IMPACT VISION 24
Retro bilgisayarGreat Valley Products (GVP)'ın bir ürünü olan Impact Vision 24 kartı, profesyonel Amiga ve video kullanıcıları için tam bir çözüm oluşturuyor. Kart Amiga 3000'in Video/Zorro slotuna takılabiliyor veya 2000/Zorro slotuna takılıp ek bir adaptör ilavesiyle Amiga 2000 genlock slotuna bağlı kalabiliyor. IV24, gerçek 24 bit (16.7 milyon renk) RGB grafikleri NTSC ve PAL olarak gösterebilen ve aynı zamanda VGA (flicker free 31 Khz titremesiz ekran) tarama frekansını destekleyen tek Amiga video kartı olma unvanını elinde tutmaktadır. IV24'ün hardware özelliklerini kısaca paragraflar halinde geçip, bunlar üzerinde tartışalım:
* IV24 kartı, 24 bit RGB buffer ile donatılmıştır. Aynı zamanda bu buffer 12 bitlik (gerçek 4096 renk) double buffer olarak kullanılabilmektedir. Frame buffer PAL modunda 768*625, NTSC'de ise 768*525'lik fullvideo overscan çıkış verebilmektedir.
* IV24 içinde flicker fixer taşımaktadır. Herhangi bir VGA monitöre bağlandığında, ekranda interlace sırasında oluşan titreme elimine edilmekte; kararlı ve titremeyen bir görüntüyle çalışma imkanı sağlanmaktadır.
* Gerçek zamanda çalışan 24 bit frame grabber'ı dışarıdan girilen canlı video sinyalini dondurabilir ve istenirse diske kaydedebilir. Bu grabber, 1/30 saniyelik bir hıza sahiptir.
* PIP veya Picture-In-Picture (resim içinde resim) özelliği sayesinde dışarıdan girilen canlı video resmi Workbench'e veya 24 bit grafiklerin üzerine bindirilebiliyor. Bu özellik, özel video efektlerinde kullanılabiliyor.
* Video tape'ler veya monitörler için yüksek kaliteli composite video çıkışı veriyor.
* Yüksek kaliteli genlock'u Amiga'da üretilen resimleri, dışarıdan girilen composite video resmine bindirilebiliyor.
* Digital RGB genlock'u ise, resimleri dışarıdan girilen RGB video kaynak sinyaline bindiriyor.
* Dışarıdan girilen video sinyalleri için herhangi bir TBC (Time Base Corrector) gerekmiyor. IV24 kartı, external video sinyalini kamera, üreteç, profesyonel VCR, video disk, başka bir bilgisayar veya herhangi başka bir video üretecinden alabiliyor.
Şimdi yukarıda kısaca açıkladığımız temel özellikleri biraz inceleyelim.
768*625'lik fullvideo overscan çözünürlük kart tarafından destekleniyor. Örneğin Imagine'le yaptığınız resimleri bu alan ebatlarında çıkışa verebiliyorsunuz. IV24'ün video RAM'i bunu kaldırabilecek kadar esnek. Ancak Amiga üzerinden titling yaparken yani Scala veya başka titling programlarını full overscan olarak kullanırsanız, elde edebileceğiniz maksimum alan, 736*576 oluyor. Bu azalma, Amiga'nın maksimum overscan'inin bu değerlerde olmasından kaynaklanmakla beraber yine de stüdyo kalitesinin üstünde bulunuyor.
IV24'ün flicker fixer bölümü, ekranda high resolution'da çalışırken interlace'den dolayı oluşan titremeyi ortadan kaldırıyor. Bu, normal tarama olan 15 Khz video sinyalinin 31 Khz'e çıkarılmasıyla sağlanıyor. Şimdi şöyle bir soru aklınıza gelebilir: Ben Deluxe Paint'te Hires modunda bir animasyon yaptım. Bunu video'ya kaydettiğim zaman interlace'den dolayı oluşacak titremeyi bu flic-
IMPACT VISION 24 PROFESYONEL VİDEO ADAPTÖR
Türkiye gün geçtikçe gelişiyor ve ilerliyor. Bunun en güzel örneklerinden biri de televizyonu açtığımızda karşılaştığımız, mantar gibi üreyen yeni TV kanalları. Geçen gün saymaya kalktığımda iki elimin parmaklarından daha fazla TV kanalıyla karşılaştım. Halihazırda çoğu test yayını yapan bu özel televizyonlar dışarıda yayınlanan ve uydu aracılığıyla bize ulaşan birçok dış mihraktı televizyona taş çıkaracak kadar kaliteliler. Yeni açılan televizyonlar test yayını yapar da, bizim dergimiz yapmaz mı? Amiga Dünyası olarak, "başımızın kel olmadığını" göstermek için biz de test yayınlarına başladık. Tahmin edeceğiniz üzere bu testler, çeşitli hardware'lerin testleri olacak. Bu testleri yaparken, testi yapılan hardware'i elimizden geldiğince incelemeye çalışacağız. Amacımız. hardware'in ne işe yaradığını ve onu sizin ne amaçla kullanabileceğinizi ortaya çıkarmak. Eğer bu testlerin siz okuyucularımıza yararı olacaksa.
ne mutlu bizlere. İşte ilk testimiz:
ker fixer taralından ortadan kaldırarak titremeyen bir video kaydı alabilir miyim? Hayır, alamazsınız. Çünkü daha dünya üzerinde böyle bir sistem yapılamadı. Ancak bu titremeyi insan gözünün farkedemeyeceği hale getirmek mümkün. Halihazırda diğer cihazlarda da (örneğin, Silicon Graphics, Motis vs.) bu yöntem kullanılmaktadır. Renkler arasındaki aşırı renk farkı, renkten renge yumuşak geçiş yapılarak azaltılabiliyor. Macropaint IV24 programı (IV24 ile beraber verilen programlar içinde yer almaktadır), hazırlamış olduğunuz animasyondaki bu renk geçişlerini yumuşatarak interlace bir görüntü vaadediyor.
IV24 üzerindeki flicker fixer, göz rahatlığınız açısından huzurlu ve düzgün çalışmanızı sağlar (Imagine veya PPage'i interlace modda çalışanlar, ne işe yaradığını hemen anlayacaklardır.
IV24'ün en önemli özelliklerinden biri de, frame grabber'dır. Dışarıdan girilen canlı video sinyali anında digitize edilebiliyor. Teknik olarak ifade etmek gerekirse. 1/30 saniye yani saniyede 30 kareyi digitize etme hızına sahip. Bu sayede, oynayan bir filmi hafızaya frame-by-frame alma imkanınız var. Kalitesine gelince, digitize edilen resim, girilen video sinyalindeki resim ile birebir ölçüsünde eşdeğer, yani kayıp yok. Frame grabber'ın negatif yanına gelince, girilen sinyal ayrıştırılmış RGB olmalı. Yani Composite IN girişinden girilen video sinyali, grab edilemiyor. Gereken, bu sinyalin Red, Green, Blue ve Sync bileşenleri. Bunlar için Composit'ten RGB'ye splitter gerekiyor. Tabii ki bu da büyük sorun. Herhalde GVP firması da bunun farkına varmış olmalı ki, bu eksikliği kapatmak için TARANTULA adında yeni bir splitter'ı piyasaya sundu. Bu splitter, IV24 için dizayn edilmiş. S-VGS (Y/C), composite, RGB ve bilumum girişleri birbirlerine çevirebiliyor. Ayrıca dışarıdan girilen iki ayrı giriş arasında keying ve fade-in-out'u software veya dışarıdan hardware yoluyla yapmanızı sağlıyor. Bu parça sayesinde, IV24'ü Betacam, 1 inch, Hi-8, U-matic ve bilumum profesyonel stüdyo araçlarına direkt olarak girebiliyorsunuz.
IV24'ün video çıkış kalitesi de çok yüksek. Akın Telesine ve Yılmaz Zenger'in stüdyolarında denediğimiz test sonuçlarına göre, giriş ve çıkış birebir seviyede bulunuyordu. Elde ettiğimiz osilaskop görüntüleri ve ekran çıktıları bunu bize gösteriyor.
Herhangi bir renk kayması durumunda diğer genlock'larda olduğu gibi aletin içini açıp potans veya trimerlerle oynamaya gerek yok, çünkü ayarların tümü program üzerinden yapılabiliyor. Çıkıştaki tek hata ise Sync'nin DC seviyesindeki 100 Mili Volt'luk bir kaymadan kaynaklandı. Bunun stüdyoda kayıt için hiçbir sorun olmadığını öğrenmiş olmamıza rağmen içimizin rahat etmesi için Amerika'ya Mr. Russel Neal'a (GVP satış departmanı yöneticisi) telefon ve fax ile başvurduk. GVP'nin teknik departman sorumlusu ile yapılan görüşmelerde, bu ufak seviyenin kayıt esnasında hiçbir sorun yaratmayacağını ve gerekirse kart üzerindeki trimmer ayarları ile düzeltilebileceğini öğrendik. Karşılaştırma yapmak gerekirse, 5000 küsur dolarlık Magni Genlock ile IV24'ün genlock'u arasında hiçbir fark olmadığını görmüş olduk.
IV24 üzerinde iki cins Genlock mevcut. Bunlar, RGB ve Composite Genlock'lar. RGB genlock girişe uygulanan RGB girişi Key ediyor. Composite Genlock ise Composite'ten girilen sinyali Key ediyor. - Gerekli ortam sağlandıktan sonra, iki genlock beraber çalıştırılabiliyor. Yarattığınız resim ve animasyonları Broadcast kalitesinde bir video girişi üzerine bindirmek. Fade In-Out yapmak, bu işi bilmeyen bir insan için bile çok kolay.
Peki, Chroma Key (Blue Box) için gerekli konfigürasyon nedir? Chroma Keying, iki ayrı video sinyalini üstüste çalıştırmak için kullanılan bir tekniktir (Örneğin, hava durumunu sunan Ali Esin ve arka plandaki hava durumu haritası ayrı ayrı video sinyalleridir.). Chroma işlemi, kart üzerinde fiziksel yer olmadığı için tam olarak yerleştirilememiştir. Ancak IV24 extemal bir chroma key'den üretilen (bazen Color Keyer da denir) sinyali alabilmektedir. Bu tip keyerlar Sony veya Intelligent Memory firmasından temin edilebileceği gibi, GVP de şu anda bir keyer geliştirmektedir.
Sorulması gereken bir diğer soru da, IV24 ile kullanmak istediğimiz VCR için TBC'ye (Time Base Collector) ihtiyaç var mı? Video recorder bazlı bütün tape'ler çaşitli derecelerde time distorted video çıkışı verirler. Playback esnasında oluşan bu bozulma, time axis distortion'a neden olmaktadır. Bunu önlemek için TBC kullanılır. Ancak IV24 üzerinden geçen bir sinyal için böyle bir TBC'ye ihtiyaç duyulmaz. Ancak firma, istenirse external bir TBCnin faydalı olabileceğini belirtmektedir.
Şimdi biraz da IV24 ile ilgili teknik verilere bakalım:
GENLOCK: Video Kaynağı: Herhangi bir composite video sinyali (kamera, TBC vs...) Video Giriş: 1 Vpp/75 Ohm Composite video veya 0.3 Vpp/Ohm Black Burst SC H Phase: 0, +/- 20 derece Not: Genlock modunda composite çıkışı girişteki video sinyalini referans olarak kullanıp Amiga sinyalini buna kilitler. Burst Lock Frekansı: 4.433618 MHz Burst Lock Sınırı: +/- 50 MHz Sync Lock Frekansı: 15.625 KHz Sync Lock Sınırı: +/- 1Hz Jitter: < 10 ns
FRAME BUFFER: Video Ram Organizasyonu: 2 adet 12 bit*523.766 pixel, bank Horizontal Adresleme: 64 pixel horizontal "words" Vertical Adresleme: Line-by-line bazında yapılıyor Renk Çözünürlüğü: Tek buffer: 16.777.215 renk; çift buffer: 4096 renk Pixel Giriş Hızı: 7 ons/pixel Pixel Çıkış Hızı: Hi-scan: 35 ns/pixel; Videoscan: 70 ons/pixel Overscan: 768*576 Pixel Çıkışı: 908 pixel/satir (768 pixel/aktif satır, geri kalan B. Burst için) Horizontal Frekans: Hiscan: 31.250 KHz; Videoscan: 15.625 KHz Vertical Tarama Frekansı: Hiscan: 50 KHz; Videoscan: 25 KHz 24 Bit resim yükleme süresi: 240 ms 12 Bit resim yükleme süresi: 120 ms
COMPOSITE KEYER: + Key girişi, Amiga PS, RAM Amiga PS ve ExtAKey olarak seçilebilir. + External "A" key girişi: 0.7 Vpp full Amiga'dan Full External Video composite sinyal gecikmesine
RGB OUTPUT Çıkış Empedansı: 75 Ohm RGB Analog Seviyesi: 0.7 pp/750 hm Video Band Genişliği: 28 Mhz, +/-3 dB Horizontal Sync Darbesi: (Aktif Low, TTL Seviyesi) Hiscan: 2.4 ms; Videoscan: 4.7 ms Vertical Sync Darbesi: (Aktif Low, TTL Seviyesi) Hiscan: 160 ms; Videoscan: kullanılmıyor
COMPOSITE OUTPUT: Çıkış Empedansı: 75 Ohm Çıkış Sevivesi: 1 Vpp/75 Ohm Burst Frekansı: 4.43361875 MHz nom. PAL Y Çıkışı, Peak White: 700 mVnominal C Çıkışı, Burst: 300 mVp.p nominal
FRAME GRABBER + 3 adet, 8 bit ADC (R,G,B kanalları) + Software üzerinden diizeltilebilen RGB ve kontrast Full Frame Alış Zamanı: 1/25 saniye (PAL için) Field Capture: 1/50 saniye Örnekleme Frekansı: 14.187580 MHz
RGB DIGITAL KEYER:
+ Key girişi, Amiga PS (Pixel Switch) ve ExtDKey olarak seçilebilir. + External "D" Key Girişi: TTL Seviyesi OV=Amiga +5V=External Video
SONUÇ: IV24, profesyonel kullanım için tasarlanmış bir kart. Bunun sonucunda tüm reklam stüdyoları ve TV şirketlerine maksimum desteği veriyor. Hızlandırıcı kart ve IV24 ile modifiye edilmiş bir Amiga, 600 milyonluk bir Silicon Graphics ile boy ölçüştürebilecek düzeyde. Kart ayrıca Masaüstü Yayıncılığa da destek veriyor. İçinde verilen program paketlerinden MacroPaint ile 16 milyonluk bir resmi DPaint kolaylığı ile değiştirebiliyor ve çizebiliyorsunuz. Kartın yanında SCALA, CALIGARI ve MACROPAINT programları ve karta ait özel programlar verilmekle beraber, kart bütün Ray Trace ve çizim programları ile uyumlu olarak dizayn edilmiş. Ayrıca GVP firmasından gelen son fakslarda kart için yeni birimler çıkarıldığı ve kartın Video Toaster'dan daha iyi bir hale getirildiği yazılmaktadır. Kart mükemmel bir seviyede ve yaratmasını seven insanlara sonsuz yaratıcılığı oluşturma imkanı sunuyor. STAR TV'nin bu kartı kullanım amaçlı olarak almış olması, Profesyonel Kullanım Birimlerinin de karta ilgi gösterdiğinin en güzel örneği.
Kartın testi ve yardımlarından dolayı Yılmaz Zenger'e, Akın Telesine'ye, Ferruh Bey'e, Akar Co. sahibi Ali Aksekili'ye teşekkürü bir borç bilirim.
Kaynaklar: IV24, IV24 Hardware Manuel, Mr. Russel Neal GVP Türkiye Temsilcisi: Akar Co.