bir gezegen bulursanız S.L.O.S üretip oraya indirin. S.L.O.S indikten sonra koloni kurulur ve diğer gemiler gelip gitmeye başlar (Koloni veya üs olmayan yerlere gemiler inemez). Weaponary: Fighter: Adından da anlaşılacağı gibi ufak savaş uçaklarıdır. Gezegenin korunmasında gibi Marslılarla savaşta da kullanılır. Orbital Lazer: Uydu savunma sistemidir. İlk başta maden eksikliğinden dolayı projesi yapılsa bile üretilemez. Fakat savunmada çok kullanışlıdır. Supplies: Nodule: İnsanların yaşaması için yapılan ek yapı birimleridir. Bir nodul 100 kişi kapsar. Bunker: Bir nevi depodur. Üretim fazlasını ya da zarar görmesini istemediğiniz şeyleri koyabilirsiniz. Sol alt: Maden çıkarma bölümüdür. Çalışması için herhangi bir reaktörün faaliyette olması lazım gelir. Daha sonra “on” durumuna getirerek çalıştırılır ve otomatik olarak maden çıkarmaya başlar. Sağ üst: Kolonide yaşayanların soyları, sayıları, soludukları hava cinsi (Bazı gezegenlerde başka canlı varlıklar yaşıyor). Koloninin kaç nodulu olduğu ve koloninin toplam kapasitesi hakkında bilgi verir.

işlerinde

Sağ orta: Üretim bölümü. Burası da oyunun en önemli yerlerinden biri. Ürettiğiniz araçları, daha doğrusu neleri üretebileceğinizi sol taraftaki mavi kutucuğa clickleyerek öğrenebilirsiniz. Daha sonra üreteceğiniz araca ya da alete clickledikten sonra üretim “otomatik olarak başlar. Bu işi tekrar gün-iconunda günleri üretim bitene kadar geçiriniz! Unutmayın her yaptığınız (üretim, uçuşlar vs) alır. Zamanda siz gün-iconuna clicklemediğiniz müddetçe geçmez. İşiniz hallolana kadar gün geçirmelisiniz. Sağ alt:

Koloninin savunma birimi. Burayı ancak herhangi bir saldırı Marslılar sırasında kullanabilirsiniz.

saldırdıkları zaman eğer yapmış bulunduğunuz "Orbital lazer"iniz varsa işiniz kolay, sadece sağ alt taraftaki ufak uydu resmine saldırıyı püskürtürsünüz. Eğer lazeriniz yoksa ve hazırda geminiz varsa bir derece şansınız olabilir. Sol alttaki ufak gemi resmine clicklerseniz, otomatik olarak gemi kumanda bölümüne geçer ve Marslılarla savaşırsınız. Burada joystick, mausa nazaran çok daha kolay. Bir saldırıdan sonra “Damage report”dan zararınızı görebilirsiniz. EXIT ile de buradan çıkarsınız.

Orta: Burası gemilerin iniş ve kalkışlarının olduğu hangardır. Normalde eğer hiç geminiz yoksa 8 adet olan bu hangarların numaralarının yanında "Vacant" yazar. Eğer herhangi bir geminiz varsa ve kaç numaralı hangarda ise o numaralı hangarın yanında cinsi yazar. Geminiz varsa ve kaldırmak da istiyorsanız, mausu sarı dikdörtgenin üstüne getirin. 1 numaralı hangar en üst tarafta olandır. Buraya clickledikten sonra karşınıza uçuşa hazır bulunan geminin resmi sağ tarafında gemiyle ilgili bilgiler çıkar. Geminin altında ise 6 adet ufak icon bulunmaktadır. Ben gene bunları sağdan sola doğru numaralandıracağım. 1- geminize ad vermek için. Gemilere isim vermeden gemileri havalandıramazsınız. 2- personeli yerleştirmek içindir. Her geminin farklı sayıda personeli mevcuttur. 3- Gemiye maden hariç her şeyi yüklemede kullanılır. Bu sayede Ay'da üretilen araç gereçleri kolonilere nakledebiliriz. 4- Madenleri yüklemek için. Bu sayede de kolonilerden Ay'a maden emiyi havalandırmak için. Gemiyi hurdaya çıkarmada Bir gemiyi hurdaya z, hangarların hepsinin boş ir. Bir tane bile gemi olsa istediğiniz gemiyi hurdaya z. Bir gemi hurdaya zaman gemi personeli otomatik olarak kolonideki (tabi insanların atmosferinde oksijen olan gezegenlerde)

insanlara

Şimdide 5 numaralı ikonu daha ndan inceleyin. Bu ikonu tekrardan hangarların Eğer havalanıyorsak (yerde nlar hariç) o gemiyi seçeriz. Bu seçim ekran tekrardan inizde ları kullanamaz. Ben bu ikonu yukarıdan ve aşağıdan olmak üzere

AŞAĞIDAKİLER: SOL 1: Maden hariç taşıdığımız araç ve gereçler. 2: Sadece "FLEET" gemisinde kullanılır. Buda geminin içindeki uçakları havalandırmak içindir. SAĞ Oyunu bitirmeme neden hiçbir zaman kullanamadığım bir ikon.

2: Otomatik pilot. Bu ancak gemiye bir rota tayin ettikten sonra işe yarar. Rotayı tayin ettikten sonra buraya kliklersiniz ve iş biter.

YUKARIDAKİLER: SOL 1: Kargoda taşınan maden-

Kargoda taşınan madenleri uzayda boşaltır. SAĞ 1: Gemiyi otomatik olarak gezegene indirir. Bir gemiyi indirmek için gerekli olan süre 45 dakikadır. Gemiler ancak üs (koloni) bulunan yerlerde inebilir. 2: Rota tayini. Bu bölümden karşımıza güneş sisteminin listesi çıkar. Gitmek istediğiniz yeri seçtikten sonra, bilgisayar yolculuğun kaç gün süreceğini size bildirir. "Confirm" seçeneği ile kabul eder, "CANCEL" ile vazgeçersiniz. Bir gemiyi rotaya soktuktan sonra hiçbir şekilde rotasını değiştiremezsiniz. Bence oyunun ilk hatası burda, zaten bana göre toplam iki hata var. İkincisinin ne b.

olduğunu daha sonra ların açıklamaların sıra oyun stratejisinin anahtar var. Eğer bu anahtarlara sahipseniz oyunu rahatlıkla bitirirsiniz. Birincisi "Grazer" yaptıktan sonra, güneş sistemindeki gezegen listesine ilaveten bir de en sona astroidler eklenmiş. Bu son ek olan astroidleri ancak en son bir “grazer” yaptıktan sonra görebiliyorsunuz. Esasen grazerlerin amacı da astroidlerde dolaşıp faydalı madenleri bulmak ve bunları Ay üssüne getirmek. Astroidlerde oyunun anahtarlarından biri gizli. Bu anahtarda Ay'da bulunmayan fakat astroidlerde bulunan bir iki maden, ki bu madenler olmadan bazı araç gereçleri yapamazsınız. Örneğin “COPPER”i “CARRACK” yapımında kullanacaksınız. Astroidlerde önemli olan copper ve methana madenleridir. Bu tiyoyu verdikten sonra oyunu bir sıraya koyalım ve devam edelim. Mk III reaktörü imal ettikten sonra, reaktör bölümündeki bir patlamadan dolayı bütün reaktörleriniz imha oluyor. Fazla üzülmeyin, yapmanız gereken yeniden Mk 1'den başlayarak jenaratör üretmektir. Astroidlere grazer gönderirken Mars'tan, Ay'dan kalkacak herhangi bir aracı düşmanca bir hareket olarak kabul edecekleri hakkında mesaj: Önemli değildir. Fakat bundan sonra Ay'da Marslıların saldırılarını beklemeye başlayın. Oyunun ikinci anahtarı da, üretim ve proje bölümlerini hiçbir zaman yın ve artık tek tek projeleri yın. Her birini farklı gezegene ve sırayla hepsinden bilgi lerden önemli olanları sadir. Bu 3 gezegenden oyunun 2. lan Uranium, silver ve Choro alacaksınız. Eğer size bu hangileri olduğunu

4 yazsaydım, herhalde oyunu maximum debasite indirgemiş olacaktım. Size yazmadığım yegane şeyler bunlar. Neyse bu 3 gezegeni bulmakta pek o kadar zor değil, topu topu 1 saatinizi alır. Oyun esnasında ilk koloninizi kurduktan sonra koloniden "Carrier fleet" adlı büyük yıldız gemisi hakkında bilgi gelecektir. O andan itibaren gemiyi proje ve üretim aşamalarından geçirebilirsiniz. Ara sıra salgın çıkacaktır. Salgın olan gezegenlere indiremezsiniz. Fakat üzülmeyin beraber salgın ile ilgili formülünü de proje ve üretim aşamasına sokabilirsiniz. Daha sonra bu ilaçları "Waverider” ile gezegene en kısa sürede ulaştırdınız mı sorun halloluyor. "Carrier fleet" ürettikten sonra sıra 5-10 tane “fighter” yapmaya geldi. Ürettiğiniz fighterları Carrier fleetin içine yerleştiriyor ve Mars'a doğru yola çıkıyorsunuz. Geminizin saldırıya uğradığına ilişkin haberi öğrendikten sonra, fleet'e geçip gemileri havalandırıyorsunuz. Burada gemi yönetiminde joystick'i tavsiye ederim. Daha kullanışlı. 5-10 adet gemiyi düşürünce Marslılar teslim oluyor, ve Marslı tehlikesi sizin için bitiyor. Aradan birkaç gün geçince Marslılardan, Dünya'nın yüzeyini değiştirebilecek bir aletle ilgili haber alıyorsunuz. Bu haberle beraber tekrar proje aşamasına geliyorsunuz. Proje bittiğinde bir de bakıyorsunuz ki yapılacak olan aleti taşıyabilecek kapasitede gemi yok. Kara kara düşünmeyin bunun da çözümü Marslılardan geliyor. “Carrier Fleet” e yapılacak yeni bir değişiklikle "Carrier Fleet" i büyük bir kargo gemisi olarak kullanabiliyorsunuz. İşte oyunun en kritik hatası, oyunu

Şöyle ki bu koyduğunuz zaman kolonilerinizden birinde neden geldiği belli olmayan bir filo ile ilgili haber gelecek. Haberi gönderen kişi bir de bu haberin asılsız olduğunu söyleyecek. Sizin yapmanız gereken şey bütün dogları boşaltmanız. Ay'da tek bir gemi kalmasın. 1-2 gün içinde bu filo Ay'a saldırıyor. Sakın karşı koymayı denemeyin, filoyu yenmeniz mümkün değil. Filo Ay'daki üssü yerle bir ediyor. Ve Ay'da yaşayan herkesi öldürüyor. Bu acı sonu hiçbir şekilde değiştiremiyorsunuz. Fakat o kadar üzülmeyin, nede olsa mutlaka herhangi bir yerde bir adet "carrack” vardır. İşte bu gemiyi Ay'a indirip hurdaya çıkarın, böylece üstte tekrardan 80 kişiniz olur. Eğer bunları yapmaz da “carrier”inizi üretim aşamasına sokarsanız siz üretimin 68% inde iken gelen Marslılar, her şeyi yok ediyor ve sizin "carrier fleet" iniz dog-

B'ta bir daha kalkmamacasına kalıyor. Sizinde herhangi bir gemiyi hurdaya çıkarmanız oluyor ve oyunu Unutmayın en son itse bile Marslılar tim yapmayın.

yi Dünya'ya indirmek. Gemi Dünya'ya inince alet otomatikman çalışmaya başlar. Onun çalıştığı süre içinde kolonilerinizde tek tek bağımsızlıklarını ilan ederler. Bütün kolonileriniz bağımsız olduktan sonra Dünya'nın yaşanabilir bir yer olduğu hakkında bir haber alırsınız. S.L.O.S'u Dünya'ya geçen birkaç gün içinde oyun biter. Nasıl mı biter; bir anda ekran kararır ve ufak harflerle "GAME OVER" ve altında başarı yüzdeniz. Evet işte oyunun ikinci hatalı kısmı burası. Ne bir son ekran ne bir demo, ne de bir yazı. Saatlerinizi harcıyorsunuz ve oyun bir anda bitiyor ve siz de elinden oyuncağı alınmış bebek gibi kalakalıyorsunuz. Bütün bunlara rağmen tek kelimeyle muhteşem bir oyun. Her şey en ince detayına kadar düşünülmüş. Saatlerin nasıl geçtiğini anlamayacaksınız. Mutlaka alın. TARKAN BARLAS

GRAFİK.. SES-EFEKT... MÜZİK. OYNANABİLİRLİK.

(ZI