BALANCE OF POWER
Retro bilgisayarBOP-90 şu ana kadar gördüğüm en iyi jeopolitik simülasyon. Çok gerçekçi. Ayrıca... bu oyun düşünüyor. Sizin yaptıklarınıza göre ne yapması gerektiğini anlıyor ve uyguluyor. Bu oyunda amaç en itibarlı süper güç olmak. Bu ise birazdan açıklayacağım yollarla uygulanabilir. Oyunda A.B.D veya Rusya başkanı oluyorsunuz ve o devletin her şeyi size çalışıyor. Ayrıca çok güvenli. Neden derseniz, sizin hakkınızda fıkra filan yazılmıyor, muhalefet ve oy derdi de yok. Neyse. Lafı fazla uzatmadan oyuna geçelim. Oyun yüklendiğinde karşımıza iki seçenek çıkıyor. New Game ve Load old Game. Eğer save'lemiş ve oyuna kaldığınız yerden devam etmek istiyorsanız Load old Game'i seçin. New Game'i seçmişseniz karşınıza bir menü daha çıkacak. Bu menüde ise level'ları zorlaştırabilir, oynayacağınız ülkeyi seçebilir (sadece USA veya Rusya) kaç oyuncu olarak oynayacağınızı (1-2 oyuncu) ayarlayabilirsiniz. Beginner çok basit seçenekleri olan çok kolay bir level (düşündüğünüz kadar da değil). Intermediate yine basit seçenekleri olan, fakat karışık bir level. Expert ve Multipolar ise çok zor level'lar. (Bir ipucu: Eğer ilk defa oynuyorsanız Two player'ı seçin ki istediğinizi yapabilesiniz) Bence en iyi ülke USSR çünkü parası ve askeri USA'dan daha fazla.
Start Game ile oyuna geçebiliriz. Şimdi size menüleri tanıtacağım. Sonra ise ne yapmanız, yapmamanız gerektiğini açıklayacağım. Fakat en önce karşınızdaki Finlandization, Coup d'Etat, Re-
TANITIM
volution, seçeneklerini açıklayacağım. Finlandization: Ülkenin süper güçlerden korkup onlara yönelmesi, onların görüşünü benimsemesidir. Coup d'Etat: O ülkede hükümetin ekonomik sebepler dolayısıyla devrilmesidir. Revolution: Ülkede hükümeti isyancıların devirmesidir. Bu üçü devletin görüşünü tersine çevirir. Dost hükümetler için çok tehlikelidir. Şimdi menüler: (Sağ Üst ile seçip, düğmeyi bırakın) GAME: About BOP: BOP-90 hakkında bilgi (Çok çok kı- Score: Prestij puanınızın iniş, çıkışının grafik halinde gösterimi. Next Turn: Bir dahaki sene (eğer 1988 ise 1990 olur ve yaptığınız şeyler uygulamaya konar.) Undo Last Turn: Bir önceki sene. Change Sides: Eğer 2 oyuncu ise oyuncu değişimi. (Çünkü tek mouse ile oynanıyor.) COUNTRIES: Spheres Of Influence:
Diğer ülkelerin süper güçlere karşı bağlılığı. Major Events: Başlıca olaylar. Prestige Value: Ülkenin prestij miktarı. Insurgency: Olaylar. Barış, terörizm v.b. Bir ülkede hükümete karşı olanlar beslenirse bunlar terörist olur. Yardıma devam edilirse teröristler gerilla, gerillalar asi olur ve asiler ise hükümeti devirir. Bunlar dost hükümetler için çok tehlikelidir.
Coup d'Etat: Hükümetin devrilme olasılığı. Finland-USA: Devletin Amerika'ya yaklaşma olasılığı. Finland-USSR: Devletin Rusya'ya yaklaşma olasılığı. Countries at War: Savaşan ülkeler. RELATIONS: Sadece mouse'un okunu bir ülkenin üzerine getirip sol düğme ile onu seçmekle işler (Sadece 1 kere basın) Military Aid: O ülkede giren, çıkan askeri (para) yardım. (Yani hükümete yapılan yardım) Aid to Insurgents: O devlette giren, çıkan askeri (para) yardım (Asilere yapılan yardım)
Intervene for Gout: O devlete giren, çıkan askeri (asker) yardım. (Hükümete yapılan yardım) Intervene for Rebels: O devlette giren, çıkan askeri (asker) yardım. (Asilere yapılan yardım). Economic Aid: O devlete giren, çıkan ekonomik yardım. (Hükümete yapılan) Destabilize: CIA veya KGB ajanlarının hükümeti devirmek için yaptıkları işlerin azlığı - çokluğu. Treaties: Devletlerin yaptıkları politik antlaşmalar. (Diplomatik ilişkiler, askeri üsler, savunma anlaşmaları v.b.) Diplomatic Pressure: Diplomatik baskılar. Trade Policy: Ülkeye süper güçler tarafından uygulanan ticari politika. (Kayırcı durumdan ambargoya kadar değişebilir). At War With: O ülkenin kiminle savaş halinde olduğu. Burada Make Policies menüsünü en son tanıtmak istiyorum. Çünkü en önemli menü o. EVENTS: Newspaper: Seçtiğinizde...
miz bir devletteki gazetede yazan olaylar. USSR actions: Rusya'nın yaptıkları. USSR Other: Öyle sanıyorum ki Rusya'ya karşı yapılanlar. USA Actions: Amerika'nın yaptıkları. USA Other: Yine öyle sanıyorum ki Amerika'ya karşı yapılanlar. Minor Country News: Devletlerde olanlar. BRIEFING: Closeup: O ülke hakkında bilgi. Background: Çok uzun çalışmalar sonunda toparlanmış bilgiler. Bunları da size açıklamaya kalkarsam bütün dergiyi bana vermeleri gerekir. Bu konuda en büyük yardımcınız Mr. Sözlük olacaktır. Zaten burası pek kullanmayacağınız bir yer. Çünkü buranın oyunla il-
History: Close up ile.
hemen hemen aynı fakat Closeup sadece o yılı, history ise bütün yılları kaplar ve grafik halindedir. Ve oyunun en önemli menüsü. Seçiyoruz bir devleti ve başlıyoruz o devletin kaderini etkilemeye. MAKE POLICIES: Military Aid: O devlete askeri (para) yardım yapmak. Aid For Insurgents: O devletteki asilere askeri (para) yardım yapmak. Intervene For Gout: O devlete askeri (asker) yardım yapmak. Economic Aid: O devlete ekonomik yardım yapmak.
Destabilize: O devlete CIA ve KGB ajanları göndererek istikrarı bozup, devleti yıkmak için yapılacak faaliyetlerin derecesi. Treaty: O devletle ilişkilere girme. Diplomatic Pressure: Diplomatik baskının oranı. Trade Policy: Ticaret politikası. Şimdi de ne yapmanız gerektiğini açıklıyorum: HATTI MÜDAFAA YOKTUR. SATHI MÜDAFAA VARDIR. Şimdi bunun ne ilgisi var diyeceksiniz. Çok var. Size dost olan BÜTÜN ülkeleri koruyun, size düşman devletleri yok etmek için elinizden geleni arkanıza koymayın!
devletin yaptıklarına bakın. Previous bir önceki, next bir sonraki davranışı gösterir. Altta ise seçeneği vardır. Eğer sağ tarafta 4 kafa ve bazı bilgiler çıkarsa Avestion'u seçin. Fakat önce en üstte ülkenin ismine bakın ve oranın size olan bağlılığını inceleyin. (Countries-Spheres of Influence). Eğer bize bağlıysa seçin. Eğer bilgisayara karşı oynuyorsanız sakın Back Down'a basmayın. Ta ki Rejection, Defcon 2 oluncaya kadar. (Veya, Challenge iken Defcon 1 olunca) Eğer burada bir daha basarsanız kriz çıkar ve nükleer savaş başlar, oyun biter. Gerçi bilgisayar pes edince kendinizi bir yere zincirleyin yoksa bilgisayarın tek parça halinde kalacağını garanti edemeyebilirim. 2- Düşman devletlere ambargo koyun. (Ticaret politikası) Ufaktan ufaktan devletin kuyusunu Destabilize seçeneğiyle kazın. Bir miktar diplomatik baskı yapın ama ileri gitmeyin çünkü bilgisayar sizden bunun hesabını soruyor. Düşman devletler devrildikçe siz puan kazanırsınız, bilgisayar puan kaybeder. Her Next Turn'de diğer seneye geçiyorsunuz. 1988'de bütün seçenekler donuyor. Ne bir son ekran ne bir demo, ne bir yazı. Ama 93625798152'inci komando görevinizi bitirdikten
Eğer size dost devletlerden birinde hükümetin devrilme olasılığı varsa ona askeri ve ekonomik yardım yapın. Burada asıl amaç puan almak. Herhalde sağ alt köşedeki skorların yazılacağı bölümü görmüşsünüzdür. Puan elde etmenin 2 yolu var. 1- Düşman devletin davranışlarına bakın. Yani EVENTS seçeneğine. Düşman sonra kafanızı dinlemek isterseniz mutlaka bu oyunu alın. Süper bir oyun. Bol simülasyonlu günler. Not: Relations seçeneğinden sonrakiler sadece USA ve USSR'de çalışır. - kişiyseniz, fakat two player'ı seçmişseniz istediğiniz her şeyi yapabilir, aynı zamanda change sides seçeneği ediyor ama etmezse çok ısrar etmeyin. Ayrıca siz veya bilgisayar pes edince kaç puan kaybedeceğinizi veya kazanacağınızı Prestige at risk'ten anlayabilirsiniz. Ayrıca en altta USA ve USSR Interest'i vardır. Bu delegelerin olaya ilgilerini gösterir. İlgi büyüdükçe puan riski artar. Fakat bu yol çok tehlikeli ve delirticidir. Bu esnada diğer ülkeyi de yönetebilirsiniz. - Eğer bir ülke size bağlı değilse SAKIN Avestion'a basmayın. ERDEM TÜRSEN Grafik: 9 Ses-Efekt: - Gerçekçilik: 10 Oynanabilirlik: 10 Genel: 10