Sayfa 52

Public / Private / Protected Kelimeleri

PHP 5 ile eklenen bu kelimeler C++ dilindeki ile aynı anlamlara gelmektedirler.

Public:

"public" kelimesi ile tanımlanan değişken ve metotlara sınıf dışından doğrudan erişilebilir. Sınıftan oluşturulmuş bir nesne doğrudan bu değişkenlere ve metotlara ulaşabilir.

Private:

"private" kelimesi kullanarak tanımlanmış değişken ve metotlara yalnızca o sınıf içerisinden ulaşılabilir. Sınıftan oluşturulmuş bir nesne doğrudan bu değişkenlere/metotlara ulaşamaz. Private kullanımı, ileri düzey hız gereksinimi olmayan projelerde güzel bir güvenlik tedbiridir. Bu değişkenin değerlerini değiştirme yetkisine sahip metotlara çeşitli denetimler eklemek mümkündür. Örnek olarak yalnızca 1-1000 arası değerler alabilecek bir değişkene asla almaması gereken bir değer verilememesi ilgili metotta kontrol ettirilebilir. Böylelikle bu değişkeni kullanan programın diğer kısımları hatalı değerlerden olumsuz olarak etkilenmezler.

Protected:

"protected" olarak tanımlanmış değişkenler tek bir sınıf söz konusu olduğunda aynen "private" değişkenler gibi davranırlar. Bu değişkenlere ancak sınıf içerisinden ulaşılabilir ve sınıf dışından tanımlanan bir nesne üzerinden doğrudan ulaşılamaz. Ancak "protected" kelimesinin farkı türetilmiş sınıflarda ortaya çıkar. Eğer B sınıfı A sınıfından türetilmiş ise A sınıfında "protected" olarak tanımlanmış değişkenlere B sınıfından ulaşılabilir.

Tüm

İhtimalleri düşünecek olursak; Public değişkenlere:

Sınıf içerisinden: Ulaşılabilir Sınıf dışından: Ulaşılabilir

Türetilmiş bir sınıftan: Ulaşılabilir

Private değişkenlere:

Sınıf içerisinden: Ulaşılabilir Sınıf dışından: Ulaşılamaz

Türetilmiş bir sınıftan: Ulaşılamaz

Protected değişkenlere

Sınıf içerisinden: Ulaşılabilir Sınıf dışından: Ulaşılamaz

Türetilmiş bir sınıftan: Ulaşılabilir

Sınıflar İle İlgili Değerlendirme

PHP 5'te sınıflar, yukarıda anlatılan özellikler haricinde ":: operatörü", "static, self, parent kelimeleri", "overloading" gibi birçok özelliğe daha sahiptir. Ancak PHP projelerinde genel olarak ihtiyaç duyulan konular yukarıda vurgulanan konulardır. İleri derece sınıf kullanım örnekleri zaman içerisinde anlatılacaktır.

Veritabanı Uygulamaları

Bu bölüme kadar hep PHP'nin genel yapısı ile ilgili bilmemiz gerekenleri ve bunlarla ilgili çeşitli örnekler gördük. Şimdi yavaş yavaş PHP ile daha ciddi uygulamalar yazabilmek amacıyla veritabanlarıyla çalışma yöntemlerine göz atacağız.

PHP ile ODBC destekleyen herhangi bir veritabanını kolayca kullanmamız mümkündür. Ancak PHP'nin ilk yıllarından beri desteklediği yegane veritabanı MySQL'dir. PHP 4 versiyonunda genellikle PHP'nin çekirdeğinde hazır olarak gelen MySQL eklentisi PHP 5 mimarisinde yeniden dış eklenti haline getirilmiştir. Yani PHP 5'te MySQL kullanabilmek için php.ini dosyasında yer alan eklentiler bölümünden (extensions) "php_mysql.dll"i aktive etmenizdir.

Bir eklenti nasıl aktif edilir? "php.ini" dosyası PHP 4'te genellikle C:\Windows ya da C:\WinNT klasöründe, PHP 5'te ise PHP'nin kurulu olduğu klasörde yer alır. Öncelikle "php.ini" dosyasının içerisinde yer alan;

AAA Dynamic Extensions ;

yazan bölümü bulmanız gerekiyor. Bu bölümde birçok; extension=php_*.dll şeklinde satırlar göreceksiniz. ; karakterinin bulunduğu bölümde eklentinin ismi yazacaktır. Örnek olarak MySQL'in eklentisi php_mysql.dll'dir. Başlarında gördüğünüz ";" ini dosyalarında yorum anlamına gelir. Yani ;'den sonra ne yazarsanız yazın hiçbir işlevi olmayacaktır, sadece açıklama satırı olarak algılanacaktır. Aktive etmek istediğiniz eklentilerin başlarında yer alan ";