VİDEO & AMIGA

Merhabalar! Uzun bir aradan sonra yine Amiga Dünyası sayfalarında birlikteyiz. Fakat konumuz eskiden olduğu gibi C dili değil. Bu sayfada Amiga dünyasında olan yenilikleri ve Teleteknik'in bu konuda yaptığı çalışmaları okuyacaksınız. Biliyorsunuz Amiga'nın öteden beri en başarılı olduğu alan Video alanı. Amiga, Desktop Video kavramını ilk olarak ortaya atan ve bu konudaki öncülüğünü daima sürdüren bir bilgisayar olarak, Desktop Video alanında hızlı bir ilerlemeyle karşı karşıya. Bu konuda aklıma gelen en çarpıcı örnek, 1.5, 2 yıl önce piyasada hiç 24 bit grafik kartı bulunmazken şimdi bu tür çözümlerin çokluğunun karar vermemizi etkilemesi. Özellikle Amerika'da Video Toaster'ın çıkışından sonra yaşanan patlama (Video Toaster'ın satış rakamının 70.000 ile 100.000 adet arasında olduğu tahmin ediliyor.) ve Amiga'nın video işlerine uygunluğu aletin The Video Computer olarak anılmasına yol açtı. Doğal olarak bu bizim gibi Amiga sever insanlar için iyi bir haber. Çünkü böyle bir tanımlama aletin hayatını oldukça uzatarak daha uzun seneler piyasada kalmasını sağlamaya yeterli. Amerika'da elde edilen, video stüdyolarında kullanım oranı Amiga Hardware ve Software geliştiricilerinin bu konuya verdikleri önemin artmasına ve gelişmelerin akıl almayacak bir hızla piyasaya sürülmesine sebep oldu. Bu konuda aklıma gelen bir örnek ise şöyle: Bildiğiniz gibi Michael Jackson'ın Black or White adlı video klibinde kullanılan çeşitli insanların birbirine dönüşmesi (morphing) sahnesi oldukça ilgi topladı. Bu iş daha workstation'larda bile yapılmaya başlanmadan 15 ay içinde Amiga'da yapılır hale geldi. İsterseniz Amiga Desktop Video konulu yazılara başlamadan bu işle ilgili kavramlara bir göz atalım:

-24 bit: Son zamanlarda her yerde gördüğünüz bu kavram ekrandaki her pixel'in rengi için 24 tane bit'in kullanıldığını gösteriyor. Bildiğiniz gibi normal bir Amiga'da pixel başına 1 ile 6 arasında bit sayısı kullanılıyor. Böylece 2 ile 64 arasında renk elde edilebiliyor. Bu sayı 24'e çıkınca o pixel'e atanabilecek renk (aslında renk tonu demek daha doğru) 16.777.216 tane'ye çıkabiliyor.

Bu da yayım kalitesinde grafikler elde etmek için gerekli bir sayı.

-Çözünürlük: Çözünürlük bir bilgisayarın sınırlı bir alana ki burada monitör ekranı koyabileceği nokta sayısıdır. Bildiğiniz gibi bilgisayarlar görüntülerini çok küçük noktaları ekrana koyarak elde etmektedirler. Dolayısıyla nokta sayısı ne kadar fazla olursa ekran o kadar küçük parçaya bölünmüş olacak ve netlik'te o kadar artacaktır. -Grafik Kartı: Grafik kartı Amiga'ları ve Amiga'nın renk sayısını ve çözünürlüğünü artıran bir elektronik parçadır. Bunlar Amiga 3000 ve 2000 gibi aletlere aletin içindeki yuvadan yani slot'tan takılırken Amiga 500 ve 600 gibi aletlere RGB portu gibi arabirimlerden takılmaktadır. Bir grafik kartının en büyük özelliği Amiga'nın şu anki Hardware'ı ile ortaya koyamayacağı renk'te ve çözünürlükte resimlerin gösterilebilmesi ve bu resimler üzerinde çalışılabilmesidir. -TIGA: Texas Instruments Graphic Architecture yani Texas Instruments firmasının ortaya koyduğu bir grafik oluşturma yapısı. Bu yapı birkaç çipin kullanılmasıyla oluşturulan ve şu an en gözde grafik sistemlerinden biri. Sistemin özelliği 3 boyutlu hesaplamalarda işlemlerin direkt Hardware'da yapılabilmesine olanak tanıması ve grafik işlemleri sırasındaki hızı. -SAGE: Standard Amiga Graphic Extension yani Standart Amiga Grafik Uzantısı. Bu standart TIGA tabanlı çiplerle yapılan grafik kartlarının Amiga üzerinde çalışabilmesini ve değişik firmalarca yapılan Hardware ve Software ürünlerinin birbirleriyle uyumlu olarak çalışabilmesini sağlamakta. -Composite Görüntü: Bir görüntünün bir yerden bir yere nasıl taşınacağına ilişkin bir standart. Bu standartta, görüntüyü oluşturan üç sinyal yani parlaklık, renk seviyesi ve senkronizasyon birlikte bir hat üzerinden verilir. Doğal olarak bu sinyaller birbirini etkileyeceğinden alınan görüntü RGB görüntüsü kadar net olmaz. Fakat gönderilen sinyal bir hat üzerinden verildiğinden sinyalin kapladığı frekans alanı yani bandwidth'i daha az olur. Dolayısıyla başka başka sinyallerin yollandığı bir ortamda (örneğin Türkiye'deki televizyon yayınları) daha çok hatta yani kanalda yayın yapılabilir. -RGB Görüntü: Görüntüyü oluşturan kırmızı, mavi ve yeşil renklerin ayrı ayrı yollanması sonucunda elde edilen ve composite'e kıyasla çok daha net olan fakat daha büyük bir frekans alanı kullanan dolayısıyla yayım için pek uygun olmayan bir görüntü

&oluşturma teknolojisi. Daha çok bilgisayar gibi aletlerde kullanılır. -Genlock: Genlocking yani Genlocklama değişik iki video kaynağından gelen görüntülerin senkronizasyon darbelerinin bir referans senkronizasyon kaynağına göre (bu kaynak gelen görüntülerden biri de olabilir) eşlenmesi işlemidir. Genlock denince Amiga'nın video üzerine bindirilmesidir. Aslında bu bindirmenin yapılabilmesi için gerekli olan senkron eşlemesi işlemi dolayısıyla bu aletler Genlock olarak adlandırılmaktadır. -TBC: Time Base Corrector yani Zaman Taban Düzelticisi. Bildiğiniz gibi bir görüntünün ekranda oluşturulabilmesi için bazı senkronizasyon darbelerine ihtiyaç vardır. Eğer bu darbeler olmazsa ekranı çizen elektronik tabanca bir sonraki satıra ne zaman geçeceğini ve ne zaman ekranın başına döneceğini bilemez. Video gibi aletlerde kafa bir motora bağlı olduğu için bu motorun hızında voltaj değişimi gibi nedenlerle ortaya çıkabilecek her türlü değişim bu darbelerin zamanlarında oynama yaratabilir. Oysa iki video görüntüsünün eşlenebilmesi için iki görüntünün senkronizasyon sinyalinin de oldukça kararlı olması ve pek fazla değişmemesi gerekir. Dolayısıyla Video gibi aletlerin çıktısı TBC denilen aletlerden geçirilerek bunların senkronizasyon darbeleri kararlı bir duruma getirilir. -Video Digitizer: Video Örnekleyiciler bir kamera veya bir video gibi aletlerden alınan görüntülerin sayısallaştırılarak bilgisayar tarafından anlaşılabilir ve görüntü haline dönüştürülebilir duruma getirilmesi için kullanılır. Video Örnekleyiciler ikiye ayrılır: 1> Yavaş taramalı Örnekleyiciler: Bu tür video Örnekleyiciler sabit cisimlerden alınan görüntülerin örneklenmesi için kullanılırlar. Örnekleme işlemi sırasında görüntüde her hangi bir hareketin olmaması gerekir çünkü bu tür örnekleyiciler 1 ile 10 saniye arasında yavaş yavaş almaktadırlar. 2> Gerçek zamanlı örnekleyiciler: Bu tür örnekleyiciler ise akan bir video görüntüsünden saniyenin 1/25'i gibi bir sürede görüntü alabilirler. Dolayısı ile televizyon görüntüsü PAL standardında saniyede 25 kere tazelendiği için herhangi bir andaki görüntü direk bilgisayar'a alınabilir. Gelecek ay kaldığımız yerden devam etmek üzere hoşçakalın.