Sayfa 42

* Elektronik çek-kartı * Küçük miktarlara ilişkin elektronik para keseleri (eğer jetonlu telefonlar, bilet otomatları, park yerleri vb. kartın sadece bir deliğe sokulmasının yeşeklinde ve sözkonusu meblağın mikro-işlemci tarafından

“havale” edileceği biçimde donatılırlarsa) * Elektronik anahtarlar (posta kutuarı, bankalar, fabrika kapıları için) * Elektronik kimlik (ekran metni ve Homebanking için) * Elektronik not defteri (banka hesap özetine akşamleyin bakmak ya da bunun bildirilmesini sağlamak için). 90'lı yılların bu parası oluşturulurken, ancak bir milimetre kalınlığında, yaklaşık 4x5 mm büyüklüğünde bir plastik folye üzerinde ve bir çek-kartı büyüklüğündeki plastik karta komple bir bilgisayar yerleştirilmiştir: RAM'lı ve ROM'lu bir mikro-işlemci ve veri deposu olarak bir EPROM (elektironik olarak silinebilen, programlanabilen ROM). Orada örneğin bankanın müşteriye ait gizli kodu ya da müşterinin tasarrufta bulunabileceği para miktarını depolayabildiği adres alanlarının tanımlanması mümkün olmaktadır. Bu EPROM, kendisinden yalnızca arabellek olarak yararlanılan çalışma belleği RAM'ın aksine, verilerini elektrik cereyanı olmaksızın da alabilmektedir. Çip-kartlarının kullanımına göre mikrobilgisayarın ROM'unda farklı programlar depolanmıştır (kodlama algoritmaları, gizli numaraların karşılaştırılması). Bu programlar bellekte mevcut olan verilerle bağlantılı olarak ve okuma aygıtlarıyla diyalog içinde işlenmektedirler. Karttan karta veri alışverişi, sadece mikrobilgisayar aracılığıyla yürütülmektedir. Veriler bellekten okunabilmekte, belleğe yazılabilmekte ve tekrar silinebilmektedir. Halen ISO-normlarının elde edilmesine çalışılmaktadır. Bu normlar temasların durumunu ve kart ile terminal arasındaki veri alışverişine ilişkin aktarım protokollerini saptamaktadırlar. Geleceğe yönelik belirsiz bir vaat mi o halde bu? Çip-kartı ola ödeme aracı oluncaya kadar on yılın sonuna dek beklemek gerekiyor. Elektronik ödeme işleminin başka bir biçiminde de zaman zaman bek leme zorunluluğu doğmaktadır: Ekran metni (Bix) üzerinden Tele-Bank müşterisi olunduğunda gözleniyor bu durum. Çünkü ekranda bir Btx-sayfasının oluşması biraz zaman alıyor çoğunlukla. Ama bu bir kez oluştuktan sonra, kişi kendi oturma odasından yalnızca hesap durumunu incelemekten daha fazla şeyler yapabilecek bir konuma geçiyor. Çek formülerlerini talep edebiliyor ya da sürekli hizmet sunumlarına ilişkin isteklerde bulunabiliyor. Gerçi bugüne kadar henüz bütün para kurumlarının Btxservisi sunması sözkonusu değildir, ama kuramsal olarak şimdi bile Flensburg ile Brechtesgaden arasındaki bölgede bir kredi için en uygun koşullar aranıp bulunabilmekte ya da kişi kendi “milyonlar”'ı için en iyi yatırım imkânını elde edebilmektedir. Eğer gerekiyorsa evden hiç dışarı çıkmadan yapılabilmektedir bunlar. Gene de, banka işleri, bir banka görevlisiyle kişisel bir söyleşi sırasında yaratılacak “iyi izlenim''den büsbütün yoksun olarak yürümeyecektir, elektronik ç bile. Henüz banka bilgisayarlarında evin ipotek edilmesine ilişkin bir işlev tuşu bulunma maktadır.

Tam tersine, -bankalar söz konusu olduğunda, bilgisayarlar banka görevlilerinin işlerini ellerinden almayacak, yalnızca onların görevlerinde bir değişikliğe yol açacaktır: Bu görevliler kendi “danışma tek tek her bir müşteriye daha çok adayacaklardır. kendilerini, Tabii müşterinin zamanı varsa

Tokyo'da müşteri bankası: Elektronik banka gişeleri uzun bir sıra oluşturuyor ve hesap sahiplerine rutin işleri bizzat halletme imkânı sağlıyor.