Austerlitz
Retro bilgisayarAusterlitz, Çekoslovakya'da küçük bir kasaba. Sabahın 7'si gün yeni ağarmış. Zuran tepesinin doruğundan etrafa düşünceli bakışlarla bakan ufak tefek bir adam. Günün getireceği korku, ölüm ve zaferi düşünüyor. Stratejisini belirlemiş, kendine güveniyor; o Napolyon. Napolyon kısa, hırslı, yetenekli, zeki, sinsi, korsikalı. 15 Ağustos 1769'da doğduğunda kimse onun geleceğinin bu şekilde olacağını tahmin edemezdi. Aldığı temel eğitimden sonra Brienne askeri akademisine girdi.
Matematik ve Fende özellikle başarılıydı ama onun gerçek aşkı askeri tarih ve stratejiydi. Çalışmalarını özellikle bu 2 alanda yoğunlaştırdı. Diğer yıllarda yavaş yavaş yükselerek Sardunya Adaları'ndan Maddalena'yı ele geçirme görevi verildi. Bu görev emir alan subayların hataları yüzünden başarısızlıkla sonuçlandı. Değeri kanıtlanmış böyle bir dehanın bile kötü planlama sonucu yenilmesi hakikaten dikkati çeken bir noktadır. Maddalena başarısızlığından sonra Toulon'da aldığı başarıyla yükselmeye devam etti.
Seneler geçtikçe, Nopolyon politikaylada ilgilenmeye başladı. İşte bu yıllar içinde Josephin'le tanışarak evlendi. Hemen bu evlilikten sonra komuta ettiği İtalya Ordusu ile büyük başarılar kazandı. Seviyesi, zekası ve gerçek bir askeri deha olduğu bu savaşlarda anlanmaya başlandı. Ordusu daha sonra Mısır ve Filistinde de büyük başarılar kazandı. Uzun süre Fransa'dan uzak kalan Napolyon düşünüşüyle birlikte kendini bir anda "Ömür boyu consül" olarak buldu. Merkezi teşkilatla büyük değişiklikler — yaptı. Reformlarıyla Fransa'ya daha iyi ve hızlı çalışan bir devlet yapısı kazandırdı. Merenzo, Amiens, Leoben başarıları ona ülke içinde müthiş bir destek sağladı. Fransa genişliyordu. Her yerde zafer sarhoşluğu vardı ve bunun mimarı Nopolyon'du. Böylece rakiplerini kolayca ekarte ederek kendini Fransa İmparatoru ilan etti. İmparator olduğu zaman sadece 34 yaşındaydı. Fransa'yla yetinmeyen Napolyon kısa bir süre sonra İtalya Kralı olarakta ilan edildi. İngiltere'yi istila etmeyi planlayan Napolyon İngiliz Donanması'nın kanaldaki — üstünlüğünden dolayı bu planından vaz geçti. Tarihin en büyük askeri başarılarından olan Austerlittz (1805) (3'lü koalisyon savaşı), Jena ve Auderstadt (1806) Friedland (1807), Eylau (1807) savaşlarını yaptı. Fransa İmparatorluğunun sınırları Atlantik Okyanusu'ndan Baltık Denizi'ne kadar ulaşmıştı. Eckmühli, Appern-Essling ve Wagrom savaşlarından sonra 2. karısından tek çocuğu olan C. Jaseph dünyaya geldi. Ve ertesi yıl Napolyon ilk ve tek hatasını yaptı. Rusya'yı istila kararını verdi. 675.000 askeriyle soğuk, karlı Rusya'ya doğru yola koyuldu. Gerçi Rusya'yı işgale başarıya ulaşıyordu ama kış ordusunu kırıp geçiriyordu. Moskova'yı işgal eden Napolyon karşısında terkedilmiş bir şehirden başka hiçbirşey bulmadı. Kışı böyle geçiremeyeceğini anlayınca Fransa'ya geri döndü; yanlız 100.000 kişilik yorgun bir kuvvetle. Dahiyi yenen ruslar değil karlı Tundralar olmuştu. 1815'te ise Dük Wellington'a
Waterloo'da yenilerek son savaşını yapmış oldu. Ömrünün kalan kısmını da sürgün edildiği St. Helena adasında geçirdi. Şimdi "Napolyon'un hayatı nereden çıktı!" diyenleri duyar gibi oluyorum. Napolyon'u bırak oyunu açıkla diyenleri de ama öyle düşünenler yazının kalanını okumaya zahmet etmesinler bile, çünkü bu oyun detayların oyunu, araştırmanın oyunu, düşünmenin oyunu, meraklıların oyunu. Austerlitz'de Napolyon, Fransız ordu-
“ su düşman hakkında elde edebileceğiniz her bilgi parçasına ihtiyacınız olacak. Öyle oturup 1 günde çözme falan hayal. Sadece iyi, sabırlı ve usta stratejistlerin oyunu. Gelelim oyuna. Oyun oyuncuya savaşın gerçek tecrübelerini zorluklarını yaşatmak, onu sanki gerçek bir komutanmış gibi hareket ettirecek biçimde programlanmış. Oyun sisteminde emirlerinizi mesajcılarla Generallere tabi onlardan da ilgili komutan, birlik, tabur gibi ufak rütbelere iletmelisiniz. Ordu Komutanı'nın (Napolyon veya Alexander) muhatabı sadece generalleri olabilir. Mesajcılar ise yolda kaybolabilir, vurulabilir. Yani verdiğiniz her emir yerine gitmeyebilir. Emirler komutanlarınız tarafından yorumlanabilir, şartlara göre uygulanmayabilir. Bu durum Napolyon'dan çok Alexander da başınıza gelebilir. Çünkü ordusu üzerinde psikolojikman etkisi Napolyon kadar tam değil oysa Napolyon ordusu tarafından adeta bir ilah gibi kabul ediliyor. Tabi bu popülaritenin sebebi Napolyanın yakışıklılığı değil. Anlatılanlara göre Napolyon teftişlerinden önce teftiş edeceği ordunun komutanından bir kaç erin dosyasını istermiş, teftiş sırasında bu askere yaklaşarak kendisiyle ilgili özel şeyler sorarak askeri adeta şoka sokarmış. Düşünsenize koskoca İmparator onun karısının doğum yapmasına kaç ay kaldığını soruyor. Böyle küçük oyunlarla ordunun ona iyice bağlanmasını sağlayan Napolyonun insan psikolojisinden çok iyi anladığıda bariz. Oyunda bütün olan 3 boyutlu olarak gösterilmiş her şey gerçek gibi. Oyunun başındaki sorulara gelince:
1- İstediğiniz komutları seçme şansı. 2- Komuta zincirinin nasıl işlediğini anlamanız için mesajları görmenizi sağlar. 3- Kendi gözleriniz dışında savaş alanını görmenizi sağlar ancak Napolyon kadar ustalaştıktan sonra bu seçeneğe hayır diyebilirsiniz. Points...........Puanları gösterir. 'OK' açık! Emirleri bitirir. .....Hareket. Attack.............Saldırı/ateşleme. Stay in reserve....Hazır olma. Geri çekilme. Emirleri verirken ilk önce kime verildiğini sonra da zamanı ve hareketi yapmak gerekir. Emir verdiğiniz kişi bir general ise emri yerine getirir ama daha küçük rütbelere emir vermek için yapmanız gereken generale küçük rütbeye emir vermesi için emir vermektir. Biraz karışık mı geldi? Örneklere bakarak anlamaya çalışın. - Lannes order Suchet to move 1/2 mile E. - Bagration at 1:15 pm. order Markov to defend the hill 1 mile S. of you. - Kienmayer order your artillery to move 1/2 mile N. Emirlerde yönler mil hesabı ile yapılır. En küçük birim yarım mil'dir. Top atışlarında ise belli bir süre için belli bir yeri dövme sağlanabilir yoksa işiniz gerçekten zor. 4- Topların ateşlerini görebilirsiniz. 5- Bilgisayarın siz beklerken ne yaptığını gösterir. Çok yararlı bir komut.
6- Tarihi emirleri değiştirirseniz ordularınıza 20 yeni emir verirsiniz. Değiştirmezseniz oyun gerçek Austerlitz savaşındaki emirleri verir. Yapacağınız şey oyunda iyice hakimiyetinizi sağlamadan bu emirleri değiştirmemek ve stratejinizi oyun içinde yavaş yavaş ortaya koymak. 7- Oyunu her saat başı save etme. Gelelim oyundaki emir mekanizması ve bazı basit kolaylıklara. LOOK: Size istediğiniz yöne bakmanızı sağlar. Eğer 3. soruya evet demişseniz diğer bütün şehir ve komutanlardan istediğiniz yöne bakabilirsiniz. Örneğin:
LOOK E (east) LOOK S from santon LOOK E from Bernadotte Oyunda kullanacağınız bazı kısaltmalar: Vandamme. Davout.... Bosenitz.......Bose v.b. Örneğin: Bernadotte shell the enemy cavalry 1 mile E of you for (x) hours (y) minutes. x ve y sizin isteğinize göre değişir. Sadece x veya y'yi de kullanmak mümkündür.
«Van.
Give support to............ destek verme. Take support from........... destek alma. Stop giving support. tek vermeyi kesme. Stop taking support........destek almayı kesme. Bu komutlarla birliklerinizin ihtiyaçlarını ve bunları karşılaşmayı sağlayabilirsiniz. Örnek: -Soult at 5 45 pm. give support to Murat. Report: Rapor almanızı sağlar. Rapor alırken "All corps" yani bütün birlikler belirlemesini kullanabilirsiniz. Örnek: -Davout send me your battle report -Aİİ corps at 10 05 am send me your battle report.
Transfer: Bir birliği bir generalin emrinden diğer generalin emrine geçirmeyi sağlar. Birbirlik kendi generalinden çok uzaksa ve başka bir generale yakınsa transfer işlemi emir zincirini hızlandırır. Strategy: Stratejinizi belirlemenizi sağlar. Bu emirler savaşın başında verilir ancak sonradan da değiştirilebilir. Change your strategy to attack.... saldırı. Change your strategy to desavunma. Change your strategy to hazır durumu. Change your strategy to reserve... destek Change your strategy to retreat... çekilme. Örnek: Bernadotte at 1 pm. change your strategy to Attack. Form an attack and defence line: Size bir saldırı ya da savunma hattı oluşturmanızı sağlar. Bu hatları oluştururken kiminle kim arası oluşturulacakları veya nerelerle bağlantılı olacakları belirtilmeli. Oyunun kullanması en zor komutudur. Örnek: -Soult form n defence line from the N flank to Menitz linking with Legrand. - Dokhturov form n defence line from 1/2 mile S of Prntzen linking with kollowirath to the S Frank. Şimdi gelelim savaşa. Napolyonun hızla Avrupa da ilerlemesini durdurmak istiyen 3'lü koalisyon (İngiltere ile birlikte Avusturya, Rusya, İsveç - biliyorum 3'ü geçti ama tarih böyle diyor) İtalya ve Fransa üzerine yürümeye başladı. Bunu öğrenen Napolyon İngiltere'yi istila planından vazgeçerek Avusturya, Rusya sınırına yürümeye başladı. Avusturya'nın bir ordusu Rus ordularıyla birleşecekken diğeri ise İtalya'yı istilaya girişmişti. Napolyon'un inanılmaz hızla ilerliyen birlikleri Ulm'da İtalya'yı istilaya girişen Avusturya ordusunu perişan etti ve teslim olmaya zorladı. Daha sonra Viyana'yı alan Napolyon bu seferde ölü konlisyonun birlikleriyle Austerlitz'de karşılaştı. Çar Alexander, imparator Francis I tarafından yönetilen Austro-Rus ordusu ile Fransız ordusunun savaşı başlamak üzereydi. Napolyonun stratejisini size basit bir biçimde açıklamaya çalışacağım. Rus orduları 1 Aralıkta Pratze tepelerini tutmuş — durumdaydılar. Napolyon'un kuvvetleri ise Santon tepesinden Menitz kasabasına kadar bir çizgi halinde yayılmışlardı. Napolyonun planı düşmanları Viyana yoluyla çekileceğine inandırmaktı. Halbuki o Brunn yoluyla çekilmek için alternatif alanını yapmıştı. Düşman birliklerin tuttukları yerleri boşaltıp Viyana yoluna saldıracaklarını düşünüyordu. O da boşalan pratze tepesini alıp düşmana öldürücü darbeyi indirmekti. Nitekim de öyle oldu. Düşman Tellnitz dolaylarına saldırı başlattı. Amaçları Viyana yolunu tutmaktı. Bu sırada General Bagration da düşmanın sol kısmını oyalayacaktı. Napolyonun kuvvetleri sağ tarafta başarılı bir savunma yaparken 9 sularında Vandamme ve St. Hilarie Pratze tepesine saldırdı. Düşman daha ne olduğunu anlamadan Fransız kuvvetleri düşmanın sağ ve sol bölümlerini 2'ye ayırmıştı. Düşman Pratze tepesini almaya çalıştıysada bunu beceremedi. Napolyon bundan sonra düşmanın sıkışan sol tarafını çökertti. Sağ taraftaki General Bagration ve çar Alexander da bunun üzerine etkisiz hale geldiler. Saat 3.30 dolaylarında savaş bitmiş, Napolyon tarihin büyük zaferlerinden birine adını yazdırmıştı. Napolyonun (zamanın diğer orduları gibi) ordusu 3 temel kısımdan oluşur. Topçu, suvari, piyade. Şimdi isterseniz bunları teker teker inceliyelim. Topçu: mil menzilleri vardır, foot, horse, reserve olarak 3'e ayrılır. Foot yani yaya topçular 3-5 kg'lik (gülle ağırlığı) toplar kullanırlar. Tabii ağarlık artıkça yıkım gücü artıp menzil kısalıyor. Horse ise suvari topçulardır. 1-1 1/2 kg'lik toplar kullanırlar hareket halindeki birliklere destek verme en çok kullanıldıkları alandır. Reverve ise belli bir bölgeyi dövmek için kullanılır. Ağır toplar kullanırlar ve en ağır hareket eden ünitedirler. Suvari: Hafif ve ağır olarak 2'ye ayrılırlar. Hafifler en hızlı hareket eden ünitedir. Destek için kullanı- Ağırlar ise çok ataklar ve düşman hatlarını delme işlerinde kullanılırlar. Piyade: Light ve line bölümleri vardır. Bu 2'sinin hız farkı vardır. Çeşitli durumlarda bulunabilirler. Column: hareket için, line: piyade savaşı için, cirele: süvari saldırısına karşı. Ordunun temelini oluştururlar. Piyadeler...... Battalion (tabur), regiment (alay), Bridge (tugay), division (bölük) diye ayrılırlar. Süvariler...... Regiment, brigade, division. Topçular....... Batlery (8 top
200 kişi) 1 infantry regiment (piyade taburu) 700 kişi. 1 Cavalry brigade (süvari alayı) 500 kişi.
Sonuç olarak Austerlitz bir oyun değil gerçek bir savaş. F-I6 Falcon, Bomber, Sim City bu oyunun yanında gerçekcilik bakımından hakikaten Space Invaders gibi kalıyor. Unutmayın kolay zafer yok. Eğer bilgisayarınızın başında saatler (4, 5 gerçekten) geçirerek bu savaşı yönetmeyi Austerlitz'in vahşetini yaşamayı göze alıyorsanız alın. Sadece beynini çalıştırmak istiyen oyuncular, ciddi oyuncular için mükemmel bir strateji oyunu. Pardon oyun değil. Gerçek bir deneyim...... EMRE IŞIKLAR.