PDRAW
Retro bilgisayarYeni kurulan bir firma için logotype çalışması.
Kullanılacak Elemanlar:
AMIGA 2000 ProfessionalDraw Deluxe Paint V. 4.0 OMS PS 810 Laser Printer OMS COLORSCRIPT 100
Moda
> < KC a)
Daha önceleri tüm çalışmaları elle hazırlıyorduk, bir arkadaşımızın tavsiyesi (daha çok iknası) üzerine bu işi bir de bilgisayarla denemeyi kabul ettik. Söylediklerine göre iş çok daha rahat, daha az masraflı ve hatta daha da kaliteli olacaktı. Eh, bu kadar övgüden sonra biz de dayanamadık tabii. Bu bizim bilgisayarla ilk Logo-Type çalışmamız olacaktı. İlk olarak logotype yapmaya karar verdik çünkü bu sadece bir karar denemesi olacaktı. Yani “İşe bilgisayarla devam” ya da “Eski yöntemlere devam” kararı. İlk iş hangi bilgisayarı kullanacağımıza karar vermekti. Hem bütçemize uygun hem de profesyonel bir bilgisayar olmalıydı bu. Bu yüzden tam aradığımız şartlara uygun bir bilgisayar olan AMIGA'yı seçtik. Tabii ki daha sonra işimize uygun bir program bulmalıydık. Piyasada bu tür işlerle uğraşan diğer arkadaşlardan ve işi aldığımız firmadan yardım istedik. Ortak kanı Gold Disk firmasının ürettiği ProfessionalDraw programının üstünlüğü idi. Biz de hiç vakit kaybetmeden gerekli yan birimleri ve programları topladık. Gerekli diğer programların arasında Deluxe Paint'in son versiyonu olan DPaint 4.0 yer alıyordu. Tabii ki baskı yapabileceğimiz profesyonel bir Laser Printer'a ihtiyaç vardı. Gerekli her şeyi tamamladığımızda çalışmaya başladık. Evet, isterseniz birlikte işe koyulalım ve biraz logotype çalışalım. Yapmamız gereken ilk şey bir miktar PDraw 2.0'ı tanımak. İlk olarak tüm işlemleri bizim ölçü standardımız olan santimetreye (cm) çevirmek. Bunun için 'PREFERENCES' menüsünden 'LAYOUT TOOLS'u seçelim. Ekranımızda beliren pencerenin içinde üç ayrı şey için ölçü birimi tanımlamak durumundayız. Bunlar: UNITS, RULER ve GRID. Ruler, sayfanın sol ve üst tarafını kaplayan cetvelin ölçü birimini belirliyor. Units ise programın her yerinde kullanılan ölçülendirmeleri ayarlıyor. Grid'e gelince, o da aynı pencereden grid'in solundaki kutucuğa
NER klikleyince aktif oluyor ve sayfayı sizin seçtiğiniz aralıklarla (ki bunu da bir alt satırın hemen sağındaki X ve Y kutucuklarının içindeki sayılarla belirliyoruz) noktalıyor. Bu noktaları sadece daha ölçülü çalışabilmemizi sağlamak amacıyla kullanıyoruz. Eğer tam değerlerinde çalışmak isterseniz bir de alt satırın başındaki “SNAP TO GRID”in kutucuğuna kliklemelisiniz. Eğer birden çok sayfada çalışmak istersek o zaman da 'PAGE' menüsünden 'CREATE PAGE'e girmeli ve istediğimiz ebatı seçmeliyiz. Burada yukarıdaki 'FROM' ve “TO” kutucukları kaçıncı sayfadan kaçıncı sayfaya yaratacağımızı belirler, normalde ikinci sayfa ile ikinci sayfa arasındadır çünkü ilk sayfa programı çalıştırır çalıştırmaz yaratılır ve kullanımımıza sunulur. Sanırım ilk gerekli ayarlamaları yaptık, artık çizime başlayabiliriz. Ah, unuttuğumuz şeyi hatırladım, tabii ki gerekli renkleri seçmedik. Bu işlemi de önceden yapmakta yarar var, en çok kullanacağımız renk konfigürasyonunu 'ATTRIBUTES' menüsündeki 'LINE CO-
Boeing to Front | ci
Send to Back cB Lock eh Unlock cü
Delete Make Compound Object Split Compound Object Align Center Select All
Moda
LOR' (çizgi ya da çerçeve rengi) ve 'FILL COLOR' (dolu yüzey rengi) ile yapıyoruz. Tabi ki tüm işlemler bittikten sonra da renklendirmek mümkün ama yine de hakim olacak renkte baştan karar kılmakta yarar var. Bu alt menülerde rengi ismini yazarak seçebilirsiniz fakat tam liste üzerinde seçmek daha kolay, bunun için 'FROM LIST” kutusuna klikleyelim ve listede be-
Bars
EZE ğendiğimiz bir rengi seçelim. Seçtiğimiz renk pencerenin sağ alt tarafındaki kutunun içinde beliriyor. Eğer listede beğendiğimiz bir renk bulamazsak o zaman da R G ve B kutularındaki düğmeleri kaydırarak kırmızı, yeşil ve mavi renklerden oluşan karışımı elde edebiliriz. Daha kesin bir şey elde etmek içinse Y, M, C ve K kutularından yüzde kullanarak karışım yaratabiliriz. Bu karışıma da isim vermeli ve listeye eklemeliyiz. İstediğimiz ismi 'Name' kutusuna yazarak 'ADD TO LIST” kutusuna kliklemeliyiz. Bundan sonra bu rengi istediğimiz zaman kullanabiliriz. Tabii ki bir de kullanacağımız çizgi kalınlığı var. İnsan ne kadar çok şey unutuyor. Kullanacağımız çizgi kalınlığını da yine 'ATTRIBUTES' menüsünden 'LINE WEIGHT” seçeneğiyle yapıyoruz. Normalde çizgi kalınlığı (değiştirilmediği sürece) 'HAIRLINE'dır. WEIGHT'i seçer seçmez ekranda bir pencere beliriyor. Bu pencerenin içinde bazı seçenekler var, eğer bu seçeneklerden herhangi biri size uygunsa hemen solundaki yuvarlağa klikleyin ve 'OK'u seçin, daha hassas ya da seçeneklerde bulunmayan bir kalınlık içinse klikleyip sağındaki kutuya çizgi kalınlığını santimetre cinsinden yazmamız gerekiyor. Hairline ise kutuda sıfır kalınlıkta görünmesine rağmen, bilgisayarın kullanabileceği en ince çizim ucudur. Evet, seçimlerimizi de yaptığımıza göre bir şeyler karalamanın zamanı geldi demektir. Ekranın sağında bir sürü kutucuk göreceksiniz, bu kutucukların içindeki işaretler bize işlemleri ifade eder. Çizim yapabilmek için buradan ortada sol sırada içinde dolmakalem ucu şekli bulunan kutuya klikleme-
Mo a
liyiz. Daha önce ok şeklinde olan göstergecimiz artık bir artı şekline girecektir, bu sayede daha rahat çalışabiliriz. Bu uç ile iki tür çizgi çizebiliriz, düz ve eğri. Düz çizgi ile başlamak için istediğimiz yere geliyoruz ve sol mouse tuşuna kısa bir klikliyoruz. İşte ilk çizgimiz seçtiğimiz noktadan göstergemize doğru yol aldı bile. Düz çizgilerle devam etmek için devamlı kısa
DA SENE i klikleri kullanmalıyız. Eğri çizimine gelince, nokta koyacağımız yere gelip sol tuşa basılı tutarsak ve mouse'u hareket ettirirsek iki tarafa doğru uzanan eğim belirteçlerini görebiliriz. İstediğimiz uzaklığa ayarlayıp tuşu bıraktığımızda da o yöne doğru bükülen bir çizgi ilk noktadan göstergece doğru ilerleyecektir. Bu çizgiyi koymak istediğimiz yere gelip kısa bir klik yaparsak çizime düz bir çizgi ile, ya da yine aynı şekilde basılı tutarak eğim belirteçlerini ayarlarsak bir eğri ile devam ederiz. Burada dikkat edilmesi gereken şey, bu belirteçlerin hem yeni eğriyi hem de bir önceki eğriyi etkilediğidir. İki tarafa doğru olması da bundan dolayı olsa gerek. Bu belirteçlerin uzunlukları ve konumlarını sonradan da ayarlamak mümkün, onun için telaşa kapılıp çok uğraşmaya gerek yok. Önce kaba hatlarıyla bir çizim yapar daha sonra da bunu rötuşlayabiliriz. Çizimimizi bitirmek içinse klavyeden 'Esc' tuşuna basmalıyız. Bastınız mı? Tebrikler, ilk çalışmanızı başarıyla bitirdiniz demektir. Ama bir dakika, ben daha kalın bir uç istemiştim. Sanırım olmadı, şunun kalınlığını bir daha değiştireyim. Hayır, kalınlık da doğru, tabii ya şu an 'WIRE FRAME' modundayız da ondan, dosdoğru 'PREFERENCES'a gidiyoruz ve 'WIRE FRAME'e klikliyoruz. Evet bu da oldu. Sanırım şeklimizin içi şu anda boş, oysa ki biz başta dolu yüzey rengini de ayarlamıştık. Nasıl oldu anlamadım. Şu menüye bir daha göz atalım, hmmm... En altta bir 'FILL' yazısı görüyorum. Şuna bir klikleyelim mi ne dersiniz? İşte bu da oldu. Artık hazırız, pek de zorlandık sayılmaz değil mi? Şimdi işe koyulabiliriz. Yalnız bir şey kaldı, o da 'ZOOM'. Daha detaya inebilmek için ekranın sağ üstündeki dört kutunun sol altındaki kutuya bir kez klikleyin ve ekranda büyütmek istediğiniz yerin merkezine klikleyerek kutuyu büyütün ve son bir kez daha klikleyin. İşte bu da oldu. Yine tam sayfa ebatlarına dönmek istediğinizde '0' tuşuna basın. Belli bir ölçüde büyütmek ya da küçültmek isterseniz zoom kutusuna iki kez ard arda klikleyin ve beliren kutuya gerekli rakamı yazın. Gelelim logotype çalışmamıza, çalışmalarımızdan birkaçının resimlerini görebilirsiniz. Bu çalışmalardan ilkini standart “moda” yazısının üzerinde değişiklikler yaparak elde ettik. İlk olarak sayfa bilgisayar
ES İğ ya büyükçe bir “moda” yazdık, bunu yapmak için alttaki işlem kutularından sağ üst köşedekini kullandık. Bu aleti seçtiğimizde, yazıyı sayfaya yerleştirmek için sayfanın sol tarafında herhangi bir yere kliklememiz gerekiyor. Bunu yapar yapmaz bir pencere beliriyor ve bu pencerede gerekli ayarlamaları ve yazılacak text'i girmemiz bekleniyor. Pencerenin sol üst kutusundan istediğimiz karakter setini seçiyoruz ve “moda” yazısını da alttaki kutuya klavyeden giriyoruz. Pencerenin sağındaki rakamlar da puntoyu gösteriyor. İstediğimiz büyüklüğü buradan ya da yukarıdaki 'SIZE' kutusundan ayarlıyoruz. Aşağıdaki “TRACKING' kutusu harf aralığını ve soldaki 'SLANT ANGLE' kutusu da harf eğimini belirliyor. Harf eğimini kullanmak için hemen solundaki kutuya kliklememiz gerekli. Fakat biz bunların hiçbirini kullanmaya gerek görmedik. İlk olarak Triumvirate fontunu kullanarak şirketimizin amblemini oluşturacak harfleri ekrana bastık. Biraz büyük çalışabilmek için 96 punto kullandık. Fakat bu font bize pek cazip gelmedi ve serifli bir font olan Times'da karar kılarak SHIFT ve DEL tuşlarına birlikte basarak ilk yazıyı sildik. Karar kıldığımız Times fontuyla yeniden “moda” yazdık. Yazı bu haliyle bize çok yalın geldi, bizim de ilk işimiz karakterlerden birini seçip o karakteri ön plana çıkarmak oldu. Seçtiğimiz karakter olan “d”'yi deforme etmek istedik fakat uzun süre sadece “d” harfini seçemedik. Seçili olan “moda”'dan vazgeçmek için sayfanın başka bir yerine normal ok ile kliklediğimizde 'nın seçili olduğunu gösteren noktacıklar kayboluyordu. Tekrar çizimi tam görebilmek için boşluk tuşuna basıp “d” tuşuna kliklediğimizde yine “moda”'nın tamamı seçiliyordu. Uzun bir süre uğraşıp sonunda çözdüğümüzde sırrın seçili olan grubu 'UNGROUP' yapmamız gerektiğini öğrendik. Bunu da 'OBJECT' menüsünden sağladık. Böylece “d” harfini tek olarak deforme edebilecek hale geldik. Sadece “d” seçiliyken alttaki işlem kutularından sağ tarafın alttan ikincisi olan deformasyon işlemini seçtik ve “d” harfi bir dikdörtgen içine alındı. Bu dikdörtgenin üzerindeki noktaların yerleriyle biraz oynadık ve tekrar eski oku seçtiğimizde istediğimiz oldu. Eh, fena sayılmaz dedik. Altına bir de “Bilgisayar Sistemleri” yazmamız istenmişti. Hemen onu da Triumvirate fontu ile amblemi ortalayacak biçimde yazdık ve altına yerleştirdik. Daha sonra bundan vazgeçip bunu sola doğru kaydırdık ve sadece “a” harfinin üzerinde basılı tutup onu da bu yazıyı bloklayacak şekilde biraz aşağı kaydırdık. Evet hiç de fena olmamış değil mi? Yalnız sizin resimde gördüğünüz logotype'da bir de çiçek yer alıyor. Bunu da hem logoyu biraz canlandırmak hem de rahat renklendirmek için yazının başında anlattığımız renklendirme ve çizim işlemleriyle hallettik. İşte ilk logomuz sonunda bitti. Bunu 'PROJECT' menüsünden 'SAVE AS' ile adlandırıp kaydedebiliriz ya da bir haline getirip istediğimiz zaman istediğimiz yerde (özellikle Professional Page ile) kullanabiliriz. İkinci seçenek daha cazip geldiğinden hemen tüm şekli aktif ettik. Bunun için üstteki işlem kutularından sağ alttaki çok kutu resimli olanını kullanarak şeklin sol üstünden başlayıp sağ altında biten bir dikdörtgene aldık. Anında tüm logo aktif hale geldi ve biz de 'CLIPS' menüsünden 'DEFINE' seçip yeni klip ismini girdik. Bu işlem sadece klibi bilgisayara tanıtıyor. Bunu kaydetmek içinse aynı menüden 'SAVE' işlemini kullanmak gerekiyor. Kayıt ismini de girip klibi hard diskimize yerleştirdiğimde bayağı rahatlamıştım. Hem program çok kullanışlıydı hem de kağıtları yaz-boz tahtasına çevirmek gerekmiyordu. Ayrıca bu yöntemle çok daha hızlı çalışmak mümkün oldu. İsterseniz diğer çalışmalara da bir göz atalım, tüm bunları çalışmak sadece bir ya da bir buçuk saat sürdü. İkinci logo çalışmamın taslağını önce Deluxe Paint ile hazırladık, çünkü bu programı kullanmak daha kolay fakat tabii ki aynı sonucu vermiyor. PDraw çalışmaları PostScript olduğu için istediğimiz kadar büyütüp küçültmek mümkün ve tabii sonuç muhteşem. Neyse, ikinci çalışmamız da üzerinde çeşitli ebatlarda geometrik şekiller olan birleşik bir “MODA” logosu. Birleşikten kastımız harfler birbirine girmiş. DPaint ile ilk taslağını çizdik ve kaydettik, daha sonra PDraw'u çalıştırıp 'PROJECT'ten IMPORT seçerek bu taslağın aynısını (dış hatlarını takip ederek) buraya geçirdik. Artık taslağa ihtiyacım kalmayınca da onu sildik. “MODA” logosu aktif iken “TAB” tuşu ile bir tane daha yarattık (kopyaladık demek daha doğru). Bunu aktif edecek renklerini değiştirdik ve 'OBJECT' menüsünden 'SEND
— Rim
TO ile ilk mavi logonun arkasına attık. Böylece onun bir gölgesini elde etmiş olduk. Değişik ebatlarda kareleri alttaki işlem kutularından içinde bir dikdörtgen bulunanı ile çizmek mümkün. 'ALT' tuşuna basılı olarak çizimi yapınca tam bir kare elde edebiliyormuşuz. Bunu yuvarlaklar için de denediğimde işe yaradığını gördük. Büyük kolaylık. Üçgenleri de bildiğimiz çizgi ucunu kullanarak düz çizgiyle yarattık. Bunu niçin yazdığımızı merak ettiniz sanırım. Çoğunuzun “Bunu biz de biliyoruz” dediğini duyar gibiyiz. Yalnız unuttuğunuz küçük bir nokta var, o da son çizgiyi ilki ile birleştirmek. Aslında bu bir sır ama siz yabancı değilsiniz onun için yazıyorum. Bunu da son noktayı koyarken mümkün olduğunca ilk noktanın üstünde tutup 'CTRL' tuşuna basılı iken klikleyerek sağlayabilirsiniz. Şekillerimizi de yarattık ve hemen daha önce anlattığım gibi onların da gölgelerini üretip “MODA”'nın çeşitli yerlerine serpiştirdik. Geriye kaldı “bilgisayar”. Bu kelimeyi “O” harfinin etrafına sarmayı uygun gördük. Yaklaşık “o”'nun ebatlarında bir yarım daire çizdik ve sayfanın boş bir yerine küçük bir “bilgisayar” yazdık. “SHIFT” basılı iken ok ile ikisini de aktif ettik ve “SPECIAL' menüsünden “ALIGN TEXT WITH CURVE' ile yazımızı eğip yerine yerleştirdik. Yarım daireyi de yok edince logoyu klip olarak kaydettik. Eğer kayıt ismini değiştirmezsek bu klip de diğeri ile aynı dosyanın içinde yer alabiliyor. Böylece aynı firmanın değişik logolarını tek isim altında kaydedebiliyoruz. Arada sırada da bunların kağıt üzerinde nasıl göründüğüne bakmak için OMS 810 ile çıktıları görmek mümkün. Son çalışmamız ise tamamen değişik bir yorum oldu, stilize bir “M” tuşu çalışması yaptık ve bunu firmanın ilgilendiği “Commodore” ve “AMIGA” markalarındaki “M” karakterlerinin yerine kullanmalarını önerdik. Aslında bunun için de DPaint ile taslak hazırlayıp bir önceki çalışmadaki sistemi kullanmayı düşünüyorduk fakat bunun çok daha kolay bir yolu olduğunu öğrendik. PDraw 2.0 ile birlikte verilen bir program (TRACE) hemen hemen her türlü bitmap grafiği kısa sayılabilecek bir süre içinde tarayıp PDraw'a uygun biçimde sizin vereceğiniz isim altında klip olarak kaydedebiliyor. Tabii ki bu yöntemi bir önceki çalışmada öğrenmiş olsaydık daha da az uğraşarak üstesinden gelebilirdik, her neyse bir dahaki sefere bu tür bir problemimiz olmayacağı kesin. İsterseniz bu programdan da birazcık bahsedelim. Kullanımı çok kolay bir program olan Trace'in ana mesleği bitmap çizimleri (Örneğin DPaint çizimlerini) PostScript formatına çevirip PDraw'un kliplerine uygun bir hale getirerek sizi büyük bir yükten kurtarmak. Kullanımına gelince, çok çok basit: 1- Trace'i çalıştırın. 2- Daha önce herhangi bir çizim programı ile yapıp kaydettiğiniz çalışmanın adını “Picture File' kutusuna yazın. 3- Klip kayıt dosyasının ismini “Output File' kutusuna girin. 4- Dosyanın içindeki klibin ismini “Clip Name' kutusuna girin. 5- Tarama yakınlığını (ve dolayısıyla nokta sıklığını) 'Fit' kutusuna girin (küçük rakam girdikçe tarama sıklaşır, yirmiden büyük rakam girmeyin.)
6- Renkli istiyorsanız “Color”a klikleyin. 7- Dolu yüzey istiyorsanız “Fill”e klikleyin (aksi takdirde sadece çizgi olarak tarıyor). 8- Ve son olarak “TRACE” kutusuna klikleyin. İşte bu kadar. Biz de aynı sistemleri kullanarak daha önce taslak diye hazırladığımız çizimi trace ettik ve gördük ki küçük bir rötuş ile işi halledebileceğimizi gördük. Birkaç renk ayarlaması ve düzeltme ve işte son çalışma! Son olarak bütün logoları ekranda gösterdikten sonra COLORSCRIPT 100 ile renkli birer baskısını alıp müşterilerimize sunduk. Bizim için hepsi de iyi birer çalışma idi, fakat doğal olarak kararı onlar vereceklerdi. Tuş şeklindeki çalışmamızı da diğerlerinin arasında görebilirsiniz. En çok bunu beğenmiş olacaklar ki “M” tuşu logosunda karar kıldılar. Sanıyorum artık siz de benzeri çalışmalar yapabilirsiniz. Biraz çalıştıktan sonra her şey daha da kolay geliyor. Eliniz iyice alıştığında da hiçbir sorun kalmıyor. Bilgisayarın bizlere getirdiği yenilik ve rahatlıktan vazgeçmek pek kolay değil. Artık tüm çalışmalarımızı PDraw ile yapıyor ve broşürlerimizi PPage ile hazırlıyoruz. Logoları burada hazırlayıp orada kullanmak çok kolay. PPage'de bir kutu açıp “PROJECT” menüsünden “IMPORT” içinde PDraw Clip'ini alıyorsunuz ve kutuya uygun bir ebatta sayfaya yerleşiyor. Bir dosya maceramız daha burada sona eriyor. Gelecek DOSYA bakalım neler getirecek.
KLAVYE KISILTMALARI
Birçok menü ve işlem kutusunun klavyeden hızlı kullanımı için ayarlanmış bir tuş konfigürasyonu bulunmaktadır. Aşağıdaki tablo menü kısayollarını içermektedir. Tablonun kullanımı şöyledir:
A X Sol AMIGA tuşu basılı iken X tuşuna basın.
A X Sağ AMIGA tuşu basılı iken X tuşuna basın. S X SHIFT tuşu basılı iken X tuşuna basın. A X Alt tuşu basılı iken X tuşuna basın. C X CTRL tuşu basılı iken X tuşuna basın.
MENÜ KISILTMALARI
Current ap Default aD Object Menüsü Group AG UnGroup AU Clone Tab Bring to Front Send to Back cB Lock oL UnLock cU Delete sDel Make Compound Object AM Split Compound Object Al Align Top A, Bottom A, Left A| Right A) Center Horizontal A- Vertical Al Botha Ax “Clips” Menüsü Define AD Draw AC Delete at Load AY Save AV “Attributes” Menüsü Line Color AL Fill Color AX Line Weight AW Line Pattern AP Joins Miter AT Round A8 “Project” Menüsü New AN
Open AO Save AS Save As AZ Information AI Import Bitmaps AB Import EPSF AE Output Dot Matrix F1 PostScript F2 ThumbNail F3 Plotter F4 About A? Quit AQ “Page” Menüsü Create sP Load sL Save sS Delete sD Alter Bevel A9 Butt A0 Fill AF “Special” Menüsü | Align Text to Curve A1 Blend A2 Text to Graphic A3 Ellipse Bezier A4 Measure Distance A5 “Preferences” Menüsü Layout Tools aI Draw from Center Quick Move aQ Memory Warning aM Black & White aB Interlace aI Wireframe aW