IBM PC UYUMLULUĞU
Böyle bir standardın oluşması yalnızca bu standarda göre ek ürünler yapmayı değil, bu standartta bilgisayarlar üretmeyi de ilginç hale getirdi. Başka bir deyişle, IBM PC benzeri ya da IBM PC uyumlu bilgisayar yapmak, zaten piyasada var olan çok sayıda hazır ve denenmiş program ve ek donanım nedeniyle belirli bir pazar garantisi olan bir işti. Ancak IBM'in bilgisayar dünyasındaki ismi ile rekabet edebilmek için her şeyden önce daha ucuz olmak, daha sonra ise benzerlikten ya da uyumluluktan mümkün olduğu kadar az fedakârlık ederek daha üstün olan özellikler ekleyebilmekti yapılacak bilgisayara. Bugün dünyada, tamamen IBM PC benzeri olup hiçbir üstünlüğü olmayan ancak son derece ucuz bilgisayarlardan, fiyatı IBM PC'nin üzerinde olup çeşitli üstünlükleri olan bilgisayarlara kadar, IBM PC benzeri üreticisi yüz civarında firma var. Pazarın bugünkü hızı, şu anda bu firmaların çoğunun yüzünü güldürmekte. ABD pazarında görülen yavaşlama ve iflas eden veya PC üretimini durduran birkaç IBM PC benzeri üreticisi, içinde bu pazarın belli özellikleri taşıyan firmalar arasında paylaşılacağını gösteriyor. Bu özellikler: 1- Firmanın bilgisayar alanında birbirini destekleyen çeşitli işler yapıyor olması. Örneğin, yalnızca IBM PC uyumlu bilgisayar üreten bir firmanın varlığını devam ettirmek açısından oldukça yüksek olan riskine karşılık, hem bilgisayar hem de bazı çevre birimleri (disk, yazıcı vb.) veya başka bilgisayarlar yapan bir firmanın aynı riski çok daha düşüktür. Firmanın varlığının devamı, açıkça, bilgisayarın destek, bakım garantisi, servis ve yeni ürünler çıkartma olasılığının varlığı anlamına gelir. 2- Firmanın bugüne kadar gösterdiği başarı. Bu başarı, gerek uyumlu bilgisayar gerekse diğer ürünler açısından ele alınmalıdır. 3- Firmanın ürettiği IBM PC benzerinin kalite ve uyumluluktan olabildiğince az fedakârlık edilerek ucuz ve belli teknik üstünlükleri taşıyan bir bilgisayar olması. Örneğin, ilk alındığında bir parçasının bozuk çıkması olasılığı % 40-50 olan ama fiyatı IBM PC'nin yarısı kadar olan bir bilgisayar güvenilirlik yönünden, fiyatı IBM PC'nin iki katı olan ama çalışma hızı da iki kat olan bir başkası ise hız farkının getireceği bazı uyumsuzluklar ve fiyatı aşırılığı yönünden cazip olmayacaklardır. 4- Firmanın iyi çalışan bir pazarlama, destek, servis ve bakım ağı olması. Örneğin, hiç reklam ve benzeri pazarlama faaliyetleri olmayan bir firmanın bilgisayarının tanınıp yaygınlaşma şansı az olacak, iyi bir servis ve bakım ağı olmayan bir firmanın bilgisayarı ise başlarda çok satılsa bile sonradan yaratılacak olan bir memnuniyetsiz müşteri ordusu, zaman içinde bu firmanın başarı şansını azaltacaktır. biçiminde sıralanabilir. Burada unutulmaması gereken nokta, iş bilgisayarlarının, çamaşır makineleri ya da video teypler gibi bir “tüketici ürünü” değil, tersine, güvenilirlik, destek, bakım ve servisin bilgisayarın teknik özellikleri kadar önemli olduğu bir üründür.
COMMODORE
PC'LER
Commodore Business Machines (CBM) 1978'den beri dünyanın en çok satılan 8 bitlik bilgisayarları olan PET ve C64 ile ev bilgisayarları pazarına yönelik üretim yapmakta idi. 1981-1985 yılları arasında 16 bitlik bilgisayarlardan IBM PC'nin iş bilgisayarı olarak standart haline gelmesi diğer birçok büyük bilgisayar üreticisi firma gibi CBM'i de bu pazardan pay almak üzere IBM PC benzeri bilgisayar yapmaya yöneltti. Commodore PC-10 ve Commodore PC-20, CBM'in IBM PC benzeri iki yeni ürünü olarak 1985 yılı başlarında Avrupa'da piyasaya çıktı. Başarılı bir IBM PC benzeri olan Commodore PC-10, 2 adet 360KB disket sürücüsü, 256KB ana belleği, 1 se-
ri, 1 paralel (yazıcı) portu, yeşil ekranı ve MS-DOS ve GW-BASIC program ve kullanım kılavuzları ile kullanıma hazır bir konfigürasyon olarak satılmaktadır. Çeşitli IBM PC benzeri üreticileri IBM ile rekabette üstünlük elde etmek için uyumluluktan bir ölçü fedakârlık ederek IBM'de olmayan bazı özellikleri bilgisayarlarına eklemişlerdir. Örneğin, 8088 yerine 8086 merkezi işlem birimi, 4.77 MHz yerine daha hızlı çalışma frekansı vb. CBM ise uyumluluktan bir şey kaybetmeden ana belleğin, maksimumu olan 640KB'a ek elektronik devre kullanmadan ana sistem devresi üzerinde yalnızca bellek çipleri ile artırılmasını sağlamış, dolayısı ile bellek arttırım maliyetini düşürmüştür. Başka bir farklılık ise IBM PC'nin en çok eleştiriye uğrayan parçası olan klavyesine bir üstünlük sağlamak amacı ile tasarlanmış olan klavyedir. Commodore PC'lerin klavyesi (PC-10 ve PC-20'de aynı) Caps-Lock ve Num-Lock tuşlarında, bu tuşların basılı olduğunu gösteren ışıklar, geniş Enter tuşu, sayı girişini kolaylaştıran ikinci Enter tuşu gibi IBM PC'de olmayan özellikleri ile kullanıcıya kolaylık getirmiştir. Ancak bu değişiklikler uyumluluktan biraz fedakârlık ederek gerçekleştirilebilmiştir. Örneğin, geniş Enter tuşu bazı tuşların yerinin değişmesini gerektirmiş, bu işe PC'nin bazı büyük sistemlere terminal olarak bağlanması durumunda kullanım açısından bazı uyumsuzluklara neden olmuştur. PC-10'da standart konfigürasyonda bulunan 1 adet seri port (modem, seri yazıcı vb. bağlamak için), IBM PC'de opsiyondur. PC-20'nin disket sürücüleri yarım yükseklikli olup PC'nin içinde ikisi bir arada iken ayrıca bir de sabit disk takılabilecek yer bırakması bakımından uyumluluktan bir şey kaybetmeden IBM PC ve diğer bazı benzerlere üstünlük sağlamaktadır. Kardeşi PC-10 gibi başarılı bir benzer olan Commodore PC-20, IBM'in
Sabit Diskli modeli PC/XT ile uyumludur. Standart konfigürasyonda 1 adet 10MB Sabit Disk, 1 adet 360KB disket sürücü, ana bellek, 1 seri, 1 paralel port, yeşil ekran ve MS-DOS ile GW-BASIC program ve kullanım kılavuzları vardır. Her iki Commodore PC, aynı kasa içerisinde aynı devreye ve aynı güç kaynağına sahiptir. Bu özellik PC-10 ile PC-20'nin kolaylıkla birbirine dönüştürülebilmesini sağlar; örneğin, PC-10 alarak bilgi işleme giren bir firmanın, zamanla bilgi depolama kapasitesi ihtiyacını artırması, programların kullandığı dosyaların büyümesi gibi nedenlerle bir sabit disk'e gereksinim duyması durumunda, IBM veya diğer bazı uyumlu bilgisayarlarda olduğunun aksine, eskisini satıp yenisini almak veya güç kaynağı değiştirerek sabit disk eklemek yerine, yalnızca bir 10MB sabit disk'in PC-20'ye eklenmesi ile bu gereksinim ucuz ve kolay bir yoldan karşılanmış olur. Commodore PC'lerin ana devresinde beş adet tam uzunluklu genişleme slot'u vardır; disk sürücü devrenin ana devre üzerine eklenmiş olması IBM'dekinin tersine bir slotun serbest kalmasını sağlamıştır. Bu slotlardan biri standart konfigürasyonda bulunan ekran sürücü devresi olup geriye dört boş slot kalmaktadır. PC-20'de sabit disk sürücü devresi de bir slot kullandığı için kalan slot sayısı üçtür. Bu slotlara endüstriyel kontrolda kullanılan Analog-Dijital çeviriciler, PC'leri birbirine bağlamayı sağlayan devreler, terminal emülasyonu yapan devreler, modem vb. gibi ek donanım takılabilir. Commodore PC'lerin standart 170W olan güç kaynağı bu tür eklemeleri genellikle sorunsuz yapmayı sağlamaktadır. Ekranın güç gereksiniminin IBM'dekinin tersine dışardan karşılanması güç kaynağının kullanılabilir kapasitesini artırmaktadır. Commodore PC'lerin standart konfigürasyonunda bulunan yeşil ekranın, okunabilirliğinin yüksek oluşu, yansımayı azaltması gibi olumlu özelliklerinin yanında voltaj değişimlerine aşırı duyarlılığı gibi bir de olumsuz yanı vardır. CBM henüz bir renkli ekran veya renkli ekran sürücü devresi ilan etmemiş olmakla beraber daha önce sözü edilen çok sayıda ürün içinde kaliteli renkli ekran ve sürücü devreleri mevcuttur. IBM PC ve benzerlerinin bugün dünyadaki sayıları milyonlarla ölçülüyor. Kişisel bilgisayarlar olarak anılmalarına karşın kullanıcıların çoğu profesyoneller. PC'ler, küçük ve orta boy işletmelerin bilgisayar ihtiyacını karşılamaktan, büyük işletmelerin üst yöneticilerin masalarında işletmenin büyük bilgisayarına bağlı bir terminal ve karar verme aracı olarak kullanılmaya kadar geniş bir uygulama alanı bulmuş durumda. Türkiye'de de 1984'ten beri bu standartta bilgisayarlar pazarlanmakta, yaygınlaşmakta. Bu standardın daha uzun süre yaşayacağı tahminine dayanarak, böyle bir bilgisayar almak ve kullanmak yanlış olmasa gerek.
r