Bu sayfadaki yazılar
Sayfanın metni
Sayfa 4
Makine Dili Editörü (kısaca MDE), makine dilinde yazılmış programları daha kolay yazabilmeniz için hazırlanmış bir yardımcı programdır. MDE ile uzun DATA satırları yazmaktan artık kurtulmuş olacaksınız. Öncelikle 3 basamaklı sayılar yerine sadece 2 basamaklı 16'lık sistemde hesaplanmış sayılar gireceksiniz. Üstelik yazdığınız program bitince, programınız kesinlikle (!!) çalışacak; hiç bir hata vermeden...
Bunu mümkün kılan, her satırın sonunda vereceğiniz bir kontrol toplamı (check sum) olacak. Bunu açıklamak için MDE'nin nasıl çalıştığını biraz görelim.
Dergide, MDE ile yazacağınız programların genel görüntüsü aşağıdaki gibi olacaktır:
İlk bakışta oldukça garip gelen bu program biçiminin aslında oldukça basit ve hızlı bir yazım sağladığını, MDE'yi kullanmaya başladığınızda hemen anlayacaksınız. Şimdi MDE'nin disket veya kaset üzerinde hazır olduğunu varsayalım. LOAD "MDE", 8 veya LOAD "MDE", 1 ile kullandığınız kayıt aracından MDE'yi bilgisayarınıza yükleyin ve RUN komutunu verin. Ekranın renkleri değişecek ve MDE sizi açılış ekranı ile selamlayacaktır.
İlk olarak size yazılacak programın adı sorulacaktır. Buna karşılık olarak, dergideki program listesinin ilk satırındaki 'program adı' olarak belirtilen adı yazın. Şimdi de programın bilgisayarın içbelleğinde hangi adresten başlaması gerektiği sorulacaktır. Buna da listenin ilk satırında verilen iki sayıdan ilkini verin. Örneğin 0801 gibi.
Bir sonraki soru ise, programın bitiş adresini isteyecektir. Buna da ilk satırdaki ikinci sayı ile cevap verin. Örneğin 16f7 gibi. Sırası gelmişken daha önce 16'lık sistemle hiç ilişkisi olmamış okuyucularımız için bu sayıların ne anlama geldiğini biraz açıklayalım.
Özellikle makina dili ile yapılan programların bu sistem ile gösterilmesi, programcılar arasında bir alışkanlık haline gelmiştir. Ayrıca bu sistem, normalde kullandığımız onluk sistemde gösterdiğimiz sayıların, daha az basamakla gösterilmesini de sağlar. Bu sistemde kullanılan sayılar, 0-9 ve A-F karakterlerinden oluşur. Genellikle sayının başına $ işareti konularak, bu sayının 16'lık sistemde yazıldığı belirtilir. $A ile 10, $F ile de 15 belirtilmektedir.
16'lık sistemdeki bir sayıyı onluk sisteme çevirmek için şu işlemler yapılır:
$E8 = 16*14+1*8 = 232
$F02C = 4096*15+256*0+16*2+1*16 = 61484
Şimdi tekrar MDE'ye dönelim. Tüm soruları cevapladıktan sonra, ekran değişecektir. Artık ekranın en üst satırında programın adı, başlangıç ve bitiş adresleri yazılacaktır. Daha aşağıda ise başlangıç adresi yazılacak ve iki nokta üstüste konularak sizin sayıları girmeniz beklenecektir. Şimdi sırasıyla (yukarıdaki örneğimiz için) 08 01 00 00 9E 32 30 36 33 sayılarını girin. Göreceğiniz gibi, bilgisayar her iki basamağı yazdığınızda kendiliğinden bir boşluk yazarak bir karakter sağa kayacaktır. İlk sekiz sayıyı yazdıktan sonra sıra o satırın kontrol toplamına gelecektir. Örneğimizde, 33 sayısını yazınca bilgisayar tatlı bir gong sesi çıkararak o satırı doğru yazdığınızı belirtecek, kendiliğinden bir alt satıra geçip bir sonraki satır numarasını verecek ve yeni satırı girmenizi bekleyecektir. Ancak ilk satırı girerken bir hata yaptınızsa veya kontrol toplamını yanlış yazdınızsa, dikkatinizi çekecek bir ses sinyali verilecek ve o satırdaki hatalı sayıyı düzeltmeniz beklenecektir. Hatalı olan sayıya gelinceye kadar DEL
Klavyeyle gezinmek için ← ve → tuşları.
Sayfa 5
tuşuna basın ve o sayıyı ve ondan sonra gelen satırın geri kalan kısmını yeniden yazın. Bilgisayar yazdığınız satırı ancak doğru olarak yazdığınızda kabul edecektir. Gördüğünüz gibi, MDE ile program yazarken ekrana bakmanız bile gerekmez. Her satırda çıkan uyarı sinyalleri, sadece dergiye ve klavyeye bakarak yazmanızı sağlayacaktır.
Programın en son satırını da yazdığınız zaman MDE size programı nereye kaydedeceğini soracaktır. Ekranın sol üst köşesinde belirecek bu soruya, D (disket için) veya T (teyp için) cevap verin. Artık RUN STOP/RESTORE ile çıkıp disket veya kasetten doldurup, o programın açıklamalarında da belirtildiği gibi çalıştırabilirsiniz.
MDE'nin bazı değişik özellikleri de var. Şimdi de bunları görelim. Diyelim ki çok uzun bir program yazmanız gerekiyor ve bu programı bir kerede yazamadınız. Programın yazımı sırasında istediğiniz zaman programınızı CTRL ve S tuşlarına basarak SAVE edebilirsiniz.
Başka bir zaman, yazmaya devam etmek istediğinizde MDE'yi yükleyin ve RUN komutunu verin. Programın adını verdikten sonra başlangıç adresi yerine L harfini verin. Böylece MDE, programı LOAD etmesi gerektiğini anlayacaktır. Ekranın sol üst köşesinde çıkacak soruya D veya T ile cevap verin. Programın yüklenmesi bittiğinde, başlangıç ve bitiş adresleri kendiliğinden hesaplanacaktır.
Şimdi de CTRL ve M tuşlarına basın, çıkacak soruya, ekranın sağ üst köşesinde çıkacak adresi cevap verin. Şimdi programınızın yazımını hangi satırda bıraktığınızı bulmak için BOŞLUK tuşuna basın. Daha önce yazdığınız satırlar sırayla LIST edilecektir. Sizin yazmayı bıraktığınız satır ise tamamen AA kodu ile dolu olacaktır (kontrol toplamı hariç). O satırın numarasını aklınızda tutun. Şimdi CTRL ve N tuşlarına basarak yeni başlangıç adresi olarak demin bulduğunuz satır numarasını yazın. Artık yazmaya, kaldığınız yerden devam edebilirsiniz.
Bir diğer emir ise CTRL-P'dir. Bu emir ile, kendi yazdığınız makine dili programlarını MDE formatında bir yazıcıya bastırabilirsiniz. Bunun için MDE'yi çalıştırdıktan sonra, programın ismini ve başlangıç adresi için L harfini verin. Yükleme işlemi bitince de CTRL ve P tuşlarına aynı anda basarak baskı işlemini başlatın.
Makine dili editörünü yazma
Bu sayımızda MDE'yi oluşturan bir program yayınlıyoruz. Ne yazık ki bu çok büyük kolaylık sağlayan programın kendisi oldukça uzun. Bu nedenle daha az sayı yazmanız için tüm DATA satırlarını 16'lık sistemde yazdık. Ayrıca her DATA satırının sonuna bir kontrol toplamı yerleştirdik. Bu programı yazdıktan sonra muhakkak (!!) kasete veya diskete kaydedin. Çünkü programı çalıştırdığınızda, eğer tüm DATA satırlarını doğru olarak yazmışsanız, program kendi kendini silerek yerine asıl MDE programını oluşturacaktır.
Şimdi RUN komutunu vererek programı çalıştırın. Eğer hatalı bir satır varsa, satır numarası gösterilecektir. O satırı düzelttikten sonra RUN komutunu yeniden verin. Tüm DATA satırları okunduktan sonra bilgisayar işini bitirecektir. Artık oluşan programı SAVE "MDE" veya SAVE "MDE",8 ile kaydedebilirsiniz.
Hepinize bol programlı günler...