Amiga Dergisi sayı 4, sayfa 48

Bu sayfadaki yazılar

Sayfanın metni

Sayfa 48

Amiga'nın seslerini kullanarak müzik yapanların çoğu "Tracker" denen programları kullanmaktadırlar. Tracker programlar, yazılım için porte ve notasyon bilgisi gerektirmeyenlerdir. Porte ve tracker'ların dışında bir de zaman bazını esas alan Dr.T ve benzeri, midi kullanımı düşünülerek yazılmış programlar vardır. Tracker tipi programlar akademik bilgi almamış insanlar için son derece rahat yazma olanağı tanırlar. İşte bu nedenle ben yeni başlayanlar ve hatta ileri olanlar için bile "Octamed Professional Version 3.00"ı tavsiye ediyorum. Bu programı hem tracker, hem porte bazında yazabilmenizi ve midi sistemini de mümkün olduğunca kullanabilmenizi sağlar. Bunun dışında gene Octamed ile hem sample sesleri hem de synth sesleri kullanabilirsiniz. Şimdi ufak ufak Octamed'in tracker özelliğini kullanarak neyin ne olduğunu incelemeye başlayabiliriz. İnanın ki bu programı anladığınızda tüm diğer programlara da hiç bir yabancılık çekmeyeceksiniz. Octamed'i çalıştırdığınızda ana üç bölüm göreceksiniz. Sağ üst köşede 14 seçeneğin yer aldığı kutucuklar bizim çeşitli menülere geçmemizi sağlar. Seçilen menüler alt tarafta kullanıma sunulur. Program çalıştığında “play” menüsü ile açılır. Alt tarafta ise dört tane sütun durur ki onlar da meşhur Track'lerimizdir. İşe sağ üstteki ondört menüyü kısa kısa tanımak ile başlayabiliriz. (Menülerdeki detaylar, kısa açıklamalardan sonra yazılacak bir örnek şarkıda detayla incelenecektir.) 1. Files: Dosyalar olarak. Bu seçenekte Sample yükleyebilir, yaptığımız besteleri çağırabilir veya kaydedebiliriz. 2. Misc: Bu menü bizim bir takım tercihler yapmamıza yarar. Renklerle oynayabilir, Amiga'mızın hafızasına göre bir takım görsel efektler katabiliriz. Programdan dosya çıkmamız, yani programı terk etmemiz de yine bu menüden sağlanır. 3. Anim Menüsü: Bu menüye bu saçma ismi ben verdim çünkü üstünde bir isim bulunmuyor. Bu seçenek ile parçanın çalınması sırasında track'lerin hareketi sağlanır ya da hareket durdurulur. Hareketin durdurulması bilgisayarınızın clock'dan yani yaptığı işlerden tasarruf anlamına gelir. Hafıza olarak kısıtlı veya hızlandırıcınız yoksa aynı anda birçok işi yapmakta zorlanacağınızdan, müziğinizin çalmasında zamanlama hataları olabilir. 4. Play: Çalma menüsüdür. Aynı zamanda burada parçanın hızını, pattern'lerin (daha sonra açıklanacaktır) bir araya gelerek “song”; yani şarkı oluşturulmasını, seslerin filtrelenme tercihini ve benzerlerini yapabilirsiniz. 5. Volume: Bu menü yazılan track'lerin ayrı ayrı volümlerinin ayarlanmasına yarar. 6. Porte: Burada J.S.Bach'dan bu yana kullanılan akademik müzik yazım menüsüdür, sanırım porte bilgisi olanlar bu yazımı tercih edeceklerdir. Eğer sizlerden bir istek olursa bu tip kullanımı da ileride detaylı bir şekilde inceleyebiliriz. Yine de nota zamanları anlatılırken bir parça üzerinde duracağız. 7. Instrument: Kullanacağınız seslerin menüsüdür. Burada seçebilir, oktavı ile oynayarak kalınlaştırabilir inceltebilir, ton dışı gelen ve kulağınızı rahatsız eden seslerin ince akorlarını yapabilirsiniz. 8. Synth: Bu menüde kendi yapay seslerinizi değiştirebilirsiniz. Unutulmaması gereken bir özellik de synth seslerin hafızada çok az bir yer tuttuğudur. 9. Block: Monitörünüzün altında kalan track'ler ile ilgili ayarlamalar yapabilir, yazdığınız notaları kopyalayabilir, silebilir, yerini değiştirebilirsiniz. 10. Transpose: Transpose menüsü seçtiğiniz şarkının, block'un, track'in, enstrümanın ve diğerlerinin bir oktav yani on iki ses pesleşmesini ya da tizleşmesini sağlar. Aynı işlem seçili olanlar nota kadar pesleşir veya kalınlaşır.

İsterseniz hep

beraber basit bir şarkı yazarak işi pratiğe dökelim

11. Sampled: Bu menüde sample sesler ile oynayabilir, sampler'iniz varsa ses örneklemeleri yapabilirsiniz. 12. Edit: Kayda girmeden önce bu menüden amacınız doğrultusunda ayarlamalar yapabilirsiniz. 13. Range: Block ya da track üzerinde belli bir yeri Amiga'nıza sadece tanımlı (adreslenmiş) yerler üzerinde oynamalar, kopyalamalar ve benzeri işlemler yapmanıza olanak tanır. 14. Slist: Açılımı synth list'dir. Seslerinizin listesi burada bulunur. Evet, yukarıda menüleri kısaca açıkladık. Daha da önce söylediğim gibi, sizlere Octamed programını açıklamak amacında değilim. Verilen tüm müzik programlarında aynıdır. Şekiller, ikonların yerleri değişiktir o kadar. Şimdi isterseniz hep beraber basit bir şarkı yazarak işi pratiğe dökelim. İlk yapmamız gereken şey kanallarımıza enstrümanları teker teker yüklemek. Enstrümanlarımızın bulunduğu disketi sürücümüze taktıktan sonra "Files" seçelim. Disketi okuttuktan sonra (DF0) karışıklık çıkmaması için ilk olarak bir "Hihat" sesi seçelim. Hihat davulca bize metronomu verecek olan ya da simbale karşılık gelir. Sesi seçtikten sonra yukarıdaki "Load Instr" ikonuna klikleyerek seçtiğiniz sesi "1" nolu kanala yüklemiş olursunuz. Yüklenen sesin adı "üsi menüler" ile, arasındaki kanal hizasında belirir (01 Hihat). Mouse'unuzun pointer'ini "01" rakamının birler hanesine yani 1'in üzerine getirip sol tuşla kliklerseniz, bir sonraki kanal karşınıza gelir. Mouse'un sağ tuşu ise bir önceki kanalı çağıracaktır. Bu işlemi Instrument menüsünden de sağa veya sola ok ikonlarına klikleyerek de yapabilirsiniz. Ses yüklemekteki temel yöntem yukarıdaki gibidir. Her sesi yükledikten sonra, bir sonraki kanala yeni sesi yüklemeniz gerekir. Aksi halde hep aynı kanala bir önceki sesi iptal eden sesler vermiş olursunuz. Beraber çalışabilmemiz için şu sıra ile ses yükleyin; 01 Hihat 02 Kros 03 Snare 04 Bass 05 Piano veya benzer melodi çalabilecek bir üst yapı sesi (Gitar, keman, arp vb.) Bu enstrümanlar davul, bas ve solo olarak en basit gruptur. İleride yapacağınız türe göre istediğiniz şekilde genişleyebilirsiniz. Enstrümanlarınızı yükledikten sonra sıra işin kısmına gelir. Bize ilk gerekli olan ritim, daha sonra bas rifi ve en son olarak da melodidir. Bu sıralama her müzisyen için farklı olabilir. Az önce de belirttiğim gibi beraber çalışabilmek için şimdilik sıralama yukarıdaki gibidir. Davulu yazmaya hihat ile başlayacağız. Davulun metronomunu hihat verir. Yazacağımız örnek parça (Song) 4/4'lük olacaktır. İlk olarak 01 nolu kanal Hihat enstrümanında gereklidir. "05" numaralı kanala sesimizi yükledikten sonra sağ tuşla "01"e gelin. Klavyenin tuşlarına basarak simbalinizin tonunu bulun. (Ben "P" tuşunda en uygun simbal sesini buldum.) Enstrümanınız istediğiniz inceliğe geldikten sonra sıra yazıma gelir. İkonlardan Edit seçeneğini kliklediğimizde karşımıza "Editing" menüsü gelir. Burada "Edit On" ikonunu seçtiğimizde artık Amiga'mızın klavyesinden nota yazabiliriz. Hemen "Edit On" ikonunun altında "Spc" ikonu vardır. Bu “space” yani "Boşluk" anlamına gelir. Karşısında parametre olarak da 2 vardır. Biz bu iki değeri ile hiç oynamadan "Spc" ikonunu klikleyelim. Bu ikon sadece bir yazım kolaylığıdır. Siz her notayı girdikten sonra otomatik olarak bir satır atlar. Siz bunu “aşağı Ok” tuşuyla da yapabilirsiniz. İlk Track'a gelin. Kırmızı çerçeve (kursör) Track'daki yatay çizgilerin üstündedir. F6 tuşuna basarak, block yani dört track'ı 000 pozisyonuna getirin. "P" tuşuna basarak birinci track'ınızı simbal ile doldurun. Birer boşlukla E-3'ler yazmış olmalısınız. Burada bir parantez açarak E-3'ün ne olduğunu anlatmalıyım. Çok sesli müzikte, J.S.Bach'dan bu yana toplam 7 tane nota vardır. Bunlar sizin de bildiğiniz gibi Do, Re, Mi, Fa, Sol, La ve Si'dir. Bu sıralama DoMajör gamı olup; C, D, E, F, G, A, B, diye harflere karşılık gelir. Tüm batı dünyası hiç bir zaman Do veya Re yazmaz. Onun yerine C veya D yazar. Harflerin karışık olmasının nedeni ise her zaman ilk nota olan Do'nun eskiden ilk nota olmamasıdır. Eskiden baz alınan nota La idi, eğer La'dan başlarsak, notaların alfabetik sıralaması da düzgün olur.

Klavyeyle gezinmek için ← ve → tuşları.