BİLGİSAYAR YA DİNLEMİYOR!
Haziran'ın son iki haftası ile Temmuz ayı içinde Teleteknik'in Teşvikiye'deki Demo ve Eğitim Merkezi'ne uğrayanlar bu gerçeğe bir kez daha şahit oldular.
BU NE TELAŞ
Teşvikiye'deki Demo ve Eğitim Merkezi'nden içeriye adım atanlar bir an neye uğradıklarını şaşırıyorlar. Boy boy, cıvıl cıvıl çocuklar, rengarenk canlı bir ortam ve bilgisayarlar. Tabii bu arada girişte bekleyen velileri ve eğitmen ve yardımcı genç arkadaşları da unutmamak gerekiyor. Anadolu Liseleri, Özel Okullar ve Fen Liseleri için yapılan sınavlar çoktan sonuçlanmışken bu minik beyinlerin şimdi hangi yarışma için hazırlandığı geliveriyor insanın aklına. Ama hayır! Bu telaşın arkasında sınav yok, koşullama yok. Bilgisayarın gelecek için önemini kavramışçasına büyük bir merak ve sevgiyle bu alete yaklaşan çocuklar için tek bir amaç ve tek bir zevk var: Öğrenmek.
Evet, Teşvikiye'de düzenlenen Bilgisayar Kursları sırasında bu mekan böyle bir manzaraya sahne oluyordu. Bilgisayarı tanımak ve keşfetmek için inanılmaz bir çaba gösteren çocuklar, veliler ve eğitmenler başta olmak üzere herkesi büyük bir şaşkınlık içinde bırakıyorlardı. Bir tek eksikle ki, bilgisayarlar kendilerine yönelen bu yakın ilginin farkında değillerdi.
BİLGİSAYAR NEDİR?
Çocuklar önce bilgisayarlarla tanışıyorlar. Bu ilk aşamada bilgisayarın ne olduğu, ne işe yaradığı, tarihçesi, kullanıldığı alanlar, sınıflandırmaları, bilgisayar dilleri gibi temel bilgilerle donatılıyorlar. Bu arada eğitmenler kendilerini zor durumda bırakan sorularla da karşılaşıyorlar. Anlatılanları ilgi ve merakla dinleyen çocuklar akıllarına gelen soruları sormaktan da çekinmiyorlar. Eğitmenlerin, bunların daha sonra öğretileceğine ilişkin yanıtları, sabırsız minikleri pek de tatmin etmiyor.
Öğrenmek, her yaşın, her çağın vazgeçilmez tutkusu.
Bu arada küçük kursiyerlerden Kerem'in dedesinin, torununun akşamları kendisine RAM ve ROM anlattığını sevinç ve şaşkınlık içinde ifade etmesi de, kursta olanları anlamak açısından görülmeye değer.
LOGO İLE BİLGİSAYARA MERHABA
Kursa katılan 7-14 yaş arasındaki çocuklar, bilgisayara Logo Eğitim Disketleri ile merhaba diyorlar. Ve Logo'nun yardımıyla bilgisayarın mantığını ve işleyiş mekanizmasını kavramaya çalışıyorlar. Tabii bu arada oyunun unutulduğu da sanılmasın. Logo disketlerinden sonra sırayı oyun disketleri alıyor. Çocuklara matematiksel düşünme yönteminin kazandırılmaya çalışıldığı kursta, kullandığı mantık nedeniyle sağladığı avantajlar, eğitim için Logo dilinin seçilmesindeki başlıca etkeni oluşturuyor. Yavaş yavaş (?!) bir şeyler anlamaya başlayan çocuklardaki en belirgin ve sevindirici tepki, öğrendiklerini daha önce bildikleri ile karşılaştırmaya ve uygulamaya çalışıyor olmaları.
Örneğin yeni öğrendikleri Logo Dili ile kare, üçgen, yıldız gibi şekiller çizmeye, aritmetik işlemler yapmaya velhasıl eski bilgilerini yeni öğrendikleri ile sınamaya çalışıyorlar. Bu onların bilgilerini pekiştirmeye yaradığı gibi, zevkli bir uğraş olarak da hoşnut ediyor.
Kara tahta değil, beyaz tahta.
COMMO-DOST
Sabah ve öğleden sonra olmak üzere kişilik gruplar halinde ve birer hafta süreyle gerçekleştirilen kurslarda gözlemlenen bir diğer şey de, küçük kursiyerler arasında kurulan dostluklar. Aynı anda ve aynı ortamda öğrenen çocuklar, öğrendikleri şeyler hakkında sohbet etmekten, tartışmaktan, birbirlerini sınamaktan da geri kalmıyorlar. Bu ise dostlukların kurulması için iyi bir zemin hazırlıyor. Eh, çocukların da bu fırsatı kaçırdığı pek söylenemez.
BAMBAŞKA VE ÖNEMLİ BİR BOYUT
Birer haftalık kurs sürelerine bölünmüş toplam 7 hafta devam eden ve 400 kişinin katıldığı kursun sona ermesiyle birlikte, kursa katılan çocuklar da, artık yeni bir bakış açısı ve yeni bir boyut kazanmış olarak yaşamlarına devam edecekler. Belki de önemini henüz tam olarak kavrayamadıkları ama sevdikleri iyi bir arkadaşla birlikte.... Bilgisayar dünyasındaki yeni gelişmelerin izleyicisi ve odağı durumunda olacak bu küçük insanlar gelecek için gerçekten ümit vaadediyorlar. Onların parlak geleceğine bir parça katkıda bulunabilmişsek ne mutlu bizlere.
il
Öğrenilenler hakkında konuşmak; Zor ama son derece güzel.
Esra Turbo ve
Modem
Sayın Commodore Dergisi Yetkilileri. Benim yardımcı olacağınızı umduğum iki sorunum var. Bunlardan biri ESRA TURBO ile ilgili. Esra Turbo'yu yazıp, birçok kez kontrol edip çalıştırdıktan sonra başarılı olamadım. Yüklediğim oyunu sorunsuz çekiyorum. Fakat çektiğim oyun yüklendikten sonra çıkmıyor. Acaba derginizde bu programın MDE ile yazılış şeklini yayınlayabilir misiniz? Böylelikle sorunumun çözüleceğine inanıyorum. Diğer sorum ise modemle ilgili. Modem sayesinde bilgi bankalarıyla, diğer bilgisayarlarla haberleşebildiğimizi biliyorum. Türkiye'de veya başka bir ülkede Bilgi Bankası var mıdır? Varsa nasıl bağlanabiliriz? Diskette Assembler adında bir programa sahibim. Bu programın monitor programından yararlanmama rağmen, Assembler programından yararlanamıyorum. Bu programı nasıl kullanacağıma dair bilgi verirseniz çok sevineceğim.
Cüneyt Zaloğlu Şehit Mete Esat Cad. Horon Eczanesi Trabzon
Sayın Cüneyt Zaloğlu,
Esra Turbo'yu MDE ile yayınlamamız kısa dönemde maalesef mümkün değil. Ancak bu programı Bilgisayar Danışma Merkezimizden kaset ya da diskette edinebilirsiniz. Modemlerle ilgili sorun sanıyoruz önümüzdeki yıl PTT'nin modem kiralamaya başlamasıyla çözülecek. Bu konuda PTT'den daha geniş bilgi alabilirsiniz. Standart Commodore 64 modemleri bilgisayarın arkasındaki User Port girişine başka arabirim kullanılmadan takılır.
Türkiye'de çok kısıtlı da olsa oluşturulmuş (TUBİTAK, BİLKENT,
EGE ÜNİVERSİTESİ) bir kaç bilgi bankası var. Bağlantı konusunda doğrudan bu kurumlarla ilişkiye geçmeniz lâzım. Assembler ile ilgili sorunuza yanıt verebilmek için elinizdeki Assembler'ın hangisi olduğunu bilmemiz gerekir. Elinizdeki programın kullanma kılavuzunu bularak sorununuzu çözebilirsiniz.
Teyp ya da
Disk Driver
Sayın Yetkili, C 64 tipi bir bilgisayarım var (yeni alındı). Bazen oturup programlar yapıyorum. Fakat teyp çok uzun sürede yüklediği için çok zaman kaybına neden oluyor. Bu derdime bir çare bulabilir misiniz? Başka bir sorum, teyp ile kütük açabilir miyim? Eğer açılabiliyorsa örnek bir program yollar mısınız? C 64 ile 3 boyutlu veya çok çok ayrıntılı resimler çizebilir miyim, nasıl? Bir de, acaba C 64 ile günlük tutabilir miyim? Eğer tutulabilirse işleme mantığı hakkında biraz bilgi verir misiniz? Son sorum ise, son günlerde çok uğraştığım bir isim, adres, telefon programı konusunda. Acaba bu
program işleme mantığı açısından
doğru mu?
10 INPUT “TANIDIĞINIZIN
ADINI GİRİNİZ”
20 INPUT “SOYADINI GİRİ-NİZ”: S$
30 READ AD$, SY$, AR$, TEL
40 IF AD$, - “SONA ERDİ”
THEN GOTO 106
50 IF AD$ I$ THEN 30
60 IF SD$ S$ THEN 3070 PRİNT AD$; SPC(2); SY$;
SPC(1); AR$
80 PRINT TAB(25) “TEL-”;
TEL
90 GOTO 10
100 PRINT “ARADIĞINIZ KİŞİ
LİSTEDE YOK”
110 DATA EREN, DÜZGÜN, 12.
Blok Daire 3....... gibi.
Ben çalıştırdığımda OUT OF DA-
TA ERROR veriyor.Sayın Baran Düzgün,
Teyp kullanan bilgisayar sahiplerinin zaman konusundaki şikayeti son derece haklı. Ama ucuz etin yahnisi de bu kadar oluyor. Turbo adı verilen programlar teypten yükleme süresini önemli ölçüde kısaltmakta. Ancak yine de uzun bir süre söz konusu. Bu sorunun kesin çözümü bir disket sürücü olacak. Teyp'te yalnızca sequential adı verilen kütük tipini açabilirsiniz. Kütük açmak için hazır bilgisayar rutinleri vardır. Ancak siz de; 10 OPEN 1,1,15, 9 komutuyla kütük açabilirsiniz. Açtığınız kütüğü ise; 10 OPEN 1,1,15, “KÜTÜK,S,R” komutuyla okuyabilirsiniz. Buradaki “W” yazı anlamına gelen WRITE'ın, “R” ise oku anlamına gelen READ'in kısaltılmışıdır. Günlük tutmanız C 64 ile mümkün. Bunun için piyasada hazır bulunan ve kasetle çalışan bir Word Processor programından yararlanabilirsiniz.
Son olarak programınızın çalışması için son data cümlesini; 9999 DATA 0,0,0,0 şeklinde yazın ve 40. satırı; 40 IF AD$= “0” THEN GOTO 100 olarak değiştirin
8 soru 8 yanıt
Sayın Commodore Yetkilileri, Ben yeni Commodore sahibi olmuş bir gencim. Commodore bilgisayarımdan tam anlamıyla yararlanabilmem için Commodore Dergisi'nden ve Teleteknik'ten destek almanın şart olduğunu biliyorum. Bunun için de dergiyi okuyorum. Sizden ricam, aşağıdaki sorularıma yanıt vermeniz. 1) Simon's Basic yüklendiği zaman hafızada kaç KByte yer kalıyor veya kartuş kullanırsak 38911 Byte'ı kullanır mıyız? Yani, kartuş takılınca makinede bellek harcanıyor mu? 2) Freeze Frame bir defada mı, yoksa iki parçada mı kayıt yaptırıyor? 3) Ben bilgisayar üstüne Reset Switch yapmak istiyorum. Mesela, Memory Expansion Port'ta kartuş takılı iken bilgisayar üstüne monte ettiğim reset düğmesine basarsam zararı olur mu? Yani port kapısındaki ayakların resetle ilgili olanı kartuş takılı haldeyken kullanabilir miyiz? 4) Erman Voice Master'in nasıl çalıştığını öğrenmek istiyorum. Mesela, en çok merak ettiğim, Speech Recognition yani konuşmayı anlama nasıl oluyor? 5) Elinizde bulunan yabancı dergi ve kitapları ödemeli olarak nasıl gönderebilirsiniz? 6) Şimdiye kadar duyduğum Commodore konuşmaları hep erkek sesi gibi. Program kütüphanenizde kadın sesi tonuna yakın Speech Synthesizer programı var mı, varsa adı ne?
7) Türkçe karakter programı ile çalışırken bilgisayarı Switch'le resetlersek program gider mi? 8) Commodore 128D 64 modunda iken bilgisayara Freeze Frame takılıp program kopyalanabilir mi? Freeze Frame C 128D tipinde de 64'deki gibi çalışır mı?
Hüseyin Alkan Döşeme Mah. 146 Sok. Özmak Güneş Enerjisi Adana
Sayın Alkan,
Commodore ve dergimiz hakkındaki düşünceleriniz için teşekkür ederiz. Simon's Basic kasetten ya da kartuştan yüklendiğinde, 38911 Basic Byte'ının 8 K'sını yani 8000 Byte'ını kullanmaktadır. Freeze Frame kartuşu, programı bir kerede fakat birden fazla parça halinde kırıp kaydetmektedir. Reset Switch'i kartuş takılıyken kullanmak için özel bir sistem gerekmektedir. Ayrıca kartuş takılıyken Reset Switch kullanmanın hiçbir zararı yoktur. Erman Voice Master için doğrudan Erman Elektronik firmasına başvurmanızda yarar var. Elimizde bulunan kitap ve dergiler için Türkiye'de bulunan Danışma Merkezimize başvurmanız gerekiyor. Speech olarak SAM programında ayarlama yaparak kadın sesine ulaşabilirsiniz. Hafızada bulunan program Basic ile reset edildiğinde kaybolur. Ancak Makine Dili ile yazılmış programlar reset edildiklerinde kaybolmazlar. C 128D'de de Freeze Frame ile program kopyalayabilirsiniz.
Resimlerin çözümlenmesi ve bunlardan sonuçlar çıkarılabilmesi için yapay zeka yöntemlerinin kullanılması gerekir. Bu sırada resim, sürekli olarak, belirli temel grafik şekiller var mı, diye taranmak durumundadır. Çoğu durumda bunlar, son aşamada nitel olarak karakterize edilir, yani tanınır. Günümüzde bu türden birçok görev bilgisayar sistemleri tarafından otomatik olarak gerçekleştirilebiliyor. Otomatik resim çözümlemesi uygulamaları -görsel bilgi-işlemin bu önemli alanına otomatik resim çözümlemesi adı veriliyor- gittikçe artmakta. Bu uygulamaların taşıdığı imkanlar ve kaydettiği ilerlemeler yapay zeka alanındaki gelişmelere hatırı sayılır bir katkı oluşturuyor. Grafik bilgi genel olarak çok sıkış