Bu sayfadaki yazılar
Sayfanın metni
Sayfa 54
Anıl Gül C-64 için yazılmış Software'lerin sayısı artık yüzbinleri Her ne kadar şu anda dünya piyaaştı ve her geçen gün hazır yazılımların sayısı biraz daha — sasında AMIGA gibi üstün özellikleartmaktadır. Bununla birlikte C-64 kullanıcıları için re sahip bir bilgisayar bulunsa dapiyasaya çıkan birbirinden kaliteli programlara sahip C-64 hazır yazılım açısından rakipsizolmak özellikle maddi açıdan bir külfet haline dir ve uzun yıllar da bu şekilde kalagelmektedir. Burada kendi yazılım arşivini oluşturmak Takibi Sr isteyen her Commodore'cunun yararlanabileceği bir Gök aktığı poşülar. Hardware sunuyoruz. Birkaç entegre devre, birkaç diyot ,.sinden hiçbir şey kaybetmemiştir ve ve kendi hazırlayacağınız bir kart İle artık istediğiniz halen dünyanın birçok köşesinde binhemen her programa sahip olabilirsiniz. lerce programcı bu bilgisayarın hazır yazılımlarının sayısını arttırmaya devam etmektedir. İster bir oyun, ister bir grafik programı olsun yeni bir Software'i satışa çıkaran bir program firması ürününü yabancı şahıslara karşı korumayı ihmal etmemektedir. Böyle bir du- Tumda ise yazılan her yeni programla birlikte yeni koruma yöntemleri geliştirmektedir. Özellikle son zamanlarda sadece klavye yardımıyla bazı programlarının korumalarının kaldırılması imkansız hale getirilmiştir. Fakat iş sadece klavye ile bitmiyor. C-64'ün Expantion Port'una takılacak bir kart ile bilgisayarın hafızasında bulunan programlara istenildiği an müdahale edilebilir, yani çalışmakta olan bir oyunu durdurup o anda hafızada bulunan herşeyi kasete veya diskete aktardıktan sonra kaldığınız yerden oyuna devam etmek im- Kanına sahipsiniz. Yapacağınız bu kartı öncelikle kendi kişisel program arşivlerinize sahip olmak için kullanabilirsiniz. Bu iş için herhangi bir program bilgisayarınızda çalışırken kart üzerindeki düğmeye basmanız yeterli olacaktır. Diskete veya kasete kaydettiğiniz programı tekrar yüklediğinizde her kaldığı yerden devam edecektir. Örneğin bir futbol oyununda top tam kaleye girerken düğmeye basıp kaydederseniz her seferinde oyun bu pozisyonda başlayacaktır. Uzun süren bir oyunda ise yine düğmeye basıp herşeyi dondurabilir ve sonra kaldığınız yerden devam
Resim 1. Lehim yüzü (ters görüntü). Şimdi gelelim arşivcinin yapılışına:
Klavyeyle gezinmek için ← ve → tuşları.
Sayfa 55
Kart Expansion Port'a takıldığı için en ufak bir hatanın bile bilgisayarınıza büyük zarar verebileceğini düşünerek işe başlamalısınız. Ayrıca arşivci sık sık takılıp çıkartılacağı için bu devrede kaliteli bir pertinaksın kullanılmasında büyük yarar vardır. Devrenin filmleri resim 1 ve 2'de görülmektedir. Alt taraf lehim yüzü, üst taraf ise parça yüzüdür. Filmleri basarken devre çift taraflı olduğu için özellikle entegre bacaklarının iki taraftan da birbirlerini tutmasına çok dikkat edin. Aksi takdirde bastığınız kartın üzerine parçaları monte edemezsiniz. Bu nedenle ilk önce matkapla entegrelerin yerleştirileceği delikleri delin. Daha sonra bu deliklerden hareket ederek filmi daha kolay basabilirsiniz. Kartı hazırlayıp gerekli delikleri deldikten sonra işler büyük ölçüde tamamlanmış demektir. Parçaları resim 3'de görüldüğü gibi monte etmelisiniz. Yalnız kullanacağınız epromu kesinlikle doğrudan doğruya kart üzerine lehimlemeyin, zira bu kart çok değişik amaçlarda kullanılmak üzere geliştirilmiştir. Programlama bilgisine güvenen herkes epromun içeriğini değiştirerek kendi program kırıcı kartuşunu elde edebilir. Kartın üst tarafında bulunan üç TTL-entegrenin üzerindeki çentikler yukarıya bakmalıdır. Aynı şekilde diyotların da yönlerine dikkat edin. Devre üzerindeki kondansatör ve dirençler için yönün önemi yoktur. Arşivciyi istendiğinde devreye sokacak olan button ise kartın lehim yüzünün sağ üst kısmındaki iki büyük deliğe bağlanacaktır. Son olarak
Orijinal programların bozulma olasılığına karşı bir kopyasını saklamak her bilgisayarcının yapması gereken bir şeydir. Arşivci, size
bu olanağı sağlayacak.
epromun altında bulunan üç adet delik içi atlamayı unutmayın. Eproma yakılacak olan programı derginin ekinde bulabilirsiniz. Program dökümünün büyük bir kısmı FF'lerden oluşmaktadır. Bunlar kesinlikle basım hatası değildir ve kartın çalışabilmesi için mutlak suretle aynen yazılmalıdır. Eprom yakma işlemi için daha önce yayınladığımız programlayıcıyı kullanabilirsiniz. Gerekli olan program eproma yakıldıktan sonra her şey tamamlanmış demektir. Epromu üzerindeki çentik sola bakacak şekilde soketine takın. Son bir kez kart üzerindeki yolları kontrol edin. Özellikle entegre bacaklarının geçen yollar üzerinde kısa devre ihtimali çok yüksek olduğu için buralarda daha dikkatli olun. Cihazınız kapalı iken arşivciyi Expansion Port'a takabilirsiniz. Bilgisayarınızı açtıktan dört saniye sonra bir sorunla karşılaşırsanız cihazınızı hemen kapatıp kartı çıkarın. Aksi takdirde yolunda gitmeyen bir şeyler varsa cihazınıza zarar verebilirsiniz. Arşivci takılı iken bilgisayarı açtığınızda ekran siyah kalıyorsa özellikle kartın Expansion Port'a giren kısmına bir kez daha bakın. Burada her şey tamamsa ve kart üzerindeki yollar iki taraftan da birbirini tutuyorsa, epromun lehimlerini gözden geçirin. Son olarak üst taraftaki TTL entegreleri kontrol edin. Arşivcinin açılış ekranından sonra bir tuşa bastığınızda normal C-64 ekranı ile karşılaşacaksınız. Artık istediğiniz programı yükleyebilirsiniz. Arşivcinin düğmesine bastığınızda ekranın kenarında renkli şeritler çıkacaktır. Eğer kayıt cihazı olarak disket sürücü kullanıyorsanız, 'D' tuşuna, teyp kullanıyorsanız 'T' tuşuna basmalısınız. O anda bilgisayarınızın hafızasında olan her şey olduğu gibi kasete veya diskete aktarılacaktır. Yalnız bilgisayar programın ne kadar uzunlukta olduğunu bilmediği için kısa programlar bile disket veya kaset üzerinde oldukça fazla yer kaplayacaktır. Bunu önlemek için programı yüklemeden önce tüm hafızayı '00' değeri ile doldurmalıyız. Bunu kendi yazacağınız kısa bir Basic programı yardımıyla yapabilirsiniz, fakat arşivci de aynı işi yapabilir. Programı yüklemeden hemen önce kart üzerindeki button'a bastıktan sonra ekranda renkli şeritler çıkınca 'F' tuşuna basmanız yeterli olacaktır. Arşivcinin bir diğer özelliği de programları kesildiği yerden devam ettirebilme özelliğidir. Bu iş için ekranda renkli şeritler varken 'C' tuşuna basmalısınız. Son olarak arşivcinin işleyişi hakkında bazı bilgiler vermek istiyorum. Eprom'a attığınız programın bir kısmı, bilgisayarı açtığınızda $8000 adresine yollanmaktadır. Açılış alanı da bu bölüm içindedir. Ekranın rengi $8019 (Program dökümünde $1019) da bulunmaktadır. Herhangi bir tuşa bastığınızda bu program devreden çıkmaktadır. Esas önemli fonksiyonlara sahip program ise buttona bastığınızda devreye girmektedir. Bu ikinci program hafızada $8183'den itibaren yer almaktadır. Bu şekilde düğmeye basıldığında $8183 adresindeki bir programın çalıştığını düşünerek kendiniz de programlar yazabilirsiniz. İleriki sayılarda bu kartı daha değişik amaçlarda kullanmanızı sağlayacak bir eprom programı daha yayınlayacağız.
Resim 2. Parça Yüzü (normal görüntüsü). olan herşey olduğu gibi ka-