Sayfa 94

"Eee... Ne ki şimdi bu. Topu topu küp dönüyor bir tane". Herhangi bir platformdaki herhangi bir demoyu değerlendirmeniz ve takdir edebilmeniz için, o platformdaki teknik yetenekler hakkında bir miktar bilgiye sahip olmanız gerekir.

Demo izleyen bir insanın o demoyu beğenip beğenmemesini basit bir şekilde modellemeye çalışalım. Bir demoyu değerlendirirken, genel olarak insanın beğenisi iki farklı kaynaktan beslenir. Bunlardan birincisi, kişinin teknik bilgisi dahilinde, gördüğü şeylerin zorluğu ve başarısı hakkında ölçülebilir (hatta nümerik) ve objektif bir beğeni türüdür. İkincisi ise daha sübjektif olarak, görülenlerin kişinin ne kadar hoşuna gitmesi ile ilgilidir. Kişi bu iki kaynaktan hissettiği beğeninin toplamı kadar demoyu beğenir diyebiliriz.

Sübjektif beğeni, zaman içinde kişinin kendi kendine geliştireceği ve pek çok başka faktöre bağlı bir olaydır ve sizlere burada yaklaşık aynı zorluktaki iki efektten hangisini daha çok sevmeniz gerektiğini söylemek bize düşmez. Fakat objektif ölçütler hakkındaki bilgileri size verebiliriz. Bu yazıdaki genel amacımız bu. Bu bilgileri size sunarken şöyle bir yaklaşım izleyeceğiz:

- Platformun donanım özellikleri.

- Donanımın sırasıyla programcılık, grafik ve müzik yönünden avantaj ve dezavantajları.

- Efekt trendlerinin kısa tarihsel özeti.

C64

C64 scene'i dünyada en uzun süredir yaşayan demoscene. Çeşitli ekollerin gelip geçtiği, bugün bile başka platformlarla çok yönlü etki alışverişi yapabilen bir üretkenlik ortamı. Bugün yaşayan demoscene platformları arasında belki de en kısıtlayıcı donanıma sahip.

Önce C64 donanımı hakkında kısa bir özet yapalım. Pek çoğunuzun bildiği üzere C64, 1 MHz, 8 bitlik bir işlemciye ve 64 K RAM belleğe sahip. Bellek adreslerine direkt olarak erişebilen (DMA ile) VIC-II adlı grafik çipine sahip. Aynı zamanda dünyanın gelmiş geçmiş en başarılı dijital kontrollü analog ses çipi SID ile de 20 yıldan fazladır kulaklarınızı şenlendiriyor.

Bu donanımın, demo yapımını nasıl etkilediğini üç bölümde inceleyelim: Programcılık, grafik ve ses yönünden...

Programcılık

C64 donanımında demo programcılığını şekillendiren bazı çok önemli özellikler var:

- 8 bit olmak. Bazen insanlar farklı CPU'ları karşılaştırırken sadece MHz'leri karşılaştırmak gibi bir hata yapar. Oysa ki, mimarinin kaç bit olduğu genelde cycle başına (yani MHz ile saydığınız, CPU'nun çalışma hızını belirleyen her bir tick) yapabildiği işi çok etkiler. Örneğin 8 bitlik bir makinede 8 bitlik bir sayı üzerinde işlem yapmak 16 bitlik bir sayı üzerinde aynı işlemleri yapmaktan 2 ila 10 defa daha yavaş olabilir.

- Komut setinde ÇARPMA ve BÖLME komutları olmaması. İşte C64'teki en önemli kısıtlardan biri budur. Bunun anlamı toplama çıkarma gibi işlemler genelde birkaç cycle'da yapılabilirken, çarpma ve bölme işlemleri kimi algoritmalarla 50 kat yavaş olabilir. Dünyada neredeyse çarpma işlemi gerektirmeyen demo efekti olmadığı düşünülürse, bu sorunun her C64 efektinde akıllıca çözülmesi gereken bir problem olduğu anlaşılır. Bir diğer problem de 8 bitlik iki sayının çarpımının 16 bit olabilmesi, yani 8 bitlik mimarinin kolay işleyebildiği sayılar aralığından taşmasıdır. Bölme ise C64'te çok çok çok yavaş bir işlemdir.