M1 TANK PLATOON

TANK EA | PLATOON

Bazı bilgisayar oyunları vardır ki, onları oynarken adeta olayları yaşarsınız. İşte MicroProse ve işte M1 Tank Platoon. Son derece detaylı, vektörel grafiklerden oluşan bir simülasyon ve strateji oyunu. Oyunda Amerika'nın son senelerde geliştirdiği M1 A1 tanklarının dört tanesinden oluşan bir birliğe komuta ediyorsunuz. Bu dört tankı ve zaman zaman emrinize verilen yardımcı birlikleri kullanarak, çeşitli hava şartları ve arazilerde size verilen görevleri bitirmek zorundasınız. M1 A1 (Abrams), modern hücum tanklarının en iyi örneklerinden biridir. Ana hücum silahı, 120 mm.'lik bir toptur. Bu top için 40 mermilik cephane taşır. Bilgisayar destekli bir nişan alma sistemi, kızılötesi periskopları, lazerli hedef aydınlatma sistemi ile M1, yüksek performanslı bir tanktan beklenen her şeyi verebilecek kapasitededir. Motoru ise, her arazide 75 km/saatlik hıza izin verebilecek kadar güçlüdür. Kendini korumak için aktif zırha ve sis bombalarına sahiptir.

Tankın dört var. Commander, tank komutanı olup, genel kararları alarak tankın yönetimini sağlar. Gunner, topçudur. 120'lik silahı kullanır. Driver, tankın sürücüsüdür. Son olarak mermi doldurma sistemini kullanan Loader var. Oyunda tüm personeliniz bellidir. Bir adam kaybedince, size karargahtan yeni bir adam gönderilecektir. Her adamın rütbesi ve görev tecrübesi vardır. Sağladığı performans bunlarla yakından ilgilidir. Düşmanlar, klasik olarak Rus birlikleri. Microprose firması son hazırladığı Gunship 2000 programında, dost olarak geçen araçların da düşmanlık yapabilmesini sağlayacağını açıkladı. En geç bu oyundan sonra düşmanlarda Rus tekelinin kalkacağını umuyoruz. Oyun, gerçekten denebilecek bir intro ile başlıyor; hele müzik olması beklenen sesler felaket. Bu eziyetin ardından, kendimizi bir kara tahtanın karşısında buluyoruz. Tahtadaki birliklerden istediğimizi seçiyor veya Esc tuşu ile kendimize yeni bir birlik yaratıyoruz. Soldaki panoda birlik hakkında çeşitli bilgiler mevcut.

Battles Fought : Katıldığı savaş sayısı

Battles Won : Kazanılan savaş sayısı Enemy Kills : Tahrip edilen düşman birliği sayısı Losses : Kaybedilen tank sayısı Average Skill : Birliğin ortalama becerisi

—Overall rating: Birliğin genel puanı. Birlik seçiminden sonra sıra görev türü seçiminde. Burada Static Gunnery, hareketsiz hedeflere karşı tatbikat; Moving Gunnery, hareket eden hedeflere karşı tatbikat; Single Engagement, tek görevlerden seçme; Start Campaign, Üçüncü Dünya Savaşı'nda görev üstüne görev alarak sonuna kadar mücadele etmek. Tanklarınızın kumandasına alışmak için, ilk iki görev türünü tercih edebilirsiniz. Tank ekiplerinize tecrübe kazandırabilmek için, Single Engagement ideal bir seçenek. Bu seçeneğin altında ise, altı değişik saldırı türü yer alıyor. Blitzkrieg: Dağılmış, kaçan bir düşmanı kovalayarak imha etme üstüne kurulan görevler. Meeting Engagement: Düşman sizin birliğin koruduğu bölgeye bir saldırı düzenliyor; ancak birlikleriniz de düşmanı karşılama amacında, saldırıyı kaybeden taraf savunmaya geçmek zorunda kalacak. Hasty Attack: Düşman hücumdan vazgeçmiş, savunmaya dönmüş, ancak daha tam bir savunma hattı oluşturamamış. Düşmanı bulup tutunduğu yerden atmanız gerekiyor. Assault: Düşman kendisine bir savunma hattı oluşturmuş ve bir saldırıya karşı en iyi şekilde durumda. Defend: Savunma görevi, düşman hücumunu karşılamak ve yerinizde tutunmak zorundasınız. Rear Guard Position: Dost birlikler geri kaçarken, birliğiniz ile geri çekilen birlikleri korumak zorundasınız. Eğer büyük savaşa girmek istiyorsanız buradaki tüm görevleri başarı ile bitirdiğinizden emin olun. Her durum için, kendinize bir taktik geliştirmeniz gerekecektir. Mesela Assault görevlerinde, doğrudan ateş altında değilseniz, uygulaması çok zaman alan vur-kaç harekatları içeren planlar yapabilirsiniz. Ne var ki, Defend position'da hemen düşmanın geleceği yönü kestirip araçlarınızı uygun savunma konumlarına almanız... Görevlere başlamadan önce, düşmanın kalitesini de belirliyorsunuz. Second Line Troops: İhtiyarlar diyebileceğimiz bu birlikler, sizin birliklerinize oranla çok demode silahlar kullanıyorlar. Silahların sadece bazılarında lazer güdümü bulunuyor. Bunların yanında, silahları kullanan askerler de son derece tecrübesiz. Görevlere yeni başlarken, bu düşmanları seçmeniz yararınıza. First Line Troops: Normal birlikler; bu birlikler iyi eğitim görmüşler, ancak deneyimsiz olmaları yavaş hareket edip, davranacaklardır. Silahları sizinkilerden çok aşağı kalmamakla beraber yine de tam dişinize göre oldukları söylenemez. Modern silahlara karşı, kendinizi denemek için iyi fırsat. Yine de dikkatli olun, T-72'ler çok tehlikeli yaratıklardır. Veterans: Bu birlikler, savaş tecrübesi olan birlikler. Modern silahları ustalıkla kullanabiliyorlar. Kullandıkları silahlar neredeyse size denk.

Elite (Guards): Seçme birlikler. Kullandıkları T-80 tankları, sizin M1'lerinizden aşağı kalmayacak bir silahtır. Rus teknolojisinin sonu karşı savaşmak zorunda kalacaksınız. İşin kötüsü, silahları kullananlar en azından silahların kendisi kadar iyi. Bu birliklere karşı zafer kazanmanın zevki, öbürleri gibi olmuyor tabii ki. Tüm bu seçimler bitince, bir süre görev hazırlanacaktır. Sonra karşımıza bir tank karşısında bir asker iki seçenek sunacak: Outfitting ve Briefing. Briefing seçeneği ile görevin ayrıntılarını öğrenmeniz mümkün. Burada sizin ve düşmanların tahmini yerleri belirtilecek. Sol taraftaki haritada ise, açıklamalara paralel olarak detayları gösterecektir. Size destek verecek olan birlikleri, tabii varsa, hava durumunu, tahmini düşman birliklerini buradan öğreneceksiniz. Görevlerde her zaman büyük bir harekatın ufak bir parçası olarak hareket ediyorsunuz. Önemli olan, sizden isteneni yerine getirmek. Birliklerinize zaman zaman destekleyecek birlikler verilecek. Bu birlikler de sizin komutanız altında olacaklar. Birliklerdeki araçların yönetimini kendiniz yapamıyorsunuz, ancak her aracın detayları ile ne yapacağını emirlerle kontrol edebiliyorsunuz.

Size yardım eden birlikler şunlar: Tanklar: Genelde M60 tankları. Bir M1 kadar kabiliyetli olamasa da, ateş gücünüzü önemli ölçüde arttıracaklar. Mekanize birlikler: Bunlar özelleşmiş araçlar olup, doğrudan ateş altında işe yaramayacaklardır. M163 Pivad bir uçaksavar tankı olup, hava saldırılarında yanınızda olmasından çok hoşlanacağınız bir araç. Bunun yanında piyade taşıyan M2'ler de mevcut. M2 hedefe geldiğinde, bu piyadeler araçlarından inerek omuzdan atılan füzeler kullanabileceklerdir. Bazı M2'ler ise, TOW füzeleri taşıyor. Düşman silahlarına karşı fazla savunması olmayan bu araçlar, füzeleri ile en tehlikeli topları bile susturabilirler. Toplar: Havan toplarından sis bombalarına, büyük çaplı obüslere kadar değişik silahları sizin emrinize verebiliyorlar. Bunları kullanmak için, bir hedef belirleyerek ateş açılmasını istiyorsunuz. Eğer ateş açabilecek durumdalarsa, belirtilen bölgeyi bir süre top ateşine tutuyorlar. Bu tür isteklerinizde hedef bölgesi dışında olmanızı tavsiye ederim; zira topçunuz, ateş ettiğim yerde kimler var gibi düşünceleri olmayan biri. Bu silahın bir diğer zorluğu ise, siz ister istemez ateşe başlamaması. Bu yüzden hedef bölgesini hareket eden araçları düşünerek belirlemeniz gerekiyor. Hava: İlk etapta silahsız veya az silahlı UH 58 gözcü helikopterleri var. Düşmanınızın yerini tespit etmeye yarıyor. Eğer ateş hattında değilseniz ve saklanan düşmanı sarmak istiyorsanız, bu helikopter ideal. AH 64 Apache başlı başına bir olay. Ne var ki bu programda, helikopteri sadece Lider tankınızın tepesine çağırabiliyorsunuz. AH 64 kendine uygun hedef bulur bulmaz, resmen ortalığı dağıtıyor. Çok şanslı iseniz, size bir A10 destek verecektir. Eğer karşınızdaki düşmanın iyi bir hava yoksa, fazla savaşmanıza bile gerek kalmayabilir. A10, ateş etmekten çok hoşlanan ve attığını vuran bir alet. Destek birlikleri her zaman olmayacaktır. Olsa bile her zaman işe yaramalarını beklemeyin. Mesela fırtına çıkmışken bir A10'a sahip olmanın hiçbir esprisi yok. (Uçak) Oyunun bir eksik yanı, değerlendirmelere destek veren birlikleri katmıyor. Yani bu birliklerden verdiğiniz zayiat, önemli olmuyor. Kendinizi korumak için bu araçları rahatlıkla düşmanın üstüne sürebilirsiniz. Özellikle TOW füzesi taşıyan M2'leri, düşmanın tam göbeğine göndermek çok etkili oluyor; gerçi M2'ler ağır tankların ateşine fazla dayanamıyorlar ama, gittikleri yere yalnız gitmiyorlar (Ne de olsa zafer için bir iki kayba göz yumabiliriz). Briefing'de ayrıca tahmin edilen düşman birlikleri verilecektir. Zamanla bu birliklere karşı nasıl savaşılacağını çok iyi öğreneceksiniz. Özellikle silah seçiminde, düşmanınızı bilmeniz gerekiyor. Diyelim ki karşınızda uçaksavar birlikleri var, hava araçlarınızı daha dikkatli kullanmanız gerekecek, buna rağmen bu birlikler sizin hızlı bir saldırınıza dayanamayacaklardır. Yine aynı şekilde sadece tank birliklerine karşı savaşıyorsanız, fazla ortaya çıkmanız sağlığınız açısından zararlı olabilir. Outfitting seçeneği ile tanklarınızı, ekibinizi ve cephanenizi gözden geçirebilirsiniz. Tankları Mouse ile seçerek durumlarını, yine mouse ile birliğinizin askerlerini tek tek inceleyebilir; XFER komutunu kullanarak, bir askerin görev yerini. Cephaneye gelince, her tankın taşıdığı 40 mermiyi belirleyebilirsiniz. Mermilerden AP, zırh delen bir mermidir ve ağır tanklara ve zırhlı araçlara karşı kullanılır. HEAT daha hafif zırhlı araçları dağıtmak için kullanılır. Briefing'de belirtilen düşmana göre bu iki cephane miktarını belirleyebilirsiniz. Tanklar iki değişik cephane daha taşırlar; binalara, sığınaklara karşı ve de insanlara, siperlere karşı. Oyunda silahların bu konumları var. Ancak daha ne cephanesinin olduğuna, ne de kullanıldığına rastladım. Artık tank başındaki seçeneklere iki yenisi eklenmiş olmalı. New Mission, size yeni bir görev seçme şansı tanırken; Goto Battle, sizi savaşa davet edecektir. Destek birlikleri ne olursa olsun, her zaman 4 adet M1 A1 tankı hizmetinizde olacaktır. Oyunda bu tankları birlik olarak, tek tek emir vererek ve hatta bizzat hayati fonksiyonlarını kullanarak yönetmek mümkün. Bunun yanısıra tüm araçları dışarıdan istediğiniz açıdan da görebilirsiniz. Oyunun kumandası, hem klavye hem de mouse ile yapılabiliyor. En güzeli, tuşların çoğu oyun sırasında gözünüzün önünde duruyor. Kontrol için, taktik ekranları veya tankın değişik bölümleri var. Önce taktik ekranları açıklayayım. Bu ekranlarda, solda her zaman haritayı göreceğiz. Harita, planlarımızı yapabilmemiz açısından son derece önemli. Haritada, yeşil dörtgenler tepeleri temsil ediyorlar. Basitlik açısından tepelerin dört yüzü bulunuyor. Tepelerin içinde bulunan artı ise, tepenin şeklini bize açıklıyor. Artı'nın ortası, tam zirveyi simgeliyor. Çizgilerin kenara yakın olmaları, yamacın dik olduğunu belirtiyor. Tepenin yüksekliği ise, kapladığı alan ile orantılı. Tepeler, oyunun stratejik kısmının en önemli kısmını teşkil ediyor. Tanklarınızı bir yere götürmek için tepe arkasından dolaşacak, ateş ederken ise yamaçları kullanarak mümkün olduğu kadar gizleneceksiniz. Birkaç oyundan sonra siz de arazide duran bir tankı vurmanın, tepenin hemen arkasında yamaçta duran bir tankı vurmaktan çok daha kolay olduğunu göreceksiniz. Mavi çizgiler, nehirleri gösteriyor. Tanklar nehirlerden çok yavaş geçebiliyorlar. Sürpriz saldırılar planlarken, yol üzerindeki bu tür engelleri iyi gözden geçirmek gerekecek. Kahverengimsi alanlar, çamurlu toprakları gösteriyorlar; tankların buralarda da düşük hızlarda hareket edeceğini hemen anlarsınız. Gri çizgiler ise, yollar. Tanklar, yollarda çok hızlı hareket edeceklerdir; bu avantajı mümkün olduğu kadar kullanın. Bazı hava şartlarında, bu yerlerdeki tank hızları değişecektir. Mesela kışın her yer donunca, ne nehir ne de çamur sizi yavaşlatmayacaktır. Amacımız adamlarımızın da savaştan sağ çıkmaları olduğundan, sık sık siperlere ihtiyacımız olacaktır. Dağların yanısıra, ağaçlar ve evler bu işe yarıyorlar. Haritanızı çok iyi inceleyin. Düşmanın savunduğu yer, kare ile simgeleniyor. Bu işaret, orada düşman olduğunu göstermiyor. Orası, daha çok düşmanın dayanak noktası. Düşmanlar, araçlarını açıklayacak şekilde kırmızı karelerle gösteriliyor. Yeşil kareciklerin sizin araçlarınız olduğunu anlatmama gerek yok. Haritanızı daima Z ile yaklaştırıp X ile uzaklaştırabilirsiniz. Haritanızda atılan mermileri bile rahatlıkla izleyebilirsiniz. Düşmanın haritada görünebilmesi için, mutlaka araçlarınızdan biri tarafından görülmeliler. Harita üzerindeki sarı artı ise, mouse ile taşınabiliyor. Bu artı sayesinde tüm yönlendirmeleri yapacaksınız. Haritanın üç boyutlu ortamda nasıl olduğunu canlandırmaya çalışın ve tanklarınıza emirlerinizi vermeye başlayın.

Haritanın sağında, emir panosu yer alıyor. Oyunun başında burada 1 numaralı tankınızın emir panosunu görüyorsunuz. Panonun en sol üstündeki tank işaretine basarak, tüm birliğin emir panosuna erişebiliriz. Burada yine en sol üstteki simgeye basarsak, ana panoya geliriz. Burada yukarıda kırmızı ile gösterilen simgeleri ve haritada neyi simgelediklerini görebilirsiniz. Bunların altında ise dost simgeler var. Şimdi yeniden birlik emir panosuna dönelim (panodaki yeşil simgelere Mouse ile gidip basarak). Birlik emir panosunun en üstünde, birliğin adı ve türü yazacaktır. Bu en üst satıra sol Mouse ile basarak, varsa diğer birliklerin emir panolarına erişebiliriz. Bunun hemen altında, bu birliğin sahip olduğu silahların ve donanımın özelliklerini görebiliriz. Hemen altında birliğin araçlarının dökümü ve durumları yer alacak. Bir birliğin en fazla dört araçtan oluştuğunu hemen ekleyeyim. Bunun hemen altında LAST PLATOON ORDERS yazısının altında, bu birliğin uygulamakta olduğu son emirler bulunacaktır. Bunun altında ise, birliğe verilebilecek emirlerin bir dökümü bulunmakta. Birliğe emir verebilmek için, gereken tuşa basabilir veya tuşun yazdığı yere Mouse ile basabilirsiniz. Birliğe emir verince, bu birliğe ait tüm araçlar emirleri uygulayacaklardır. Gelelim Emirlere: A: Hızla ilerle (Daha önce belirtilen istikamette) S: Yavaşça ilerle H: Dur L, A: Sola, sağa 30 derece çark et. D: Dumanı aç, kapa F: Ateş serbest C: Ateş kes M: Sarı artılı yerlere hareket et. T: Haritada işaret edilen yere dön (ama ilerleme). Shift ile W, V, A, C, L, R: Değişik araç dizilişleri

Birlik emir panosundan araca basarak veya haritada yeşil bir araca basarak, o araca ait emir panosuna geçilebilir. Araç emir panosunun yine en üstünde, aracın tipi yazıyor. Buraya sol mouse ile basarak, birlik içindeki değişik araçları dolaşabiliriz. Altında bu araç tarafından taşınan silahlar ve donanım, kısaca tanıtılıyor. Bunun altında ise, sadece M1 birliğine mahsus tank ekibi ve durumları yazıyor; onun altında aracın aldığı hasar ve kalan cephane bulunuyor. En altta, yine verebileceğiniz emirler sıralanmış. Burada farklı olan sadece; E: Ön tarafta hedef ara D: Arka tarafta hedef ara <, >: Solda, sağda hedef ara. Bu ve diğer tuşları kullanarak, tankın değişik yerlerindeyken bile tankınızı yönetebilirsiniz. Destek birlikleri içinde emir panoları mevcut, yalnızca tüm emirler her araç için yok; helikopter ve uçaklar içinse, çok basit başka komutlar var. Birliğinizde bir lider var. Bu lider, tank emir panosunun en üstünde LDR harfleri ile diğerlerinden ayırt ediliyor. En başta bu daima 1 numaralı tank oluyor. Kendi kullanabileceğiniz tank ise, yine aynı şekilde OP harfleri taşıyor. Duyduğunuz sesler de her zaman OP tankın sesleri. Taktik ekranları geride bırakalım, biraz da oyunun simülasyon kısmını görelim. Tank üzerinde ayrıntılı kontrol veren tuşlar mevcut. Bunlar: F1: Tank komutanı tank dışında F2: Tank komutanı tank içinde

F3: Topçu F4: Sürücü F5: Harita F6: Op tank emir panosu F7: Birlik emir panoları

F8: Araç emir panoları F9: Dış görünüş (Op)

F10: Sonraki tankı kontrol etmek. Shift F10: Op tankı lider yapmak 1: Topçu AP (Zırh delici) mermi kullan 2: Topçu HEAT mermi kullan 3: Topçu Top / Makinalı kullan 6: Periskop Normal / Savaş 7: Zoom aç / kapa 8: Kızılötesi görüntü 9: Sürücü bu tarafa dön Backspace: Sis bombası at Return: Ateş Space: Menzil ölçümü yap

Nümerik klavyedeki 0 tuşu ise, oyun hızını ayarlamak için kullanılıyor: 0, 1, 2, 3, 4 (0 en hızlı). Tank mevkilerini açıklamadan, tüm mevkilerde bulunan bir göstergeyi açıklamak istiyorum. F5 tuşuna basın: en sol altta sayılar ve yanında tepeden bir tank resmi olan göstergeyi açıklayacağım. En soldaki dikey çizgi ortasındaki nokta, ne oranda yukarı aşağı hareket yapıldığını gösteriyor. Yatay çizgi ve ortasındaki nokta da, aynı şekilde sola sağa dönme eğilimini gösteriyor. Bunların arasında 3 sayı var. En üstteki kumandanın (O), altındaki taretin (T), en alttaki ise tankın (A) baktığı yönü belirtiyor. Hemen sağlarındaki şekilde, tankın küt kısmı ön olmak üzere yönü, taret ve sarı nokta olarak komutanın baktığı yer gözüküyor. Kırmızı yay ise, herhangi bir konumda görüş alanını gösteriyor. Bu göstergeye ileride yön göstergesi diyeceğim.

Herhangi bir ekranda hareket numaratör klavye, ok tuşları veya Joystick ile yapılabiliyor. Tuşların kötü yanı, bir hareketi durdurmak için karşı hareket yapmak zorunda olmanız. Mesela tareti sola döndüreceksiniz: Sol oka basıyorsunuz, taret dönmeye başlıyor; istediğiniz yere gelince, sağa basarak durduruyorsunuz. Kriz durumlarında bu hareketi uygulamak o kadar kolay olmuyor. Joystick'iniz varsa, bu sebeple hazır tutun derim. Tank komutanını iki ekranda kontrol edebiliyorsunuz. Bunlardan ilki (F1) tankın taretinin üzerinde. Burada 7.62 mm'lik bir makinalı tüfeğin komutasını alıyorsunuz elinize. Bu silahla T-80'i avlamanız olası değil; ancak ufak jipler ve paletli taşıyıcıları dağıtmak mümkün oluyor. En alt solda yön göstergesi yer alıyor; ortada silahınız, sağında duman kontrol butonu, sol ve sağ sis bombalarını gösteren ışıklar ve en sağda kızılötesi görüntü tuşu var. Tabii ki açık havada kızılötesi görmek değil. Ancak dürbün kullanınca (7) etkisini görebiliyorsunuz. İkinci olarak, tank komutanını içeride görebiliyoruz (F2). Yine burada da 7.62 mm'lik makinalı tüfeği kontrol ediyoruz. Namlu, bu sefer ekranın üzerinde yer alıyor. Ekran oldukça dolu olmasına rağmen, gördüklerimiz aslında topçunun kumanda masası, buraya müdahale edemiyoruz. Bu iki ekranın hayati bir önem taşımadığını kabul edebilirim. Ne var ki, ufak araçlara ateş açmak eğlenceli olabiliyor. Topçu, kullanılan mekanlardan en renklisi ve de en etkilisi; ne de olsa buradan 120 mm'lik topu kullanabiliyoruz. Ekranın sol altında, iki kolu olan bir levye var. Gerçekte bu, topçunun taret kontrolünü sağladığı bölüm. Bu kollardan soldakinin üzerindeki düğme ile topun baktığı hedefle arasındaki mesafe ölçülür, bilgisayarca hesaplanır ve gerekli değişiklikler yapılır. Mesafenin bilinmesi, ateş etmek için oldukça önemli. Bu sayede merminin hedefe çarpmasa bile çok yakınlarında patlaması sağlanır, sonuç neredeyse tam isabet kadar etkili olacaktır. Ölçüm yapılınca, hedefin altında mesafe yazacak ve eğer bir hedef bulunmuşsa, bir işareti bulunacaktır. Ne var ki, bu tür bir ölçüm düşmanı haberdar edecektir. Bu ölçümü yaparak her zaman isabet beklemeyin. Nişanı kendi tecrübenizle yapmanız ve ölçümü kullanmanız en iyi çözüm bence. Hareketli hedeflere karşı ölçüm ve ateş oldukça deneyim isteyen bir hareket. En büyük zorluğu, belki de tepe ardına mevzilenmiş tankları vurmak isterken çekeceksiniz. Attıklarınız ya kısa düşecek ya da zirveyi aşarsa, eğim yüksek olduğundan düşmanın da üzerinden aşacaktır. Sağ kolun üzerindeki tuş ile ateş ediliyor. Unutmayın, sadece 40 var ve ne kadar iyi bir doldurucunuz olursa olsun, ikinci mermi hazır olana dek hatırı sayılır bir zaman geçecektir. Merminin hazır olup olmadığını görebilmek için, kolların sağ üstünde kalan mavi ışığı izleyin; ışık yanarsa, namluda mermi var demektir. Cephaneyi değiştirmek için sağda kalan düğme kullanılıyor, sol tarafta ise AP, sağ tarafta ise HEAT mermileri kullanılıyor anlamına geliyor. Namluda bir mermi varken kullanılan mermi türünü değiştirirseniz, önce namlu içindeki mermi çıkarılacak, daha sonra yerine yenisi konacaktır. Bu işlemin anında olmayıp zaman aldığını hatırlatayım. Elinizdeki hiçbir sistem, düşmanın ne olduğunu söylemiyor. Hangi hedefe, hangi mermiyi kullanacağınıza kendiniz karar veriyorsunuz. Düşmanın bazı tanklarının kendi M1'iniz gibi aktif zırhları var. Aktif zırh patlayıcıdan oluşuyor. Mermi isabet edip patlayınca, zırh da patlayarak karşı bir etki yaratıyor. Bu karşı patlama etkisi, asıl patlamanın etkisini çok azaltıyor ve tankı koruyor. Bu sebeple her aracın tek isabette havaya uçmasını beklemeyin. Daha altta ise zoom göstergesi var. Kırmızı çizgi solda ise zoom yok, sağda ise var. Bunun çapraz sağında ise, makinalı ve top seçim tuşu yer alıyor. Tanklarda alınan nişanın ne kadar doğru olduğunu anlayabilmek için, topun yanına bir makinalı tüfek eklenir. Bu tüfeğin isabet yerine göre nişanın doğruluğu anlaşılırdı. Coax adı verilen bu makinalı, M1'de de mevcut. Bu silahı öldürmekten ziyade nişan almak için kullanmayı öğrenirseniz rahatı göreceksiniz. Özellikle şu meşhur tepe ardındaki düşmana karşı.

LANE 0

*

Daha sağdaki göstergelere gelince: En yukarıda sis kontrolü var. Onun yanında ise, kızılötesi görüşü yer alıyor. Bunun altında ise, geniş bir alanı bilgisayar kaplıyor. Sadece mesafeyi göstermesi açısından ilginç. Onun altındaki düğme ise, periskop görüntüsünü ve normal zaman arasına değiştirmek için. En altta, yine bizim meşhur yön göstergesi. Kumanda edebileceğimiz son yer, sürücü mahalli. Buradaki düğme bolluğuna aldanmayın, aslında o kadar karışık değil. Soldaki göstergeler yukarıda, motor devri ve hız göstergesi altlarında ise, yakıt ve akü şarj göstergeleri. Ortada yukarıda vitesler (A R N D L) bulunuyor. Tankımız otomatik vitesli, dolayısı ile viteslerle uğraşmanıza gerek yok. Kumanda, düşünebileceklerinizin en basiti: Joystick'i ittirdiğiniz yöne gidiyor. Sağda ise sadece duman ve kızılötesi görüntü kontrolü var. İyi bir şoför, mermi yağmuru altında bile tankına isabet aldırtmamayı başarır; mermilerin gelişi fark edilebiliyor. Ayrıca bir tank sizi lazer ile bunu fark edebiliyorsunuz; bir uyarı ışığı ve bir ses sizi uyarıyor.

Artık tankımızı nasıl kullanabileceğimizi biliyoruz. Savaşa hazırız. Biraz da karşımızdaki düşmanı tanıyalım. Rusların desteklerinin temelde bizden aşağı kalır yanı yok. Hava saldırıları, gerçek bir bela. Çaklara veya Mi-24'lere komutanın 7.62'liği ile ateş etmek pek bir çözüm değil. Koca topla o hızlı yaratıkları vurmak, tabanca ile sivrisinek avına benziyor. Yapabileceğiniz en iyi şey, eğer hava savunma desteğiniz yoksa, birliğinize ateş serbest emri vermek. Bu sayede makinalılarınız saldırıları karşılamayı deneyecektir. Bu konuda ne olursa olsun sizden başarılı olacaklardır.

Rus topçu desteği, sizi bir yerde sıkışmışken yakalamayı sevecektir; bataklıklarda, nehirlerde Rus topçusu ile karşılaşmanız muhtemel. Bu saldırıları engelleyemezsiniz, ancak saldırıların yoğunlaştığı yerden çekilebilirsiniz; düşmanın amacı da zaten bu olabilir. Rus merkez birliklerine açık araziden yanaşmayı denerseniz, bazen ıslığa benzer bir ses duyacaksınız. Bu ses bir roket salvosu olup, tankınızı sesin ardından mürettebatı dahil olmak üzere unutabilirsiniz. Ağır tanklar, genelde tepelerde mevzileneceklerdir. Yalnız, tankların tek bir tepede olduklarını düşünmeyin. Sizi makasa alabilmek amacıyla, son ana dek bekleyen başka tank dolu tepeler de olabilir. Sabit mevziler için benim bulduğum en iyi taktik bir tank ile yine bir tepeden bu tankla top yaparak oyalamak, bu arada bir iki tankla tepenin etrafına dolanmaya çalışmak. Tabii bazen dolanmaya çalışırken, farkına varamadığınız yedek birliklerin önüne keklik gibi düşebiliyorsunuz; ama, hangi işte risk yok ki? Bir Rus tank birliği, genelde birden çok hedefle savaşmayacaktır veya en azından bocalayacaktır. Makasa almayı deneyin. Eğer tanklar üzerinize geliyorlarsa ve hazır bir makasınız varsa, iyice bekleyin, tüm birliğe bir anda ateş serbest emri verin. Bu durumda eğer ekipleriniz çok iyi ise, şu yolu da deneyebilirsiniz: Tanklarınızı tepelerin arkasında saklayın; düşmanları göremeyecek şekilde, tüm tanklara değişik önlerden düşmanın rotasını kesecek birer hedef yön belirleyin; motorlardan duman yaptırın ve sabırlı olun. Tanklar iyice aranıza girince, tüm birliğe tam yol ileri ve ateş serbest emri verin, gerisi artık destanımsı bir savaş. Düşmanın ayrıca piyade de taşıyabilen toplu ve füze atabilen ilginç araçları da mevcut. Unutmayın ki bir tek askerin omuzdan atacağı bir füze, sonunuz olabilir. Düşmandan ses gelmiyorsa ve oyun hala bitmemişse, acele etmeyin; mutlaka bir yerlerde birileri vardır, son anda kim vurduya gitmeyin.

Motor dumanı ve sis bombaları, aracınızı kamufle etmek için kullanılıyor. Bilindiği üzere lazer yoğun ortamlardan kolay geçemez, sis bombalarını bu amaçla kullanıyoruz. Birdenbire karşımıza bir Rus birliği çıkarsa, hemen kullanın. Oyun tüm düşmanların yok edilişleri veya başka bir amaç varsa buna erişilmesi ile bitiyor. Kısaca görevinizde başarılı olup olmadığınız anlatılıyor. Bundan sonra, Awards kullanıyorsunuz. Altta sizin birliğe verilen terfiler (Promos) ve madalyalar (Decorations) yer alıyor. Bunları istediğiniz tank elemanına vererek, onların kabiliyetlerini arttırabilirsiniz. Bu seçimleri iyi yapın, zaten bir adama madalya vermeyin. Buradan çıktıktan sonra Save Platoon ile birliğinizi kaydederek en başa dönebilirsiniz. İyi adamların değerini onlara sahip olduğunuz zaman anlayacaksınız. Düşünün, tepenin ardına yavaşça dolaşıyorsunuz. Topçunun kumandasını alıyorsunuz ve tankınıza yavaşça ilerle veriyorsunuz. Tank ağır ağır ilerliyor, eliniz tetikte, birazdan yamacı aşacak ve belki de düşmanla burun buruna geleceksiniz. Topçu sesleri duyuluyor, yavaş yavaş tepe gözüküyor; o da ne, bir T-80. Arkadaşlarınıza ateş ediyor ve sizin farkınızda bile değil. Ölçmeye gerek yok, tank tüm ekranı kaplıyor, kaba bir nişan ve ATEŞŞŞŞ! O da ne, HEAT mermisi kullanmışız, hay Allah, topçu hemen AP yükle hemen, T-80'in tareti yavaşça dönüyor, dönüyor, Loaded ışığı hala sönük ve ... Evet, eğer kaliteli bir Loader'ınız olsa, bu durumdan rahat rahat kurtulursunuz. Ancak Poor bir Loader'a sahip bir ekibin, hazin sonu yakın. Oyunun vektör detayı iyi, buna rağmen gördüklerinizin en hızlısı değil. Oyunun kumandasına alışmış biri için mükemmel, ekran karşısında terleyeceğiniz anların olacağına eminim. Bununla birlikte hızlı oyunlardan hoşlanan sabırsız biri iseniz, yapmak istediğiniz çok üstün bir zavallı düşmanı vurup öldürmekse, bu oyun sizi biraz sıkabilir. Detay simülasyon hastaları, bu oyunda tatmin olacaklardır. Program ekibine bakanlar BATTLE OF BRITAIN kadrosu ile benzerlikleri göreceklerdir. Şu anda en iyi tank oyunu, diğer alternatifleriniz biraz arcade türü olan Sherman M4 ve aynı adlı romandan çevrilerek oyun yapılan TEAM YANKEE.

MICRO PROSE 512 Kbyte - Tek Disket

GRAFİK SES OYNANABİLİRLİK

GENEL iyi