Bu sayfadaki yazılar
Sayfanın metni
Sayfa 6
DÜNYADAN... TÜRKİYE'DEN... TELETEKNİK'TEN...
MEV
1.3, esas olarak mevcut AMIGA işletim sisteminin geliştirilmiş bir versiyonu. Bu versiyon sadece AMIGA'nın verimliliğini arttırmakla kalmıyor aynı zamanda pek çok yeni ve kullanışlı özellikler ekliyor. Bunlardan bazıları orta düzeyde kalan kullanıcılara göre olmayıp sadece programcılar tarafından kullanılacak özellikler, diğerleri ise herkesin rahatlıkla anlayıp kullanabileceği türden. Bu tanıtım yazısında bu özellikler üzerinde detaylı biçimde durmayacağız. Amacımız değişiklik ve eklemeler konusunda genel bir bilgi vermek. Şimdi üç ayrı disketten oluşan; Kickstart 1.3, Workbench 1.3 ve Extras 1.3 yeni işletim sistemini inceleyelim.
Kickstart 1.3 Yeni Kickstart, AMIGA 1000 kullanıcıları için diskette, AMIGA 500 ve AMIGA 2000 kullanıcıları içinse ROM (bilgisayar çipi) olarak mevcut. Esasında, Kickstart 1.3 yapabildiği tek yeni şey direk olarak Harddisk'ten makineyi açması veya autoboot etmesidir (tabii bunun için harddisk controller kartınızın autoboot yapma özelliği olması gerekli). İşletim sisteminin daha önceki versiyonlarından farklı biçimde, Workbench 1.3, Kickstart 1.2 ile birlikte kullanılabiliyor. Bu yüzden yeni 1.3 işletim sisteminden yararlanmak için ROM'un değiştirilmesine gerek yok.
Workbench 1.3 Yeni Workbench'te çok fazla sayıda yeni özellik bulunuyor. Bunlar arasında en göze çarpanlardan biri printer sürücüleri. Bunlar bilgisayarınızın ve programınızın printer'ı nasıl çalıştıracağı konusunda yol gösteren kısa programlar. Eğer bu dosyaları daha önce incelediyseniz (1.2'de devs directory'sinde, printer alt-directory'si olarak yeralıyorlar.) herbir printer markası için ayrı bir sürücü olduğunu görmüşsünüzdür. Bu liste hem genişletilmiş (ki bu yüzden hepsi Extras disketine konmak zorunda kalınmış) hem de sürücüler daha verimli hale getirilmişler. Sonuç olarak yazma hızında -özellikle grafikler için- 5 ile 30 kat arasında bir artış var! Buna ek olarak Preferences içinde iki ayrı yazım kontrol ekranı yeralıyor. Yeni bir grafik penceresi printer'dan aldığınız çıkış üzerinde geniş kontroller sağlıyor. Diğer özelliklerle birlikte düzgünlük, yoğunluk, boyut ve grafik yerleştirmenize imkân tanıyor. AMIGA-DOS 1.3 aynı zamanda geri çağrılabilen bir RAM sürücüsü sağlıyor. Bu belli bir bellek alanını disket gibi ayırıyor ve önceki RAMdisk gibi resetlediğinizde silinmiyor. Eğer yeterli belleğiniz varsa normal bir disket büyüklüğünde bir RAM sürücüsü hazırlayabilir ve Workbench'in kendisi gibi bütün bir disketi buraya kopyalayabilirsiniz. Sistem çekmecesinde AMIGA'nın ek bellek özelliklerini yönetecek programlardan formatlamaya kadar varan birçok utility bulunuyor. AMIGA-DOS'un eski versiyonlarında disket formatlamak, disket daha önceden formatlanmış olsa bile, 80 adet track'ın tek tek formatlanması anlamına geldiğinden oldukça zaman alıcıydı. Hızlı format seçeneği ile önceden formatlanmış bir disketi yaklaşık sekiz saniyede silebiliyorsunuz. Son olarak FixFonts, eğer yeni fontlar eklediyseniz, font directory'sindeki font isimlerini tekrar yazıp düzeltiyor. Extras disketinde yeralan fonts directory'sinde Times, Courier ve Helvetica gibi yeni fontlar var. Utilities çekmecesi çok kullanışlı bazı yeni utility programları içeriyor. Bunlardan MORE-ASCII text dosyalarını incelemek için ideal bir program. TYPE komutundan farklı biçimde MORE dosyayı sayfa sayfa gösteriyor ve basit bazı komutlar ile kullanılabiliyor. Yeni Saatli Belirteç programı mouse belirtecinizi küçük bir dijital saate döndürürken GraphicDump programı monitörünüzde gördüğünüz en öndeki ekranı printer'a gönderiyor. Hatta basımdan önce istediğiniz ekranı öne getirmek için on saniye bekliyor. PrintFiles otomatik olarak ASCII text dosyalarını veya disketteki dosyaları printer'a gönderiyor ve CMD seri veya paralel porttan çıkışı belirten bir disket dosyasına yöneltiyor. CLI kullanıcıları için Workbench 1.3'e yapılan en önemli ilave herhalde Shell programı olsa gerek. CLI ortamına benzer şekilde (fonksiyonları ve işlemleri AMIGA-DOS komutları kullanarak gerçekleştirme) geliştirilmiş ve daha arkadaşça bir ortam yaratıyor. Daha önceden girdiğiniz bir satırı kursor tuşları ile geri getirip o satırın istediğiniz kısımlarını silerek tekrar komutu verirken kursoru komutlar üzerinde hareket ettirebiliyorsunuz. Shell, aynı zamanda alias adındaki bir fonksiyonla sık sık kullandığınız uzun komutlara kısa isimler veriyor. Örneğin, eğer şu komutu verirseniz “Alias cpy diskcopy df0: to df1:”, ne zaman cpy harflerini yazıp return'e basarsanız DISKCOPY komutu çalışacak ve df0:'dan df1:'e disket kopyalayacaktır. Böylece uzun directory isimlerine daha kısa isimler vermek imkânına sahip oluyorsunuz.
Klavyeyle gezinmek için ← ve → tuşları.
Sayfa 7
Komutlar CLI ortamında çalışanlar için AMIGA-DOS, aşağıdaki gibi mevcut komutlardan bazılarını geliştirirken bazı yeni komutları ekliyor. 1. AVAIL komutu, komut verildiği anda, tam olarak ne kadar bellek (çip ve fast) kaldığını gösteriyor. 2. DISKDOCTOR eskisi gibi hatalı disketleri düzeltmek için kullanılıyor, ancak son derece geliştirilmiş. Bu arada güvenli olabilmek için yine de dosyaları başka bir diskete kopyalamanızı hatırlatıyor. 3. FF (FastFonts) ekranda yazı gösterimini gözle görülür biçimde hızlandıran bir program. Komutu en verimli şekilde kullanabilmek için onu baştan startup-sequence içine yerleştirebilirsiniz. 4. ICONX veya batch dosyalarının Workbench'ten çalıştırılmasına imkân veriyor. Önceden bir ikon sadece obje modülü halindeki programları çalıştırabiliyordu. ICONX ile değişik sayıda komutlar içeren bir batch dosyasıyla ilişkili ikonun üzerine klik yapabilirsiniz. 5. INSTALL komutu CHECK parametresi ile geliştirilerek standart bir disketin bootblock'unun normal olup olmadığını belirtiyor. Eğer değilse, diskette muhtemelen bir virüs var demektir. 6. REMRAD geri çağrılabilen RAM sürücüsü bilgisayarın belleğinden siliyor. Önceden RAMdisk bir kere yaratıldığında onu bilgisayarı resetlemeden yokedemiyordunuz. 7. RESIDENT yeni komutların en değerli olanlarından bir tanesi, SHELL'i kullanırken RESIDENT, kullanıcının belirttiği önemli komutları belleğe yükleyerek sık disket işlemlerini ortadan kaldırıyor. AMIGA-DOS 1.3 ile sağlanan yeni özellikler burada da bitmiyor. SPEAK ile bir yazı dosyasını direk olarak AMIGA'nın ses synthesizer'ına gönderebiliyorsunuz. COPY dosyaadı to SPEAK: komutunu verdiğinizde bilgisayar o dosyanın kapsamını size söylüyor. Buna ek olarak 68881 yardımcı işlemciyi destekleyen yeni library'ler de unutulmamış. Son olarak AMIGA-DOS 1.3 harddisk kullanıcılarına FastFileSystem'i (FFS) sunuyor. Bu sistem bilgi transfer hızını arttırmakla kalmıyor, aynı zamanda diskte saklanabilecek bilgi miktarını da çoğaltıyor (265 civarında). Bu sistem artık bazı programlar sayesinde floppy disketlere de adapte edilebiliyor.
Extras 1.3 Maalesef Extras disketinde, Workbench disketine yapılan ilaveler için boşluk kazanmak amacıyla buraya nakledilen büyük miktarlardaki printer sürücüleri ve üç yeni font dışında, yeni bir şey yok. Ne yazık ki AMIGA-BASIC'te hiçbir değişiklik yapılmamış, ancak Microsoft bazı eklemeler üzerinde çalıştığını söylüyor.
Sonuç
AMIGA-DOS 1.3 ile birlikte AMIGA'nın işletim sisteminde yapılan geliştirmeler ile ilaveler oldukça zengin ve yararlı. Hepsinin üstünde, açtığınız anda V1.3 mesajı veren AMIGA'lar, Commodore'un AMIGA'ya olan sürekli desteğini temsil ediyorlar. Bu yenilikler AMIGA'yı daha güçlü, kullanışlı ve arkadaşça bir bilgisayar haline getirmiş.